Skip to main content

Full text of "Opera spiritualia / Ioannis Phil. Roothaan ; ediderunt Ludovicus de Jonge et Petrus Pirri."

See other formats 























































































































































































































































RP DÉS oem 














| 9S TU | 
OPERA SPIRITUALIA 
IOANNIS PHIL. ROOTHAAN 
SOCIETATIS IESU PRAEPOSITI GENERALIS XXI 
VOLUMEN PRIMUM 
LUDOVICUS DE JONGE ET PETRUS PIRRI SACERDOTES S. L 
EDIDERUNT — — 
QW, CO, 
FO aua N^ 
© DOMESTIC 
VEN Li! 
EAS 
ROMAE 


APUD POSTULATOREM GENERALEM 5S. I. 
5, BORGO 8. SPIRITO 


1936 


PRINTED IN ITALY 












Sa * s ] Bé TUN j à C 3 (s ca + TR bs " 2 
\ M . i 
à 
IMPRIMI POTEST 
Romae, 27 Mart. 1936. 
RAPHAEL BITETTI, 
Praep. prov. Rom. S. I. 
v IMPRIMATUR 
Romae, 27 Mart. 1936. 
T los. PALICA 
Archiep. Philipp., Vic. ger. 
DR DER SERRE PSE ER ———— 
ROMAE - TYPIS PONTIFICIAE UNIVERSITATIS GREGORIANAE 














LECTORI SALUTEM 


/ 


Opera Spiritualia Servi Dei Ioannis Philippi Roothaan 
edituri, pauca verba praefanda nobis esse censuimus de serip- 
tis, quae reliquerit. | 

Praeter epistolas, quarum ferme viginti milia supersunt, 
ingens seriptorum numerus, omne genus codices, libelli, ehar- 
tae, seidae in Archivo Curiae S. I. inveniuntur. Tantus est, ut 
diffieile sit decernere, utrum maior fuerit pietas filiorum, qui 
minimas etiam carissimi Patris res conservaverint, an seripto- 
ris assiduitas, qua per totam vitam quidquid sibi, scholastico, 
magistro, contionatori, confessario, missionario, superiori in 
officio fungendo utilitati esset, sive meditans adnotaret sive 
legens excerperet. Quae quidem «reliquiae» non omnes, ut 
sunt venerandae, ita etiam in lucem edendae esse videntur. 
Aliae enim breviores sunt, interruptae, nimis ieiunae, memo- 
riae tantum adiuvandae vel stili exercendi eausa notatae, aliae 
e variis libris desumptae vel in compendium redactae, aliae in 
scholarum tantum usum compositae. Ut autem omnium scripto- 
rum aliquis conspectus habeatur ea hac ratione in tabulas di- 
gessimus. | 


I. LrrrEeRAE. — Oratiunculae (Amstelodami, Dunaburgi, 
1800-1806). Notata Graeca et Latina (Dunaburgi, 1806-1809... ?). 
Carmina Latina (Dunaburgi, Polociae, Puszae, Orszae, Brigae, 
1806-1823). Partes Orationum S. Io. Chrysostomi in Latinum 
conversae (Puszae, 1813-1816). Excerpta Graeca (Dunaburgi, 
Puszae, 1806-1816). Ars Poetica (Puszae, 1813?). Tractatus bre- 
vis de Eloquentia Sacra (Brigae, 1821). Locutiones quaedam 
Germanicae (Brigae, 1821). 


IL Hisrorra. — Annuae Collegii Dunaburgensis 1780-1807 
(Dunaburgi, 1807). Historia Collegii Dunabwrgensis a. 1808 
(Ib. 1808). Vitae nostrorum quorumdam (Ib. 1806-1809). Sum- 


€ 














IV LECTORI SALUTEM 





marium Vitae C. Wilhelmi Lawwers (Ib. 1808). Compendium 
Vitae P. Anselmi Eckart (Tb. 1809). Compendium Vitae M. Loan- 
nis de Coullemont (Puszae, 1812). Res quaedam memorabiles 
Collegii Puszani (Puszae, 1816). Excerpta (Brigae, Taurini, 
Romae?) Breves Adnotationes de Rebus Societatis in Alba 
Rossia et in Italia (Romae, 1844). Ex Audientiis (Romae). 


III. PmuiLosoPHi.. — Theses e Philosophia (Polociae, 
1809-1812?). De Pseudophilosophis ("Taurini 1823-1829?). De 
Relatione Operum in Dewn (Taurini 1823-1829). 


IV. THéoLocrAa. — Scripta ad omnes fere Tractatus perti- 
nentia (Polociae 1809-1812... ?). 


V. S. ScrIPTURA. — Brevis Explanatio Psalmorum ex V. P. 
Roberto Bellarmino (Polociae 1809-1812?). Loci S. Scripturae 
(Ib.?). Elenchus alphabeticus locorum S. Scripturae (?). Ex- 
cerpta (ex opere q. i. S. Seriptura adversus incredulos vindi- 
cata, Taurini?). 


VI. Pagpacocica. — Historiae utiliter Tluventuti proponen- 
dae (Dunaburgi, 1806-1809... Methodus catechizandi (Ro- 
mae, ...?). Varia de Ratione Studiorum (Aha aliis locis et tem- 
poribus). Istruzione pei Tutori degli Orfani (Romae, 1839). 


VII. Ascerica. — Excerpta varia e variis materiis asceticis 
(Non uno loco nee tempore). Spiritualia seu Adnotationes et 
excerpta de rebus spiritualibus (It). Exempla e Vita Sancto- 
rum, (It). Documenta aurea (Puszae 1812-1816). De Ratione 
Meditandi (1b.). 


VIII. MapITATIONES ET INSTRUCTIONES. — (Plurimae nu- 
mero, aliae aliis loeis et temporibus). Series Exercitiorum (?). 
Mysteria (Romae, 1830...?). 


IX. CowmrowEs. — (Plurimae numero, aliae aliis locis et 
temporibus). | 
X. ADHORTATIONES. — Epistolae (encyclicae) ad Patres et 


Fratres Societatis Iesu datae (Romae 1830-1851). 


XI. ExerorrrA SprriruaLrA. — S. P. Ignatii de Loyola, cum 


versione litterali ex autographo hispanico notis illustrata (Ro- 


mae, 1835...). 


XII. ScrrpraA Pmrvara. — Diarium (Dunaburgi, Polociae, 
Puszae, Orszae, Brigae, 1804-1822). Octidua (Romae, 1829-1852). 
Reliquiae Cogitationum (Romae... 1830-1852). 


Iamvero hune indicem consideranti apparet, illa seripta, 
quae quinque prioribus loeis enumerata sint, a proposito nostro 











LECTORI SALUTEM V 








aliena esse. Etsi enim a viro summe spirituali composita sunt, 
non tamen opera spiritualia diei possunt. Sed neque quae dein- 
de sequuntur singula in lucem edenda esse videntur. Ut dixi- 
mus, alia eaque multa nimis breviter, alia minus elaborate, vel- 
ut contiones polonice et germanice habitae, notata sunt. Quare 
omissis inutilibus delectus faciendus erat, quo Servi Dei vita 
spiritualis et zelus gloriae Dei proximorumque salutis procu- 
randae et gubernandi ratio plana fierent. Haee sunt quae vi- 
rum efficerunt. Haee tria arctissime inter se nexa, ex Exercitiis 
Spiritualibus S. P. Ignatii, etiam atque etiam summo cum stu- 
dio et ardore repetitis, hausta, ex ommibus paginis elucent. 
Unum monere liceat, Servum Dei non solum ut omnes, qui vi- 
tae sanctitate excelluerint, humilitatem summo studio coluisse, 
sed in ea persequenda re vera ad imum, ut aiunt, descendisse. 
Ab inito novitiatu ad mortem usque quaecumque in se animad- 
vertebat vel animadvertere sibi videbatur peccata, offensiones, 
neglegentias, immo vel levissimam eorum umbram, inclementer 
iudieabat et ut « semper eontra se essent» durioribus verbis 
seripta eonservabat. Siquidem candidae animae luee caelesti 
non solum illustratae sed omnino imbutae, si terrestre quid sibi 
incidebat, dolori et horrori erat. | 

Frequenter tam in adnotationibus privatis quam in aliis 
seriptis errores philosophicos, morales, theologicos aetatis suae, 
modo elarius modo obscurius, designat et redarguit, frequenter 
etiam vexationes, quibus Ecclesia et imprimis Societas Iesu 
premebatur, eommemorat. Quos quidem loeos singulos notis 
ornare supervacaneum duximus. 

Omnibus, quorum consiliis aliisque officiis usi sumus, bene- 
fieii memores maximas gratias agimus. 





























Libelli, in quos Servus Dei ab ipso Tirocimu, initio sive 
rettulit quod sibi acciderat, sive collegit quod. e libris spiri- 
tualibus hauserat, sive adnotavit lumina quae in meditationi- 
bus aliasve mentem illustraverant, vix non omnes supersunt. 
Desiderantur tantum praeter aliquot paginas vetustate detri- 
tas commentarii annorum 1823-1829, quibus Augustae Tauri- 
norum Hector «Collegiis Provinciarum », quae dicebantur 
praefuit. 

E quibus adnotationibus eae, quas ante itum Gencrala- 
tum scripsit et velut in wnwm corpus collegit, nunc. primum 
Diari titulo in lucem eduntur, omissis quibusdam precibus, 
pWs praxibus, meditationum punctis, quae a noviciorum Ma- 
gistro cum omnibus alumms communicatae fuisse videntur. 


Manuscriptum invenitur Romae in Archivo Curiae Gene- 
raliciae S. I. 























Fidelis DEUS, per quem vocati estis in Societatem 


Filii Eius IESU Christi D. N. (I Cor. 1.) 


Profectus sum ex Babylone 
Amstelaedamensi 

Perveni Dunaburgum. 

Accepi vestem Soc. Iesu a R. P. 


Rogalinski (*) R. Coll. et M. N. 


Incepi Exercitia menstrua S. P. 
Ignatii, duce R. P. Eckart (?) 
VMS Des e : : 

noun sum in ed Po- 
lociae Sodalitatem sub titulo 
SS. Cordium Izsu et MARIAE 

Suscepi Clerieatum et Minores 
Ordines ab Illss. Exellss. 
Revss. Dno Ioanne Benislaw- 
Bkr(yoic Lt c EE 

' Vota simplicia prima vice emisi 
Dunaburgi in festo Assum- 
ptionis B. V. ManraE 

Absoluto Tirocinii biennio vota 
nuneupavi celebrante R. P. 
Rogalinski, Dunab. in festo 
D: AloysHe, v. PEINE 

Doeui ibidem in soie per 
triennium sub eodem Rectore 
usque ad annum . ! 

Adveni Polociam pro discorde 
Theologia 


Anno 1804 die 29 Maii 


> 


» 


1805 


1806 


1809 


» 


» 


> 


1 Iuhi 


13 eiusd. 


24 Aug. 


m. Febr. 


28 Iulii 


27 Aug. 


21 Iuli 


3 Iuli 


die 12 Aug. 


(1) Iaeobus Rogalinski (1761-1813), Rector et Magister Noviciorum. 
(2) Anselmus Eckart (1721-1809), Socius Mag. Nov. 
(3) Ioannes Benislawski (1736-1812), Ep. Gadar, i. p. i. Coadi. Ep. Mohilev., 


promotor insignis restituendae Soc. Iesu. 








6 DIARIUM 





Suscepi S. Ordinem Subdiaco- 
natus Polociae ab Illmo. Io. 


ues S eie 


— 


LVL ER LS MO AE PAPE 22 0391559 523. Ian. V.S. | 
DR AR m conatus » » 2225 » 
xo cu dq'eesbyteratus » TRS NA » 
ncn Ami eh Did." » PS 9d APT: 
Veni Puszam pro docenda Rhet. 
nostros, Rectore R. P. Roga- : 
ng 7e : » » » 29 Sept. 
Veni Orszam, Hietore R. p. 
Swietochowski() . . . . » 1816 » 9 Aug. 


Veni Mscislav pro officio ex- 

eurrentis, Rectore R. P. Ry- 

pin uel Du cu » 1818 » 25 Sept. 
Veni Orszam pro officio concio- 

natoris, Rectore R. P. Ri- 

CHA AO C 6n EDR da ee à » 59 895 Oct V. 
Feci professionem sollemnem 

in manu R. P. Prov. Swieto- 


Duo dele open UI isod519 :$« 2 Febr. 
Profeetus in exsilium ex Rus- 

ODA EE S. ep 2041920 t» ett SA pr: VS. 
Veni Brigam in dis m AES » He OMS 239 ITS NSS. 


Fe à 


N. B.- Perspicuum est tam ex ipsis litteris quam ex atra- 
menti colore, hunc brevem conspectum. vitae, in Russia actae, 
a scriptore procedente tempore esse confectum. | 

Cfr. Epistolae Io. Ph. Roothaan. Vol. I, epp. XIX-LII. Ro- 
mae 1935. | 


(4) Stanislaus Swietochowski (1759-1831), Rector Coll. Orszani, postea Praep. 
Prov. Rossiae et Galiciae. 

(5) Iosephus Rypinski (1781-1819), Superior Res. et Miss. Mseisl. 

(6) Desiderius Riehardot (1769-1849), Rector Coll. Orszani, postea Praep. Prov. 
Galliae. 








DUNABURGI 1804-1806 7 





De beneficio vocationis 


Quantum sit beneficium voeatio ad Societatem, ad oculum 
patebit euivis eonsideranti, quod 1? per illam removentur ple- 
raque impedimenta salutis, et 2° per illam aequiruntur omnia 
quae ad salutem consequendam plurimum conferunt in vifa, 
in morte et post mortem. Et haec quidem Societati eum reli- 
quis Religiosis Ordinibus sunt communia. Magnitudo beneficii 
erescit, si partieularia considerentur. Societas enim habet al. 
tissimum finem, sanctitatem propriam in perfectissima Christi 
imitatione et studium animas lucrandi, quod Divinorum om- 
nium divinissimum appellat S. Dionysius. Singulariter a Deo 
amatur; id patet in eius fundatione, propagatione, in mira 
complurium vocatione, in conformitate quam cum Christo ha- 
bet, scil. persecutiones iniustas, in mirabili Eius conservatione, 
in manifesta assistentia, qua dispersi inter tot pericula cum 
aedifieatione vivunt, mutuam inter se caritatem et in populo 
pristinam auctoritatem inter turpissimas calumnias conservan- 
tes, in specialibus erga Eam favoribus, de quibus V. P. Lan- 
cicius et P. Nadasi, v. gr. connexa eum perseverantia in So- 
cietate gratia finali, eximia gloria in coelo, singulari Sanctis- 
simae Matris MARIAE protectione, ete.; habet media particu- 
laria ad suum finem efficacissima, copiosissima; aestimabatur 
summe ab ommibus sanctitate illustribus viris; Pontifices In- 
stitutum digitum Dei et brachiwm Ecclesiae dexterum appella- 
bant; adde laudes SS. Philippi Nerii, Caroli Borromei, Fr. Sa- 
lesii, Theresiae, BB. Iosaphat M. et Archiep. Poloc., qui dicere 
solebat, non esse e praedestinatis, qui non sunt amici S'ocie- 
tatis. Quid autem ex his omnibus? 

1° Si tantum donum DEI est vocatio, ergo gratum te 
praestare debes, et quotidie pro dono perseverantiae preces 
et mortifieationes offerre. 

2» Si tanta ac tot media habet ad finem eonsequendum, 
his mediis constanter uti debeo. Ratio erit gravior, quo DEUS 
fuit liberalior. 

3° Finis primarius est salus propria, secundarius sa- 
lus proximorum : quomodo sanctificabis alios ipse non sanctus? 
Exempla verbis praestant. Prudentis est, sibi primum consu- 
lere. 

4 Si Societas est in ea quam meretur apud omnes ae- 
stimatione, sollicite eaveam oportet, ne moribus non satis com- 
positis maeulam ei inuram. Famam Societatis ubique mecum 
cireumfero., 











8 DIARIUM 


Speculum semper prae oculis habendum 


« Homines mundo crucifixos et quibus mundus ipse sit cru- 
cifixus, vitae nostrae ratio nos esse postulat; homines novos, 
qui suis se affectibus exuerint, ut Christum induerent; sibi 
mortuos, ut iustitiae viverent; qui, ut Divus Paulus, in labo- 
ribus, in vigiliis, in 1eiuniis, in castitate, in scientia, in longa- 
nimitate, in suavitate, in Spiritu Saneto, in charitate non fic- 
ta, in verbo veritatis se Dei ministros exhibeant: et per arma 
iustitiae a dextris et a sinistris, per gloriam et ignobilitatem, 
per infamiam et bonam famam, per prospera denique et ad- 
versa, magnis itineribus ad caelestem patriam et ipsi conten- 
dant et alios etiam quaecumque possunt ope studioque compel- 
lant, maximam Dei gloriam semper intuentes ». Haec est sum- 
ma, hie scopus Instituti, ad quem assequendum plurimum 1iu- 
vabit omnium Regularum et Constitutionum exaeta strietaque 
observantia. 


Dicebat S. P. N. IGNATIUS, perpaucos ae forte vix ullum 
esse, qui perfecte intelligat, quantum DEO volenti in se coo- 
perari ipse impedimento sit, quantumque DEUS in nobis ef- 
fieeret, nisi a nobis ipsis impediretur. — «Itaque cum metu 
« et tremore salutem vestram operamini. DEUS enim est qui 


« operatur in vobis et velle et perficere, pro bona voluntate » 
(Phil. 2). 


Idem S. P. Coadiutorem quemdam ex nostris, qui negli- 
gentior in re quapiam fuerat, interrogavit: « Quid quaeris? 
«Quid speetas in Religione? ». Qui eum DEUM. se spectare 
respondisset, «Si DEUS, inquit IGNATIUS, propositus tibi 
«finis est, graviter certe multaberis. Nam mundo servire ac 
« vanitati indiligenter, haud magnum sane erimen est, DEO 
«vero speetante oscitanter aliquid faeere atque ignave, into- 
«lerabile est». Maledictus qui opus DEI fac negligenter. 
Hier. 48. . 


DUNABURGI 1804-1806 . 9 


Formula Votorum Simplicium 


« Omnipotens sempiterne DEUS, Ego Ioannes Roothaan 
lieet undeeumque Divino tuo eonspeetu indignissimus, fretus 
tamen pietate, ae misericordia tua infinita et impulsus tibi ser- 
viendi desiderio, voveo eoram Saeratissima Virgine MARIA 
et curia tua coelesti universa, Divinae Maiestati tuae PAU- 
PERTATEM, CASTITATEM, et OBEDIENTIAM perpetuam 
in Societate IESU, et promitto eandem Societatem me-ingres- 
surum, ut vitam in ea perpetuo degam, omnia intelligendo iux- 
ta ipsius Societatis Constitutiones. A tua ergo immensa bo- 
nitate et clementia, per IESU Christi Sanguinem peto suppli- 
citer, ut hoe holocaustum in odorem suavitatis admittere di- 
gneris; et ut largitus es ad hoe desiderandum, et offerendum, 
sie etiam ad explendum gratiam uberem largiaris ». 


Pia desideria non sunt nisi flores, fructum promittentes 
qui nisi suecesserit, arbor sterilis est et excidenda et in ignem 
mittenda. 


Quaestiones quaedam et reflexiones frequenti meditatione 
alte menti imprimendae et notabilioribus casibus, qui sive laeti 
sive tristes accidant, applicandae. 

Ad quid venisti? 

Qualis debet esse vita tua? Religiosa, martyrium conti- 
nuum, vita Socii Iesu. 

Quid hoe ad aeternitatem? 

Quid hîc sensisset Cor IESU? Quinam essent in his cir- 
cumstantiis affeetus SSi. huius Cordis? 

Quid hoe est? Unde venit? Quare fit? Quomodo hic mihi 
agendum ut DEO placeam? — — 

Quare nune laetor? Quare tristor? 

Quid hie et quomodo agendum, ut maior DEI gloria hine 
resultet? 

Quomodo obiecta amoris et odii, desiderii et timoris mei 
conveniunt cum iis quae amabat aut abhorrebat IESUS? 

Quomodo adimpleo in me proprietates victimae, mortui, 
statuae, baculi? iumenti? 

Quomodo facis dignos fructus poenitentiae? Arbor es in- 
fruetuosa nil proferens bonorum fructuum, sed tantum fola 
et flores. 

Daemon insultat DEO de servitio quo tu Ipsi servis, tot 
beneficiis praeventus. 





DIARIUM 








2? Humilitas quae est Fundamentum Perfectionis. Mo- 
E tiva et variae considerationes ad hane virtutem 
directae. 


Hwmilitas est Fundamentum perfectionis; serio ergo illi 
incumbere debet quieumque perfectioni studet. Qui sine hae 
virtutes colligit, pulverem in vento portat, aquam haurit eri- 
E. bro, aedifieat in arena, quin potius destruit quam aedificat, cum 
virtutes omnes sine humilitate magis ad perniciem dueant 
quam ad salutem. Certe etiam Deus multo magis abominatur 
eum, qui opera sua perfecte quidem obit sed de eo superbit, 
quam eum qui humiliter de se sentit, quamvis alias esset ma- 
gnus peccator et scateret defectibus. 


E. DEUS superbis resistit, humilibus autem dat gratiam. Su. 
perbis resistit. Qualem haee verba picturam exhibent malitiae 
E ac temeritatis superbi: et simul quantum horrorem superbo 
i debent ineutere! Vides quasi miserum et abiectum vermieulum 


E sese erigere adversus Maiestatem infinitam, quae solo nutu 
- ipsum in nihilum reducere ac disperdere potest; hane autem 
LE. veluti de solio suae gloriae surgentem pugnam inire cum il- 


lo misero. Quanta superbi temeritas! Quam horrenda sors il- 
lius, eui DEUS summae Maiestatis ae potentiae resistit! Hw- 
milibus autem dat gratiam. Quanta spes! Quid non poterit is, 
cui DEUS favet et quem DEUS adiuvat. 


Quaenam est origo tua? Quid eras ante annos aliquot? 
Nihil. Nisi nihilum istud DEUS respexisset, esses adhuc ni- 
hil. — Nisi DEUS, qui te ex nihilo traxit, te conservaret, quo- 
vis momento recideres ad nihilum, quod olim eras. — Unde- 
m quaque ergo ex te nihil es: nihil habes ex te, sed quodcumque 
| demum habeas a DEO habes; ipsum tuum esse a DEO acce- 
pisti et quidem ita, ut Ipse in omnia retineat ius plenissimum, 
et nihil diutius tuum sit futurum, quam DEUS pro sua be- 
nignitate illud tibi permittere voluerit. 

Quod autem a DEO tali ac tanto originem ducas, non mo- 
do non efferre te sed magis humiliare debet. Qui ex magna et 
celebri stirpe prognatus degener est filius, an talis nobilitatis 
suae gloriam iactare audeat? Imo vero id ipsum est, quod eum 
omnibus eontemptum reddit. Degenerum autem filium te esse 
a DEO, clamant praeter innumeras miserias et peccata tua, 








| 
| 








» 
P 
1 


DUNABURGI 1804-1806 11 








ipsa haee superbia, qua te effers. DEUS est perfectus in omni 
perfectione. Tu vero ne unam quidem perfectam virtutem ha- 
bere facile evinceris, si es superbus. Humilitas enim est radix 
omnium virtutum, et fundamentum perfectionis, unde sequi- 
tur, ut superbus nullam habeat virtutem. 


Nonne videretur tibi intolerabilis superbia, si quis men- 
dieus, e sordibus extraetus liberalitate alieuius divitis, opes 
suas iactaret, et oblitus pristinae conditionis de praesenti in- 
solenter superbiret? Nonne talis arrogantia merito omnibus 
nauseam moveret? — Substitue te, o superbum nihil, tali 
mendico, et imaginem tui non nisi tenuissimam habebis. Talis 
enim homo saltem iam aliquid erat et ex eo quod erat meliorem 
adsecutus foret conditionem: tu vero nihil eras, et ex nihilo 
factus es, quod es. — Etsi autem talis mendicus se non 1acta- 
ret nisi inter sui similes, seque non efferret nisi supra eos, qui 
eiusdem fuissent conditionis; an non sie quoque eius vanitas 
foret abominabilis? — Etiam si nemini se praeferret nisi lis, 
qui minori gauderent eonditione, an id adhue ullo modo vide- 
retur tolerandum, si spectatur, eum non superbire nisi de iis 
quae gratis accepit, nec se aliis praeponere nisi iis, quibus non 
tam larga quam ipsi liberalitate donatum est? — Et quidem 
qua ratione princeps liberalissimus servum exciperet vilissi- 
mum, qui sua liberalitate libertate et opibus donatus, sese hoc 
nomine efferre et aliis se praeponere auderet? Vere, de donis 
DEI superbire est tentare DEUM. 


Quid potes sine DEO? Nihil... Quid? nihil? neque hoe qui- 
dem potes, sed peccare potes! sed non nisi peccare potes! quin 
imo non peccare non potes, nisi DEUS te adiuvat! 


Si omnes gentes sunt coram DEO quasi non sint; si totum 
universum est coram DEO, quasi gutta roris antelucam (sieut 
S. Seriptura loquitur), quaenam est ergo substantia tua nisi 
nihil, cum vel comparatus eum universo etiam sie jam vere 
nihil sis! 


Omnes ereaturae DEI voluntatem implent; ut tu perfe- 
ctius illi obedires, dedit tibi liberam voluntatem. Hoe summo 
beneficio, quod tibi DEUS concessit ad maiorem suam glo- 
riam tuamque utilitatem, abuteris, et id ipsum quod te magis 
gratum deberet reddere et ipsi te totum devincire, te ab ipso 
abalienat. Quae maior ingratitudo esse potest? Nonne ergo 
vere indignior et abominabilior es creaturis omnibus, etiam 
irrationabilibus ? 




















12 c DIARIUM 


Caecum esse magna est infelicitas, sed si caecus sibi per- 
suadet quod bene videat, id profecto est summum malum, nam 
praecludit omnia media, quibus adiuvari posset: sic etiam pau- 
per, qui se divitem esse imaginatur, et ideo neque stipem ac- 
cipere vult, fame pereat necesse est. Talis autem est superbus. 


Propter naturae dotes et intellectus atque ingenii bonita- 
tem se efferre est maxima stultitia et sane homine sapiente 
indignissimum, nam sie fiet ut ipsum illud DEI donum, quo 
superbit nune et quod ipsi gaudium adfert, fiat ipsi causa ae- 
ternae damnationis, ubi illud idem sine fine detestabitur, in quo 
sibi modo complacet. 


Et sane, qui Regem sapientissimum Salomonem, quem hoec 
nomine ipsa Seriptura Saera praedicat, turpiter in stultissi- 
mam idololatriam incidisse eonsiderat, habet profecto quod ti- 
meat et tremat, si dotibus a DEO naturalibus donatum se con- 
spicit. 


Minus etiam praesumendum esse de praeclara aliqua et 
excellenti conditione, ad quam quis a DEO vocatus sit, patet. 


.Nam praeterquam quod DEUS talem gratia vocationis suae 


privat et gratiam perseverandi saepe non dat, habemus exem- 
plum sane horrendum in Iuda, qui cum esset ex numero inti- 
morum IESU diseipulorum, ad quem ordinem ex tot millibus 
hominum, qui in mundo tune temporis erant, non nisi 12 fue- 
rant electi, tamen miserrime lapsus periit. 


Homo, eum vere nihil habeat boni neque possit orare sine 
peeuliari DEI gratia, nonne similis est pauperi mendico, qui 
nihil habens neque rationem seiens mendicandi, quo aliquid ac- 
cipiat, etiam hoe ipsum ab eodem divite, sine cuius auxilio fame 
peribit, debet edoceri? 


Qui semel letale erimen commisit est tam indignus quam 
diabolus et, spectatis DEI in ipsum pluribus quam in daemo- 
nem beneficiis, diabolo indignior. Quid qui saepius mortaliter 
peccavit? 


Qui non est humilis, eius cor non est simile Cordi IESU; 
attamen certum est, quod quisque tantum placet DEO quantum 
IESU est conformis. 


Quam perversa sit hominis natura, vel ex hoc solo colli- 
gitur. Pauci sane homines sunt, etiam ex iis qui credunt, qui 





min tt d'antan dat 0) rt EE hat 








DUNABURGI 1804-1806 13 





perfeete DEUM diligant. Attamen quid magis naturale, quid 
magis conveniens est rationi, quam ut summum et unicum bo- 
num ametur? Vere « sine DEI numine nihil est in homine, ni- 
« hil est innoxium ». 


IESUS omnia, quae passus fuit, non tantum passus fuit 
ut nos redimeret, sed etiam ut nobis monstraret, qua via es- 
set eundum ad caelum. Itaque et humiliationes subiit, illasque 
amavit, ut nos illas eum gaudio quaeramus. Contemptum di- 
lexit, honorem fugit, ut nos idem faceremus. 


Gratissimum DEO sacrificium est honoris contemptus; in 
hoe ipse suam gloriam ponit, quod manifeste in Christo patet. 
Cum enim is humiliabatur, canebant Angeli: gloria in excelsis 
ete. et Pater aeternus ipsum dilectum suum filium esse pro- 
elamabat. — Hoe autem et quocumque sacrificio sane infinite 
dignum est summum et unieum Bonum, summa et immensa Ma- 
lestas. 


Sol DEO honor et gloria. Omnium rerum utilitatem 
DEUS homini, redundantem ex iis gloriam nemini concedit : 
hane sibi reservat. Haee ut sibi tribuatur vult summa cum ae- 
mulatione et summo iure etiam. Quia nec in homine nee in ul- 
la re aliquid est boni, quod non sit a DEO. Itaque quieumque 
laudem ab hominibus accipit aut desiderat, eamque non refert 
DEO, munus occupat iniuste ipsi datum, et iniuriam faeit 
DEO eo quidem maiorem, quo maiori eum aemulatione DEUS 
honorem exigit. 


Superbis DEUS numquam utitur ut instrumentis ad sua 
opera exsequenda; illa committit DEUS ei, qui primum agno- 
seit se ex se nihil posse, ut in successu rei gloria et laus non 
homini attribuatur nec eam ipse sibi vindicet, sed semper am- 
plificetur DEI honor. 


Quando DEUS a nobis humilitatem exigit, non exigit nisi 
ut simus veraces. Si iubet ut simus parvuli, nil aliud iubet nisi 
ut agnoseamus nos esse tales, quales sumus. 

Parvulus ne vel in plano solo, nedum in lubrieo, incedere 
potest; labitur et fere non labi non potest. Lapsus non potest 
surgere. Tantum abest ut cibum sibi queat conquirere, ut 
etiam necesse sit, ut cibus iam conquisitus ipsi ad os porriga- 
tur; si autem non sit tener cibus, non potest ipse illum sumere, 
mastieare, digerere. Loqui non potest, ut suas ipse necessi- 
tates significet, et verba, quae mater ipsi praedicit, non nisi 

















14 DIARIUM 
balbutiendo effatur. Quod autem miseriae summum est, mi- 
serias suas ipse non agnoscit. — Haee autem omnia nonne 


quam apertissime inveniuntur in nobis, quales sumus ex nobis, 
in rebus spiritualibus ? 


Cum autem homo adeo miser sit ex se, quid esse possit ma- 
gis naturale, quam ut diffidat de suis viribus, quas vere habet 
nullas. Hie autem summa est miseria: hane ipsam de se diffi- 
dentiam non potest habere nisi ex peculiari gratia DEI. 


Homo sibi derelietus non posset sine lapsu manere ex na- 
turae imbecillitate et malitia: quid ergo modo? ubi tot ipsi un- 
dique a mundo et diabolo laquei tenduntur. 


Cum homo sit vere infans, nec loqui possit, ut DIZO suas 
necessitates proponat, nil melius faciet, quam clamare tantum 
sicuti pueri solent: qui elamore suo sine voce articulata si- 
gnifieant, quod illis aliquid desit. 


Superbo DEUS numquam dat illustrationes illas mentis, 
quae amorem ipsius fovent, quia illae non ità DEI amorem 
quam superbiam in tali foverent. In hoe quidem apparet amor 
DEI, qui tali poena superbum humilem efficere conatur, sed 
simul! etiam, quod omnis qui in DEO amore proficere deside- 
rat, humilitati primum studere debet. 


Mira res. Infiniti tituli sunt, qui hominem humiliare 
queant: attamen pauci humiles inveniuntur. Tot miserias im- 
pudentem hominem non humiliant, et tantillum boni illum ex- 
tollit. Ita eonstituta est hominis conditio ex se, ut si iuberetur 
superbire, deberet sane sedulo et ubique quaerere aliquod mo- 
tivum, unde posset superbire, et vix inveniret: et tamen nune 
eum iubeatur humilis esse, in tot miseriis constitutus adhue 
multae eonsiderationes et lumina DEI requiruntur, ut humilis 
fiat. Quanta caecitas!. — Mirum deberet videri si aliquis inve- 
niretur superbus: et ecce nune prodigium reputatur, si quis 
sit humilis. — Difficile videri posset, ut quis superbiat, et nil 
magis naturae consentaneum quam ut sibi vilescat: et tamen 
eontrarium experimur. Quanta perversitas! 





an dt tab et À dun nf Cle Shui 








DUNABURGI 1804-1806 15 











- Considerationes magis particulares 


ad te peculiariter humiliandum 


Ut summopere confundaris saepe recogita serio, quod R. 
P. Rector semel tibi dixit, se. esse superborum, existimare se 
dignos et bonos, cum vere mali sint et indigni, ac nihil omnino 
habeant laudabile. Nam hine haurire potes uberrimam confu- 
sionis tui materiam, quia adeo vana complacentia laboras, et 
te saepe ab omnibus aestimari stulte putas. 


Qui DEO placebant, displicebant semper sibi, qui sibi pla- 
cebant, displicebant DEO. Exemplum ex una parte Pharisaeus, 
ex altera publieanus et omnes omnino Saneti. Quam terribilis 
hine tibi conclusio facienda, cum tantopere tibi placeas. 


Considera saepe bene, quod habeas vere ingenitam et al- 
tis radicibus infixam superbiam; nam de vitiis et malis super- 
bire, et in iis ipsis arrogantiam sequi, est sane summum super- 
biae fastigium. Quid? Superbis in ipsis humilitatis actibus! 
Quodnam ergo est remedium tuae superbiae, si ipsa eius re- 
media illam apud te fovent? ... Es vere obsessus quodammodo 
a daemone superbiae, qui in viscera tua et in intimas usque 
medullas penetravit. — Siste ergo te velut energumenum co- 
ram IESU et ora, ut ipse, qui tot obsessos in vita sua libera- 
vit, et in euius nomine tot daemones fuere expulsi, etiam. ex 
te hoe daemonium superbiae sua virtute eiiciat. Idem pete a 
IESU in Missa, dum meditaris, quomodo anima Christi de- 
scendebat ad inferos, et animabus ibi detentis daemonem de- 
vietum nuntiabat. 


Considera bene quid tibi sit agendum: 1? debes superbiam 
omnium vitiorum seaturiginem in te rescindere et evellere; 
quod, eum illa tam profundas apud te radices egerit, labor erit 
non vulgaris; 2? debes veram humilitatem induere, ita ut men- 
te concipias et vere persuasum tibi sit, te non esse nisi con- 
temptu dignissimum et omnibus abominandum. — Et si haee 
omnia eonseeutus fueris, tune demum nil attigeris nisi funda- 
mentum, adeoque infimum gradum perfectionis. 


Nonne stultus esset miles, qui potenti principi nomen dans, 
ut militet adversus hostem eius validissimum, se solum hos- 
tium exercitus dissipaturum confideret? Haud minor sane tua 











8 
Ms 
E 


Mau: 
E. 
E 
ARS 








16 DIARIUM 


est stupiditas, si in certamine adversus superbiam, hostem 
tuum eapitalem, tuis viribus confidis. 


Ut te humilies sub iis, quibuseum versaris, haec meditare: 

1° Qualis fuisti? Multis magnisque peccatis implicitus 
fuisti, et quidem talibus, quae forsan ne vel nomine quidem 
nota fuere fratribus tuis. Revoca tibi illam iram, in qua ver- 
ba protulisti quibus tibi damnationem optabas. 

2° Qualis es? Praeter incertitudinem tui status, magna 
tibi eausa timendi, eum superbum te esse clare videas. Iam ve- 
ro etiamsi haberes omnes virtutes, una excepta humilitate, es- 
ses adhue detestabilior in oculis Domini, quam maximi pec- 
eatores, in suis oculis viles. Quod autem fratres tui immensum 
te superent in omnibus, patet, cum in omnibus videas humi- 
litatem, quae tibi deest, tu autem superbus sis, et cum super- 
bia nulla possit adesse solida virtus. 

3° Qualis futurus es? Eris forsitan aeternum damnatus, 
dum fratres tui salvabuntur. Infernum meruisti; hoc certo scis. 
DEUS proinde non foret iniustus, si te damnaret: hoe per se 
patet. Time, treme et humiliare! 


Antequam conceptus fuisti, eras «hil! Ex eo momento 
quo conceptus es in utero matris tuae, fuisti in iniquitatibus, 
et obiectum DEO per se odiosum, adeoque nihilo peius! Et 
progressu temporis peceata eumulasti, adeoque et vilitas tua 
cum tempore erevit, ete. Disce ergo, quae DEI in te benigni- 
tati debeas, et quo maiores gratias ab ipso accipias, eo te in- 
digniorem iis reputa. —— - 


Eo magis aliquis DEO placet, quo magis est conformis 
Filio suo unigenito. Iam vero IESUS humiliationes sibi ele- 
git, eas quaesivit et ultro subire voluit: magni nominis aesti- 
mationem aperte eontempsit. Quomodo ergo tu placere DEO 
potes, aut potius quomodo tu ipsi summopere displieere non 
potes, eum prae tua superbia inter te et IESUM tam parum 
similitudinis intercedat, quam inter damnatum et Sanctum, 
et adhue infinities minus. Qui ergo fieri potest, ut tibi miser 
placeas, eum tam manifeste DEO te displicere perspicias. 


Undenam, quaeso, superbis? Quid est, ob quod tibi vane 
complaceas? Estne nobilitas generis? Non, dicis, nam sum ex 
obseura familia natus, et quamvis ex honestis non tamen ex 
divitibus parentibus. Infinitas DEO laudes agere debes, quod 
te non ex nobili stirpe progenitum voluerit: hoe enim fuisset 
nil nisi incitamentum exsecrabilis tuae superbiae. 





^ ES á fissi pas 
EDR EE RN 7. ss <. 














DUNABURGI 1804-1806 17 


Suntne éalenta et naturae dotes? Nimis eheu! sed 

1° Quot sunt, etiam ii, qui tecum vivunt, qui te longe 
superant? 

2° DEUS qui dedit auferet eas in poenam tuae super- 
biae. Salomonis exemplum sapientissimi Regis te doceat, qui 
a DEO derelictus in extremam devenit stultitiam. 

3° De his talentis magis debes timere quam superbire, 
cum eo strietior tibi reddenda erit ratio. 

4* Si DEUS tibi plura dedit, DEO magis pro tot ae tan- 
tis beneficiis debes; sed quid requirit? Cor humile. 

o" Si maiores a DEO et plures gratias ae dotes accepis- 
se tibi videris, magis te hine debes humiliare, cum eo maior 
sit ingratitudo tua, quo plura sunt DEI in te beneficia. 

6° Quid proderunt tibi haec talenta, si tibi cedant in ae- 
ternam condemnationem? Cedent autem certe in interitum, si 
ex lis superbia tibi oboriatur, et in illis tibi vane complaceas. 
Stulte! nonne vides, quod sie in aeternum deplorabis et dete- 
staberis id 1psum, quod te nune inaniter delectat? O quot sunt 
in inferno, qui forsitan essent salvati, si non habuissent ta- 
lenta illa, quibus superbierunt in vita! Ora igitur saepe sin- 
cere DEUM, ut potius omnes ingenii facultates tibi auferat, 
quam humilitatem sinat deesse. Nam sine humilitate non per- 
severabis in Societate IESU : sed sine istis ingenii dotibus pot- 
eris saltem, DEI id miserieordia permittente, in statu Coadiu- 
torum temporalium in hae saneta Societate vivere et mori. 

Suntne bona spiritualia? Si quid te deberet humiliare, id 
certe, quod eum adeo pauper sis, tot scatens defectibus, tamen 
tam superbus sis, ae si virtute omnes antecelleres. Id sane ma- 
xime te deberet humiliare, quod eum sis adeo pauper, te divi- 
tem aestimes, et omnes hae considerationes non sufficiant ad te 
humiliandum. Sed nimirum superborum est se sanctos putare 
eum sint maximi peccatores: sanetorum e contrario se pessi- 
mos iudieare. Inter quos ergo tu adnumerandus? 

Considera autem saepe eum diligentia paupertatem tuam 
spiritualem ex sequentibus punetis : 

Quam fere omnibus omnino vitiis et defectibus sis impli- 
citus; nam revera nullum in te non invenies. 

Quam sis miser sine ulla virtute; nullam enim in te re- 
peris. Quod ipsum a priori facile demonstratur, cum sine hu- 
militate, quae est fundamentum, nulla vera virtus consistere 
possit. 

Quam semper in eadem peccata labaris, post toties pro- 
missam emendationem. 

Quam parum respondeas perfectioni adeo sublimi, quae 
in Regulis est proposita. 

















18 DIARIUM 





Quam parum sit quod facis tu respectu eius quod fecerunt 
antecessores nostri. 

Quam sis imbecillis in fide, quam languidus in spe, quam 
frigidus in charitate, quam tepidus in zelo gloriae DEL, quam 
segnis in mortifieationibus, quam torpens in meditationibus, 
quam insensibilis ad ea, quae maxime etiam durissimos mo- 
veant, ut sunt Passiones Domini, Nam, si vides canem interfici 
crudeliter aut aliam quamvis bestiam, plus moveri soles, quam 
saepe ex consideratione immensae Passionis Domini tui. Quam 
sis in communicando aridus, quam parum ex tot efficacissimis 
mediis proficias, quam sensualis sis et alacris ad cibum su- 
mendum ete, quam turpiter creaturis adhaereas, quam pa- 
rum profieias in virtutibus paupertatis, castitatis, obedientiae, 
quam parum habeas teneri illius amoris erga. DEUM, erga 
B. Virginem MARIAM, erga caelites reliquos, qui tamen est 
unum e signis praedestinationis. Quod sis tam pronus ad im- 
patientiam, quod tam aegre leves, etiam iustas, contradictio- 
nes feras. | 

Quod non tantopere gaudeas eum accedis ad SS. Sacra- 
mentum Corporis Domini quam saepe laetaris, quando tempus 
est refectionis. 

Quod amor tuus erga IESUM longe minor sit, quam odium 
Iudaeorum in illum. 

Quam vere non modo nihil sit in corde tuo conforme SS" 
Cordi IESU, sed revera omnia omnino dissimilia et contraria. 

Quam infruetuosa manent in te tot lumina ac proposita. 

Quam plenus sis vitio humani respectus. 

Quam vere habeas spiritum ilum Pharisaicum Christo 
Domino maxime odiosum. 

Et, quod sane maxime te humiliare debet, est, quod omnes 
illi defectus, quos in te vides, non valeant tibi eximere istam 
vanam tui aestimationem. Profecto ut tu humilis fias requirun- 
tur insignes humiliationes, quas itaque a DEO... (5. 


Ergo est stultitia, sibi aliquid praesumere de eo quod longe ma- 
gis plagas meretur quam gratias! Quid? Si omnia quam per- 
fectissime ageres esses servus inutilis; sed quid nune? 


Summa perfectio ad quam Christus et Regulae adspirare 
iubent, semper te humiliet, eum ne illum quidem gradum um- 
quam attinges, in quo dieere poteris: servus inutilis sum. V ere 
demerita tua semper erunt innumera. Si perfectus esses non 
faceres plus quam debes facere: sed quid nune? 





(1) Cetera huius eapituli desunt. 








DUNABURGI 1804-1806 19 


Signum est evidens te esse pessimum, eum tam saepe ini- 
qua de proximo iudieia tibi oboriantur. Aegrotus, qui morbi 
vehementia gustum habet perversum, optima etiam esculenta 
amara esse iudieat, scil. iuxta gustum suum. Idem de te iudi- 
care debes, qui ideo male agere proximum putas, quia ipse 
malus es. 


Dedit tibi DEUS intellectum sanum? Memineris eum esse 
medium ad finem tuum eonsequendum, qui est DEI gloria non 
tuus honor. 


Quotieseumque desideras magni fieri, aut gaudes de ho- 
nore quem apud homines occupes, desideras aut occupas rem, 
quae DEO debetur, et quam DEUS magnopere expetit sibi soli 
retinere, e£ quam summo iure sibi reservat. Quare fecisti mil- 
lies iniustitiam DEO maximam, furando ipsi quodammodo, aut 
saltem desiderando illi surripere, rem quam ipse maximi facit. 


Toties iam proposuisti vitae emendationem, quae tamen 
numquam secuta est. Nonne mirum, quod nondum de te ipso 
diffidas? Id scil. est mirandum prodigium tuae superbiae. Con- 
fuge ergo tandem ad DEUM, et implora Eius gratiam, sine 
qua tui diffidentiam, quae tamen fundamentum est, numquam 
acquires. 


An posset aliquis, qui tot tuos defectus sciret, credere, 
plerasque tuas tentationes esse vanae gloriae, et superbiae co- 
gitationes potissimam esse materiam tuarum confessionum? 


Sanetissima desideria si in te bene perspexeris, potissi- 
mum ex inordinato et malo fonte provenire invenies. Quanta 
miseria! 


Si quem vides pretiosis ornatum vestibus, sed multis sor- 
dibus maculatis, an non vestes illae pretiosae magis illum de- 
spieabilem reddunt quam aestimatione dignum? Sie etiam gra- 
tiae divinae, si quas egregias tibi accepisse videris, magis in 
tuum despectum vertunt, eum tu pretiosas illas vestes intole- 
rabili incuria turpiter macularis. 


Omnes et singulae actiones tuae non sunt sine defectibus : 
non sunt ergo dignae DEO et Christo. Atqui arbor infruetuosa 
excidetur, et in ignem mittetur; servus inutilis mittendus est 
in gehennam. 














20 DIARIUM 





Es vere arbor infructuosa, profers flores propositorum sat 
multos. Sed magna pars horum perit, dum adhue flores sunt: 
pars decidit eum iam in speciem fructuum sunt mutati, sed 
nondum maturi, scilieet dum post aliquod tempus e propositis 
desistis. Quod si tandem aliquos fructus ad maturitatem redu- 
eis, illos vermes id est defectus corrumpunt, adeo ut nullus om- 
nino bonus fruetus a te DEO proferatur. Et superbis! 


Si vel semel peccasti maiorem eordi Divino afflictionem at- 
tulisti, quam per totius vitae tuae quantumvis multa bona ope- 
ra Ei gustum adferre queas. — Quid nune, cum non semel sed 
toties cor Patris benignissimi ingratus afflixisti? — Quantum 
motivum, ut 1° in hwmilitate, pudore, et contritione ambules 
eoram DEO ob commissa peccata ; 2° in timore et sollicitudine, 
eum adhue possis idem committere! 


Proposita quaedam ad Humilitatem spectantia 


Cave ne te umquam alieui praeferas, sed omnibus potius 
inferiorem te reputa: quod si non eo perveneris ut hane per- 
suasionem animo impresseris, saltem ita cum omnibus age, ac 
si vere te maiores, tui superiores essent. 


Omnibus subieetus obedi omnibus, in quantum fieri pot- 
est, ae si vere tui Superiores essent: nam etiamsi Sacrae Re- 
gulae et ipsa S. Seriptura id non iuberent, tamen hoc iustum 
foret, cum adeo indignus sis, tot peecatorum tibi conscius, et 
tam male respondeas pluribus gratiis, quas DEUS 1n te con- 
tulit. Vix sane aliquem invenias, qui tot donis acceptis tam 
ingratum se praestiterit quam tu. 


Si quem vides etiam gravissime peccare, cave ne te ideo 
meliorem illo reputes, sed potius magis humiliare, DEOque 
gratias age, quod te indignum efficaciori sua gratia conservare 
dignetur. 


Neminem ullo umquam respectu eontemne, nihil enim con- 
temptu dignum habere aut faeere potest aliquis, quod tu ipse 
non habeas aut feceris respeetu DEI. Nam non est ullum pec- 
catum, quo DEUM. non offendisti. 


Cum videris aliquid ab alio non benefactum, excusa, si 
potes; quod si exeusationi locus non est, vide an in te non sit 











DUNABURGI 1804-1806 21 


idem vel etiam maius malum, et humiliare. Quod si id nune 
in te non videas, vide an umquam fuerit, aut simile quid. Certe 
semper invenies sufficientem materiam ad te humiliandum. 


Si alii bene de te iudieant, hine humiliare; nam id signum 
est, quod te sint longe meliores. Quisque iudieat de alio iuxta 
proprium suum animae statum. 


Quod DEUS tantopere animam tuam expetat, hine magis 
humiliare, quod ipse eam tam leviter et negligenter custodias. 
Imo bene considera, quod superbia tua animam hane DEO red- 
dis detestabilem. | 


Quoties male profectus spiritualis succedat, adscribe soli 
tuae tepiditati et malignitati; quoties bene, non tuae diligen- 


^ tiae, sed DEI efficaci gratiae ac misericordiae. 


Si tibi videris plures exteriores mortifieationes adhibere 
quam alii, reputa te esse in via purgativa, illos in unitiva, eos- 
que exterius omnino mundo mortuos interiori eum DEO unio- 
ni esse intentos. 


Frequenter pericula quibus undique anima tua cireumda- 
tur serio recole, unde diseas te ipsum quidem humiliare, in 
DEO autem solo confidere. 


Tracta te efficaciter ut inferiorem omnibus, sic pauperta- 
tem etiam exercebis sumendo tibi quaecumque viliora. 


« Beati pauperes spiritu ». Si vis esse pauper spiritu, debes 
non tantum bonis terrenis, sed etiam propriae existimationi et 
tibi ipsi renuntiare. 


In exereendis actibus humilitatis adsiduus esto, nam hu- 
militas exercitio, veluti pretio, a DEO emitur, sieut et caeterae 
virtutes. 


Praevides occasiones te humiliandi? eave tune ne partieula 
boni tibi dilabatur. Quod si quando occasionem humiliationis 
praetermiseris, numquam id aliquomodo punire omitte. 


Ut proximam peccandi occasionem evita omnem cum al- 
tero tui eomparationem. à 


In colloquiis cave a dictis, quibus tibi aliquam comparare 
possis existimationem. 











29 DIARIUM 





Frequenter hane intentionem ante opera tua constitue: Ut 
divinae Maiestati debitum obsequium praestem Eique me hu- 
militer subiectum exhibeam. 


Videns in alio aliquid laudabile, DEUM lauda. 


Si laudaris ab hominibus aut illis te placere advertis, dic 
eum intimo sensu: Sol; DEO honor et gloria. 


Quotidie aliquoties descende in considerationem tuae ma- 
litiae et miseriae; oeeasiones talium considerationum, quae 
sane non deerunt, sedulo arripe. 


Exteriora exercitia humilitatis exerce cum interiori etiam 
humilitatis exercitio et non eogita: unc facio actum, humili- 
tatis, sed potius die Domino: Domine, etiam indignus sum ad 
haec officia pro te facienda. 


Constanter et fervide a Deo pete, ut permittat te humilia- 
ri et contemni, praesertim a Superioribus. 


Noli, ut homines ullo modo de te cogitent, ideo saepe hune 
acetum eliee: Te laudent omnes, Domine, de me autem nemo co- 
gilet. Sim despectus et oblivioni traditus! 


Sit tibi familiaris oratio S. Augustini: Noverim Te, nove- 
rim me. Haec pauca continent absolutam diffidentiam de se et 
eonfidentiam in DEO. 


Cum nihil omnino boni facere possis ex te, cura ut ante 
quodvis opus maioris momenti, praesertim ante spiritualia, 
DEI implores auxilium; v. g. Adiwva me, Domine, propter no- 
men sanctum Tuum. In hae oratiuneula exercentur simul reno- 
vatio intentionis et diffidentia sui et confidentia in DEO. 


Videns in alio defectus eontra minoris momenti res, co- 
gita DEUM id permittere, ut humiles maneant in solidis virtu- 
tibus quibus ab ipso ornati sunt. Cave autem sedulo, ne te 1is 
praeferas, eo quod minima illa melius observare videaris. 


S. P. Ignatii documentum : « Humilitas extérna in gestibus, 
« verbis et operibus omnibus elueeat. Verbum humilitatem mi- 
«nus redolens, veluti blasphemia fugiatur; gestus humilitati 
«contrarius, perinde ae si honestati adversetur, vitandus est. 





ti 








DUNABURGI 1804-1806 23 


« Opera ab humilitate difformia ita caveantur sicuti Rex ca- 
« veret, ne filius eius veluti belluarum custos indueretur ». 


Nihil e dotibus DEI manifesta, nisi id DEI maior gloria 
postulet. 


Si aliquando te vicisti, cave hae de re gaudeas tamquam 
tua esset illa vietoria; sed DEO tune gratias age. 


Divide ae distingue semper in te quae a te sunt et tua, et 
quae a DEO et DEI: nam maxima etiam dona nullum ius dant 
efferendi se, eum DEUS maneat semper illorum Dominus. Sie- - 
uti homo qui pro altero magnum thesaurum transvehit non 
dieitur ideo dives, sie etiam ob bonum quod in te a DEO for- 
sitan est, non tu laudandus, sed solus DEUS. 

Consideranda saepe est magnitudo DELI, nihilum origina- 
riae tuae naturae, et pravitas tua, non tantum ea, cuius effe- 
ctus fuere et sunt peccata ete. sed etiam ea quae est tibi origi- 
naria, quae ad gravissima peccata traheret sine gratia DEI 
praeveniente et subsequente; quod si eonsideraveris, potes te 
merito peiorem omnibus peceatoribus existimare. 


Ex superbia tua hauri humilitatem, nam sieut pavo, dum 
pennas suas explieat et ostentat, pedum turpitudinem optime 
ostendit, sie tu, dum superbis, manifeste id monstras, unde hu- 
miliari debes. 


Mortificatio socia humilitatis 


et gradus immediatus ad Amorem 


« Regnum caelorum vim patitur et violenti rapwnt illud ». 


« Sicul misit me pater, et ego mitto vos » non tantum dietum 
est a Christo respeetu muneris Apostolici, sed etiam respectu 
imitationis: itaque si IESUS missus fuit a Patre ad Crucem 
ferendam et ad dura quaevis subeunda, etiam eadem nos pa- 
tiamur necesse est. Quomodo sine mortificatione, sine cruce 
socius IESU eris? | 


Cruentum mortificationis cultum non tibi displiceat, si vi- 
tam vis degere religiosam, quae est continuum Martyrium, 
vita poenitentis. 


[ 
"» “# 








24 DIARIUM 





Motiva mortifieationis efficacissima sunt: amor DEL, cui 
nostra afflietio gratum est sacrificium ; peccatorum commisso- 
rum gravitas, quae ut poenitentia reparemus, non modo ae- 
quum sed et necessarium est; futurum purgatorium, cum quo 
si comparatur vita durissima, sane nihil est quod hie pati pos- 
sumus cum eo, quod in purgatorio pro unico veniali delieto pa- 
tiemur; gloriae gradus, qui mortificatione quavis promeretur, 
eum e eontrario in purgatorio anima patiens purgetur, non 
vero mereatur; timor, ne in peccata praeterita aut etiam ma- 
iora labamur, nobis ipsis indulgendo; desiderium impediendi 
peccata in aliis etc. 


Sanctificetur nomen Tuum. DEO nil magis cordi est quam 
sanctitas. Si vis esse verus filius huius Patris, decet ut sis 
sanetus, adde quod haee sit DEI voluntas, quod hine Eius glo- 
ria redundabit et (eum haee semper sint per Divinam bonitatem 
eoniuneta) etiam utilitas tua. Sanctus autem esse nihil aliud 
est nisi DEO plane addietus et unitus. Ad hoe requiritur, ut 


sis liber a ereaturis et a te ipso, 1. e. ab amore tui et ab amore. 


ereaturarum. Haee autem aequiruntur per mortificationem et 
hwmilitatem; ideoque humilitas et mortificatio sunt quasi com- 
pendium omnis sanetitatis. In his ergo exercendis homo sit 
adsiduus oportet, qui ad veram sanctitatem adspirat. 


IESUS passus est tota vita, B. V. MARIA, quae numquam 
peccaverat, summos dolores pertulit, et ego pati detrectem! 


Numquam pacem habere debes cum tuis passionibus, si 
vis veram pacem habere tecum. Hoe probat, quod passiones 
ad tuam essentiam non pertinent, sed interni hostes sunt. Rex 
autem vere pacificus non quaerit pacem tenere cum seditiosis 
incolis (hoe enim ipsam turbaret pacem), sed eos omni ope de- 
bellat. 


Beati qui persecutionem patiuntur. propter iustitiam. Qui 
nullas persecutiones patitur a daemone vel mundo, saltem non 
apertas, persequatur se ipsum, sensualitates suas, ete. mortifi- 
cet. Tune etiam persecutionem patietur propter ustitiam. 


Optima praeparatio ad pugnam contra mundum et dae- 
monem est pugnare contra se per mortifieationem. Vincens se 
Xaverius reddit se vietorem et mundi et daemonis, o quam glo- 
riosum! 


Nulla requies in hae vita est quaerenda; haee ad futuram 
est reservanda, et quo magis universaliter hie ab omni solatio 





Dr nr mmm m 








DUNABURGI 1804-1806 29 


fueris abstractus, eo plenius erit gaudium tuum in coelo. Proin 
illum diem perditum existima, in quo nihil aut parum incom- 
modi perpessus fueris, illum vero felicissimum, in quo pluri- 
mae obtigerint molestiae. 


Qui IESUM maxime amabant propiores ad Crucem sta- 
bant. Sie etiam semper fere observatum, eos maxime cum dif- 
fieultatibus eonflietatos fuisse, qui DEO maxime erant amici. 
Ideo aliorum perseeutiones et humiliationes sunt amandae; et 
si nemo te cruciat, te ipse erucia; si nemo te persequitur, per- 
sequere te ipse; si nemo te humiliat, humilia te ipse. 


Nil tibi satis durum accidere potest in hac vita, meruisti 
enim infernum, omnibus malis maiorem. 


IESUS tradit se pro te daemonibus i. e. daemonum instru- 


mentis eruciandum : quibus ergo tu te tradere recusabis amore 
IESU? 


Quis tu es, pro quo IESUS erucem patitur? Quis est IESUS 
pro quo illam patiaris? IESUS illam amat pro tua salute; quid 
te facere decet? An dignum est ut salus tua minus tibi cordi sit, 
quam IESU eurae fuit? 


Si, prouti debes, IESU passionem prae oculis semper ha- 
bes, ipsi in acerbissimis doloribus aliquod levamen afferre sa- 
tagas oportet mortifieationibus; quibus etiam illud praevenies, 
ne peceando dolorem Eius adaugeas. 


Religiosus Christi erucem portando sublevet oportet, prae- 
cipue Socius IESU, et his maxime temporibus, quibus Crux 
Christi tam gravis est propter peccata enormia, quae in mun- 
do eommittuntur. 


Quando aliquid offers DEO per mortifieationem, semper 
cura ut optimum illi saerifices; nam quis umquam auderet vel 
terreno Regi muneris loco offerre viliora quae habet? 


Cum desiderium patiendi propter iustitiam sit ipsum do- 
num DEI, instanter illud et adsidue a DEO pete; pete arden- 
tem amorem erga ipsum, et desiderium illud sequetur. 


Opifices et alii, qui labore manuum vietitant, gaudent et fe- 
lices se reputant, eum plurimum habent laborandum : quid ergo 











n 
wi 


RUE y 
ERU RE 


1 v 
T 





26 DIARIUM 


tu non magis gaudere debes, quo plus patiendum occurrit? Non- 
ne turpe est illos pluris facere fructum panis, quam tu aeter- 
num gloriae pondus? 


Motiva generalia desiderii Crucis 


IESU exemplum. Veritas aeterna, quae errare nequit, ele- 
git contemptum, etiam tune, cum videretur expedire, ut honorem 
et aestimationem admitteret. Ab ipso vitae exordio incepit 
exemplo crucem praedicare. Cum esset in sinu Patris sciebat 
utique optime, quomodo DEUS magis glorificetur. 

Gloria Dei. Nulla re magis glorifieare possum DEUM, 
quam patiendo, quia hoe ipso magis fio similis Filio Eius, quem 
mihi viam dedit et exemplar, quomodo ipsum glorificare opti- 
me queam. — Veritatem amat DEUS; quo magis humilior, eo 
propius aecedo ad illud, quod mihi iuste et vere competit. Lo- 
eus meus est eentrum nihili. Quid? per peccatum vel originale 
solum loeus mihi eompetens est in inferno, adeoque esse ob- 
iectum odii et abominationis DEI, quod infinite maius est malum 
quam odio haberi et abominationi esse etiam omnibus ereaturis 
simul sumptis. Si omnes, qui tecum vivunt, te contemnerent, quot 
adhue essent homines, qui te non cognoscentes non eontemnere 
possent? Et tamen etiamsi omnes homines qui vivunt in toto 
mundo, nemine excepto, si etiam omnes, qui vixerunt umquam, 
aut vieturi sunt, si omnes simul daemones, imo si etiam omnes 
Angeli, omnesque electi DEI, omnes omnino creaturae te ut abo- 
minabilem detestarentur et odio haberent, id omne minus esset, 
quam uni DEO esse odio et abominationi. Cum vero hoc ulti- 
mum per peccatum merueris, evidens est numquam te in vita 
eo loci posse pervenire, ubi vere esse meruisti. Saltem ergo eo 
contendendum, quo pervenire potes, si veritatem amas. Con- 
temptus ergo et eruces quaeras diligenter oportet, et oblata eum 
gaudio amplectaris, si veritatem amas. « Filii hominum usque- 
quo gravi eorde? Ut quid diligitis vanitatem et quaeritis men- 
dacium? ». 

Propria utilitas. Peccata praeterita et praesentia: per eru- 
ces deletur poena solvenda, meritum colligitur; per eruces opti- 
me amor DEI probatur; in omnibus aliis rebus semper magnum 
est perieulum, ne proprius amor et alia potius inordinata in- 
tentio quam DEI amor te ducat. 

Tempus huius vitae ad aeternitatem est valde breve. Melius 
illud impendi nequit, quam si ex DEI voluntate plurimum pa- 
tiaris. Ad gaudendum eum DEO longa superest aeternitas, ad 








DUNABURGI 1804-1806 97 





patiendum et amorem tuum erga DEUM. monstrandum feren- 
do erucem breve tantum huius vitae spatium. In bonis sueces- 
sibus, prosperitatibus, aliisque DEI beneficiis, semper magna 
est occasio timendi, ne DEUS haee in ira sua conferat: si vero 
cruces permittit pro gloria ipsius ferendas, haee mera sunt be- 
nefieia et quidem talia, quae nullum suspieioni loeum relin- 
quunt. Imo, etiamsi erux e propria eulpa proveniat, demon- 
strat amorem DEI et gaudendi fit materia, Si enim DEUS hie 
arguit et corripit, non arguit i furore suo, nec eorripit in ira 
sua, quod uniee timendum. 

Qui desiderat sincere erucem, potest certe dicere eum Apo- 
stolo: quis me separabit? Si enim sustuleris quidquid sepa- 
rationem hane possit producere, imo illud converteris in aug- 
mentum unionis (quod qui erucem amat facit), separationi certe 
locus non datur. 


Per cruces DEUS saepe salvandum videt hominem. Ipse 
seit quae via optime cuique eonveniat. Seit etiam quid magis 
gloriae suae eondueat. Insuper est zelosissimus gloriae suae 
et salutis uniuscuiusque. Qui ergo amat DEI gloriam et se sal- 
vum vult, recipiat eum gaudio oportet, quidquid DEUS de ipso 
statuerit. Visitatio Domini custodit Spiritum. 

Cruces hominem in invoeando DEO torpere non sinunt, ut 
S. Ignatius merito dixit Paseali, eum ad consolandum eum 
praediceret ei, multas ipsum eruces manere. 

Cruces faeiunt agnoscere exsilium et aspirare ad caelum 
ideoque conferunt multum, ad abstrahendum animum a ter- 
renis. 

Cruees praebent occasionem aliquid DEO offerendi in a- 
moris tesseram. 

Cruees ponunt hominem inter illos qui lugent, quos Do- 
minus Beatos appellavit. 

Cruces praebent occasionem uberem aetuum multarum 
virtutum, et quidem heroieorum, proinde occasionem thesau- 
rorum ineomparabilium. 

Cruces supplent poenitentiae defectum. Sunt autem illae 
afflietiones, quae nobis invitis à DEO immittuntur longe prae- 
stantiores et securiores, quam eae, quas nobis ipsi eligimus. 
Certior enim in his est voluntas DET, nullum propriae volun- 
tatis admixtae periculum. 

Si DEUShie peccata punit, signum est, eum nolle illa 
computare ad numerum, quo eompleto damnantur damnandi. 
Signum igitur quodammodo, quod talis homo sit ex electorum 
numero. 

Qui non est in cruce, non videtur esse ex numero eorum, 


Ir PIA 














28 DIARIUM 


qui ad militantem Ecclesiam pertinent. Nam ad quid illae to- 
ties repetitae invoeationes Sanetorum, illa Miserere, quibus in- 
elamatur assidue divinum auxilium? Haee omnia certe non de- 
notant statum quietum et tranquillum. 

Si DEUS quasi dissimulat se peccata videre, est poena om- 
nium maxima. Orandum ergo: Ostende potius faciem tuam 
etiam iratam, e£ salvus ero. 

Cruees sunt quasi vineula, quibus nos DEUS vult ligare, 
ne iterum deserto eius servitio tradamus nos diabolo, a cuius 
servitute nos Christus redemit. 

Si in eruee DEO fidelis maneo, certior fio, quantum fieri 
potest, virtutem meam procedere ex motivo supernaturali, cuius 
rei plurimum interest. 

Cruees ergo sunt inter eximia et summa DEI beneficia re- 
putandae. Quam intolerabilis ergo ingratitudo, tanta beneficia 
vel eum indifferentia accipere, nedum eum murmure et que- 
relis. 


Qui sunt. Christi, carnem suam crucifixerunt cum vitus et 
concupiscentiis. Crucifixio non denotat mortifieationem qua- 
lemeumque, sed valde dolorosam. Mortifieatio et interna et ex- 
terna; carnis cum vits. 


Si tibi gravis accidit multumque te cruciat poenitentia et 

eorporis afflictatio, id ipsum sit tibi motivum 

1° Ad gratiarum infinitarum actionem Christo Summo 
Benefaetori, qui sua morte id effecit, ne aeternum poenas nu- 
mero et mensura infinitas patiaris. 

2» Ad gaudium, eum detur tibi ut per haee, brevia et 
parva, aeterna possis innumeraque redimere. 

3° Ad hane ipsam poenitentiam eo ferventius agendam ; 
nisi enim feceris, manet te longe gravior et diuturnior saltem 
in purgatorio, et sine merito. — Proinde id ipsum te excitet : 

1° Ad cruces à DEO immissas amplectendas hilariter, 
siquidem DEUS ita tibi consulit eum ipse ad poenitentiam sis 
delicatus. 

2 Ad abstinendum quam maxime voluptatibus etiam 
licitis, si quidem dolores et mala tibi incutere tantopera horres. 

3 Ad faciendas saltem strenue et ferventer parvas il- 
las et consuetas mortificationes. 


N. B. Saepius relegendum ex P. Ludoviei de Ponte Lu- 
minibus. 

Motuum inordinationes rediguntur ad quatuor: 

1. Est in eogitationibus et imaginationibus de rebus no- 








DUNABURGI 1804-1806 99 


xiis, vel vanis, vel impertinentibus illo tempore, vel eum nimia 
sollicitudine. 

2. In affectionibus et volitionibus rerum prohibitarum, uti 
sunt affectus superbiae, irae, invidiae, et aliae; vel quoad mo- 
tus prohibitos, uti est turbatio vel inquieta perpensio ad con- 
cionandum, sciendum, etiam cirea offieium proprium. 

3. In repugnantiis erga opera virtutum eum tepiditate an- 
nexa circa illa: uti sunt opera cultus divini, obedientiae, amo- 
ris proximorum. 

4. Libertas sensuum in videndo, audiendo, loquendo, exeun- 
do ad has res, ex curiositate, vel impetu, vel libertate, etc. 

Quod si in his 4 generibus inordinationum me mortifica- 
bo et negabo, tollam impedimenta unionis eum DEO et per- 
feetae familiaritatis cum illo. 


Amor Dei et sedula cura ipsi placendi 


DEUS te amat. — Quare DEUS te amat? quia te amat, 
alia eausa dari non potest; nam vere magis convenire vide- 
tur ut te odio haberet, quam ut te amaret. Et tamen amat te, 
et amat te plus quam tu te ipse amas aut amare potes. Ama- 
vit te antequam eras, ideoque antequam poteras habere quid- 
quam in te amore dignum. Sed quod maius est, amavit te etsi 
praevidit suum amorem a te spretum iri; et postquam jam a- 
morem Eius spreveras, tamen adhue amare te non destitit, — 
Quomodo autem amavit te DEUS? Quantus amor? DEUS 
dat quem pro quo? Filium dileetum pro me, qui ex me nihil 
eram, qui, ex quo esse coepi, odii ipsius subiectum eram ; quem- 
que praevidebat post tantum suum amorem ipsum adeo non 
amaturum, ut etiam millies offensurus ipsum esset. — Quid? 
— postquam tam diu amorem Eius ludifieaveram, nova sui a- 
moris pignora praebuit, vocavit me ad statum hune felicem, 
aggregavit me amantissimis ae dilectissimis Fili sui Sociis. 
Et hoe benefieio iam tamdiu fruitus es, tamen nondum verus 
Eius amator diei potes. Ille nihilominus te indignissimum non 
modo adhue fert, sed adhue amat, et quidem tenerrime. — 
Quamdiu ergo amori amorem rependere differes? 


Si te totum debes DEO, quod te ereavit; quid ergo, quod 
te redemit, et redemit tali modo? 


Quis es tu? quem DEUS amat. Quis est DEUS, qui te 
amat? 

















DUNABURGI 1804-1806 


DEUS vult, desiderat, iubet ut ames ipsum. Quare? quia 
amat te. Vult amari a te, qui, si amaveris, nihil ipsi adferre, 
Si oderis, nihil auferre potes. 


Vult eoram ipso nos sistamus velut parvulos; ut ipsi nos 
committamus, quo ipse nobiseum, ut benignissimus Pater eum 
dilectis filiis agere possit. 


DEUS aegre fert, si in miseriis et necessitatibus ab alio 
solatium requiris, quam ab ipso; hie vere paternus amor. 


Si omnes homines DEUM amare debent ex toto corde etc. 
quae, si stricte sumatur, perfectio iam est summa, quid ergo 
tu, qui eum plus acceperis plus etiam amare deberes? quanta 
igitur humiliationis eausa, te longe adhue ab huius praecepti 
observatione abesse! 


Quaevis peecata, etiam minimas negligentias cum omni 
eura fuge. Quid enim? nonne minima inobservantia clientis 
magis affligit Dominum, quam contumelia servi vel inimici? Ab 
hoe enim nil aliud exspectat, sed ab amico et ab eo, cui singu- 
larem semper favorem exhibuit, merito nil nisi amorem ex- 
spectat. 


. Quoties etiam vel minimo officio tuo erga DEUM aut pro- 
ximum dees, maximam eommittis iniustitiam, habito respectu 
ad ius summum DEI et ad desiderium, quo illud a te exigit. 


Nihil boni facere potes, quod non facere debes ex obedien- 
tia. Debes omnes ut superiores honorare, debes in omnibus 
mortifieationem quaerere, debes occasionem nullam virtutis 


exercendae praetermittere, et quoties omittis aliquid ex his in- 


obediens es. Ad hoe te obligant Regulae et nomen Soci IESU. 
Semper minus facies, quam id est, ad quod ex officio teneris. 


Novo semper fervore omnia etiam communissima devo- 
tionis exercitia sunt animanda : ita magnum colligitur meritum 
apud DEUM, eum seeus DEO displieeant magis quam pla- 
ceant. 


Sieut quivis etiam minimus gradus gratiae plus valet 
quam omnes terrae deliciae et divitiae simul sumptae, ita quod- 
vis etiam minimum peccatum, quamvis negligentia vel inad- 
vertentia eommissum, maius damnum est, quam omnes terrae 








DUNABURGI 1804-1806 JL 





divitias et delicias perdere, et omnes mundi molestias simul 
sumptas subire. 


Peccatum etiam ex inadvertentia commissum quomodo 
parvum diei potest, aut excusari, aut negligi? Quid? qui in 
conspectu Regis, a quo dependet, stans, seiret se motu digiti 
eius offensam incursurum, aut saltem minorem ideo gratiam 
apud eum habiturum, nae ille etiam ab hoc ex inadvertentia 
committendo caveret. 


Quantopere eurandum tibi est, ne vel aliquo modo displi- 
ceas DEO, sine cuius gratia rueres in maxima peccata. 


Si vere DEUM amas, etiam parvos defectus, qui ex inad- 
vertentia oriuntur, non committas; si Eum vere amares, ha- 
beres semper mentem elevatam ad ea quae DEO placent fa- 
cienda, quae minus evitanda. 


Amare DEUM ex tote corde, in tota mente, in tota virtute 
est: prae illo reliqua omnia nihili ducere et animae potentias 
omnes in DEO amando occupari. Hoc autem, docente S. Igna- 
tio, fit, quando memoria semper praesentem veluti DEI amo- 
rem Eiusque beneficia reminiscitur ; intellectus in attenta Divi- 
nae bonitatis eonsideratione versatur; voluntas in DEI per- 
feetionibus sibi complaceat, Ei placere et propter Eius amo- 
rem omnia agere et pati desiderat. 


«Beati mundo corde quoniam ipsi DEUM videbunt ». 
DEUM videre nemo potest quin etiam amet: amor ex DEI co- 
gnitione procedit. Hane eognitionem DEUS infundit cordi mun- 
do, nullo amore proprio vel ereaturarum inquinato; proinde, 
si vis amare DEUM, mortificationem et humilitatem quam ma- 
xime cole, et DEUS lumen suum in te effundet. 


Ad maiorem DEI gloriam : haee norma est ad quam aetio- 
nes nostrae, si DEUM amamus, debent formari. In omnibus 
DEI gloriam intueri, in omnibus Eius maiorem honorem quae- 
rere, et omnia eo modo faeere, quo maior inde gloria DEI re- 
sultet. Haec vere summa perfectio est. . 


Ob miserias tuas et malitiam ingenitam gemere et contri- 
stari debes, in quantum illae DEO displicent et plura produ- 
eunt quae DEO sunt ingrata; verum in quantum illae te omni- 
no a DEO dependentem faciunt, DEUM. debes laudare, ob ma- 
iorem gloriam Eius. 








32 DIARIUM 


Si quis etiam invitus aliquem, quem amat, offendit, hae de 
re sincere dolet et veniam ab eo petit: qui ergo fieri potest 
ut qui DEUM. vere amat non doleat sincere de peccatis etiam 
involuntariis ? 


Amor DEI £ener sit oportet, ita ut ne vel minimam rem 
sibi contrariam admittat; ardens simul et fortis, ita ut aman- 
tem incitet ad omnia etiam durissima facienda et patienda a- 
more Dilecti. 


Quo firmior est spes et confidentia, eo sit ferventior actio 
oportet. Tempore consolationis non est remittendum ab ope- 
ribus poenitentiae et mortifieationis. Quid? Qui naufragio fa- 
eto in fluetibus mergitur, nonne is eo maiori intentione se mo- 
' vet et emergere nititur, quo maior adest emergendi spes? 


Amor est eommunieatio mutua bonorum. Si Rex magni- 
fieus peteret a mendico, ut ipsi communicaret sua bona ea con- 
ditione, ut ipse particeps fieret regiae maiestatis et potentiae, 
numquid ille mendieus magnum se Regi suo sacrificium facere 
putaret, eius petitioni aequiescendo? Quid ergo? DEUS dicit 
tibi: Offer mihi tua et te, et dabo tibi mea et me. Numquid 
videberis ergo tibi multum facere DEO, si ipsum ita amas? 
Quod plus est, DEUS primum incepit, dedit tibi iam sua in 
creatione, se in Redemptione, ete. infinita dona tibi dedit; nune 
petit, ut vieissim tu tua illi teque ipsum des. An hoc reeusabis? 
dans te tuaque das ea quae vere DEI sunt. DEUS autem id 
accipere se dicit, ae si esset tuum, et illa pauca, se suaque do- 
nando rependere promittit. — Non ergo reputes te umquam 
posse esse satis liberalem erga DEUM. Ille est infinities libe- 
ralior, nee sinit se vinci a ereaturis suis. — Sit itaque amor 
tuus fortis et tener, in cavendo tam magna quam parva quae 
ili displicent; in patiendo tam magna quam parva, quae ille 
desiderat... idque ferventer. 


Est ingens Divin? amoris argumentum, quod iubeat, ut i- 
psum ames. Numquid pauper subditus illatam sibi iniuriam 
esse eonquereretur, quod Rex ipsi mandasset, iure suo in res 
suas viles cedere ut regni haeres fieret? Sane ergo is, qui man- 
data DEI, quae a praecepto amoris omnia pendent, gravia di- 
cere audet, non intelligit quid sit «mare DEUM. 





€— OPI 











DUNABURGI 1804-1806 33 





Amor IESU eiusque sacratissimi Cordis 


itemque MARIAE 


Omnis amor IESU erga homines, qui tot mala pro ipsis 
perpessus est et tanta pro illis fecit, sedem habet in sacratis- 
simo Corde IESU. An ergo non meretur hoe Cor venerationem 
tuam, an non aequum est te qui IESU amieus esse velis, sa- 
tagere ut ipsi placeas, eum praesertim a toto mundo tam male 
habeatur? — Quidquid autem amoris IESU videris, id omne 
ex Sacratissimo Eius Corde promanat. 


DEUS in eruee pendens in summis doloribus sui veluti 
obliviscitur et prima, quae profert verba, ea profert pro sa- 
lute peccatorum. Quantus amor! — Haee monstrant, quod 
IESU gravius onus sit peccatum quam dolor passionis suae. 
— '[une autem etiam pro te oravit. 


Nihil autem magis amorem IESU declarat, quam SS." 
Eucharistiae Saeramentum. — Si quis medicus esset, qui gra- 
tis pauperes aegrotos visitaret et remedia maxime convenien- 
tia praescriberet, nonne is amore pauperum illorum foret dig- 
nissimus? Quod si etiam gratis medieamina adderet, qualis 
esset 1sta charitas? Quod si denique, sciens id optimum esse re- 
medium, suum ipsis sanguinem potandum praeberet, nonne 
talis amor omnis intellectus nostri limites transgrederetur? Et 
tamen hoe IESUS facit, et quidem miseris vermieulis, imo ni- 
hilo ipso indignioribus. — Sed quaenam maior ingratitudo et 
stultitia esse posset, quam si talis aeger nollet ab iis, quae 
iste medieus vetaverat sumere et affirmarat noxia esse, absti- 
nere? 


Si quis Rex esset, qui ad regnum suum felicissimum invi- 
tans, sub suis vexillis dimieaturos convivio lautissimo excipe- 
ret, ipse ministraret, quis subditorum non animaretur ad stre- 
nuam regni defensionem? Sed si in illo convivio cibos elegis- 
set, qui vires quam maxime augerent et, talis potestatis sangui- 
nem suum esse sciens, istum eis bibendum praeberet? ... At non- 
ne id faeit IESUS? — Et si talis princeps nil peteret, nisi ut 
in Eius servitio essent fideles, nee umquam aliquid eontra i- 
psum in hostis gratiam facerent, numquid vel unus hane con- 
ditionem adimplere recusaret? 




















34 DIARIUM 





IESUS est quasi Rex magnifieus qui iter faciens secum 
dueit omnia, quae ad hospitium ipsi adornandum requiruntur, 
et ad hoe aliquos ministros praemittit. Ora ergo ut IESUS in 
Cor tuum gratias suas praemittere dignetur, quae eor tuum 
dignum aliquomodo tali hospite habitaculum faciant. 


IESUS SS. Saeramentum instituit tunc cum homines ma- 
xime in ipsum conspirabant; demonstravit libenter se conver- 
sari eum filiis hominum, quo tempore homines ipsum pessime 
habebant; dedit iis eibum immortalem, cum illi ipsius mortem 
quaerebant. 


IESUS 33 annos eum hominibus versatus et pessime ha- 
bitus ab iis, ae si fuisset maxima reverentia exceptus instituit 
etiam SS."s* Sacramentum, ut demonstret delicias suas esse 
eum filiis hominum. 


IESUS praescivit horrendas iniurias quas in SS."? Sacra- 
mento non ab infidelibus tantum, sed etiam a Christianis Catho- 
lieis, quin et a millenis Sacerdotibus accepturus esset; nihilo- 
minus illud instituit. 


Quare IESUS tantopere tecum uniri desiderat? Quia te 
amat. Magnus rex mundi tantum abest ut quaerat societatem 
eum aliquo minori inire, ut e eontrario ultro oblatum spernat, 
et saltem non nisi tergiversando admittat. At IESUS societa- 
tem quaerit miserrimi mendici, qualis ego sum. Quantus amor! 


Mira res: IESUS eum homine uniri exoptat, eum nihil 
ipsius intersit; nos quorum omnino permultum interest tam pa- 
rum IESUM quaerimus et eum illo uniri desideramus, ac si 
id nobis nil utilitatis efferret. 


Data est mihi omnis potestas in coelo et in terra. Quanto 
pretio hane IESUS comparare sibi voluit, pro tua salute! 
Quam dignum est, ut tanto Domino subiieias te et alios subii- 
eere studeas! Quam felix eris sub protectione tanti Domini! 
Quid poteris timere si ipsum amieum habeas? Quid non po- 
tes sperare ab Eo, qui dominatur in coelo, dominatur in terra? 
Neque daemon, neque mundus, neque caro tibi nocere potest, 
si IESUM amieum tibi habeas. Quam merito sperare debes 
sedem in coelo, ubi IESUS omnem potestatem habet, ille IE- 
SUS, qui tanta pro te passus est, et ibi adhue gloriosa vulne- 
rum suorum signa retinere voluit, ut tui recordaretur, pro quo 
illa aecepit. Huie Domino servire vere est regnare, nam qui 











DUNABURGI 1804-1806 35 





IESU servit, ei non dominatur daemon, non mundus, non caro, 
nihil rerum temporalium, nihil omnino quod in mundo est. — 
IESUS sua potestate non utitur, nisi ut te beatum reddat. 


Intelleetum sequens voluntas tua vult amare IESUM, vult 
IESU placita facere. Ergo hoe stude, ut Eius amorem semper 
prae oculis habeas et cor ad ipsum elevatum teneas. Cum au- 
tem haee sit gratia specialis, ora ut IESUS amoris funiculis 
cor tuum ad se trahat. 


Si vis scire, an IESUM tuum amas, vide 

1° An et quomodo peragas opera quae ipse iniungit, vel 
ipsi placere scis. 

2° An serio illum imitari satagas. 

3° Quanto cum gaudio iugum legis Eius feras: nam ex 
amore onus Eius fit levissimum et suavissimum. 

4 Quo cum affectu Eum visites et recipias in SS.r° Sa- 
eramento, et quomodo adsistas S. Missae Saerifieio, ubi reco- 
litur et renovatur magnum illud amoris Saerifieium. 

e 

Quare in Communione ardentes illos amoris et desiderii 
affectus non habes, sicut alii? Scilicet, est indignum, ut panis 
fihorum canibus detur. — Sed tamen etiam eanes aliquando 
manducant micas, quae cadunt de mensis dominorum suorum. 
Hine etiam tu de tempore in tempus aliquid huius duleedinis 
delibas, et plus gustares, si magis fidelis esses. — Hoc semper 
fae: offer desideria et flammas amoris Sanetorum, praesertim 
Ignatii Xaverii, Aloysii, Stanislai, aliorumque nostrae Socie- 
tatis, pro tua tepiditate. 


Si post Communionem debes eum veritate dicere posse: 
Vivo ego iam mon ego, vivit vero in me Christus, qualis ergo 
vita tua esse deberet? tune nihil loquereris, faceres, cogitares, 
nisi quod IESUS cogitavit, fecit, locutus est. 


Devotio tua erga S. Cor IESU sit efficax oportet et ad pra- 
xim redueta, ut scil. saepe meditando affectus illius sanctissi- 
mos et perfeetiones atque virtutes, tuum cor illi conformare 
satagas, in variis occasionibus, praesertim quae maioris sunt 
momenti, inquirendo quinam fuisset affectus SS Cordis IESU 
in his cireumstantiis? 


Si non serio IESUM imitari satagis, causa es contumeliae 
IESU a daemonibus inferendae, eum nomen soc IESU prae 


RA YT DW RH TCR ET TAS METRE M " PATES NUE SA de Ra Ed à C 
Y y Mp MI een] OK Sk LAC Sn SL D e tlic alc o " : 
ye y ; n 








36 DIARIUM 





te feras. Sed vide; nam IESUS id non permittet, sed potius e 
domo et numero sociorum suorum disturbabit. 





* Amor MARIAE. Amamus semper matrem eius, qui nobis 
b. bene facit, praesertim ubi scimus, beneficentiam filii in nos ma- 
tri placere. Quomodo ergo non amare MARIAM, Matrem IESU, 1 
eui nos totos ae tanta debemus, qui de nobis tam bene meritus 
est et mereri non desinit, eum praesertim B. V. Filii sui in nos 
benevolentiam non modo comprobet, sed etiam assidue accendat 
suis precibus et intercedat pro nobis, novas quotidie gratias a 
Filio impetrans? 





E. O Domine, ego servus tuus, ego servus twus et filius ancil- 
lae tuae. Servus es IESU, creationis titulo, servus es IESU 
titulo Redemptionis. Filius ancillae IESU, quia filius Societa- | 
tis, quae IESU servitio est dedieata speciali modo. Quid autem | 
tot titulis IESU debes? Quid ut filius ancillae eius? Si vis par- | 
tieeps esse eius benevolentiae quam hie Dominus Matri tuae 











E ostendit, tu aemulare sensa Matris tuae erga Dominum. 

E. Si nuntiaretur alieui, qui Prineipem suum graviter et sae- 
i pe offenderat, venturum ad se illum eum multo comitatu au- 
" lico, quantum timorem ille subditus conciperet, ne Princeps 


veniat ad ulciscendas iniuras? Sed si Princeps domum ipsius 
ingressus profiteretur se venisse non ut vindietam sumat, sed 
D ut largis donis illum eumulet, quis esset tune sensus subdito? 





Be | qualem amorem erga Principem conciperet? An posset um- 
7 quam adhue voluntarie ae deliberate illum offendere? Quod si 
us : quid umquam ageret deinde ex inadvertentia, quod non dico 
* offenderet, sed displiceret aliquomodo principi, quanta eura id 
E. reparare studeret! — His disce, quis debeat esse tuus affectus 
un 


erga Regem tuum Coeli terraeque Dominum IESUM in Na- 
eramento altaris, toties ad te peccatorem comitantibus Angelis 
venientem, ut tibi seipsum et omnia sua donet. 





ms C "— ina 


Ubi aegrotus desperatus rescit, quod venturus sit ad lo- 
B eum in quo habitat aliquis medieus valde celeber, qui multos 
morbos desperatos sanavit, certe spem concipit, fore ut etiam 
ipse sanitati restituatur; quod si ille medieus profiteretur se | 
ad hoc ipsum venisse, ut illum aegrotum sanet, quam erigeretur | 
animo infirmus! — Qualis ergo debet esse spes et fiducia, cum 
omnipotens medieus animarum ad te veniat in S8. Sacramento, 

eum ineffabili desiderio, ut aegram animam tuam sanet? Sed 
etiam, quanto eum desiderio debes illum excipere! 











DUNABURGI 1804-1806 37 


Amor Christi erga nos elucet valde ex consiliis Evange- 
licis traditis et ex praemiis illis adnexis. Nam haee dant occasio- 
nem multa et magna lucrandi, nihil amittendi, eum liceat illa 
absque punitione omittere, pro quibus tamen, si praestentur, in- 
gentia obtinebuntur praemia. 


In Communione post solutum laudis et adorationis tribu- 
tum offer IESU gubernationem domus tuae, ut ille dieat pac 
huic domui etc. Die quod nescias illam regere et in pace conser- 
vare, infer querelas tuas eontra rebelles, qui eum subiecti esse 
deberent dominium sibi vindieant, conquerere adversus super- 
biam, gulam, ete. ut ipse summus Paterfamilias istos hostes et 
paeis perturbatores eiiciat e domo et expellat; quod si nolit illos 
eiicere, pete consilium ab ipso, qua ratione adversus illos agere 
et pugnare debeas, eum audi et documenta ipsius serva. 


Offer etiam te ipsum in servum et pete, ut te in servitium 
suum admittat; et ne hune tibi honorem ut indigno deneget, 
pete S. V. MARIAM, ut ipsa te Filio suo recommendet. Sie 
propter Matrem suam IESUS te admittet; deinde petas, ut 
te suis insignibus ornet, etc. 


IESUS nocte suae Passionis testamentum condidit eum 
plurimis legatis infiniti valoris: testamentum enim hoc legat 
nobis omnes thesauros infinitos gratiae et gloriae. Promittit 
remissionem peccatorum et poenarum veniam; gratiam filio- 
rum DEI cum charitate et virtutibus omnibus ae donis Spiri- 
tus S.; haereditatem coelestem ; exauditum iri preces nostras; 
adversitatum auxilium et in ommibus actionibus nostris. Et 
hoe testamentum fundavit in Sanguine suo, qui harum pro- 
missionum firmamentum est, pignus, arrha, seriptura et instru- 
mentum privilegii, quo assecuturi sumus quidquid nobis in hoc 
testamento ligavit: et hoe privilegium, hoe testamentum eum 
sigillo, hune sanguinem habemus in SS. Sacramento. Quanta 
hine fiducia, laetitia, securitas, amor oriri debet! — Conside- 
randum etiam quis testamentum hoe condiderit, qwis sit exe- 
eutor et testamentarius, nempe aeternus Pater, cui tanta bona 
hoc testamentum legat! Nempe mihi, misero peecatori, obiecto 
ex me ipso odii DEI. 


Si quis esset, cui alius deberet insignem aureorum sum- 
mam, adeo ut posset illum iure in iudicium vocare et in car- 
cerem detrudere; si ille testamentum conderet, quo non modo 
omne debitum isti homini solvendo impari remitteret, sed etiam 
ipsum haeredem divitiarum suarum constitueret: quanto hic 


! 





























38 DIARIUM 


amore, quanta gratitudine creditorem suum perfunderet? At- 
tamen nihil id est, si comparetur cum eo quod nobis testamento 
suo legavit IESUS. — Auget autem Eius bonitatem infinito 
quodam modo, quod non iussu tantum vel dispositione, sed ef- 
fuso sanguine suo per immanissimos eruciatus tantas nobis 
divitias legavit. 


In Communione renovat Dominus quod fecit in apparitione 
faeta discipulis ipso die Resurrectionis, cum stetit in medio 
illorum, ianuis elausis. — Dicit animae: pax tecum, ego sum, 
noli timere. Non modo dat facultatem se tangendi, sed in ci- 
bum se dat, quod superat etiam quod tune fecit, cum coram illis 
mandueavit ibi de pisce assato et melle. — Totum potest ser- 
vire pro bona praxi in Communione, orando Dominum ut ef- 
feetus produeat quos ibi produxit: illuminationem intellectus, 
voluntatis inflammationem, gaudium spirituale. — Sed necesse 
est, ut ianuas et fenestras sensuum claudamus et tres animae 
facultates attente collectas habeamus, ut faciat quod promisit : 
Ubi sunt duo vel tres congregati in nomine meo, ibi sum in 
medio. 


In Communione 


Exercitium erit valde aptum ad SS. Vulnera Christi Do- 
mini honoranda, quae in Saero eius Corpore in SS. Sacramen- 
to eonsiderari debent. Offerre illa potes et praesentare tum ipsi 
Christo, ut recordetur amoris sui et quanti ipsi constiterit salus 
tua; tum aeterno Patri ad placandum et ad impetrandum, ob- 
secrando per vulnera manuum, ut condonet opera tua prava, 
et in posterum manus tuas in gloriam suam dirigat; per vul- 
nera pedum, ut condonet pravos gressus tuos; et in posterum 
pedes tuos dirigat in viam salutis; per vulnus lateris, ut con- 
donet omnes malas cogitationes tuas, omnes tepiditates cordis 
tui, illudque in posterum amore suo ardere faciat. — Sint au- 
tem eadem SS. Vulnera tibi incitamentum ad patiendum et 
amandum, sint tibi refugium in omni necessitate, cogitanti a 
Christo ex ipso coelo tibi diei illud : Veni columba mea ad fora- 
mina petrae, ad cavernam maceriae. Ingredere vulnera eorporis 
mei. Si milvi inferni te insequentes vexent, ad haee vulnera con- 
fuge! Si mundi vanitates carnisque pravae propensiones, ad 
haee vulnera eonfuge! Si te videris turbari eogitationibus, curis 
et negotiis, subtrahe te illi, haee vulnera ingredere et quietem 
invenies. Si cupis me cognoscere et toto corde diligere, ad haee 





-—————— ——— —— 





DUNABURGI 1804-1806 39 





vulnera aecede, ingredere et deprehendes quanti te fecerim; 
et ex corde meo talis amoris flammas experieris, ut totum cor 
tuum inflamment. Respiee vulnera manuum mearum et cor- 
robora tuas, ut pugnare valeas pro gloria mea sicut ego pugnavi 
pro salute tua ; aspice eavernam lateris mei et aperi mihi tuum, 
donans mihi totum eor tuum; aspiee vulnera pedum meorum, 
gressusque tuos ad meum obsequium dirige, imitatus meos 
gressus cum perseverantia. 

Sunt haee saneta vulnera instar quinque fontium Salvato- 
ris, ex quibus manant aquae uberes gratiarum et consolatio- 


num spiritualium ». 
Vid. de Ponte 5. part. Med. 11. p. 2. 


Sicut eum Esther invenit gratiam coram Assuero, tota 
plebs Iudaiea per illam gratiam invenit; ita per B. Virginem 
quae invenit gratiam ante DEUM, nos invenimus gratiam apud 
DEUM. 


Revelatio de cultu Saerosancti Cordis Iesu 


facta V. M. Margaritae Alacoque 


Dominus ipse « Nihil, inquit, praestare potes, quod mihi 
futurum sit acceptius, quam si illud perficias, quod te saepius 
antea monui ». Tum cor suum sacrosanctum detegens « vides, 
inquit, Cor meum, Cor illud tanto hominum amore succensum, 
ut nihil praetermiserit, viribus exhaustis penitus atque con- 
sumptis, quo amorem hune immensum certissimis signis testa- 
tum eis relinqueret. Eorum tamen pars maxima usque adeo 
se mihi gratos amicosque non exhibent, ut me etiam iniuriis 
contumeliisque in hoe amoris mysterio assiduo lacessant. Quod 
eo etiam acerbius accidit, quod a personis mihi dieatis talia 
quoque pati cogor. Itaque a te requiro, ut feria sexta, quae post 
octavam festi Corporis mei proxima sequitur, Cordi meo co- 
lendo peculiariter sit dicata, qua die ad sacram mensam acce- 
dendo, iniuriae cordi meo in altaris mysterio inflietae, eo ma- 
xime tempore, quo palam fidelium venerationi expositus sum, 
violati honoris reparatione sarciantur. Et quidem spondeo eos 
omnes qui hoe honore cor meum afficient, ipsius divini eordis 
influxu eoelestium gratiarum eopia fore eumulandos ». 


. €» £5 4 
298 19 








40 DIARIUM 





Excellentia Cordis Iesu deducitur 


1° Ex proprietatibus cordis, quod est nobilissima pars cor- 
E poris; ergo, cum nihil in rebus corporeis nobilius sit corpore 
Christi, quanta demum sit oportet excellentia Cordis Christi! 
— Cor est principium vitae naturalis et receptaculum sanguinis. 
2° Ex eoniunetione eum anima, euius affectionum instru- 
mentum est. 
b. 3° Ex aretissima unione cum persona Verbi. 
4* Ex functione excellentissima ad quam faetum est, scil. 
ut arderet amore Divino; unde illud maxime Patri aeterno com- 
plaeitum esse debet et ineffabiles divitias continere. 
5° Ex sanctitate ipsi propria; est enim sanctum sanctitate 
Verbi. Quo anima sanctior eo sanctius est corpus, et inter om- | 
nes eorporis partes eor maxime sanctitatem animae participat. | 
6° Ex virtutibus quarum principium est ac sedes. 
1? Quo res creata plus ad gloriam DEI conducit, eo DEO 
earior et hominum cultu dignior est. 





Relate ad homines 


Cor IESU est sane amabilissimum, ad euius aspectum in 

memoriam redueuntur amor IESU immensus erga nos, bene- 
ficia numero et magnitudine infinita, labores etiam ae dolores, | 
quos nostri eausa toleravit. I 

Ipsum Cor IESU solum plura et acerbiora nostri causa 
pertulit, quam reliquae omnes divinissimi corporis partes si- | 
mul sumptae. | 
Est denique tutissimum animarum purarum asylum: Veni | 
colunba mea in foramWnibus petrae (vulneribus Christi ma- | 
nuum pedumque), in caverna maceriae (in latere lancea aperto). | 
| 


Intentio pura : 


Confidentia in Deum, Resignatio 


Caveas summopere oportet, ne umquam aliquid facias, 
quantumvis bonum id sit, ex intentione mala aut minus ordi- 
nata; nam sie non mereris sed demereris, quia non DEO sed 
diabolo servis. 








DUNABURGI 1804-1806 41 


Magis advertas oportet ad intentionem propter quam ope- 
raris, quam ad opus ipsum. Nam etiam DEUS magis speetat 
animum quo aliquid fit, quam opus ipsum. DEUS spiritus est, 
et qui ipsum adorant debent ipsum adorare in spiritu et ve- 
ritate. 


Cave ab omni respeetu humano in operibus tuis. Si quis 
coram hege simul et coram servo laborans opere suo placere 
intenderet servo non Regi, nonne is vere stultissimus esset? 
Atqui tu idem facis, si quid ex humano respectu facis. — Quid 
si ille, ut servo placeret, facere non dubitaret talia, quae Regi 
summopere displicere sciret. 


Facere bonum ut placeas hominibus est proximus gradus 
ad faeiendum malum ob eamdem eaussam. Quia, si tanti homi- 
nem aestimas, ut ob eius favorem bonum facias, facilius adhue 
malum facies in gratiam illius, eum natura in id per se sit 
prona. 


Non suffieiat tibi non agere ob malam intentionem, sed 
etiam studeas bonam saepius renovare, quin quantum fieri pot- 
est ante quemvis aetum, et in ipso actu saepius eam repetere. 
Hoe DEO valde placet et in eo constitit magna sanctitas 
Si. Aloysii aliorumque nostrae Societatis, qui praesertim in- 
ternis actibus fuerunt intenti. 


Cura sedulo ut ea quae soles faeere nón facias ex mera 
consuetudine, sed stude communissima quaeque et indifferen- 
tia cum novo semper fervore absolvere, ut DEO gratum te ex- 
hibeas ipsique placere possis. 


Intentio tua sit ad maiorem DEI gloriam, propter Te Do- 
mine, ut Tibi placeam, ex amore Two, propter nomen sanctum 
Tuum, ut Divinae Maiestati debitum. obsequium praestem et 
illi me humiliter subiectum exhibeam. Si quae particularia ha- 
bes vota, illa ita fac, ut tamen in sanetissimo DEI beneplacito 
conquiescas, et nullam aliam specialem intentionem concipe, 
quin libentissime illam eum DEI voluntate velis permutare. 
Eius voluntas et gloria maxime tibi sit cordi. 


Assuesce etiam in sanctissimis desideriis semper addere: 
si Tibi id placet Domine. 


Voluntas DEI eum sit regula et norma euiuseumque boni 
in omnibus est spectanda, tam in activo quam in passivo illi 














42 DIARIUM 





te conformare debes. Pati et facere debes quae, quando et quo- 
modo DEUS vult. 


In exhibendis officiis proximo servis DEO : DEO ergo soli 
in lis placere stude, non hominibus. 


Si quando tentaris pusillanimitate ex incertitudine salutis 
tuae, tali cogitatione te ad fervorem excita: « Si scirem me 
esse modo in statu gratiae et perseveraturum, quid facerem? ». 


Si quid tibi est timendum, tu solus es tibi timendus. À par- 
te DEI, qui infinite bonus est et omnipotens, firmiter sperare 
debes, fore ut ipse media ad salutem tuam tibi procuret, quae 
pro sua sapientia maxime idonea noverit. Haec autem nee mun- 
dus nec totus infernus irrita reddere potest, sed tu solus potes. 


Omnes ereaturae DEO obediunt: quantam haec fiduciam 


inspirant! quam seeurum hominem reddunt in omnibus vitae 


casibus ! 


Sie est laborandum, ae si per opera tua perfectionem as- 
sequi posses; sie item in DEUM. omnino confidendum, ac si 
nihil laborares. 


Proposita perfectio non debet te pusillanimem reddere, sed 
animare. Quid enim diceres de homine, qui, eo quod se divitem 
fieri posse diffideret, omnino laborare nollet et ideo inopia et 
fame consumeretur ? 


TESUS in ultimis doloribus a Patre derelictum se testatur, 
et tu, qui nil pati potes quod non merueris, in ariditatibus fide- 
litatem DEO denegabis? Cave ne de cruce descendere praesu- 
mas. DEO te totum trade. « Miserator et misericors Dominus; 
longaminis et multum misericors. Non in perpetuum 1rasce- 
twr neque in aeternum comminabitur ». 


Bonitas DEI infinita et omnipotentia debet sane maximam 
inspirare confidentiam. Quid enim? Etiamsi id, quod a DEO 
desideras, tibi non sine miraeulo dare posset; an ergo diffieile 
est DEO miraculum? non sane. Pete quodeumque vis; si petis 
et si id quod petis est tibi salutare, dabit utique DEUS. Non 
ergo desperes de perfectione assequenda, quamvis vivas in te 
passiones senseris. 


Nemo sane est, etiamsi alias iniquissimus, qui non iudicet 
aequum, illum qui ab alio omnia acceperit et ab eo totus depen- 





TT 


DUNABURGI 1804-1806 43 








deat, pro eo semper laborare paratum esse. Quam aequum ergo 
est, ut homo qui totum se DEO debet, DEO plene et sincere 
serviat in omnibus; et quaenam est dependentia hominis a pro- 
ximo suo, respectu eius, qua omnis homo a DEO dependet! 


Praeter alia, quae in respeetu humano sunt maxime dete- 
stabilia et insana, possunt etiam considerari merito tria, quae 
continet: erga eum qui respectu humano ducitur, erga proximum 
cuius respectu ducitur, et erga DEUM. — 1° Qui respeetu hu- 
mano ducitur, erga se valde erudelis est, seque plane odit. Si 
enim bonum facit propter homines, privat se mercede et sibi 
poenam a DEO attrahit, si vero malum facit, ut hominibus pla- 
ceat, adhue longe peius se habet. 2° Erga eum cuius respectu 
aliquis aliquid facit iniuriosus esse saepe convincitur; necesse 
mano ducitur, erga se valde erudelis est seque plane odit. Si 
enim bonum facit, putans se ideo ab eo laudatum iri, iudicat 
illum gloriam de bono, quae soli DEO debetur, daturum homini, 
ideoque imperfectionis magnae illum insimulat. Si vero facit 
malum, ut placeat alteri, plane impium eum iudicet necesse est. 
3° Erga DEUM is qui respectu humano ducitur, committit gra- 
vem iniustitiam et ingratitudinem, et si bonum facit propter 
hominem, DEI praesentis Maiestatem et in remunerando boni- 
tatem, largitatem et iustitiam impudenter et stulte contemnit 
et vilipendit, praeponendo vilis ereaturae aestimationem DEI 
infinite excellentis iudieio. Si vero malum facit ob respectum 
humanum, non tantum contemnit et vilipendit, sed etiam iniu- 
riosissima contumelia irritat. 


In perfectione assequenda se DEO relinquere hominem 
oportet, ità ut non alia via velit eo pervenire quam qua DEUS 
vult. Via crucis est proxima via ad perfectionem, nam reddit 
hominem similiorem Christo et hine aeterno Patri acceptabi- 
liorem. Potes ergo licite et merito cruces desiderare, sed cave 
ne alias eruces desideres, et non eas quas DEUS vult ut feras. 
Si ille vult ut eruces tuae sint in anima desolationes, in corpore 
dolores et infirmitates, tu ne reieetis hisee desideres contume- 
lias pati. Si DEUS mavult ut aliquas in corpore incommodi- 
tates eireumferas, quae tibi videntur molestiores quam alii do- 
lores et morbi continui, tu non hos desidera, sed quae DEUS 
immittit ampleetare. Meritum crucis eonsistit non in eo quod 
habeat aliquid magnifiei et speciosi, sed in eo quod sit dura et 
voluntati tuae repugnet. Imponet ergo DEUS tibi illas eruces 
quas ipse vult; omnes eo sunt utiliores et aptiora ad perfectio- 
nem media, quo magis tibi displicent. Non quas tu vis cruces 
desidera, sed quas DEUS vult. Etiam in hae re, sieut in morti- 

















44 DIARIUM 


fieatione gustus, non est mortificatio abstinere ab iis quae aliis 
magis sapiunt; sed ea non sumere, quae tuo palato arrident, 
lieet aliis nullomodo placeant, haee est mortifieatio. 


Continuae imperfectiones non te pusillanimem reddant, 
nee peeeata spem expellant, sed potius ad confidentiam in mi- 
sericordia DEI animent. Nam quid mirum, si DEUS fideles 
suos servos amet et favore prosequatur? Sed quod etiam pecea- 
tores non reliciat, in hoc elucet magis Eius misericordia. 


soli DEO serviendum, eui et tempus acceptum referri de- 
bet et omnia quae habes, quibus uteris et quod es, eum prae- 
cipue etiam hae conditione a DEO tibi omnia haee concedantur, 
ut illi servias. Et quid? numquid non satis magnus Dominus 
est DEUS, cui servias unice! 


Si illum unice quaesieris semper gaudebis, quia huius voti 
semper compos fies; nam DEI voluntatem in te fieri per gra- 
tiam DEI nil potest impedire, tu solus potes. 


À servis suis DEUS nil fere requirit nisi fiduciam in Ip- 
sum in omnibus vitae molestiis; tune ipse eas fert pro illis. 
Sieuti magnus dominus eum paupere servo suo iter faciens, 
pro illo ubique solvit in itinere, ita DEUS facit pro servis suis. 
Si quid grave permittit accidere, ita succurrit gratia sua, ut 
nil videatur requisivisse ab illis praeter bonam voluntatem et 
resignationem, quando praevidetur illa molestia. Hoe eum iam 
saepe ipse sis expertus, stude semper plenae et perfectae re- 
signationi, innixae in fiducia in DEUM, qui non sinit tentari 
nos supra id quod possumus. Et sieut credideris fiet tibi. 


Perfeetionem consistere in DEI voluntate adimplenda, 
etiam ex hoe capite patet. Omnes exteriores actiones, quan- 
tumvis sanetae, non possunt perpetuo et sine intermissione 
exereeri; unde si perfectio eonsisteret in iis, perfectus non es- 
set semper perfectus, sed haberet aliqua tempora, quibus a 
perfectione deberet recedere; v. gr. non potest sine intermis- 
sione oratio fleri, aut ieiunium, aut affectiones aliae corporis 
ete. — Sed voluntatem DEI adimplere res est, quae potest sem- 


per exerceri, et nulla re, ne ipso quidem somno, interrumpi 
debet. 


Si humano respeetu in operibus tuis duceris, o quantam 
tibi ipse molestiam creas, eum ad uniuscuiusque genium te ac- 
commodare et singulis placere volueris! Si DEUM quaeris, 








DUNABURGI 1804-1806 45 


constans semper tibi eris, nam DEUS est immutabilis. — Adde 
quod istud semper consequi possis, illud vix umquam. 


DOMINO DEO soli servies. Primum hoe mandatum om- 
nino transgreditur, qui non DEUM sed humanum respectum in 
operibus suis intuetur. 


Numquam non confidendum in DEO. Si enim consideras 
quid DEUS iam fecerit pro te, imo faciat adhue quotidie, quo- 
modo in SS. Sacramento omnem suam sapientiam et omnipo- 
tentiam ex amore tui exhauriat, parum sane est, quidquid ip- 
sum rogare possis. Qui ergo non rogatus maiora dedit per tot 
miracula, rogatus non dabit minora? 


Habes DEUM infmite sapientem, potentem et bonum: 
quid requiritur amplius, ut in eo omnem fiduciam colloces ? 


Zelus animarum et Horror peccati 


Zelus gloriae DEI et animarum est 1° dolor intrinsecus eo 
quod amor infinitus DEI a creaturis suis tam parum ametur, 
ut quae potius amant res vanas huius mundi, quam infinitam 
DEI maiestatem et vitam aeternam; 2? desiderium vivum sa- 
lutis proximorum, curando, quam fieri potest diligentissime, 
iuvare illos bono opere et exemplo, satisfactione pro peccatis 
ipsorum, orationibus, laerymis et adhortationibus, ut peecata 
deserant et DEUM. suum eognoseant ae diligant. 


Fundamentum zeli animarum est amor DEI et proximi, 
et quisquis amat DEUM et proximum sieuti debet, non pot- 
est non habere zelum animarum. Qui DEUM amat, debet de- 
siderare ut ametur et honoretur ab aliis, debet velle, quod 
DEUS vult; vult autem DEUS quammaxime ut homines salvi 
fiant. — Qui proximum sincere amat, debet ipsi exoptare et 
quantum in se est procurare omne bonum et ipsum a malo quo- 
cumque defendere. Quodnam autem maius bonum quam aeter- 
na salus? Quodnam maius malum quam inferni poena? 


Ad exeitandum zelum animarum, considera, quid DEUS 
ipse pro anima fecit ae facere paratus est; quod quasi in op- 
probrium DEI infernus animabus quotidie magis magisque im- 
pleatur ; quod daemon exitio animarum gaudeat, idque DEO et 
IESU Salvatori nostro quodammodo exprobret. Quomodo ergo 














46 DIARIUM 


fieri potest, ut qui DEUM amat et daemonem odit non desideret 
ardenter salutem animarum? 


Si in te sentis affectus zeli animarum, vide an impleas 
legem dilectionis DEI et proximi. Quod si has te non observare 
videris, persuadeas tibi necesse est, nullum esse zelum tuum, 
nec nisi umbram aut falsam speciem. 


Superbia etiam eum zelo animarum non potest constare, 
nam zelus animarum est zelus gloriae DEI, qui cum propriae 
excellentiae desiderio non potest subsistere. 


Nullus tibi dies praetereat, quo non zelum gloriae DEI 
exerceas oratione et mortifieatione. Oratio potest esse illa 
Si. Francisci Xaverii: Aeterne rerum ommiwm effector etc. 
 Mortifieatio sit aliqua peculiaris, nisi omnia opera tua diei 
possint vere fieri ex zelo gloriae Dei, i. e. si in illis, ut oportet, 
nil aliud spectes nisi maiorem DEI gloriam. 


Peccatum summum esse malum a posteriori patet eviden- 
tissime ex poenis, quas DEUS pro eo constituit, qui tamen est 
infinite iustus et bonus et misericors. 


Peccatum monstrum esse maximopere detestabile, luculen- 
ter patet ex eo quod hominem DEO infinite bono, patri aman- 
tissimo, exosum reddat. Quid enim? Si dominum benignissi- 
mum et optimum videres servum suum maximis poenis afflige- 
re, nonne inferres inde, quod is servus certe horrendum ma- 
lum eommiserit? 


Peccatum longe maius malum est quam horrendae poenae 
quas IESUS in cruce sustinuit; constat enim quod hominum 
peceata IESUM. magis afflixerint, quam reliqua omnia, et quod 
IESUS paratus foret eadem pati, et saepius, si ea re peccatum 
posset impediri. — Etiam isti dolores quos TESUS sustinuit 
per se non suffecissent ad vel unum peccatum delendum, sed 
hoe solum effecit dignitas personae, quae passa est. 


Ex eonsideratione peccati elieiendus est zelus gloriae DEI 
et animarum, cum desiderio illud impediendi 1° in se, 2° in aliis. 
Hoe diverso modo fit, non solum praedicatione, catechizatione, 
ete. sed etiam oratione, mortifieatione, bono exemplo, stricta 
observatione offieiorum status sui, ete. Tuum peccatum potest 
esse eausa peccatorum alienorum, non scandalo solum, sed 
etiam permittente id DEO in iustitia sua. 





BER PE ee A A BOYS NDS INT GT SERE NUNT OS ae T SERIO S IRR SR OR ENT TIR 
Ee x - + “ [ * SY Mes. E i es: r xin : 





DUNABURGI 1804-1806 47 4 


Per peccatum quodvis offenditur DEI Maiestas; nam of- » 
fensa est actio vel omissio, quae praebet alteri causam irae et 
ius vindietae; id autem faeit quivis eontemptus aut vilipensio. 
Contemptus autem ostenditur transgressione legis propositae x 
aut oppositione voluntatis, quae quidem, ut evidens est, locum i 
habent in peccato. In hae vero offensa DEI concurrunt summa | 
ingratitudo, contumelia atrox praesenti irrogata, adeoque con- 
temptus intolerabilis; in peccato iustitia DEI irritatur, viola- 
tur sanetitas, sapientiae leges perturbantur, bonitas abiieitur, 
ete.: est malum ipsius DEI. — Est praeterea verum, summum, 
et unieum malum hominis. 


PU NES Wilde 


ENVIE PU 


V RER 


Quis est qui peccat? Quis est in quem peccatur? Quis est 
modus et quid motivum peccandi? 


nma 


e ERN ur 


Peccato non tantum privas DEUM gloria, Christum fru- 
etu passionis, proximum auxilio, domesticos exemplo, Ecele- 
siam obsequio, Societatem honore, Superiores gaudio, te ipsum 
merito, sed insuper contrarium efficis. 


E 


Su LEE 


TE 
F2 3 


RID AC RET = EE ee CS 


Ex poena qua DEUS animadvertit in Angelos et Adamum 
pro uno peccato clare patet, peccatum vel unieum maius esse 
malum, quam privationem ecuiuseumque boni et incursionem 
euiuseumque possibilis mali ereaturae. 


Etiamsi praesciretur certo, nullum fructum ex omnibus 
laboribus proventurum, adeoque omnes curas et monita omnia 
in improborum maiorem condemnationem cessura, non tamen 
ideo abstinendum. Id doeuit exemplo suo Christus Dominus, 1 
cum in aliis, tum in omnibus, quae egit ad conversionem Iudae, 
quamvis praesciret, illum non eonversum iri. — Nee enim ideo, x 
quod non suecedunt praedieatio et monitio, gloria DEI, quae i 
unice quaerenda, non inde provenit. Nam tune est: ut ustifi- 1 
ceris im sermonibus tuis et vincas, cum iudicaris. Hine enim Y 
iustum eius iudieium in illorum condemnationem esse, evince- i 
tur in die iudicii. (NB. Id servire potest in concione, si quando 1 
parvus fruetus speratur, contra obstinatos peccatores). 4 


= 


MR. del e 





Unum peccatum DEO maiorem iniuriam facit, quam in- 
numera bona opera gloriam illi afferunt, ideoque illud maio- 
rem disgustum, quam haee gustum. 


Sieut Pater aliquis, habens plures filios, ex malignitate 
unius maiorem habet dolorem quam ex morigera reliquorum 
consuetudine consolationem, ita unus peccator plus affligit cor 











48 DIARIUM 








paternum benignissimi DEI, quam multi iusti illi gustum ad- 
ferunt. — Explieatur inde etiam gaudium illud in coelo maius 
super uno peccatore poenitentiam agente, quam super multis 
iustis. 


vr acu est i artt 





Motiva vitandi peccati mortalis 


1. Expellit ex anima DEUM, qui habitat in eo, qui est 
sine peccato mortali. Atqui nihil pretiosum comparari potest 
eum DEO, maximo animae thesauro. 

2. Perditur per illud ius ad vitam aeternam et regnum 
coeleste, superans ommes divitias et maximas haereditates in- 
finito quodam valore. Mirum ergo, ob minorum rerum iacturam 
homines ad mortem usque tristari et ad talem iacturam esse 
indifferentes. 

3. Conspurcat animam et foedam reddit coram oculis DET 
adeo, ut non sit spurcitia, nullae sordes, nullae eloaeae tam 
abominabiles. Hoc DEUS Sanetis quandoque mire ostendit. — 
Si scires post commissum peccatum mortale te habiturum ob 
illud faeiem deformem, eorrosam a morbo, plenam sanie et ul- 
ceribus, oeulos inversos, nasum abscissum, os hians, linguam 
exertam, eaput eapillis denudatum, aures similes asini, abstine- 
res utique. Quidni ergo nune? Numquid non meretur DEUS ut 
tam aeceptus eoram EO appareas, ut vis et soles coram ho- 
minibus ? 

4. Reddit hominem mancipium diaboli, tradit eum diabolo 
quasi earnifici. Peius hoe quam obsideri a diabolo corporaliter. 
— Si scires te post commisum peccatum statim fore energu- 
menum, abstineres utique. Ergo. 

9. Reddit hominem horribilissimum, adeo ut si homines | 
possent talem animam videre, morerentur statim prae horrore. | 
Daemon, cuius peccatum minus erat quam nostra sint, est tam 
turpis et foedus, ut S. Catharina Senensis, viso illo per ictum 
oeuli, restituta ad sensus corporis, potius eligeret ire per viam | 
igneam usque ad diem iudicii, quam illum iterum videre. Atqui 
per quodvis peccatum mortale homo fit daemon incarnatus. | 
(Ita S. Cath. Sen.). 

6. Per illud homo DEUM repudiat et non modo fit diaboli 
mancipium ex decreto DEI, sed sponte se ipse daemoni subiicit. 

Si scires te post peccatum fore mancipium Turearum, quid? 

7. Qui peccat mortaliter dat materiam diabolo exprobran- 

di DEO, quod pluris fiat ipse quam DEUS, eum tamen nihil 
fecerit nec passus sit pro homine, adeoque ut diabolus hae ex- 
probatione de DEO quasi triumphet eique contumeliam inferat. 





| 
| 
| 


DUNABURGI 1804-1806 49 


8. Sanetorum iudicio peecatum mortale peius est inferno. 
Si tamen scires te post peecatum statim detrudendum ad poe- 
nas inferni, illud non committeres. 

9. Qui mortaliter peccat, bestiis se similem reddit et se 
volens infra humanae naturae dignitatem demittit, Imo fit 
peior bestiis: 1°. Ferae uno vitio tenentur, homo varie peccans 
variis vitiis tenetur. 2. Brutum unica bestia est, qui peccat in 
tot transformatur bestias, quot admittit peccata. 3*. Ferae be- 
nefactoribus gratas se exhibent, quid autem DEO homo cum 
peeeat? 

10. Homo peccans mortaliter peior est diabolo. 

1° Iniuria illata Regi a rustico gravior est quam a no- 
bili, caeteris paribus. Diaboli autem natura longe praestant. 

2° Ille semel, homo saepius. 

3° Illi una specie tantum peccarunt. 

4 Non fuit pro illis DEUS incarnatus et passus. 

9" Non habuerunt illi tot media extrinseca ad se prae- 
servandos a peccato. 

6° Metum inferni, validissimum motivum ad non pec- 
candum, non habebant ill. 

1^ Illi brevissimo tempore in peccato perstiterunt. 

8° Illi post peccatum non habuerunt vel minimum tem- 
poris momentum ad poenitentiam. 

9 Illi numquam post peccatum fuere recepti a DEO in 
gratiam, sieut peccatores. 

Si ergo homo quivis detestatur diabolum, multo magis de- 
testari debet is qui peecat se ipsum, tamquam diabolis peiorem. 

11. Quaedam peccata complent illum numerum, quo ab ae- 
terno praeviso DEUS damnat eos quos damnat ad poenas in- 
ferni. Merito ergo timeat peccans, ne forte istud peccatum nu- 
merum illum compleat, quo commisso damnetur. 

12. Peccata sunt eausa omnium calamitatum huius vitae, 
bellorum, pestilentiae, morborum, ete. 

13. Peccata mortalia continent infinitam malitiam, quia of- 
fendunt infinitam Maiestatem. 

14. Summo odio Divina Maiestas odit existentes in peccato 
mortali. Nam similiter odio sunt DEO impius et àmphetas evwus. 
Sap. 16. Est autem in DEO odium peccati quodam modo in- 
finitum : 

1° Peccatum est quodammodo infinitum malum, proinde 
meretur infinitum odium DEI. 

. 2° Quo maiore quis bonitate praeditus, eo magis odisse 
debet malitiam. Atqui DEUS infinite bonus. 

3° Ob peccatum mortale privat bono infinito. 
4 Ob idem punit poenis infinite duraturis. 





feci e i em WE C SEE E MI 
DU, d NITE S SM A Vd NT PROS i PES Ne EE ee 


E 
M 


+ 
LENS 





er E ER É 
RER ccn 


z AO RE En 
Em e ae eth Er e ARS 


C 


^S 








50 DIARIUM 





Haee sunt signa infiniti odii DEI adversus peccatum. 

15. Crucifigitur Christus a peccatore erudelius quam a Iu- 
daeis. — Et quamvis ipse sit impassibilis, non minor inde est 
malitia peccatoris. Sieut homo qui inimiel sui imagini contu- 
meliam inferret, propter voluntatem malam quasi pro opere 
ipso argueretur. 

Qui peccat est ex Diabolo (imo etiam Diabolus) ut S. Seri- 
ptura testatur; quod si filius diaboli, etiam haeres. 

Ergo per peccatum mortale filius DEI et haeres coeli fit 
filius diaboli et haeres inferni. Horrenda mutatio. 


De fuga peccati 


PRIMA PARS 


Spectans peccantem 


1. Voluptas brevis. 2. Voluptas turpis, nam bestiae reddit 
aequalem. 3. Voluptas fellea. 4. Spoliat gratia. 5. Servitus dia- 
boli. 6. Conscientiae stimulus, aegritudines animi, et morbi cor- 
poris. 7. Ignominia, et bonorum operum inutilitas, ae iactura 
participationis bonorum operum aliorum. 8. Mentis caecitas 
et pertinaeia ad extremum exitium ducens. 


SECUNDA PARS 


Speetans Deum offensum 


1. Offenditur DEUS immensus. 2. Et in oculis. 3. Et tanta 
eum atroeitate ut etiam perditum optimum parentem velim. 
4. Largitorem bonorum omnium, quo ne peccando quidem ca- 
rere possum. 5. Id vero quia tacet, quia non punit. 6. Crux 
Christi exinanitur. 7. Instauratur. 8. Et sic fit peccator Iuda, 
Pilato, Caipha, Iudaeisque peior. 


TERTIA PARS 


De peccato eiusque poenis 


1. Punitur in Angelo. 2. In Adamo et posteris. 3. In in- 
ferno. 4. Coeli iaetura. 5. Neutrius aeternitatis supplieio sa- 
tisfit, nec omnium Angelorum hominumque votis et poenis. 
6. Unus DEUS in cruce huie malo par. 7. Punitur etiam in hae 














DUNABURGI 1804-1806 51 


vita. 8. Vineuntur peccato omnia bona. DEUS illud odit, et 
plus peccatum eum exuleerat, quam placeant Sanctorum om- 
nium praeclare facta et perpessa. 


Amor proximi 


« Hoc est mandatum meum, ut diligatis invicem; in hoc 
«cognoscam quia discipuli mei estis », ait IESUS, qui te in 
Societatem suam ad sui imitationem vocavit, 


Quaecumque facis proximo vel pro proximo, faeis IESU 
et pro LESU. Assuesce ergo in proximo tuo IESUM agno- 
scere; tune sane numquam caritati debitor deeris. 


Quasvis occasiones serviendi proximo arripe et quo mo- 
lestiores illae sunt eo alaerius. 





Cave te ab aliquo caritatis opere exeuses ob defectum tem- 
poris, praesertim si non sit res summe necessaria quae dif- 
ferri nequeat. Nam quomodo melius tempus impendere potes, 


quam incumbendo exercitio caritatis? 


Si quid non bene factum videris ab aliquo, cave ne eum 
ideo iudices male fecisse, sed intentionem eius bonam esse pu- 
tes, neve adseribe inadvertentiae; saltem cave ne ideo illum 
iudices. 


Iudieando proximum de defectu aliquo etiam manifesto, 
saepe tu magis peccas quam ille defectu illo peccavit. 


iniquum de proximo iudieium demonstrat perversitatem 
cordis tui. Sieut aegroto, cuius gustus est corruptus, omnia vi- 
dentur amara, sie etiam tu male de altero iudicans, quia ipse 
malus es; si bonus esses omnia in bonum acciperes. 


Ut omnes habeant cor unum et animam unam optimum 
est medium perfecta obedientia. Tune enim omnes convenirent 
eum corde, voluntate et iudicio Superioris, qui Christi Domini 
locum occupat. 


Si quando aliquem amare tibi accidit difficile, recole quo 
amore quosnam DEUS in eruee proseeutus est. 











52 DIARIUM 


Qui te molestia afficiunt maxime cooperantur ad augendam 
tuam gloriam; itaque eos maxime tibi amicos reputa. 


IESUS in eruee magis sollieitus est de aliis quam de se. 
Hoc te docet, aliorum maiorem quam tui rationem habere. 


In eolloquiis cave alteri acriter contradicas. Si alius tibi 
contradieit, tace aut responde: feri potest. Si alii inter se dis- 
putant, quid ad te? 


Amor proximi exigit etiam, ut animabus in purgatorio 
quantum potes suecurras, pro quibus preces fundere optimum 
est et saluberrimum, efficacissimum vero offerre pro iis aliquas 
mortifieationes. 


In eolloquiis cave ne dicas aliquid de altero absente, quod 
eo praesente nolles dicere. 


Cura faciendi communia perfecte 


In primis hoe alte menti imprimas oportet, perfectionem 
tuam in eo sitam esse, ut quae facienda sunt tibi facias bene 
et eum bona intentione. 


Ut bene diem impendas, haee observa: 

1° Cuivis operi intentionem puram praefige. 

2^ Hane aliquoties in ipsa actione renova. 

3° Non in aliam rem animum intendas, sed agas quod 
agis. 

4 Portas sensuum occludas rebus alienis, quae ad te 
non speetant. 

5° Mentem teneas in quavis re collectam et numquam 
totam effundas. 

6" In iis, quae magis dissipare solent, maiori recolle- 
etioni studeas exereitio praesentiae DEI, v. gr. in colloquiis, 
ad mensam ete. 

7° Tempus quod intercedit ab una actione ad alteram 
impende iaeulatoriis vel alieui piae eogitationi. 

8° Quando mentis recollectionem turbari advertis, ab 
opere quod agis desiste tantisper, donee mentem recollegeris. 


Nulli rei ita te trade, ut mentis recollectio turbetur; ideo 
ita rebus agendis insistas oportet, ut vere paratum te habeas 
ad alia si iniungerentur. 











DUNABURGI 1804-1806 53 





Cave a vanis et inutilibus, tamquam a malis. 


Omnia momenta serio impende, nam stricta erit temporis 
reddenda ratio; et sane ignorantia ete. non te exeusabit, si 
postmodum ineptus inveniaris ad ea, quae discere potueras. 


Vera solitudo non consistit in solitudine eorporis sed in 
solitudine mentis; hane dat adsidua eoniunetio eum DEO. In 
omnibus autem actionibus tuis sis ita solitudinis observans o- 
portet, ut nil spectes nisi quod agis et pro quo. 


Distracte orans spectaculum praebes gratum daemoni, sed 
Angelis perquam triste. 


Opera tua ita facere stude, ut post quodvis eum IESU di- 
cere possis: consummatum est, i. e. feci quod DEUS hoe in 
opere a me fieri volebat. Et sie diem transige, ut eum IESU 
eundem ita finias. 


In examine generali vide quosnam defectus in communium 
operum executione commiseris et praecipuos annota, ut te e- 
mendes. 


Cura ut actiones tuae omnes fiant 1°. àÀ» DEUM, i. e. in 
gratia, 2. pro DEO, ad gloriam eius, 3*. coram DEO, in eius 
praesentia, 4*. cum DEO, ipsi cooperando et Christum imi- 
tando. 


Varia 


Oratio Dominiea cum debita reverentia recitata magnam 
sane vim habet apud DEUM, sed certe etiam irreverenter re- 
citata Eum irritat. 


Orationem Dominieam saepe in visitatione SS recita, 
applieando eam illi rei, quam a DEO petere vis, aut praesenti 
animae tuae statui. 


In petitione dimitte nobis ete. exercetur simul et humili- 
tas et spes et charitas fraterna. 


Amen in fine preeum semper cum magna fiducia et viva 
fide est addendum. 








54 DIARIUM 





Quid sanguis Christi effusus clamat? Clamat ad Patrem 
pro venia tibi impetranda; clamat ad te, increpans te et ex- 
probrans tibi peccata tua. 


Compara flagellationem quam aliquando facis, cum ea 
quam innocentissimus IESUS pro te subiit. Confer instrumen- 
ta inter se; confer manum tuam eum militum crudelitate; con- 
fer tempus adeo breve, cum eo per quod Christum continenter 
pereusserunt. Et erubesce de tua tepiditate. 


IESUS Medicus animarum. Si ii qui corpore aegrotant i 
medieos corporales magni faciunt, quanto pluris aestimandus 
est tibi DEUS, qui aegritudines animae tuae multas sane ac 
graves sanat. Sed in morbo sanando non solum medici opus 
est industria; aegrotus oportet audiat attente eius consilia, a 
vetitis abstineat, remedia quamtumvis acerba fideliter sumat, 
ipsum etiam ferrum et ignem non recuset. Sie etiam tu. Labo- 
ras superbià. Confer te ad medicum IESUM et certam concipe 
spem sanitatis; sed non omitte media strenue adhibere quae 
praeseribit et consilia quae suggerit exsequi. Audi illum in 
omnibus. Abstine ab omnibus, quae hune morbum fovere pos- 
sunt, i. e. fuge quae aestimationem tibi et honorem procurare 
possunt, nisi in quantum tale quid necessitas exigeret. Adsi- 
due utere medicamine praeseripto, eonsideratione scil. tuae 
miseriae ae malitiae, dividendo in examinibus et in meditatio- 
nibus ete. quod in te est a te, ab eo quod DEI misericordia in 
te ponere dignatus fuit. Etiam non recusa pocula acerbissima, 
nec ferrum et ignem, ut sunt humiliationes, contemptus, ealum- 
niae, opprobria ete. admittere recuses. — Sed confide potis- | 
simum in eo, quod iste Medieus miram habeat vim, ad animos ] 
aegroto addendos in omnibus etiam amarissimis remediis. Ora | 
ilum ut dignetur ipse tibi pocula illa porrigere teque ad ebi- 
benda illa animare. Et quis aegrotus non animaretur, si vide- 
ret medieum ipsum prius absorbere quidquid amaroris prae- 
seripta medieamina continent? 


In illa verba Chananeae ad IESUM « Verum est Domine, 
sed etiam catelli manducant de micis » ete., recte potes te catel- 
lum, canem nominare coram IESU. Quid? differentia quae est 
inter canem et Dominum suum, nonne est infinite minor ea 
quae intercedit inter te et IESUM? Est enim illa inter duas 
ereaturas, haee inter ereaturam et ereatorem. Felicem ergo te 
reputa si IESU canis diei et esse merearis. Sed quid est eanis 
proprium? 1° Fidelis est, iniuriam factam Domino suo vindieat, 
aut manifestat insidias, ut eas ipse Dominus destruat seque 











DUNABURGI 1804-1806 59 


defendat; id ergo et tu IESU debes. 2° Sequitur dominum 
suum fideliter. Sie etiam tu sequi IESUM debes, quoeumque 
ierit. O quoties hoe non praestitisti, quoties ab eo aberrasti! 
Gratias illi summas, quod te sicut catellum perditum ad se re- 
voeare dignatus est, et ora ut si quando vel minimum ab eo 
defleetas, non te sinat aberrare omnino, sed etiam, sieut domi- 
nus eatellum (quem non vult perditum) castiget et cautiorem 
reddat. 3° Canis contentus est etiam abiectissimis quibusque 
frustulis iisque mire delectatur, nec sibi plura aut meliora de- 
beri putat. Sie tu in consolationibus et desolationibus, in modo 
quo a fratribus et aliis hominibus haberis, canem te praebeas 
neeesse est; nihil tibi deberi existimes, omnia ut gratis data 
cum magna alacritate accipe, 


Ubi duo vel tres congregati sunt in nomine meo, ibi ego 
sum in medio. Quanti aestimandum IESUM habere inter se, 
amicum tam bonum ac fidelem, tam potentem, tam iucundum, et 
quem amicum habere tanti refert! — Si inter duos vel tres, 
quanto magis IESUS erit in Societate nostra in medio, in qua 
tot congregati sunt in nomine eius! Vocatio ergo summae aesti- 
manda et perseverantiae gratia sine fine flagitanda. — Non 
mirum, quod mundus Societatem persequatur, cum IESUM, 
qui in illius medio est, semper odio habuerit. Non adeo homi- 
nes Societatis, quam Eum quem illi comitantur et qui in ipso- 
rum medio est, odit. Sed congregatio aliqua congregata 4n 
nomine alicuius, quid quaerere intentione, verbo, opere debet, 
quam quod intendit ille, in euius nomine congregata est? Et. 
sane quieumque ex hae congregatione intenderet, loqueretur, 
ageret eontra intentionem Eius, graviter illum offenderet et, 
si vanis et inutilibus se detineret, monstraret impudentem vi- 
lipensionem negotii illius, ob quod eongregatio convenit. Vide 
ergo, quomodo a tua eogitatione, a tuis verbis et operibus ab- 
esse debeat non tantum id quod fini huius Societatis recta re- 
pugnat, ut sunt peccata et defectus, sed etiam omne id, quod 
maiorem DEI gloriam, unieum congregationis finem et inten- 
tionem IESU, in euius nomine congregata est, non promovet. 


Ut sitis filii Patris vestri ete. Sicut filius bonus est gloria 
patris, sie malus filius est ignominia patris. Iam vero quid pee- 
cata tua faciunt? Si occulta, diabolo tantum nota, contumeliam 
inferri DEO a diabolo causant. Si manifesta, tune DEUM. con- 
tumelia afficis et per diabolum et per malos homines, inimicos 
DEI. Quoties itaque dieis Pater moster cogitare merito potes, 
quod daemon tune DEO irrideat et ipsi exprobret quod te ta- 
lem habeat filium. — Potesne satis humiliari et despici tu qui | 








PAP WENT "ss NM " SU EM iil! be ferie ef uri e. i : 
T RR EAS YEA. E ANT Fu c f T E "TY “ 
ANE UT Ma Een M Es LA et A EE LEP TE AX 





56 DIARIUM 





iam toties immensae Maiestatis DEUM. tali modo contumelia 
horrenda, non per te solum sed etiam per daemones, affeceris? 
Sed quantus inde horror a peccato oriri debet? Quantumque 
desiderium multa patiendi et agendi pro DEO, ut aliquo modo 
repares, quamvis numquam poteris restaurare, eum per unum 
veniale peceatum maior DEO displicentia inferatur, quam ho- 
nor per omnia opera bona? j 


FiLiaTio MARIANA, 


cutus formula proposita est ad fovendam perpetuo pietatem 
erga Sanctissimam DEI genitricem in provincia 
Flandro - Belgica Societatis IESU 


et a R. A. P. N. Generali Francisco Retz 
approbata et confirmata, Romae 27 Martii 1745. 


Formula se consecrandi 
in filium magnae DEI Matri MARIAE 


Sancta MARIA, Regina eoelorum, Mater Domini nostri 
IESU Christi et mundi Domina, Ego Ioannes Roothaan, licet 
favore tuo undecumque indignissimus, ineffabili tamen illa 
pietate et misericordia tua confisus, qua omnes hactenus ad te 
confugientes benigne recipere consuevisti, me ad sanetissimos 
pedes tuos humillime abiicio, et a Materna bonitate tua hane 
uniee gratiam ardentissimis votis exposeo, ut me lieet ob in- 
numerabilia peccata, offensiones et negligentias meas, peculia- 
ri hae gratia indignissimum, filium tuum assumere et Mater- 
no tuo auxilio perpetuo protegere digneris. Ego vero, ut san- 
eto hoe Fili tui nomine semper gaudere possim neque um- 
quam hoe tam amabili titulo indignum me effieiam, eoram te 
Matre mea amantissima, Angelo quoque Tutelari meo totaque 
Curia coelesti, firmissime statuo et propono me nihil umquam 
cogitatione, verbo, aut opere, toto vitae meae tempore commis- 
surum, quod genuinum tantae Matris filium vel in minimo de- 
decere possit. Imo filiali in te amore raptus, propono me in 
scholis, catechismis et alia oeeasione data, semper curaturum, 
o Mater amabilis, ut ab omnibus, maxime vero a pueris, pro- 
be cognoscaris, ameris, colaris; dein etiam ut ego ipse exacte 
observem regulas propositaque huie filiationi propria et a Re- 
verendo admodum Patre nostro approbata. 








DUNABURGI 1804-1806 57 





Haee sincera animi mei sensa propositaque singula, a me 
in conspectu tuo, o Virgo beatissima, Angeli Tutelaris mei, to- 
tiusque Curiae coelestis et concepta et faeta, tibi Matri meae 
amantissimae ex toto corde offero, enixeque rogo, ut tu ea, 
Filii tui e£ omnium Sanetorum meritis unita, aeterno Patri 
praesentare digneris, mihique simul illa omnia perfectissime 
observandi gratiam uberem obtineas. Amen. 


Proposita secreto ae submissa voce facienda 
et offerenda DEIparae 


1. Cum Constitutiones nostrae legesque a Sancto Patre 
nostro, DEO inspiranté ac illuminante, te vero o Mater ama- 
bilis adiuvante et non raro apparente ae affirmante, conserip- 
tae sint, id intendam primum, ut DEO, regulis observandis, 
inserviam placeamque et ad IESU Christi formam componar ; 
dein ut tibi tamquam Matri meae, filiali observantia Regularum 
ae Constitutionum, quae patrocinio tuo adiutorioque concep- 
tae sunt, obsequiens gratusque exhibear. 

2. Intentionem puram soli DEO placendi in omnibus co- 
gitationibus, verbis et operibus meis habere studebo; nihil co- 
gitabo, nihil loquar, nihil agam, nisi quod iudicavero esse ex 
voluntate DEI et cedere ad maiorem eius gloriam, seu ad sa- 
lutem et perfectionem propriam et animarum. 

3. Regulas meas sanctas semper aestimabo et amabo. Mo- 
riar potius quam vel minimam deliberate transgrediar ; in aliis 
etiam amorem et aestimationem Regularum tam verbo quam 
exemplo, omni data occasione, excitare non intermittam. 

4. Mane hora statuta semper accurate surgam, ante me- 
ditationem venerabile Saeramentum visitare ibique per sin- 
ceram omnium cogitationum, verborum et operum, nec non 
trium votorum oblationem me DEO consecrare non omittam. 

5. Quotidianas meditationes et examina semper impense, 
ferventer, integre et reverenter peragam. 

6. Numquam omittam lectionem spiritualem ex Regula 
praeseriptam. 

7. Confessionem ae Communionem quamlibet ita peragam, 
ae si ultima foret. 

8. Paupertatem amabo ut Matrem, ordinariis semper con- 
tentus ero; ex iis etiam, quantum in me erit, vilissima deside- 
rabo et eligam ; nullam etiam minimam rem sine facultate dabo 
aut accipiam. 

9. Angelieam puritatem mentis et corporis omni diligen- 














58 | DIARIUM 





tia eustodiam, nihil cogitatione, nihil verbo, nihil aspectu, nihil 
taetu aut quaecumque alia ratione vel in minimo huie virtuti 
contrarium committam. 

10. Regulas silentii et modestiae semper observabo accu- 
ratissime. 

11. Mortifieationes consuetas, quamdiu vires et obedientia 
permittant, nulla hebdomada intermittam. Temperantiae reli- 
giosae in cibo et potu semper studebo omnemque in hoc genere 
excessum constanter cavebo. 

12. Superioribus meis in omnibus perfectissime obediam. 
Indifferens sum et per DEI gratiam semper ero ad omnem lo- 
eum, ad omne officium ; nihil umquam, quantumeumque mole- 
stum aut incommodum, recusabo. 

13. Offieium quodlibet ab obedientia iniunetum, qualecum- 
que sit, ita diligenter et accurate peragam, ae si in illo tota 
salus mea et totius mundi penderet. 

14. Semper candidus ero superioribus meis et Patribus 
spiritualibus, totam illis conscientiam aperiendo. 

15. Sum et semper per DEI gratiam contentus ero, ut om- 
nes mei defectus ad Superiorem deferantur a quoeumque, qui 
eos extra Confessionem intellexerit. Numquam displicentiam 
vel minimam admittam econtra delatores; numquam vel mini- 
mum verbum eontra eos loquar, sed potius eos defendam et 
ilis benefacere conabor. 

16. Otium quam potero maxime cavebo, minimam etiam 
partieulam temporis bene impendere satagam. 

17. Omnia ea, quae in novitiatu aut agenda aut omittenda 
didici, extra novitiatum usque ad ultimum vitae halitum ob- 
servare conabor. 


Clausula propositorum secreto factorum 


Haee sincera animi mei sensa propositaque singula a me 
in conspectu tuo, o Virgo beatissima, Angeli tutelaris mei to- 
tiusque Curiae coelestis et concepta et secreto faeta, tibi Matri 
meae amantissimae ex toto eorde etiam offero, enixeque rogo 
ut tu ea, Filii tui et omnium Sanetorum meritis unita, aeterno 
Patri praesentare digneris mihique simul illa omnia perfe- 
etissime observandi gratiam uberem obtineas. Amen. 








DUNABURGI 1804-1806 59 


Regulae() 


Reg. 1. Saepe perpendant propositum, in formula concep- 
tum, data occasione adnitendi, ut Deipara ab omnibus probe 
cognoscatur ametur colatur. 

Reg. 2. Intelligant in proposito memorato involvi alia pro- 
posita: 1. Propositum avide captandi, praesertim recreationis 
et colloquii tempore, occasionem sermocinandi de DEIparae 
dignitate, excellentia, suavitate, deliciis, virtutibus, patrocinio 
potenti,materno amore in genuinos suos filios et amantes ; tum 
etiam de fiducia et affectu, quo in talem et tantam Matrem ferri 
par est. 2. Propositum toto magisterii cursu frequenter, quam- 
quam et prudenter, thematibus, exhortationibus, catechismis 
inserendi aliquid MARIAnum. 3. Propositum urgendi et cu- 
randi, diseipulorum themata dedicari DEIparae sub aliquo 
titulo pio et selecto, e. gr. sieuti a discipulis thema referri solet 
et de more debet ad maiorem DEI gloriam, ita etiam seribatur 
thema compositum esse ad honorem et amorem DEIparae, Ma- 
iris meae amabilissimae; variatis etiam subinde titulis, ut pue- 
rorum ae iuvenum animis aestimatio et amor MARIAE instil- 
letur eopiosius et altius infundatur. 4. Propositum tempore 
sacerdotii poenitentes, maxime vero agonizantes, excitandi ad 
magnam in patrocinio et amore MARIAno fiduciam. 

Reg. 3. Omni die Rosarium et Offieium de Immaeulata 
beatissimae Virginis MARIAE conceptione persolvant tam- 
quam pensum filiale, saltem donee maioribus ordinibus fuerint 
initiati. 

Reg. 4. Assuescant omnes actus et opera offerre IESU 
Christo per MARIAM et Sanetissimae Trinitati per IESUM. 

Reg. 5. Etiam assuescant se suaque per Angelum suum tu- 
telarem offerre DElparae. 

Reg. 6. Sciant filii MARIAni esse frequenter prae oculis 
habere IESUM et MARIAM non tantum ut scopum cordis et 
amoris, sed etiam morum et imitationis. 

Reg. 7. Filius MARIAnus in delieiis habeat delicias IESU 
et MARIAE atque adeo S. Iosephum, S. Ioannem, aliosve pe- 
euliariter MA RIophilos, quales S. P. N. Ignatius, S. Franciscus 
Xaverius, aliique e nostris Saneti, imo tot quot sunt genuini 
socii IESU. 

Reg. 8. Libro MARIAno inscripti omnia opera diei Sab- 


(1) Hae regulae, quae « proposita secreto ae submissa voce, i. e. singulis pri- 
vatim Deo offerenda» sequentur, ad omnes utique sodales pertinebant. 








^ j did ru: s THO NK Um eT »z* H^ i2 1 
WA " pdt, en AN À ACRES TN Ac NI RT ME TOI MONT PATTERN a EREMO 


60 DIARIUM 








bati offerant pro omnibus MARIAE filis, huie filiationi in- 
seriptis, ubieumque terrarum degentibus, tam vivis quam de- 
funetis; vivis rogando perseverantiam et observationem pro- 
4 positorum, defunctis requiem sempiternam. 

Reg. 9. Post singulas saeras Communiones DEO per ma- 
nus beatissimae Matris haee proposita offerant. | 
E Reg. 10. Singulis festis beatissimae Matris post sacram 
communionem et gratiarum aetionem, ante Venerabile Sacra- 
E mentum vel ante aliquam imaginem beatissimae Matris supra 
7 dieta proposita DEO et sanctissimae MARIAE se consecrent ; 
E deinde privatim attente considerent, an et quomodo illa pro- 
E. posita servaverint hactenus. 


en ou ias co iris See as 





Ad maiorem DEI gloriam et DElparae, nostrae utique 
L. | Matris amabilissimae, honorem. 


Quaedam, in quibus elucet suavis 
Divinae Providentiae dispositio 


Anno 1806. Accidit, ut incipiente iam hieme R. P. Rector 
mihi diceret, eurarem ecalefieri eubieulum meum. Monui ego hae 
de re Fratrem, ad quem hoe spectabat, sed, DEO ita permit- 
tente, res ad exsecutionem non deducebatur. Dubius quid agere 
P | deberem, an rem DEO committere an iterum monere Fratrem, 
L. interrogavi hae de re R. P. Rectorem, non tamen dicendo ipsam 
praesentem occasionem, sed tantum in genere, quid foret fa- 
À ciendum si quid tale aliquando acciderit. Respondit R. P. Re- j 
4 etor, non esse necesse ulterius de re tali curare, si iam semel 
faetum est quod Superior commendarat adeaque in tali casu rem 
Providentiae DEI esse committendam. — Res erat hie ardua 
vere, sed ecce eum Divinae Providentiae rem commississem, 
eum proposito tenendi R. P. Reetoris eonsilium, adfuit illa in 
tempore et eodem vespere eum R. P. Rector forte, nescio quo 
casu, in meum cubiculum venisset, sensit illud omnino frigi- 
dum iussitque ipse illud ealefieri, suavem Providentiam DEI 
mecum clare advertens. Plura talia aeciderunt non semel in 
variis cireumstantiis. DEUS meus es tw: in manibus tuis sor- 
les meae. 





——-*-*'"-—-—————— Qa MIS e m Éd mM m BENE M, M qoum i. Ed ae. NEUE em tum B m 


Quidquid hueusque iussus sum, in eo explendo DEI gra- 
tiam semper fui expertus. Et quidquid fuerit et supra vires 
meas videretur, potui perficere; etiam in tempore licet brevi, 
a Superiore constituto, ut pro facienda concione ete. Semper 





Aen TI PST) NS T NERIS EMEN EO E AR PEUT TM T me PET AE] E er PATRE RI WA ONES. on à NU EL ND e T rent 





DUNABURGI 1806 01 








praestituto termino absolvi, etsi quandoque DEUS permisit, 4 
ut primum nihil possem efficere et fere tribus tantum ultimis 
diebus, qui e praefinito tempore restarent, absolverim. 


Etiam hoe non exiguum existimo Divinae Bonitatis argu- | 
mentum, quod DEUS post aliquam rem factam, v. g. concionem, j 
orationem habitam, ete, communiter neseio quam animi quasi 
afflietionem, depressionem, tristitiam, nescio unde, in me permi- 
serit, qua humiliabar et ab omni vana exsultatione praeser- " 
vabar. 

Neque hoe parvum beneficium, quod adverto mihi a DEO 
ab ipsis primis vitae meae temporibus, ex quo rationis usum 
habui, datum, ut seil. semper haberem aliquas sollicitudines, 
in pueritia cirea pensa v. g. scholastica, in ulteriori aetate circa 
varias occupationes, ad quae omnia bene explenda semper me 
omnino a DEO dependere sentiebam, quod me ut plurimum fa- 
ciebat in quodam timore vivere, ne DEUM offenderem et sie 
Ille me puniret, destituendo me suo auxilio in illis rebus. — Et 
certe ex quo veni in Religione, nihil plane, v. g. concionem, ora- 
tionem, ete. potui' facere, quin primum magnam experirer ino- 
piam et impotentiam in me, ut sentirem me nihil plane posse. 
— Et tamen ego ingratus non tuli ex tam praeclaris mediis 
verae humilitatis fructum! 


U 
j 

AP 
^H 
# 
qe 
x 
3 
À 
3 
1 
" 
" 





In otio, in quo aegritudinis tempore lecto affixus homo ver- | 
satur, tempus eum magno emolumento potest impendi, si of- A 
fertur illud aeterno Patri in unione status illius Christi, in quo 





fuit in utero B. V. MARIAE, vel in primis annis vitae suae, 1 
quibus exterius nil agit. Interius autem Christus per illud tem- ‘4 
pus occupabatur adsiduis affectibus in DEUM. Hoc ergo imi- A 


tari satage, et sic etiam aegrotare iuge bonum dat orare. de 


DEUS excitans ad aliquod opus certe etiam dat, aut sal- 
tem oranti homini dare paratus est, uberrimum ad illud exse- 
quendum auxilium; novit enim melius quam nos, nihil nos 
posse sine Eius gratia. Proinde foret indignum Eius bonitate 
et iustitia, exigere aliquid et excitare ad aliquid, ad quod nol- 
let gratiam suam largiri. Gaudendum ergo, si quando DEUS 
etiam diffieillimum aliquid inspirat, quia est signum, ipsum 
valde talem honorem amare paratumque esse ad multas ipsi 
gratias concedendas. — Si scires domum DEI et quis est qui 
petit a te bibere! 





au 








62 DIARIUM 








Anno 1806. d. 11 Dec. 

Per longum tempus quavis nocte fere semel aut aliquando 
etiam bis necessitas corporalis me e lecto surgere compellebat, 
quod initio quidem grave sed consuetudine tandem leve erat 
adeo, ut iam nullam in eo molestiam experirer. Accidit autem 
ut per aliquot dies liber fuerim ab ista surgendi necessitate. 
Verum hac nocte hora seeunda denuo expulit me e lecto. Hine 
corpus quasi obmurmurare et conqueri de hae molestia, seil. iam 
obsoleta erat prae defectu exercitationis ista consuetudo. — Hie 
DEUS dedit mihi hune sensum, quam sit necesse ut virtus 
semper exerceatur, nee umquam aliquis a mortifieationis vel 
alterius cuiusdam virtutis exercitio desistat, quod se iam ple- 
num eius habitum consecutum arbitretur. Nam quaevis in- 
gruens occasio doceret illum, saepe cum ipsius detrimento, vir- 
tutes indigere omnino exercitio asiduo, alioqui etiamsi in con- 
suetudinem quasi iam abierint, deficere magis magisque lan- 
guidas fieri ae tandem plane perire. 


d. 13 Dec. 

Conditio nostra in hoe mundo, utpote in exsilio constitu- 
torum est utique gravis; multum tamen levat, quod non sit ab- 
solute exsilium ad poenam, sed potius peregrinatio ad luerum. 
Quemadmodum autem filius mereatoris missus à Patre in re- 
gionem longinquam ad negotiandum, lieet arduum ipsi accidat 
Patris consortio carere, amore tamen eius et lucri spe se animat 
ad aequius ferendum quidquid durum est in illa peregrina- 
tione; ita etiam amor Patris eoelestis, qui nos misit ad nego- 
tiandum, et spes lueri id efficit, ut saltem minus grave exsilium 
nostrum nos affligat. — Praeterea Pater talis mereator non de- 
stituit filium suum subsidio suo, opibus suis et literis in neces- 
sitatibus iuvans; ita nos peregrinantes in terra non destituit 
coelestis Pater, sed plurimum iuvat internis illustrationibus, 
veluti totidem literis ad signifieationem sui amoris, et Sacra- 
mentorum aliorumque spiritualium praesidiorum thesauris. — 
Ista eonsideranti minus certe grave erit onus huius vitae. 


d. 16 Dec. 

Considerando quantopere DEUS meam perfectionem ve- 
lit, quanta media ad id offerat, imo etiam re ipsa largiatur, et 
simul perpendendo quantum in vitiis et defectibus eassus vir- 
tute remaneam, magna oborta est humiliatio: et eonfusio et 
quasi stupor de mea malitia, quae vel exinde summa esse ap- 
paret, quod tot mediis non vineatur. Vere homo ipse sibi est 
maximus inimieus, nam quis nisi ipse solus est in eausa, quod 
in miseriis suis haereat sine profectu in via perfectionis? Cum 











DUNABURGI 1807 63 


DEUS adeo nostram perfectionem desideret, ut parturiens 
eniti prolem; nemo autem nisi ipse homo impedire possit. — 
Utinam tales eonsiderationes aliquando ingererent odium mei, 
expulso amore proprio. 

Si videas mendicum pauperem qui largis assidue eleemo- 
synis donaretur, quotidie tamen in eodem statu pauperrimo 
permanere; nonne merito iudieares talem esse dissipatorem 
magnum, qui tantas sibi collatas adsidue opes adsidua prodi- 
galitate dilapidaret? — Quid ergo tu es coram DEO, nisi do- 
norum Eius dilapidator, qui ex tot tantisque gratiis in te col- 
latis non proficis? 


Anno 1807. d. 4 Ian. 

In taedio huius exilii et displicentia huius vitae, magnum 
est ineitamentum amoris, si consideras DEUM ipsum tam rni- 
seram vitam amore tui voluisse suscipere et ferre per 33 an- 
nos. Onus autem illud debuit ei sane eo gravius accidere, quo 
dignior erat eius Persona. 


d. 6 Ian. 
Mirum quantum differant iudicia DEI a iudicio mundi. 
Dicitur de tempore, quo Salvator nascetur, Ecce tenebrae ope- 
rient terram et caligo populos, cum tamen maxime artes et 


scientiae florerent, ita nimirum in hae materia sieut in caeteris. 


Quod magnum, pulehrum, sapiens, beatum est apud DEUM, 
est parvum, sordidum et turpe, stultum, miserum in oculis 
mundi, ete. — Vita Christi viva huius differentiae imago, sicut 
doctrina eius eamdem docet. 


d. 23 Ian. 

Beneficia DEI, nostra peccata, nostrae necessitates requi- 
runt üt omni momento DEO sacrificemus hostiam laudis, pro- 
pitiationis, impetrationis. Vita nostra saeerdotium sit adsi- 
duum oportet. Sed quid offerendum? Quod habemus. Miserias 
nostras, eruees nostras. Has esse placidissimas DEO hostias, 
Christus Dominus Sacerdos summus, sapientissimus et optimus, 
nos verbo et exemplo docuit. Si ergo DEUM amas, debes 
desiderare ut ipsi quam plurima possis offerre. Quod si atten- 
deris, invenies statim, taedium vitae huius in te provenire ex 
amore proprio et defectu amoris DEI. 


d. 12 Febr. 
Qui habet servum, quem deprehendit aliquoties furem et 
infidelem, ei sane iam amplius nihil magni momenti committit, 
in nulla re ei fidit, semper eum habet suspectum ; — ita ego de- 

















64 . DIARIUM 


beo me ipsum semper habere suspectum, et in nulla re mihi fi- 
dere, eum non raro meam ipse infidelitatem in rebus maximi 
momenti, scil. in negotio salutis, expertus fuerim. Debeo ita- 
que semper caute ambulare et actus meos omnes et internos 
motus examinare, cum non raro amor proprius etiam sub spe- 
cie boni me fefellerit. 


, d. 19 Febr. 

Ostende mihi faciem tuam et salvus ero. Non tantum fa- 
ciem tuam, Domine, consolatione et dulcedine me replentem tem- 
pore devotionis et consolationis internae, sed etiam faciem 
tuam terrore et metu me replentem, dum pecco. Ne quaeso sit 
facies tua quasi velata, ae si non videret meas iniquitates, ita 
ut eas non punias et veluti dissimules, sed ostende illam mihi 
et fac me sentire quod eoram oculis tuis te offenderim, adeo- 
que pereute, nec parce, increpa et veluti torvo aspeetu meam 
mihi infidelitatem exprobra, ad correctionem. Ostende mihi fa- 
ciem tuam, ut dolore tactus ad te convertar, et salvus ero. 


d. 27 Febr. in die Cinerum. 

Orandus hodie DEUS specialiter, praesertim in Commu- 
nione, ut, sieut pro sua onnipotentia et bonitate ex pulvere con- 
didit corpus tam elegans, ita animam meam, levem et inanem 
et dissipatam sieut pulverem, eonglutinare et solidis virtutibus 
firmare ae solidare idem bonus et omnipotens dignetur. 


d.1 Apr. 
Sol meridianus, tempus quo Christus crucifixus fuit, desi- 


gnat summam altitudinem et perfectionem virtutum, quas ibi 


exercuit. — Hoc exemplar in omnibus et semper in corde ha- 
bere contende. 1° Hoc excitabit ad exercendas quasvis virtutes 
et illarum actus offerendos DEO in unione perfectissimorum 
actuum Christi. 2? Serviet humilitati, eum te immensum distare 
ab hoe exemplari tuo semper inveneris. 


d. 2 Apr. 
Christo Domino propinatum fuit vinum eum felle mixtum, 
et eum gustasset noluit bibere. — 1° Non conquestus fuit nut 


iratus, quod ipsi non sieut moris erat generosum vinum, sed 
cum felle mistum offerebatur. Disce numquam admittere in co- 
gitationem nedum queri, dieendo: quare illi et illi datur hoc, 
conceditur illud? et mihi non? Quis tu es, qui audeas conqueri? 
Ubi esset humilitas? Christus silet, gustat, et tu murmuras? 
— 2° Gustavit sed non bibit, ut eruciaretur quidem, sed non 
confortaretur. Hae ratione decet ut tu quaeras ex omnibus eli- 














DUNABURGI 1807 65 


gere quae amori proprio sunt contraria, relinquere quae grata, 
v. g. in festis, ubi plura fercula apponantur sed minus de sin- 
gulis: accipe quod in hoc est ingratum, sc. quod parum ; relin- 
que quod gratum, ut non sumendo de pluribus quaia soles et 
sic de aliis. 

In initio mensis Apr. 1807 oceasione solemnitatis Beati- 
fieationis B. Francisci de Hieronymo. S. I. 

Si homines in hae valle laerymarum tantam pompam et 
ornatum instruere sciunt, et festa eum tanta solemnitate cele- 
brare, ut vel illos ipsos delectet adesse in Ecclesia, quos alias 
omnis devotionis piget: quantum debet esse gaudium in Coelo, 
in festivitate illa aeterna, ubi non homines instruunt, sed DEUS 
ipse omni sua bonitate, sapientia, omnipotentia animas beatas 
delectat ? 


d. 10 Man. 
Sine me nihil potestis facere. Hoc dixisti ipse, Domine, 
ergo adiuva; da quod iubes. — Possum quoque cogitare, quod 


addatur: sed ego sine te possum. Non me indiget Dominus, sed 
ego ipsius auxilio indigeo. 


Pueri habetisne aliquid pulmentarii? Petit, volens dare. 
Sed quando inspirat aliqua sacrificia, non petit ut accipiat sed 
ut det. Ipsi quidem gloria, sed nobis utilitas ex omni bono pro- 
venit. 


Circa Ascensionem Domin. 

Ascendens DEUS in altum captivam duxit captivitatem. 
Domine, anima mea hueusque eaptiva fuit daemonis, mundi, 
amoris proprii et ereaturarum ; libera illam, sitque abhine cap- 
tiva tua. — Tibi me trado in voluntariam captivitatem, nolo 
amplius libertatem, qua hueusque nimis heu abusus fui; trado 
tibi arma quibus te hueusque impugnavi, accipe illa et retine. 
Verum Domine iam saepius tradidi illa, sed perversa volun- 
tate instigatus denuo repetivi, ut te impugnarem. Nune autem, 
Domine, accipe illa et simul voluntatem omnem meam, ut iam 
non amplius ad tantam perversitatem redeat. 


Circa Pentecostem. 

Spiritus S. legem amoris et gratiae cordibus impressit. 
Quare haee lex nova prae veteri vocatur gratiae et duleior ae 
levior; attamen maiorem violentiam exigit contra carnis et 
naturae inclinationem! Nimirum in hae ipsa violentia, in ipsa 
abnegatione sui vera est pax, vera requies. Quo perfectior ab- 
negatio, eo perfectior pax. Christi promissio est universalis: 
Tollite iugum et invenietis requiem. 














66 DIARIUM 





die 18 Dec. 
Christus in horto prae dolore de meis peccatis sanguinem 
sudat et ego vix doleo. Intolerabilis insensibilitas! Domus ar- 
det, vieini undique accurrunt ad incendium extinguendum: et 
paterfamilias domûs id omne siecis oculis considerat, quin se 
moveat ad se periculo eripiendum. — Unicus alicuius equus in 
foveam cadit, accurrunt plures ad illum extrahendum: ipse 
dominus equi sedet quietus. — Lupus in ovile intrat devoratu- 
rus oves, alii in auxilium veniunt: dominus ovilis nec pedem 
vult movere. — Sie Dominus pro nobis zelat, nos pro nobis 
ipsi sumus sine ullo sensu. 


Christo in horto orante et afflicto, discipuli amici dormiunt, 
at inimieus Tudas, inimiei Iudaei non dormiunt. Nimirum impii 
sunt diligentiores ad DEUM offendendum, quam servi eius ad 
ipsi serviendum. 





die 22 Dec. 
Maximi est, primas quasque molestias, quae occurrunt, 
strenua mortifieatione statim vincere. Si enim primae suceu- 
bueris, multo magis cedes secundae, quae solet esse gravior, 
multoque minus superabis tertiam, et deinceps. Si vero pri- 
mam viceris, ex hae victoria animus augetur et vires roboran- 
tur ad sequentem et deinceps superandam, praesertim cum 
ita Divina Providentia soleat suaviter disponere, ut ab initio 
leviores, postea graviores diffieultates permittat. Quod si homo 
primas eum gratia DEI superat, DEUS pro sequentibus supe- 
randis maiores vires addit. 


die 23 Dec. 

Ait Angelus B. Virgini, ?«llam invenisse gratiam coram 
DEO. Magnum id est, sed vide quid intersit inter effectus gra- 
tiae inventae coram DEO et coram homine potente. — Inve- 
nisse gratiam coram Rege aliquo, adfert divitias, honores, di- 
gnitates. Quid autem invenisse gratiam coram DEO? Respice 
paupertatem, contemptum, miserias, quas patitur B. Virgo in 
hoe mundo et disce eruces et afflietiones huius vitae esse veros 
favores a gratia DEI provenientes. 


die 1 Ian. 1908. 

Festum Cireumceisionis Domini N. nobis quidem plenum so- 
latio, dat enim pignus sanguinis pro nobis in eruce effundendi, 
Christo autem ignominiosum et dolorosum. Ceremonia est 
1° Signum populi Iudaiei eleeti a DEO in servos eius: hoc uti- 
que honorifieum illis, sed Christo valde humilians, nam si fi- 














DUNABURGI 1808 07 





lius regis ornaretur vestibus et signis alieuius officiarii vel do- 
mestici, id non honorem sed pudorem ei inferret. 2° Signum in 
remissionem peccatorum, adeoque peccatoris. Quanta humilia- 
tio illi, qui venit peccatores salvare! 3* Dolorosum Christo longe 
magis quam aliis pueris. — Quid nos hie docet Christus Domi- 
nus? Docet ferre patienter et libenter humiliationes quaseum- 
que, sive ex iusta sive ex iniusta causa nobis obvenientes. Quid? 
peccator sum, hoe nomine ignominia dignus infinita, et quoeum- 
que umquam nomine compellatus fuero, nullum erit ignomi- 
niosius quam hoe nomen peccatoris, quod mihi iure convenit. 
Docet mortifieationem et poenalium rerum tolerantiam. — 
Ter fudit Christus sanguinera. 1° /n Circumcisione ex lege. Di- 
seimus poenas nostri status, poenas a lege DEI vel Ecclesiae 
iniunctas libenter amplecti et ferre. 2° Im Horto ex propria 
voluntate. Discimus ipsi exercere mortifieationem voluntariam. 
3° In Passione a tortoribus, sed tamen ex directione Divina. Di- 
seimus omnes mortificationes illatas a quocumque homine, 
quippe semper ex DEI nutu, ferre patienter. Praevide occa- 
siones varias et ad illas te paratum offer et, etiamsi non acci- 
derint, lueratus eris multa. — Denique incipiente IESU esse 
nobis Salvatorem, et tu incipe novo fervore eum novo anno ad 
salutem cooperari, redde te illi totum et pete ut te adiuvet, com- 
mitte illi sortem tuam pro tempore et aeternitate, et incipe novo 
fervore statüs tui munia exsequi. Düxi: nunc coepi. 


die 3 Ian. 

Quis tibi sensus esset, si sordidus Iudaeus aliquis publice 
in platea te ampleetaretur et oseulum tibi in faciem infige- 
ret? — Et ecce IESUS admittit oseulum Iudae, quem eum ocu- 
lis internis conspiceret, videbat sordidiorem omnibus cloacis 
propter peccatum. 


die 18 Ian. 

Sieut Dominus vel Rex non debet mancipio suo ullas re- 
ferre gratias pro servitio et obsequiis quae praestat; ita tu 
etiamsi ferventissime servires DEO, non promereri ex aequo 
potes gratias DEI. Si DEUS favores concedit, attende id esse 
sine ullo merito tuo. Nam si etiam optime optima quaeque per- 
ficeres, DEUS nil tibi deberet: servus esses inutilis. Quid modo, 
cum tota vita tua sit pannus menstruatae? 


die 5 F'ebr. 
Si Pater aliquid vetaret, et filius solus in cubiculo, putans 
se a Patre non videri, illud faceret, Pater autem per rimas por- 
tae videret: quantus foret dolor filii, eum postea audiret, se 











68 DIARIUM 





a Patre fuisse observatum! Dolor non tam ex timore poenae, 
quam quod Patrem offenderit, iam minori gratia sit apud eum, 
et sciat Patrem ex illa ipsius inobedientia habere afflictionem. 
Sie DEUS videt nos (lieet id non cogitantes) dum peccamus. 
Hine quantus nobis esse dolor debet ob peccata commissa! 


die 8 Febr. 

Domino servire regnare est. Felix est servus et subditus 
magni et boni Domini : quia Domini thesaurus est promptuarium 
eius in necessitatibus, defenditur a Domino adversus omnes ini- 
micos et persecutores, solvit Dominus pro ipso tributa et vecti- 
galia, ete. 


die 16 Febr. Dominica Quinq. Devotio 40 horarum. 
Deliciae meae esse cum filiis hominum. Mira res! Quae 
deleetatio homini sapienti et docto, eonversari cum stupido, 
stulto, idiota? — Aut Prineipi diviti, eum rustico paupere, inur- 
bano? — Et ecce DEUS tecum! Potestne te pigere conversari 
cum quoeumque homine, cum IESUM non pigeat conversari 
tecum? 


die 14 Mart. 

Spe gaudentes. Cum vera laetitia nostra sit fundata in 
spe beatitudinis consequendae, haee autem spes praeter DEI 
miserieordiam et IESU merita etiam in nostra cooperatione 
fundetur, utique nil magis laetitiam veram fulcire et promo- 
vere potest, quam fervens studium in servitio DEI, multa 
agendo, multa patiendo pro DEO. Mortifieatio ergo et cruces 
via ad laetitiam, ete. 


die 25 Apr. 

Sic DEUS dilexit mundum, ut Filium suum unigenitum 
daret, id nempe quod habebat pretiosissimum: sic ergo et ego 
debeo amare DEUM ut ipsi offeram quidquid mihi maximi 
constat. 


die 26 Apr. 

Amor Christi. Siquis esset Rex, qui subdito laesae Maiesta- 
tis reo et fugienti veniam delicti offerret, modo ipse crimen suum 
detestaretur, neque amplius tale quid attentaturum se promit- 
teret: vix illud reus erederet. Quod si Rex in pignus reconci- 
liationis subditum ad mensam suam invitaret, nescio, an reus 


ille non suspicaretur aliquid potius subesse fraudis, quam ut 


crederet Regem sibi adeo benevolum, — Et ecce quid facit Rex 
coelestis? Veniam delietorum concedit et in pignus reconcilia- 











DUNABURGI 1808 69 


tionis ad mensam suam in S. Saeramento praeparatam invitat; 
non fraudulenter, non semel ab homine offensus, sed sae- 
pius, etc. 


die 9 Mai. 

Dum taedium tibi est et animi moeror in omnibus, quae tibi 
agenda sunt, et desiderium aeternae vitae et visionis DEI ex- 
citari sentis, eo magis te tune ab omni terreno solatio abstra- 
here debes et molestias expetere. Quidquid ingratum perfers, 
ad fruitionem DEI te propiorem et paratiorem facit; quidquid 
gratum, plerumque retardat. — Qui vero in via est, eo magis 
properare solet et cursum intendere, quo maiores in itinere ex- 
peritur molestias. 


die 20 Man. 

DEUS misit Spiritum S. ob motiva haec: quia ipse bonus 
est, propter merita Christi, propter nostram necessitatem et 
miseriam. Quid non sperare a DEO debes? Nec ipsa peccata 
tua debent confidentiam imminuere. Nam quoad duo priora mo- 
tiva illa sunt constantia et immutabilia ; ultimum vero eo fit for- 
tius, quo tu eris miserior. 


die 20 Mau. 
Spiritus S. elevat animum ab amore creaturarum ad 
amandum et quaerendum unice DEUM, et quidem cum affectu 
et gustu: interim dum hie non datur, ipsius adiuvante gratia, 
etiamsi cum moerore, DEUM. solum, abiectis tuis commodis et 
illecebris quibuscumque, quaerere intende. Quocumque pretio 
dignum est munus quod petis. 


die 31 Mau. 

Pisci non est malum si non possit volare, nec avi si natare 
neseiat, quia non est finis eius. — Non est malum homini si nec 
divitias, nee gratiam hominum, nec honores, nec delicias, ete. 
habeat; sieut non est ipsi malum, non posse volare, aut non ha- 
bere vires tauri, aut odoratum eanis, aut alterius animantis ali- 
quam proprietatem. Non sunt enim haee finis eius. Quod ipsum 
a fine abducit, vel in eo aequirendo retardat, est unieum et ve- 
rum eius malum ; quod iuvat, verum bonum. Fames et sitis, do- 
lores et ignominiae, morbi et ipsa mors, non sunt per se mala, 
imo, si ad finem ducunt, bona. 


die 2 Inn. 
Amor SS. Cordis Domini IESU mire elucet ex eo, quod de- 
bellaturus diabolum et regnum peccati, eum id potuisset mi- 


er ER ET: 1 
EMIT 
SN ih Hun 














H 
pe 
ir 
3 





70 DIARIUM 





nimo quovis labore perficere, voluerit tamen tam gravem inire 
pugnam Passionis. Videretur futurum fuisse gloriosius ipsi, 
si tantum tamque potentem spiritu oris sui contrivisset. Sed 
voluit tanta pati, ut Patris iniurias uleisceretur, amorem suam 
erga nos et peecati horrorem ostenderet, et exemplum daret, 
quod ubi imitati fuerimus, multas gloriosas consequemur co- 
ronas. — Docet sie IESUS, magis amare pugnam quam trium- 
phum, et maioris facere poenas et mortificationes, quae ad vir- 
tutem disponunt, quam ipsam consecutionem virtutis, quae in 
se est plena suavitatis ac delieiarum. — Hine desiderare te 
oportet in ipsis mortifieationibus desolationem, et maximam 
in virtutum actibus diffieultatem, quo et iniurias peccatorum 
tuorum ulciscaris aliquantulum, et amorem tuum erga IESUM 
probes, illumque quamproxime imiteris iuxta Reg. Summ. 11. 


die 7 lun. 

Quemadmodum si medicus aegro, quem maxime cupiat sa- 
num, praeseribat amarissimum medicamentum et ut ille non 
aversetur illius sumptionem, ipse partem acerbissimam coram 
aegro exhauriat, ad eum exemplo suo animandum, ita Chri- 
stus Dominus, medieus animarum nostrarum, lieet ipse sanus 
nullis aeerbis medicamentis, non crucibus, non contemptu, non 
paupertate egeret, sed potuisset sine perieulo honores et di- 
vitias et mundi gaudia sectari, ab istis tamen abstinuit, illis 
constanter usus est, sciens nobis aegris futura fuisse perniciosa 
gaudia mundi et voluptates, eontra salutare et necessarium 
remedium crucem et poenas. 


die 5 Sept. : 

Maximum DEI beneficium, multitudine operum perficien- 
dorum obrui et in angustias redigi. Sie enim discitur confiden- 
tia in DEUM, et animus docetur caute vivere, ne aliqua in re 
Deum offendat, quo ille in poenam auxilium subtrahat. — In 
ilis autem absolvendis si DEO res committatur, ipse pro sua 
gloria illa diriget, ut quomodocumque id fiat, ad suum hono- 
rem cedant. 


die 10 Sept. 

Sicuti si puer a patre castigatus ob aliquam culpam, non 
ad eulpam suam aut ad patris indignationem adverteret, sed 
virgam consideraret, quam esset crassa, quam longa, a qua- 
nam arbore etoe..., ita stulte fit hodie in mundo. DEUS punit 
terrae motibus, inundationibus aquarum, prodigiosis lapidum 
grandinibus, igne, ete. et quid miseri homines? non ad DEUM 
punientem neque ad sua peccata quae DEUM provocant at- 











POLOCIAE 1809 71 





tendunt, sed naturales quaerunt harum calamitatum causas 
et rationes, undenam illi terrae motus tam singulares ae diu- 
turnae, qualis materiae sint illi lapides etc. 


die 1 Nov. 

Quaerite ed invenietis. Ita plane. Quaere DEUM et inve- 
nies DEUM, id est pacem animi, gaudium internum, verum so- 
latium : quod si quaeras te ipsum et vanas consolationes rerum 
terrenarum, invenies etiam te ipsum, id est, inquietem, poenam, 
afflictionem, desolationes, ete. 


die 2 Nov. 

Si quis a longa et molesta via fessus, inedia ac siti pene 
confeetus domum rediret, eum maximo optatae refectionis de- 
siderio, sed ibi non modo non refectione desiderata, sed verbe- 
ribus et plagis exciperetur, et in atrocem obscurumque carce- 
rem detruderetur : qualis illi sensus foret? — Tale quid et infi- 
nities maius sentiunt animae Purgatorii. 


die 6 Ian. 1809. 

Dum me componebam in lecto oborta est haee cogitatio 
eum magno affeetu gratitudinis in DEUM. En hoc ipso mo- 
mento, quot sunt homines qui multa patiuntur! Alii in inferno 
horrendis tormentis torquentur, alii in purgatorio; alii in terra 
nune mortem amarissimam subeunt, alii caleuli, alii dentium, 
alii aliis doloribus ae morbis afflicti noctem insomnem tradu- 
eunt; alii sub die in frigore pernoctabunt, forte etiam miseria 
peribunt; alii mari, alii igne, ete. Illa etiam aecedebat cogi- 
tatio: Quae autem horum omnium malorum est causa? pecca- 
tum. -— Videtur hie sensus posse servire ad imprimendum etiam 
aliis horrorem peccati. 


d. 19 Apr. 

Cum essem valde afflictus ob diffieultates mei status et ino- 
piam meam in exsequendo munere meo, id quod alias quidem 
aliquantum feceram sed non cum tanto fructu, venit in mentem 
eum magna consolatione, tamquam signo quod DEO probabatur 
ile sensus, qui ab Eo erat: ut seil. kumiliarem me et agno- 
scerem me indignum eui DEUS suas gratias ad munus meum 
adimplendum communicet, verumtamen orarem, ne ob mea pec- 
eata gloriae suae detrimentum permitteret ex munere meo male 
administrato. — Cor contritum et hwmiliatum, DEUS, non de- 
spicies. 














72 | DIARIUM 





d. 25 Ian. 1810. 

Cum in mensa audirem legi ex Libro Geneseos, quomodo 
DEUS ad Isaae loquens promissiones illi suas renovaret prop- 
ter servum meum Abraham, subiit mihi eogitatio, quanti sit 
unus aut alter heroieus actus pro DEO factus, quippe qui tan- 
tam benedietionum seriem post se trahat. Hine 1? elucet singu- 
laris DEI liberalitas, qui hominis servitium, quod quantumeum- 
que semper tamen in se et spectata DEI Maiestate parvum est, 
tam eopiose remuneret; 2? merito stimulari debeo ad ferventer 
DEO serviendum. Quod si occasio faciendi magna pro DEO mihi 
desit, eurandum saltem ut in parvis sim fidelis; haec enim fide- 
litas forte DEUM ad miserieordiam movebit, ut mihi maiora 
concedat. 


d. 2 Febr. 1810. Votum prima vice factum. 

S. Maria Dei Genitrix ae Regina coeli gloriosissima, po- 
tentissima Domina mea et Mater dilectissima, ego, I. R., lieet 
indignissimus servus tamen cliens ae filius tuus, desiderio te 
honorandi et humillima obsequia mea tibi offerendi unice im- 
pulsus, eoram dileetissimo Sponso tuo S. Iosepho, S. Angelo 
Custode meo et universa euria coelesti statuo, promitto ae vo- 
veo semper me asserturum, defensurum ac propugnaturum, 
etiam usque ad sanguinem, tuam S. Immaeulatam Conceptio- 
nem, quamdiu per S. Matris Ecclesiae leges licebit, Nune ergo 
SS. Domina et Mater mea, oro Te per ipsam illam gratiam, qua 
Te Deus in Matrem elegit et ab originali labe immaculatam 
concipi voluit, ut hoc humilitatis meae obsequium non despicias, 
sed unitum eum congratulationibus eoelestium omnium ac de- 
votorum Tibi in terris servorum benigne suscipias, mihi vero 
servo, elienti ae filio omnium minimo, gratiam sanetae vitae in 
tuo ae Filii tui Domini Nostri Iesu Christi famulatu ad eius- 
dem Dei ae Domini nostri gloriam impetrare digneris. Amen. 


d. 22 Mau. 

Sicut non est mirum, neminem saepe ire visitatum eum, 
quem seit vix umquam esse domi; ita non est mirum, Deum me 
valde raro aliqua consolatione visitare, si ego fere semper ex- 
tra me vager, nec umquam ne in ipsa quidem oratione mihi bene 
praesens et intra me collectus sim. Curandum itaque magis, 
ut sim animo quantum fieri potest collecto. Hue tendendum per 
frequentes mortifieationes; quodsi non obstantibus omnibus 
conatibus, quibus me disponam ad Dei visitationes ubieumque 
exeiplendas, Dominus tamen voluerit me ita relinquere, fiat 
ipsius SSma Voluntas! 








POLOCIAE 1810 73 





d. 2 Iul. 

Vere contemptus amandus, laus horrenda est. — Contemp- 
tus enim numquam aliquod damnum tibi afferre potest, sed 
potius si debito animo excipis, magnum luerum animae tuae: 
sed existimatio bona et laus hominum numquam te faciet me- 
liorem, saepe est noxia, semper inutilis et perieulosa. Nam va- 
nitatem et superbiam fovet, et eheu, quanto maior erit ignomi- 
nia tua, eum homines qui nune te magnifaciunt teque bonum 
Religiosum exsistimant, postea in iudicio te longe alium vide- 
rent. Neque enim hoc est impossibile. Qui te iudieaturus est, 
Dominus est, et ille facile videt ea, quae non tantopere aliorum 
oeulos, sed tuam etiam propriam eonscientiam fugiunt. 





d. 31 Aug. 

Amem te plusquam me. A. Kempis L. 3 c. 5. Quid magni hoe 
est, Domine, ut ego te amem plusquam me! DEUM infinitae Ma- 
lestatis plusquam me vilissimum peccatorem et propter pec- 
cata omni vili verme viliorem! Attamen necdum audeo dicere: 
amo te plusquam me, sed adhue id desiderans obtinere dico: 
amem te plusquam me. Ah! quanta miseria mea. 


d. 22 Sept. 

Quid est homo eoram DEO nisi vile animaleulum, vermis 
contemptibilis? Quando ad eum attollit sese, quid coram DEO, 
nisi ac si rana e palude eaput efferens illum alloqueretur? Et tu, 
o immensa DEI bonitas! Si haee ereatura tam despecta, si hie 
vilis per se homo dieat DEO ex corde: O DEUS, ego amo TE, 
non modo hune eius affectum non contemnit DEUS, sed per- 
inde ac si ex eo multum fructum caperet, innumeris modis illi 
pro hoe indulget gaudiumque reservat infinitum et aeternum. 
Vere, quia bomus est. 


d. 30 Oct. 

Non est eur nimis animo deiieiaris ob miserias multas e- 
tiam spirituales quas in te vides. Hae enim miseriae faciunt 
te obieetum Misericordiae Divinae. Melior autem Domini mise- 
ricordia super vitas. Noli videri tibi aut esse non miser. Si 
enim non esses miser, si putares te misericordia DEI non indi- 
gere, quid posset esse infelicis? 


d. ? Nov. 

Vere nil potest pretiosius accidere, quam cruces et con- 
temptus. Si enim pro virtute aestimaris, vel satisfactionem 
tuam in illis actibus invenis, magnum est periculum, ne humana 
intentione dirigaris; si vero per bona opera eontemptum et eru- 














iu 
B 


"ee 


E 
a 
#2 
ps 
"n 
E 





Mac 
b 
ad 
Er 
pe 
iQ 





74 DIARIUM 





ces lucraris et tamen perseveras, vere magnam spem habere 
potes, opera tua ex supernaturali motivo procedere; siquidem 
ita non faceres, nisi propter DEUM. Et tamen quanti est haee 
res momenti! 


die 13 Dec. 

Filius DEI in omnibus nobis assimilatus, o quantus thesau- 
rus, quantum solatium, quantum ad bene agendum ineitamen- 
tum! Quidquid praeter peccatum facio aut patior, simile quid 
Filium DEI fecisse vel passum esse existimare possum. Oro? 
Filius DEI etiam oravit. Laboro? etiam ille laboravit. Loquor? 
etiam ille locutus est. Tristitiam habeo? etiam ille habuit. Na- 
turae necessitatibus servio? etiam Filius DEI his servivit. 
O bone DEUS! quantum potest haee recogitatio et oblatio 
actuum IESU meos actus nobilitare eorumque defeetus com- 
pensare! Quantum me in molestiis omnibus confirmare et re- 
ereare! Quantum debet ad omnem vitae sanetitatem incitare! 
— Filius DEI in earne ambulavit ut ego, in terris visus est et 
cum hominibus conversatus. Quam nobilem fratrem habemus! 
DEUM, fratrem; Iudicem, fratrem! 


Charitas 


Patronus. S. Franciscus Xaverius. 

Tessera. Nos ergo diligamus DEUM, quoniam DEUS prior 
dilexit nos (Io. 4. 19). 

Non ut in coelo salves me, 
Aut ne aeternum damnes me. 
Solum quia Rex meus es, 

Et solum quia DEUS es. 

Praxis. Quotidie decies, quinquies ante et quinquies post 
prandium aliquam aetionem peragam ex puro Amore DEI. 

Media 1. Omnes illas industrias, quas S. P. N. Ignatius 
pro Examine Partieulari tam sollieite commendat, diligentis- 
sime observare et adhibere conabor. 2. Dabo operam, ut sae- 
pius intra diem acetum charitatis theologicae attente et cum 
fervore elieiam. 3. Nominatim eurabo, ut talis actus quotidie 
mane sit mea prima actio. 

Motiva. 1. Quia per nihil plus assimilor DEO. 2. Quia per 
nihil aliud plus imitor Christum, item Virginem Eius Matrem 
MARIAM. 3. Quia per nihil plus mereor. 4. Quia charitas ex 
minimis operibus facit maxima; ita ut comedere ex charitate 
longe plus DEO placeat, quam sine charitate in pane et aqua 

















POLOCIAE 1811 75 


ieiunare. 5. Quia charitas dat vires ad facile portandum etiam 
grave onus. 6. Quia facit vitam iucundam et quasi divinam. 
7. Quia peccato omnium maxime opponitur, et cum eo simul 
stare non potest. 8. Quia charitas nihil negligit, et vitat etiam 
minima peccata; etiam defectus. 9. Demum, quia Spiritus cha- 
ritatis est Spiritus Societatis, quo meliorem ae DEO magis 
placentem reipsa non dari in terris, revelatum legitur S. Ma- 
riae Magdalenae de Pazzis. 


Charitas 


Patronus. S. Ioannes Apostolus. 

Tessera. DEUS charitas est: et qui manet in Charitate, 
in DEO manet, et DEUS in eo. Io. 4, 16. 

Item, Filiol diligite alterutrum. Ex Vita S. Ioannis A- 
postoli. 

Praxis. Verborum Domini, quae dicet in Iudicio: Quam- 
diu fecistis uni ex his fratribus meis minimis, Mihi fecistis. 
Matth. 25, 40, assidue memor ero. Ex eis intelligam, quoties 
potero vel aliquid boni proximo facere, vel ab eodem aliquid 
mali recipere, toties mihi a DEO offerri magnum ae inaesti- 
mabile donum ; et propterea statim in voluntate eliciam ardens 
desiderium, hoe donum libentissimo animo aeceptandi, hoc est, 
Domino meo in Cordis mei iubilo benefaciendi. Ita me geram: 

1. Quoties vel in Refeetorio vel in Bibliotheca debebo a- 
lis inservire. 

2. Quoties proximus meus aliquod obsequium a me petet, 
quod quidem praestare ei potero. 

3. Quoties ab eo aliquam vexationem aut molestiam patiar. 

4. Quoties agere eum tali debebo a quo naturaliter ali- 
quantulum abhorrebo et quasi antipathiam intra me sentiam. 

Media. 1. Studium et accuratio in iis servandis, quae San- 
ctus Pater de Examine partieulari praescribit. 2. Post quodvis 
Examen ad compensandos defectus admissos iniungam mihi 
in poenam aliquod opus charitatis. 

Motiva. Haec inclusa sunt in textibus divinis, supra posi- 
tis. Puta desiderium benefaciendi Christo Domino, Eidem sa- 
tisfaciendi pro tot offensis et iniuriis, cum eo me intime uniendi, 
Eius perfectam, quoad licet, similitudinem habendi, aliquando 
in Iudieio Eius sententiam propitiam obtinendi. 


d. 4 Iun. 1811. | 
Nomen IESU cum fiducia invoeandum in omni necessitate. 
Nullum est malum, a quo nos IESUS non possit liberare, nul- 














76 DIARIUM 





lum bonum, quod nobis non sit promeritus. Ergo in quacum- 
que afflietione IESUS invocandus, in quacumque necessitate 
IESU auxilium implorandum idque magna eum fiducia, nam 
ile vult ut non apud alium, sed apud ipsum consolationem 
quaeramus. Possum ergo illi dicere: « Domine, ecce iussisti in 
meis afflietionibus ad te venire ad quaerendum solatium et au- 
xilium, ecce me... ». 


Oratio quotidie ante crucifixum fundenda () 


An. 1611. 

O duleissime Iesu, per mansuetudinem et amorem Sanctis- 
simi Cordis tui supplico ut eos omnes, qui mihi quoquo modo 
molestiam ereant aut unquam crearunt, pretiosissimis donis 
ac gratiis eumulare digneris. Si quid in me peccaverint, igno- 
sce, Domine, et pro aversione quam mihi ostenderint Tu eis vul- 
tum tuae miserationis ostende: pro verbis quibus me praesen- 
tem aut absentem laeserint, Tu illis benedictionem tuam im- 
pertire: et si quis quoeumque praetextu aliquid in eorde ha- 
beat eontra me, Tu tali sanctissimum amorem tuum infunde. 
Mihi vero peccatori concede, Domine, ut ab aliis sine illorum 
peeeato quam vehementissime exagiter et ut in erucibus meis 
SS. Cordi tuo gustum faciam. Da patientiam, mansuetudinem, 
charitatem atque constantiam in omnibus invietam. Atque eos 
actus sinceri amoris erga illos, una cum omnibus afflictionibus, 
quorum illi eausa esse potuerint, Tibi pro illis ipsis, pro illo- 
rum salute et maiori perfectione et altiori gradu gloriae ae- 
ternae offero in unione afflietionum Cordis tui Sanctissimi et 
amoris, quo erga affligentes Te ardebas olim et nune ardes. 
Suscipe o Iesu hoc obsequium meum et miserere mei propter 
magnam misericordiam tuam. 


d. 15 Nov. 1812. 

Amice, quomodo huc nstrasti? — Istud quomodo deberet 
semper in auribus meis insonare, ad humiliationem meam. — 
Quomodo tu, miser, in domo mea, inter servos meos sanctos 
vivis? — Quomodo tu eum electis ad mensam recumbis?... Sed 
maxime dum ad Saerifieium Divinum peragendum me accin- 
go: Quomodo tu assistis altari meo? Quomodo tu conficies, at- 


(1) Ioseph Manfredini (cfr. Io. Ph. Roothaan, Testimonia Aequalium, Romae 
1935 pag. 19-27) narrat, quae gravissima iniuria Servo Dei ansam dederit heroicae 
huius orationis faciendae, 











E PRO DU AUSTR PE UU Pr NO RES, Td V I NI ge SER NOTANT TUR NEU ET. TIER TP EI WESS 


PUSZAE 1813 ^ 77 





trectabis, sumes corpus meum, bibes sanguinem meum? — Quo- 
modo tu supremam maiestatem placabis, ipse peccatis et ini- 
quitatibus repletus? 


Ad S. Ioannem Ap. et Ev. Anno 1813 


O. S. Ioannes Apostole et Evangelista, dilectissime Iesu 
ae Mariae discipule, mi dulcissime Patrone, gaudeo ac magno- 
pere mihi gratulor, quod te potissimum Patronum habere tuo- 
que nomine voeari mihi contigit. En me clientem tuum ad pe- 
des tuos prostratum ae si te praesentem viderem. O gratiosis- 
sime Ioannes, commenda me illi Domino, quo eum in terris vi- 
sus est et eum hominibus eonversatus est, quam familiarissi- 
me es usus, commenda me illi Virgini quam Tibi a divino Fi- 
lio matrem accepisti. O gratiosissime Ioannes, impetra mihi 
ab iis, apud quos tam multum valuisti, dum adhue in terris 
vivebant, et nune multo plus vales in coelo, impetra mihi se- 
eundum cor tuum triplicem amorem, amorem ardentissimum 
Iesu, amorem ardentissimum Mariae; amorem ardentissimum 
proximorum. Et quoniam spiritus Patris ac patriarchae nostri 
Ignatii eum spiritu tuo admirabili quodam modo congruit, im- 
petra mihi hune Patris mei amantissimi Spiritum, verum in- 
quam Spiritum Societatis: eumque in tanta abundantia, ut e- 
tiam aliis pro ratione offieii mei, adspirante mihi Iesu et Ma- 
riae auxilio, eundem instillem, sed hoe ita ut mihi tamen nul- 
lus propterea honor accedat. Impetra mihi gratiam patiendi 
multum, vivendi sanete, moriendi sancte, ut dein tecum et cum 
omnibus lesu ac Mariae amatoribus ad eorum conspectum ad- 
mittar. Hoe te rogo, o Sanete mi Ioannes, per amorem, quo te 
lesus et Maria dilexerunt in vita et nunc diligunt, et per a- 
morem quo tu Iesum et Mariam dilexisti in vita et nune dili- 
gis, et per ineffabilia illa sensa, quae eum in pectore Domini 
recumbebas habuisti, et per martyrium quod sustinuisti sub 
cruce eiusdem dilectissimi Magistri tui, ae denique per istam 
gloriam qua frueris iam a tot saeculis ac frueris in aeternum. 
Amen. 


TESTS. 

Ex poena peccati Adami patet inter alia: 1° Numquam me 
satis pati posse in hae vita vel pro unieo peccato. Nam si 
omnia mala, quae ab initio mundi fuerunt et usque ad finem 
mundi erunt, in me unum inciderent, non plus incideret quam 
poena unius peccati; pro uno enim Adami peccato illa omnia 
DEUS inflixit. 2° Infelicem esse seriem peccatorum, eum ex uno 

















78 DIARIUM 





peccato innumera saepe alia pullulent; ut ex uno Adami pec- 
eato omnia reliqua profluxerint. 


d. 1 Dec. 1813. 

In meditatione de mysterio Inearnationis vivaeiter ap- 
prehendi, quam sit ignominiosum mihi et pudibundum, si illud 
facere aut pati detrectem, quod Filius DEI pro me sponte fe- 
cit et passus est. Quid? tibi hoe, illud grave? Et tamen Filius 
DEI pro te hoe idem, et longe graviora. 

Pro hoe solo numquam possum satis Deum amare, quod 
homo pro me factus est. Quid pro iis, quae homo factus fecit 
et passus est? Quamquam quidem haec omnia sunt minora quam 
incarnatio ipsa. 


d. 14 Oct. 1814. 

Si quis a Viro Principe vocatus ad convivium incedit per 
viam lutosam, eautissime ponit pedes, loea quaerit, quantum 
fieri potest, mundissima, ne vestes, quas pro illa sollemnitate 
induit, maeulet; pessime autem sibi consuleret, si in ipso luto 
consideret. — Ita nos per bona temporalia, per huius mundi res 
transire debemus, et maxime cavere, ne alieubi quasi quiete in- 
venta consideramus: nam etiam sie satis diffieile est per mundi 
bona, sub quibus ubique latet aliquid voluptatis, sine ulla con- 
scientiae maeula transire. 


d. .... Oct. 1814. 

Si ego facio, quod mei est muneris, de suecessu non debeo 
esse anxius. Imo vero minus bonus successus sine culpa omni 
bono successu pretiosior merito videri debet, quia unus actus 
patientiae ae resignationis pretiosior est omni satisfactione aut 
applausu ex successu bono. Humiliare tantum semper: Iram 
Domi portabo, quoniam peccavi ei. Fiducia simul habenda ad 
DEUM: Domine, si vis, potes... 


d. 3 Mai 1815. 

Stetit IESUS in medio... et dixit: pax vobis. Quam diversa 
pax et diverso modo comparata, ab ea quam principes terreni 
faciunt. Hi laudantur, eum exercitibus suis pacem pariant, et 
tamen hoe faciunt non nisi sumptibus alienis, sanguine alieno. 
IESUS autem suis sumptibus, suo sanguine et vita. Pax autem 
haee aeterna, si volumus, nam pax hominibus bonae voluntatis. 
At huius mundi pax qualis? parum adfert boni et cito dissol- 
vitur, ut ex ipsis lis, quae nune in orbe fiunt, insigne videtur 
exemplum. 








PUSZAE 1815 79 





d. 1 Iun. 

Benefieia DEI, in meis manibus, sunt ut divitiae traditae 
in manus minorennis pupilli qui dum nescit illis uti, dum abuti- 
tur, dum etiam persuadet sibi se divitem et ab adulatoribus cir- 
cumvenitur, facile ad extremam inopiam devenire potest: ita 
meeum fiet facillime nisi Divina beneficia in ipsum auctorem re- 
feram, ut illa ipsa custodiat, nec sinat illis abuti, nee eredam 
ego me esse divitem, nec eredam laudibus et aestimationi ho- 
minum, quicumque illi sint, etiamsi ipsi Superiores bene con- 
tentes se ostendant. Qui me iudicabit, Dominus est. — Qui te 
beatum dicunt, illi te decipiunt, — Seio bene coram DEO me 
esse miserum, pauperem et contemptibilem valde. 


d. 2 Iun. 1815. 

Cum nimium fuissem anxius de variis periculis, quae in 
statu hoe nostro recurrunt, ut in eonfessionibus audiendis, ete. 
vesperi cubitum eundo, aliquod mihi lumen obortum est, quod 
me iussit magis sentire de DEO in bonitate. Et vere, non vide- 
tur haee digna opinio de DEO, qui est essentialis bonitas, ut 
Ille, quem quis uniee quaerens mundum reliquit, Religionem 
ingreditur, in ea propter Ipsius amorem hoc illove munere 
fungitur, ut Ille, inquam, talem deserat aut propter errorem ex 
fragilitate commissum a se reiiciat. — O anima mea, quaere 
tantum sincere DEUM in vita tua, nec dubita, quin Illum inven- 
turus sis in morte. Noli cogitare ut ille nequam servus: Scio 
quia austerus es. Vid. d. 20 Maii 1808. 


d. 13 Oct. 

Beati, qui esuriunt ac sitiunt iustitiam. — Anima eswriens 
eliam amarum pro dulci sumet. Mihi haec et illa amara viden- 
tur, non nisi cum repugnantia illa sumo, vel etiam ea relinquo: 
ergo non habeo veram esuriem perfectionis. Meus scil. appeti- 
tus non est verus sed falsus, qualis esse solet aegrotorum, qui 
petunt cibos ae videntur sibi valde cupere, at cum apponuntur, 
nauseant ae prae nausea sumere nolunt. Talis mea esuries 
iustitiae, Et tamen non tali beatitudo promissa est! 

lesus Christus ealieem amarissimae passionis ad fundum 
usque exhausit, et adhue in cruce dixit: Sifio. — Ecce quam 
sincera fuerit eius sitis, quam in coena et in horto in oratione 
ad Patrem verbis demonstraverat. 


d. 14 Dec. 
Ne desideriis bonis et luminibus cirea tertium gradum hu- 
-militatis stulte elever, hae servire mihi cogitationes possunt 
ac debent. 1° Haee intellexisse ac desiderasse nil iuvabit, nisi 


DE PH Eh. | v wd: 
bi EE te ec PAPE re 











80 DIARIUM 





seeundum illa etiam agatur. 2° Secundum illa principia agere, . 
amare scil. erucem ob imitationem IESU, non possum, nec in 
parvo nee in magno, nisi Divina in singulis occasionibus pe- 
euliaris gratia, lumine practico et voluntatis motione, adfuerit. 
3° In desideriis ulterioribus plura patiendi ad Iesu Christi 
exemplum ita me exercere debeo, ut simul intelligam, non posse 
me talia sincere desiderare ac petere, nisi in primis ea parva et 
minima, quae mihi in muneribus meis et quotidianae vitae ra- 
tione occurrunt, ut diseipulorum tarditatem, minorem succes- 
sum, desolationes animi, ete. eum gaudio excipiam. Qua enim 
fronte audeam a DEO maiora patienda petere, si Dominus mihi 
respondere potest: Quid tu petis plura? Minora primum et pau- 
ciora fer sieut debes, tum veni et maiora ae plura posce. Secus 
vade, nee pete stulte quae tibi non expediunt. | 


26 Mart. 1817. 
Qui sunt hi sermones? — Intellexi, haee Domini verba 


non tantum ad nostros sermones exteriores esse applieanda 


sed etiam ad internos, quibus in nobis ipsis loquimur. Est effi- 
eax in hoe motivum ae medium contra cogitationes inanes, quae 
per eaput transvolant et sermones nostri interni sunt. Qui sunt 
hà sermones? 


9 Apr. 1817. 

Dicite fratribus meis. — Quam multa sunt nomina, quibus 
Domino IESU sumus obstrieti et uniti! Est Deus noster, Domi- 
nus noster, Pater noster, Redemptor ae Salvator noster etc. 
Sed his non eontentus voluit magis familiaria, amicus, frater. 
Sed tamen haee omnia longe superat id quod est nobis in 
SS*. Sacramento : cibus noster. Qui manducat me, et ipse vivet 
propter me. Manet in me et ego in illo. 


m. Maio 1817. 

In moniem. — Ascendendum strenue ut perveniatur ad 
eonspeetum Christi. Sed multa impediunt ascensum, multa ob- 
stant. Nostrum ergo est ista ipsa impedimenta in adiumenta 
eonvertere. Sie solet viator, in montem ascendens, virgultis 
et aliis viae impedimentis uti, ut vel manibus se erigat, vel 
pedes firmet. Similis nobis esse usus debet impedimentum in 
via perfectionis; id quod maxime valet in iis rebus, quae tur- 
bant animum et affligunt, v. g. in serupulis. 


Intentio amno 1818. 
O SS*. Trinitas unus Deus, ego miserabilis creatura tua 
et undeeunque divino tuo conspectu indignissimus, adoro te 





EL 


| 
| 
| 
| 





ORSZAE 1818 81 


ex toto corde meo et hune ego actum, coniunctum actibus et 
meritis lesu Christi, B. V. Mariae, Sanetorumque omnium, om- 
nibus et singulis, quos omnes actus iunctos habeo mihique ad- 
iungere eupio, praeteritos, praesentes et futuros, Divinae ma- 
iestati tuae supplex offero simulque volo per hune actum re- 
tractare omnia mala, sive a me sive ab ulla alia ereatura com- 
missa aut committenda, et sanctificare tibique placitas et glo- 
riosas reddere actiones et passiones omnes, meas et alienas, 
alioqui inutiles futuras, et hane aetionem meam aliasque omnes 
ae singulas huius diei et totius vitae meae intendo facere ex 
motivo eoque modo, quo tu vis et quia tu vis ad mandatorum 
tuorum, eonsiliorum et beneplacitorum omnium impletionem, 
ad virtutum omnium theologicarum et moralium supernatu- 
ralium praesertim donorumque et fructuum Spiritus saneti in 
omni gradu mihi eongruo assecutionem, exercitationem, incre- 
mentum, ad gratiae gloriaeque tuae in me confirmationem, ad 
Institui mei perfectam impletionem, ad totius mundi praeser- 
tim auxilium, ad animarum purgatorii praesens refrigerium, 
ad omnium Sanetorum, Angelorum, pretiossimae Parentis Iesu 
Christi, Tuum vero inprimis, SS. Trinitas, honorem et imitatio- 
nem, super omnia vero ad omnimodam tui gustus recreationem, 
adorandae voluntatis tuae adimpletionem, summae bonitatis 
dileetionem, eminentissimae dignitatis exaltationem, mei vero 
universalem annihilationem. Et hoc totum semel pro semper, 
volo repetendum virtualiter quoties respiravero vel quoties 
ulla utar potentia animae vel eorporis et quoties ulla alia erea- 
tura ulla sua utitur potentia, cum desiderio augendae inten- 
sionis millies et millionesies et si fieri posset in infinitum. Do- 
mine, ut amem te, nee alia mercede quam ut magis amem te. 
Laudo et ago gratias, huius actus breve compendium. 


19 Iun. 

De miraculo in Cana Gal. Licet orans non videar accipere 
responsum, nisi insipidum, conclusio sit qualis B. Virginis: 
Quodcumque dixerit tibi, facito. Etsi nil haurire videamur, 
nisi aquam, in oratione, scil. non nisi insipida, sine sensu, sine 
gustu, sine fructu, ut videtur, hydriam tamen nostram implea- 
mus, faciendo quod possumus, et Deus irritum esse laborem 
nostrum non sinet. Illi facile est aquam in vinum mutare et 
fructum solidum tribuere ex oratione, quae sine gustu et fructu 
fieri videbatur. 











82 DIARIUM 


Martii 1820. 
Expulsio e Rossia. Orsae in Collegio (?). 


22 fer. 2. 
Noctu circa horam 1°" rumor de Collegio Vitebscensi iam 
occupato; postridie h. d., i. e. 


33 fer. 8. 
Frater Magister Poezobut (?) advenit, confirmans omnia, 
et plura addidit ex edicto a se perlecto; abdueturus fratres 
suos venerat, sed hi constanter negant a Societate recedere. 


24 fer. 4. 

Post meridiem hora fere 4'*^ eonvoeantur omnes nostri ad 
eubieulum R. P. Provincialis. Ibi a praesentibus tribus magi- 
stratibus eum uno seriba intimatur nostris: 

1° Voluntas Imperatoris ut nulli Iesuitae amplius sit lo- 
cus in Imperio. 
2° Prohibitio, ne quid rerum abscondatur, alienetur, au- 
feratur. 
3° Omnium personarum tres classes confici deberi: 
1* eorum qui offieio funguntur publico, 
2* » qui liberi ab huiusmodi onere (sunt), 
9^ » qui abire vel manere velint. 

Mox omnium personarum nomina conseribuntur. 

Statim apposita ianuae domus et Ecclesiae eustodia mili- 
taris, ne quid auferretur rerum mobilium, neve quis nostrum 
absque lieentia Triumvirorum exiret. 


25 fer. 5. 

Adhue in Templo omnia fiunt a Nostris solita, nisi quod 
concio non sit dicta; item Tenebrae in Templo deeantatae non 
sunt. Heri populus, qui convenerat ad Tenebras, exire iussus, 
multo cum fletu recessit. 

À prandiis singuli vocati ut eoram P. Priore Dominicano- 
rum et altero magistratu quisque professus nomen, cognomen, 
patriam, eonditionem, aetatem ediceret velletne omissa veste 
et voeatione sua, in Rossia remanere? Dicuntur aliqui fuisse, 
qui haesitaverint, quin etiam remansuros se potius signifiea- 
verint. : 


(1) Breves adnotationes, quae sequuntur de expulsione Iesuitarum e Russia, in 
foliis separatis seriptae sunt. Ponuntur hoe loeo ut temporis ordo servetur. 

(2) Ignatius (1794-1812-1885) et Leo Poezobut (1803-1818-1876) fratres, scho- 
lastiei S. I. in Coll. Orszano; tertius, Antonius, postea Societatem reliquit. 





, 
D 
d 
1 
E 
* 

& 
d 
À 














ORSZAE 1820 83 


Quaecumque extra portam ferebantur, inspectabantur stric- 
tissime; ipsae adeo ollae in quibus famuli prandium vel coe- 
nam portabant, immisso cochleari, examinabantur, ne quid 
forte {hesaurorum asportaretur. 


26 fer. 6. 

Oblata formula, ut qui remanere se velle edixerant, pro- 
pria manu subseriberent inter cetera, se renuntiare, abnegare 
Instituto et legibus omnibus iesuiticis in perpetuum, negarunt 
indignabundi, etiam minus firmi, omnes, excepto uno simplici 
fratre bonario. 

Advenit quidam D. ... Mohilevia, submissus ad occupan- 
dam Bibliotheeam et Scholas. 


37 Sabb. 
Mane Noster quidam Saerum cantavit; a prandiis etiam 
Completorium Sacerdos Noster. 
Vespere autem Caeremonias Resurrectionis egit P. Prior 
Dominicanorum eum Patre Socio suo, assistentibus nostris cle- 
ricis et fratribus. 


28 Dom. Paschatis. 
Celebratur a PP. Bernardinis utpote curam animarum 
gerentibus. Nostri privatim celebrarunt Saera. Audiebant ta- 

men adhue Confessiones. 


29 fer. 2. 

Iam Confessiones a nostris non auditae. — P. Bernardi- 
nus concionem dixit. Coeperunt Triumviri supellectilem Templi 
conscribere. 

Advenere litterulae a R. P. Provinciali ex quibus summo 
gaudio nostro perspeximus falsa fuisse, quae prius nuntiata 
_fuerant, scilicet P. Provincialem fuisse detentum et abductum 

Petropolim. 


st “100 T6659. 
Litterae a PP. in Siberia degentibus, iam pridem ipsis 
fuisse intimatum, ut ex Siberia excederent. 
Musici (^) omnes a prandiis dimissi, facta primum stricta 


rerum ipsorum inspectione. 


31 fer. 4. 
Advenit Mohilevia Commissarius, qui bona Collegii pro 
aerario occupet. Profectus hoe eodem die ad praedium Pacyan. 


(1) Praeceptores et cantores laici. 








84 DIARIUM 








3 Apr. Sabb. 


Advenere Vitepsca R. P. Landes (?) et 5 alii PP., MM. 3, 
FE: 


Dom. — Profecti sunt. 


11 Apr. 
Dom. 2 post Pascha. — Nos profecti Seloviam. 
F'er. 2. — Mohileviam. 
|— 5. — Mohilevia... 


Gratiarum actio scribi coepta 2. Ian. 1808. 
Gratias ago Tibi, 


Domine DEUS ae Pater mi dileetissime, in unione san- 
etissimorum affectuum SS.. Cordium IESU dilectissimi Filii 
tui ac MARIAE sanetissimae Matris eius, et in unione laudum, 
quae Tuae Divinae Maiestati ab omnibus Angelis et Electis 
tuis decantantur et decantabuntur in aeternum, in unione ho- 
rum omnium ego tuo conspectu indignissimus gratias ago Tibi 
pro omnibus tuis in me collatis beneficiis, numero et mensura 
vere infinitis, maxime vero pro singulari illa Tua ae dulcissima 
Providentia, qua me ad Sanetissimam hane Religionem vocasti, 
et per varias ae plane mirabiles vias deduxisti, dein pro sin- 
gularibus beneficiis quibus me in hoc S. Religioso statu digna- 
tus es, praecipue vero: 

Quod mihi iam inde ab initio dedisti filialem fidueiam, 
amorem et obedientiam erga meos Superiores, vere tamquam 
Tuos Viearios, hosque affectus in me hueusque conservasti et 
auges. 

Quod mihi semper dedisti fiduciam in omnibus arduis, 
quae ab Obedientia iniungebantur, et in illis semper peculiari 
auxilio tuo adfuisti, ut illa possem exsequi. 

Quod mihi dedisti plures internas cruces, licet quidem 
ob mea peccata promeritas, sed tamen summe salutares. 

Quod mihi dedisti invenire semper inanitatem in usu 
libero ereaturarum, pungendo postea conscientiam meam, et 
trahendo me eontinuo, ut me totum plene tibi redderem, et a 
creaturis amorem magis magisque avellerem, et quod non de- 
sistis hoe semper facere, licet ego propter meas infidelitates 


(12) Aloysius Landes (1767-1787-1844), Rector Collegii Vitepscensis, postea Praep. 
Prov. Galiciae et Assistens Germaniae. 














DUNABURGI-BRIGAE 1808-1820 85 





innumeras iamdiu meruerim, ut me traderes in reprobum 
sensum. 

Quod in tristitiis ac poenis semper, cum iam ad sum- 
mum venisse viderentur, in tempore adfuisti et saepe in mo- 
mento animum erexisti. 

Quod. mihi dedisti saepissime repugnantiam magnam in 
rebus ad statum meum pertinentibus, unde cogebar mentem ad 
Tuum solum beneplacitum in illis erigere, et sic intentio mea 
valde purgabatur, dabaturque plurima occasio vietoriae. 

Quod millies memoriam meam adiuvisti et quasi admo- 
nuisti, ne aliquid obliviscerer, quod si fuissem oblitus, causare 
potuisset plurima inconvenientia. Et singulariter in dicendis 
doetrinis ad populum, veluti suggerens et in aurem insusur- 
rans voces et res dicendas, quod saepe expertus fui, etiam cum 
res ante non bene memoria tenerem. 

Quod mihi multas semper occupationes ab obedientia 
iniungi permisisti, ut torpere aut otiari mihi vel volenti non 
lieuerit, ac licet ita parum valde temporis studiis dare potue- 
rim, tamen ita semper adiuvisti, ut pro temporis mei sacrifi- 
eio tuam mihi auxiliarem manum adesse facile sentirem. 

Quod mihi aliquam identidem particulam crucis tuae fe- 
rendam dedisti meque aliquando aliquibus ealumnmiis et aliis 
donis dignatus es, simulque gratiam largitus es, ut pretiosi 
huiusmodi doni aestimationem conciperem et crucium mearum 
auctores, repressa sedulo omni displicentia, serio ac sincere di- 
ligerem. 

Quod mihi dedisti amorem erga B. DEI genitricem, ae 
filialem in Eius patrocinio fidueiam, praesertim cirea mortem 
atque aeternitatem meam. 

Quód mihi in bono aliquo rerum successu, quo aliis vi- 
debar reete satisfecisse, saepissime dedisti sentire internam 
aliquam tristitiam aut eordis vacuitatem, nescio quam, quae 
me gaudere in bono successu non sinebat; quod fecisse videris 
ex paterna miserieordia, ut paulatim discerem non gaudere 
nee eonsolationem habere, nisi in Te DEO meo. 

Quod mihi iam inde a pueritia semper aliquas dedisti 
sollieitudines cirea occupationes et res agendas, ad quas bene 
explendas semper me a Te omnino dependere sentiebam, unde 
in timore vivebam, ne Te offenderem et sic Tu me punires, pri- 
vando me tuo sancto auxilio; et quod hoe idem assidue mihi 
fecisti sentire in concione, oratione, etc. faciendis, saepe me 
initio ita deserens in mea inopia, ut nihil me posse sentirem; 
licet ego ingratus ex his omnibus nondum hausi veram humi- 
litatem. 


2i. de LCS NP TS. vll —P S3 pi DE SER. TL ur m a eod iude. p ch 4 FN" ub TN - abd. J VOX E " Net 
Mes CAS ANTT UE FA PRE T idées ét c TE NT SP 7 MS LR TOOL CE Mos PE um ES IQ Et en 
: TR DE RTE dos cs 4 pie er RE TUR IE UP 2) RS URN M iesus * Y 











iw FLU Pe Hm Pee WIS SIT TESTS 
ae IER dece: dus. Le 





86 * DIARIUM 


Quod permisisti me ad maiorem cautelam et ad humi- 
liationem meam incidere in affectum nimium erga aliquem, et 
in hae pugna, postquam malum advertissem, fecisti sentire, 
quam ruerem ego ad mala, nisi tu tempestive subvenisses. 

Quod. mihi fecisti assidue experiri meam inopiam ae de- 
fectum talentorum ad munera mihi demandata, ut non nisi in 
Te spem omnem ponerem, qui etiam adesse mihi, ut sufficien- 
ter muneri satisfacerem, dignatus es. 

Quod mihi ab initiis fere religiosae vitae dedisti intel- 
ligere pretiosum illum in vita spirituali gradum, modum ter- 
tium humilitatis, et ad illum me excitare ae stimulare non de- 
stitisti. 

Quod mihi singulari Providentia tua officia quaedam, 
etiam praeter Superiorum intentionem, demandari fecisti me- 
que in iis locis habitare, ubi ad interioris vitae profectum multa 
mihi media praesto errant et occasiones. (Anno 1812 Puszam ad 
docendam Rhetorieam Nostrorum. Anno 1820 Brigam ad idem 
officium). 


27 lan. 1822. 

Nisi lavero te nom habebis partem mecum. — Hoc Petro, 
et tamen erat ex illis de quibus Dominus : estis mund^..., es mun- 
dus totus; scilicet etiam minima impediunt, quominus quis par- 
tem habeat eum Christo. Quid vero ego? Domine, non tantum 
pedes, sed et manus et eaput et praesertim cor, cor lava... nec 
solum lava... sed sana, Domine. Imo vero ita corruptum est, 
ut nee lotio, nee sanatio sufficiat, sed ereatione sit opus. Cor 
mundum crea in me etc. Ideo etiam : Veni Creator, Emitte spi- 
ritum twum et creabuntur et renovabis faciem terrae, Discerne 
causam meam, de gente non sancta (intelligi merito possunt 
meae passiones..), ab homine iniquo et doloso erue me; ego 
ipse ille iniquus et dolosus, a quo erui postulo. 


27 Aug. 

Dominus ipse iubet Petrum retia mittere. Hie vero: Prae- 
ceptor, per totam noctem laborantes nihil... in verbo autem tuo... 
Tum concluserunt... Petrus autem: Exi a me Domine... Prae- 
clara imago dispositionum virorum apostolicorum: 1 non in- 
gerere se, sed missionem expectare a Deo; 2 intima agnitio 
proprii nihili, diffidentia de se, ae simul fiducia in mittentis 
auxilio. In verbo tuo. 3 In magnis successibus profundius hu- 
miliari. Exi a me Domine, quia homo peccator sum. 


29 Aug. 
Ad IESUM pervenire omnino necesse est, quidquid consti- 
tuit, etiamsi mediis extraordinariis utendum foret; prout fe- 














D 
3 
, Ü t R 





BRIGAE 1822 87 








cere illi, qui nudaverunt tectum et per tegulas submiserunt 
paralytieum ante pedes IESU. 


5 Sept. 

Dominus iubet discipulos transfretare ad alteram partem 
navis, simul ventum immittit adversum ac tempestatem; inte- 
rea illi laborant in remigando... Imago eorum quae saepe ac- 
cidunt. Dominus aliquid iubet, simul contraria evenire permit- 
tit, quibus illud, quod mandavit, quasi impossibile redditur. 
Interea noster conatus ne deficiat, postulatur a nobis labor, 
non effectus ; cura, non curatio. Quod si ipsius gloria est, per- 
ficiet ipse, ut eum discipulis fecit. — Applicandum tam ad spi- 
ritualia interna, quam ad labores externos. 


17 Sept. 

Observatu dignum, neminem e Christi discipulis saepius 
et acrius a Domino fuisse reprehensum quam Petrum, qui ta- 
men fervore et amore ceteris antecellebat et a Domino etiam 
ipso sublimissime fuit elevatus. — Etiam post laudem illam et 
promissa insignia: Beatus es, Simon etc., audivit: Vade post 
me, Satana. — Proba me Domine et tenta me, wre renes meos 
et cor mewn. Argue me Domine, verumtamen in misericordia. 


24 Oct. 

Conversionis negotium, a statu peccati ad gratiam, vel a 
vita imperfecta ad sanctitatem, fere eo procedit modo, quo 
sanatio hominis illius ad probaticam piscinam. 1° Vis sanus 
fieri? requiritur voluntas seria. 2? Domine, hominem non ha- 
beo, agnitio suae infirmitatis, diffidentia sui. 3° Manet tamen 
per totos 38 annos ad probatieam piscinam; perseverantia, 
lieet exspectandum diu. 4 Tolle grabatum tuum, idque in die 
festo; obedientia, eum contemptu respectus humani. Semper 
aliquid iniungi a DEO solet. Quodcumque dixerit vobis, facite. 
9* Sanatus audit: ?am amplius noli peccare ne quid deterius 
tibi contingat. Timere et cavere relapsum in peccatum seu te- 
piditatem. 6? Gratitudo, in laudando et praedicando benefa- 
ctore summo. Docebo iniquos vias tuas. 


17 Now. 

Domine, quem amas, infirmatur. Praeclara forma ora- 
tionis in quaeumque necessitate spirituali seu temporali. In 
desolatione et ariditate.. simpliciter, cum fiducia et amore, 
exponendo miseriam. Respondit: Imfirmitas haec non est ad 
mortem. Solatium simul et probatio. Differt Dominus reme- 
dium Lazari, ut maius bonum conferat. Interea probatur Mar- 











88 DIARIUM 





tha, dum non ita eam exaudit, prout ipsa intenderat. Ita fere 
Dominus in nostris miseriis, ariditatibus, ete. Solatium tamen 
solidum : infirmitas haec non est ad mortem... 


5 Dec. in Adventu. | 

Si cogito, qualis fuerit mundi status ante adventum Do- 
mini, quanti ergo aestimandum beneficium Divinum, quod non 
eo tempore, sed impleto iam redemptionis opere nasci me vo- 
luerit, tumque in illis locorum, personarum, temporum adiun- 
etis, ut denique eo perduceret, ubi eopiosae redemptionis abun- 
dantissime particeps fierem : o per quot beneficia plane singu- 
laria transire debui, ut tandem ad hoc summum vocationis be- 
nefieium, et in tali gradu, pervenirem!! Sed quid hueusque pro 
tam benefieo Domino egi?.. Ecce mundi miseria ante Domini 
adventum erat effusio im creaturas, quaesitio sui ipsius, ob- 
livio DEI. Numquid non similia mala in anima mea? Quam me- 
rito ergo orandum: Excita, Domine, potentiam tuam etc. Ro- 
rate coeli. 


11. Dec. 

Quae cwm audisset, turbata est in sermone eius et cogi- 
tabat... Tentata cogitat et tacet... O eximium perfectionis do- 
eumentum... Ita etiam S. Franciseus Salesius pactum cum lin- 
gua fecerat, ut animo commoto lingua nullum verbum proferret. 


12 Dec. 

Ne timeas, Maria, invenisti enim gratiam apud. Deum. Yn- 
ventae gratiae apud Deum non humanus favor, aut ut naturali 
sensu omnia ex voto fluant, sed prorsus contraria. Sed me fti- 
meas. Gratia apud Deum summum bonum, quia verum, quia so- 
lidum, quia a nemine tibi invito rapiendum. At quomodo quae- 
renda haee gratia, ut inveniri possit? Ex nostra quidem parte: 
Humilia te in omnibus, quaecumque illa sunt, e? coram DEO 
invenies gratiam. B. Virgo humilis ancilla Domini, cuius respe- 
at humilitatem Domnus. 


20 Oct. 1824. 

Inops consili saepe me haerentem invenio ae turbatum. 
«Quomodo fiet istud? » Sed responsum Archangeli cogitan- 
dum: « Non enim erit impossibile apud Deum omne verbum ». 
Et tamen in meis rebus non occurrunt quae miraculum requi- 
rant!.. Pacem, quoniam in te speravimus. In Domino confido, 
non erubescam; neque irrideant in me mici mei. 








| 
| 


4 
m 
- 
m 
- 
= 
cm 








Lumina a Divino Spiritu accepta in Exercitus Spirituali- 
bus, quae Servus Dei, Praepositus Generalis factus, singulis 
annis Novembri Decembrive mense facere solebat, ipse 4n par- 
vas chartas, 13.6X10 c. m., rettulit et in fasciculum collecta con- 
servavit. Eorwm pars longe maior, quae annos 1829-1846 com- 
plectitur, iam pridem anno 1891 Hagae-Comitis typis F. C. B. 


ten Hagen in lucem edita est, reliqua munc primum publicatur. 


Manuscriptum Romae in Archivo Curiae Generaliciae S. I. 


servatur. 














1829. 


Principium abnegationis 


Quidquid placet vel hae sola de causa aversandum quia 
placet, quidquid displieet vel hae sola de causa amplexandum 
quia displicet; nisi aliqua iusta ratio aliter fieri suadeat, immo 
vero nisi iubeat iusta ae vera ratio gloriae divinae eiusque ob- 
sequii. Haec finis, cetera media. Sed nimirum, socordia et 
insanus amor proprius illudit et vix non in oblivionem abire 
faeit principium coelestis sapientiae. 















NB. In parvis etiam et minimis aeque ac in maioribus. 
Quid enim? si in minimis negligis, magna vix raro contingunt. 


Dies 1. 


Quidquid placet ete. ut media ad finem summe neces- 
saria in praxi. Pro mea persona nil optabilius quam angustiae, 
sollieitudines, spinae, eontemptus, oblocutiones, murmurationes 
ete. ete. Pertinent ista omnia ad illud: Reliqua super terram 
sita, proinde, quantum licet, cum indifferentia, immo vero eum 
desiderio. 

Finis Societatis et media. Mihi vero, Superiori Generali! 
O Deus meus! O Sancte Pater! Quid non lubens pro Societate 
feram ... ! Gravia valde superventura mihi sese obiecerunt (°), 
dummodo tamen usque sit lesu Societas, Patris Ignatii filia. 
O Pater beatissime, indignam prolem respice! 


- 


Dies 2. 


- 


Peccatum Angelorum et primi parentis, quod Caput esset 
generis humani, severissime punitum. In meo hoc gradu omne 
peccatum multis partibus gravius, minus excusatione dignum; 
sequelae ae damna graviora ac magis universalia, lucrum ces- 


(1) Anno 1811 Servo Dei, cum in collegio Polocensi theologiae operam daret, 
a R. P. Ioanne Hochbichler praedietum erat, eum aliquando Praepositum Gene- 
ralem faetum multa pro Societate esse passurum. Cfr. Testim. Aeq. p. 19-26. 

















94 OCTIDUA 





sans ae damnum emergens pro universa Societate, denique du- 
rum tudicium his qui PRAESUNT. 

Quam singularis Dei misericordia, qui à via perditionis 
nescientem quid mecum ageretur ad suum famulatum evocavit 
ac duxit et perduxit... Quo Deus meus... ! Quid retribuam 
Domino crucifixo! 

Sollicite ambulare cum Domino Deo meo, nisi enim... ul- 
eus istud foedum et apostema saniem dabit peccatorum et vi- 
tiorum luem, euius eorruptionis ae putredinis et pravitatis 
inexhaustus in me fons exsistit, quem sistere et occludere sola 
Dei misericordissima gratia potest. 

Ex parte mea frequens protestatio adversus peccatum 
quodeumque ; malle me praemitti ad infernum. — 'T'empus : exa- 
men et meditatio. 


Dies 3. 


De morte. Haee in desiderio animae. Quando, Domine! 
Educ de custodia! ... 

De iudicio. Beneficia divina, quibus vix dimidiato cor- 
respondi; peccata, maxime languor habitualis in exercitiis spi- 
ritualibus; opera bona, animo semper recto et puro. 


Dies-4, 5,6. 


Regnum Christi, 2 Vexilla, ete. In meo isto gradu plus 
quam quieumque e nostris teneor quam proxime sequi, in uni- 
versali earnis, sensuum, honoris et commodi abnegatione, per 
paupertatem, contemptum ae dolorem. Atque utinam paupertas 
rerum et etiam indigentiae iterum se nobis offerret ut Patri- 
bus nostris; tum vero reflorescerent in Societate divitiae spi- 
ritus! 

Offeram me eum integra et perfecta resignatione in vivum 
holocaustum sanetissimis manibus tuis, in omnibus. 


Dies 7. 


Jesus Christus, eui debebatur omne solatium, omne gau- 
diwm, terrenum et caeleste, omnis honor et gloria ab angelis 
et hominibus, omnes éucunditates ab omnibus creaturis huius 
universi et omnis omnium sensuum delectatio, elegit (quia ipse 
voluit) omnia in omni genere coníraria, eaque gravissima ex 
omni parte et in gradu summo, et simultanee omnia perferre 
voluit, praesertim in cruce. O Dux et Imperator meus optime, 
sanetissime, amabilissime, quando tandem me in tuum socium 
accipies! Unam petii, hanc requiram. Fac de me quidquid tibi 
placuerit, dummodo tandem aliquando ... 











ROMAE 1830 95 


Victoria meupsws : 
1° Mane in surgendo. 
2° In temporum punctuali observantia, abrumpendo ae- 
tionem aut seriptionem aut lectionem, absque mora, 
3° In eo quod ex una parte prodigus es temporis, ex al- 
tera avarus, et utrumque inordinate. Cui vita? cui tempus omne 
debetur? 


4 Omnis importuna cuiuscumque interpellatio ferenda 


placide. 

5° Cuieumque occupationi, seriptioni, lectioni commodare 
animum, non tradere, non immergere. 

6° Examinis partieularis usus servandus, et fideliter 
servandus. 

Commendanda Nostris : 

Exercitiorum spiritualium assidua tractatio et séudium, 
tum zelus ea promovendi, et pro eaptu personarum confes- 
saris S. Francisci Xav. exemplum proponendum. 

Nostrorum esse, impense in salutem et perfectionem pro- 
ximorum ineumbere. 

Timor Dei, peccati horror praecipue instillandi, maxime 
in institutione iuventutis. Multae industriae adhibentur, bene 
id quidem; sed nisi éimor Dei et horror peccati, frustra sunt 
omnia. 

Paupertas spiritus est omnibus Christianis necessaria ad 
salutem, rerum omnibus religiosis, sed qui vere perfecti esse 
eupiunt et famem habent sitimque iustitiae, paupertatem sec- 
tantur indigentiae. Nos quidem pauperes facti sumus mimis; 
sed alio sensu. 

Christus eiecit vendentes et ementes a Templo: auferte 
ista, hànc etc. 

Architectus totus in ornando frontispicio, neglecta inte- 
riore domo et fundamento, imprudentiae convincitur, diu adhue 
luendae et lugendae. 


1830. 


Dies 1. 


1. Creatus est homo ete. Haee rerum omnium summa, hoc 
maximum, unieum negotium, solum personale ae proprium to- 
tum. Hoe si recte habeat, salva sunt omnia; si secus, nihil ce- 
tera omnia. Hoe autem eum totum per Dei gratiam a me ipso 
pendeat, hine explieatur mysterium illud: Justwm non contri- 
stabit quidquid. ei acciderit, et: Regnum Dei intra vos est, Gau- 








4 EGIT 
feo E 
Byte 














96 OCTIDUA 


dium vestrum nemo tollet a vobis, Delectare in Domino. Unde 
ergo anxiae sollicitudines? Notum fac mihi, Domine, finem 
meum ut sciam quid desit mihi. Universa vanitas omnis homo 
vivens, sed et frustra conturbatur. 

2. Reliqua super terram ete. Absque differentia nos habere. 
Cavendum vero maxime, ne in iis quae naturae grata eveniunt 
delecter, nedum ea appetam, aut quaeram, quin potius abhor- 
renda omnino et non ex parte, ne delecter nisi in Domino. Re- 
spice finem. Quidquid placet ete. 

3. Fins, quatenus sum religiosus Societatis lesu, Sacer- 
dos, professus, Superior, Generalis, quid non exigit, quid non 
imponit? 

1° Internae virtutis studium, utique in hoc meo statu ac 
gradu requiritur maiori rigore quam in quoquam e nostris. 
Certe quantumeumque fecero, parum semper fecero, ne inutilis 
quidem servi nomine umquam dignus. 

2^ Externae exemplum (Superior Generalis speculi et 
exemplaris loco esse debet), ut possim esse forma gregis factus 
ex animo. Benignitas, mansuetudo, patientia, fortitudo et animi 
generositas, modestia, prudentia, aequabilitas, in opere et ser- 
mone, in agendo eum proximis, externis et nostris, in recrea- 
tione et colloquis ete. Haee duo in meditationibus et examinibus 
semper prae oeulis. 

3° Responsabilitas, coram mundo, Societate, Ecclesia, 
Deo praesertim. Haec vere onus imponit horribile...tum per se 
tum quia, qui mihi assistentes, consiliarii, eustodes dati sunt 
1° in plurimis, quae gravissima non sunt et evidentissima, par- 


tim caritate, partim reverentia, dissimulabunt, tacebunt; 2° in 


negotiis et rebus etiam gravibus, eum ipsi, ut in plurimis ae 
fere omnibus, non debeant singuli in solidum respondere, fa- 
cile accidet, ut minus ipsi graviter res apprehendant, minus eas 
accurate ponderent, eo nixi, ut fit, ratioeinio: est qui de tota 
re respondeat, ipse tandem viderit. Hine maturitas summa in 
deliberando mea sit necesse est. 

Ergo recta ac pura semper in omnibus intentio prae ce- 
teris procuranda, secundum lumina rectae rationis ac fidei, ora- 
tionis et considerationis praesidiis purgata. 

Ceterum in Domino sperans non infirmabor. Spera in Deo 
el fac bonitatem. Spera in Deo et ora eum et ipse faciet. 

4. e 5. Repetitiones aridiores fuere, causam nescio. Do- 
mine, miserere! 


Dies 2. 


Med. 1 et 2. Aridae valde, causam puto fuisse aliquid com- 
placentiae de luminibus hesterno die habitis. Domine, miserere! 








ROMAE 1830 97 


3. Repetitio. Angelorum peccatum et poena. Spirituum 
istorum gradus sublimis et gratiae singulares, quibus gratis 
omnino erant donati, nec securiores ipsos reddiderunt a lapsu, 
nee mitiorem in illos divinae iustitiae severitatem, immo potius 
eontrarium. Durum iudieium his qui praesunt et potentes po- 
tenter tormenta patientur. 

Primi parentis peccatum et poena. Quanta universum ge- 
nus humanum corruptio invasit! Tremendae sequelae pecca- 
torum, quae a capite, a duce, a superiore eommittuntur. Quam 
multis exemplis idem comprobatur in ducibus ae regibus po- 
puli Israel. Quanta ratio mihi ambulandi sollicite cum Do- 
mino Deo meo, ne propter meas eulpas Societas universa detri- 
mentum capiat. Supplieandum Domino saepe ut me prius vel 
morte vel alia ratione ab Societatis gubernaeulo removeat, 
quam illam propter meam culpam damna pati permittat. 

Certe nihil solatii euiuseumque, nihil maioris securitatis 
ex gradu et officio mihi eapere licet, quin potius longe magis 
timendum et vigilantia acuenda et sollieitudo de me ipso au- 
genda, ut salver ipse et salvem alios. 

Tenere ob oculos eorruptionem mei totius, pravitatem ani- 
mae et eorporis foeditatem. Idem enim ego foedum uleus et 
apostema, ex quo tanta sanies peccatorum, tantaque lues vi- 
tiorum. ; ; 

4. Repetitio, misera quia somnolenta vel certe torpore vel- 
uti sopore obruta ae vitiata. Domine, miserere! 

Quantas debeo gratias benignissimo Deo, qui me adolescen- 
tem, in viam perditionis declinantem, dignatus est vocatione 
sua saneta et eo me nescientem fere perduxit, ubi agnito per- 
verso studiorum meorum ordine vitam deineeps secundum Ip- 
sum recte ordinarem et, perspecta ac damnata mundi pravitate, 
a rebus vanis ae mundanis me reciperem! Quam multi iuvenes, 
me longe meliores, in mundi turbine relicti, dein in fallacias 
ae insanias falsas ae scelera abrepti, fors misere perierunt aut 
peribunt! Quibus sciïlicet sol iste intelligentiae non ita illuxit. 
Quid vero si in hoc tanto lumine ego non ambulem digne vo- 
catione mea! 

9. De inferno. 

Quae boni euiuseumque delectabilis privatio, quae mali af- 
flietivi tolerantia, in animo aut in corpore, videri esse aliquid 
potest in comparatione inferni! O gratiam, o misericordiam! 
In imagine pertransit homo. 

Patienter meministi, animam meam in hoe eorpore, velut 
in ergastulo inclusam, agere, meque in hae miseriarum valle 














98 OCTIDUA 








inter bruta animalia exsulare, donee educamur in libertatem 
filiorum Dei. | 


Dies 3. 


i. Homo cum mortuus fuerit et nudatus omnibus bonis ex- 
ternis... Quam bene, a rebus vanis ae mundanis tempestive se 
recepisse! Consumptus, tum demum corporis mei foeditas tota 
quanta patebit, dissoluta nive quae illam tegebat, ceterisque 
velis aut involueris sublatis. 

Ubi quaeso est? Quod ero eoram Deo, hoc ero, nec melior 
nee deterior quam qualis Eius oculis comparebo. 

Bonum et malum, hoc iam non emendandum in aeternum, 
ilud non amplius augendum nec perficiendum in aeternum! 
Fit punetum. 

O Domine, vocabis me et ego respondebo Tibi, operi ma- 
nuum tuarum porriges dexteram. Tw quidem gressus meos di- 
numerasti, sed parce peccatis meis. 

2. ludicium . particulare. 

Iudex. Quam turpe foret ae pudendum, quam triste ac la- 
mentabile, si eoram hoe Iudiee meo alius comparerem ab eo 
quem me ipse eredebam ; si rationes, quas satis bene compositas 
existimabam, intrieatas coram Eo ae male ordinatas et confu- 
sas reperirem ; si minus habens inveniar iuxta pondus sanctua- 
rii. Quis horror, quis tremor, quae desperatio, in malo iam ir- 
reparabili! 

Illumina, Domine, oculos meos, ne unquam obdormiam in 
morte! 

Ratio exaetissima : 

de beneficiis, o quot et quantis, qua gratitudine accepta, 
qua fidelitate custodita, quo fruetu impensa? 

... de officiis, quam sedulo, quam diligenter, quam fideliter, 
quam reete gesta, per debita media ad propositum sanctum 
fem? 

de peccatis, qua poenitentia deleta, expiata, vindicata, 
qua eura, quo labore expuneta, emendata ? 

de virtutibus, quam studiose, quam pure, quam fortiter, 
quam constanter exercitae, auctae, perfectae? 

Quam ergo non leviter, non oscitanter, non tepide agendum! 

Quam non facile, immo numquam exstimandum, satis esse 
factum! 

3. Repetitio. 

Quantum ab illusionibus timendum! Quanta eura servien- 
dum fideliter Domino ne lumina sua, tantopere in hae tene- 
brarum valle et praesertim in hoe meo gradu et offieio necessa- 








DUNT ERE TNT m . 
KE ACE ur amend SP ad, te Lyman iiu e LL 





ROMAE 1830 99 





- 
ria, subtrahat! Deus misereatur nostri, illuminet vultum suum 


super nos... ut cognoscamus in terra viam tuam. 

4. Iudicium wniversale. 

Quam plena ibi ae superabundans fiet iustis restitutio fa- 
mae, bonorum, integritatis membrorum ae vitae. Vere centu- 
plum et ultra. Isti dieunt: Ubi est dies Domim? Veniat. Ego 
autem non sum confusus, te pastorem sequens et diem hominis 
non desideravi. Non timebo quid faciat mihi homo. 


Dies 4. 

1. De regno Christi. 

Neminem fore sanae mentis qui non eupidissime Christi 
servitio se totum offerat et addieat. 

Qui se obsequiis Illius prorsus duxerint mancipandos, etiam 
maiora et praeclariora quaedam munera oblaturi sunt. 

2. De Incarnatione. 

Genus humanum totum, rebus vanis ae mundanis manci- 
patum, sub rebellione carnis, sensuum, amorisque proprii ae 
mundani, Creatori suo rebelle, a fine suo prorsus aberrans in 
aeternam perniciem. Patris praevaricatoris filii praevarica- 
tores ipsi patre peiores. Scelera sceleribus cumulant, sub dam- 
natione positi, damnationem ipsi suam quasi certatim confir- 
mant. Talia verba, talia opera. 

SS. Trinitas. Sola sua miserieordia mundum, sceleribus 
mersum, salvare eonstituit ae pereuntibus omnibus remedium 
offert, idque cum ad summum exerevisset hominum perversitas 
ac bestialitas. 

Numquid similem Domini miserieordiam et nune non spe- 
remus? 

Gabriel angelus. Quam idoneus, qui fidelis manserat inter 
tot socios suos, nune rebelles daemones! Quam diversa horum 
utrorumque nune sors est! Talis et hominum, qui vel finem 
Creatoris eonsequuntur vel illo excidunt.  — 

B. V. Maria. O gloria gentis nostrae! O dilecta Deo et 
electa, quae sola praevarieationis expers gratiam invenisti pro 
nobis omnibus, qui sumus gens tua et cognatio tua! Quae tibi 
laudes, quae tibi gratiarum aetiones? Nam fis Mater Dei, Re- 
gina angelorum et hominum, sed nonnisi quia consentis fieri 
Regina Martyrum! Disquisitis studiose verbis compellare Pa- 
trem, Filium, Spiritum Sanetum. Gloria in excelsis . .. 

3. Nativitas Dom. 

B. Virgo in suo itinere ete. Vere gloria filiae regis ab intus. 
Quis in paupere uxore pauperis Ioseph Reginam coeli ac ter- 
rae agnovisset? 








100 OCTIDUA 








Ioseph, eura ae sollicitudine, ut eaput sanctae Familiae, 
sed nil obtinet ab ignorante ac ingrato mundo. Laus Deo! Cum 
sponsa adorat sapientiam in mysterio absconditam. 

Ancillula, minus sapiens, aerius institerit pro obtinendo 
hospitio, sed tandem, exemplis Ioseph et Mariae, et ipsa re- 
signata. 

Sed duleis Jesus, quoniam ipse voluit, primam vocem si- 
milem omnibus emittit plorans. Sie nasci elegit... quod ad 
finem sie conduceret. 

4. Repetitio. 

9. Applicatio sensuum. 

Ancillula, quae haud dubie profecerit ex tam sanctis exem- 
plis, mihi imitanda, eum B. V. et SS! Sponsi exempla sublimi- 
tate sua captum meum superent. 

Audire, praeter monita mihi personalia, divinus infans ad- 
monet de officio : Insta oportune importune, argue, obsecra, in- 
crepa in omni patientia et doctrina, vigila, in omnibus labora, 
opus fac evangelistae, ministerium tum imple. 


Dies 5. 


1. Fuga in Aegyptum. 

Dei providentia. Persecutiones, indigentia, contemptus, do- 
lores, non abundantia rerum, non honor, non commoda. Conii- 
cit in perieula et in tribulationes multas ut eripiat. Haec ma- 
lora et praeclariora munera. 

Angelus triste nuntium adfert, nil minus promptum quam 
quum laeta nuntiare iubetur, fidelis minister qui facit verbum 
eius, ad audiendam vocem sermonum eius. Haec dispositio mihi 
generose imitanda, sive plaeentia loqui sive displicentia pro 
meo munere debeam. 

Ioseph. Sollicitudo maxima, sed, cum resignatione et fidu- 
cia, obedientia promptissima. ; 

Virgo M. et divinus Infans. Ita Pater, quoniam sic fuit pla- 
cibum ante Te. 

Multa utique tum in fuga, tum eommorationis tempore in 
Aegypto passi sunt. Quis utique vel eogitatione assequatur? 
Tamen salvi et incolumes. 

2. Vita Domini abscondita. 

Oboedientia, exsecutionis, voluntatis et iudicii etiam, mente 
ad Deum Patrem erecta, imitanda mihi erga S. Pontificem. 
Virtutes vitae privatae, benignitas, mansuetudo, etiam erga 
eos qui molesti et importuni aut iniuriosi, absque ullo umquam 
impatientiae aut perturbationis aut fastidW signo, perpetua 
affabilitas ae suavitas, simplicitas, modestia, silentium. 








ROMAE 1830 101 





x 


Fabrilia exercet, ita bene impensum tempus ab Eo qui est. 
aeterna Sapientia et Omnipotentia, quia haee voluntas Patris. 
Sacrificium temporis. 

3. Repetitio. | 

(Sub vesperam perturbatus ordo, quod ad Pontificem mo- 
ribundum (") vocatus essem cum quibusdam aliorum. Ordinum 
Generalibus). 

4. De 2 Vexulis. 

Uterque dux omnes advocat. 

Lucifer mittit innumeros suos ad nocendum, nullis civita- 
tibus aut locis, nullis personarum generibus immunibus relic- 
tis. Ergo nee religiosi Societatis, nec eorum domus immunes, 
nec quisquam illorum, quoeumque gradu aut loco sit. 


Dies 6. 


3. De 2 Vexillis. 

2. De 9 hominum classibus. 

Non iam adeo de carnis, sensuum, amoris proprii ae mundi 
rebellione quam de eorumdem quattuor illusione cavendum. 

Acceptare, desiderare, eligere. 

Acceptare quae sensui ae naturae eontraria divina Boni- 
tas immittit, facilius est, etiam cum gaudio partis superioris. 

Desiderare etiam non difficile... modo ne lumen sapien- 
tiae obscuretur. 

Eligere difficilius, ob periculum wlusionis sub praetextu 
valetudinis, decentiae, boni universalis etc., ne specie boni de- 
ceptus à vero bono divellar. Quantum hie lumen Det, quanta de- 
liberationis puritas requiritur; quanta item vigilantia et ar- 
rectus oculus intentionis et auris cordis arrecta ad Domini 
vocem! 

Quo plus subtrahitur naturae... eo melius, Quidquid pla- 
cet ete. 

3. De 3 modis humilitatis. 

4. Repetitio. 

9. De investiganda divina voluntate et cordis dispositione. 

1° Quid a me Deus? Spera in Deo. Maior fiducia et dere- 
lietio mel rerumque mearum omnium in manus Domini, quae 
hueusque tam misericorditer ac miserabiliter me ac mea gu- 
bernarunt, sed simul fac bonitatem. Item pro Societate vigil 
sollieitudo et opera strenua, sed cum maiori fiducia in Eo euius 
causa est, non nostra. 

2° Quid ego a Domino? Pro me quid, Domine, nisi veram 
sanetitatem. Nil refert rerum copia, hominum aestimatio, sa- 


(1) S. P. Pium VIII, qui obiit d. 30 Nov. 1830. 











^ 102 OCTIDUA 











nitas, vita longa, an eontra inopia, contemptus, aegritudo, vita 
brevis; immo haee in desiderio animae, si solum aequalis gloria j 
tua. Sed... [ 

Pro Societate, quod hominibus non satisfaciat minus do- s 
lendum, sed quod tibi...! 1 

3. Media, humilitas, maior compunctio, sermo parcior 

et frequentior et ardentior oratio. Tanta depreeanda, tanta 
postulanda ! 

Domine, quid me vis facere? Domine, quid me vis pati? 
Domine, quid me vis fieri? 


Dies 7. 


1. Christus Dominus in horto. | 

Ille nostras voluit perferre infirmitates, ut suam nobis | 
conferret virtutem. 

In tristitia, in taediis, in timoribus ... Pater, si possibile 
est... verumtamen ... | 

Christus Dominus téristis quidem etiam apparere voluit 
exterius, internam tristitiam signis externis manifestans, non 
tamen £eiricus aut inamabilis fuit, sed etiam tum dulcissimus 
cum corde esset amarissimo. 

2. Christi Domini comprehensio et perductio ad tribunalia. 

Patitur Dominus ingratitudinem Iudae ete., violentiam mi- [| 
nistrorum eomprehendentium, ligantium, raptantium, séuporem | 
populi eoneurrentis, clamores tumultuantium, superbam dedi- 
gnationem Annae, Caiphae, principum etc., malignam exsulta- 
tionem inimicorum, calummias atroces in iudieio et extra, ala- M 
pas, colaphos, sputa et quidquid est villaniae, malitiosam inter- 1 
pretationem dictorum ac faetorum suorum, irrisionem ut stul- 
tus, amieorum derelictionem, abiectionem, silentium, condem- 1 
nationem iniustissimam a iudice innocentiae eius conseio, ra- | 
biem populi et odium inexplicabile ete. ete. Omnia suffert hu- j 
milis et animo pacato. In humilitate iudicium eius sublatum est. — | 

Quam exigua, quam nulla, quae mihi in honore ferenda | 
sunt, aut umquam erunt! Lubens indue vestes et insignia Do- w 
mini, sed in hwmilitate et pace. | 

3. Flagellatio, spinae, crucifixi. 

Qui dilexit me ac tradidit semetipsum tot tamque imma- — | 
nibus tormentis pro me. 

Quid erit unquam doloris, quod non hwmiliter ae patienter, — . 
etiam libenter ae gaudenter, quantum ad partem superiorem, | 
acceptare ae ferre debeam! Commodorum vero quantum pu- | 
dere debet lesu Crucifiri socium, ceterorum etiam sociorum 
Generalem! 

4. De mysteriis in cruce gestis. 











ROMAE 1830 103 








5. Applicatio sensuum ad Christum crucifixum. Sub umbra 
Illius quem desideraveram seda. ; 

(Extra meditationem intellexi nihil profuturum quod de- 
siderem pati et contemni, quod etiam in occasionibus libenter 
talia excipiam, nisi me ipse vere et ex corde contemnam, me 
vilem, vilissimum, omnium indignissimum et pessimum, intime, 
non solum pia voluntate sed persuastone intellectus, cognoscam. 
Absque hae animi dispositione omnia, etiam praeclarissima, 
illusioni obnoxia, eo perieulosiori quo in specie sanctiori. Hine 
assidue orandum: Domine, noverim me! nee fidendum lumi- 
nibus in meditatione habitis, nee credendum bene successisse 
orationem, nisi vere atque intime humilior, i. e. magis de mea 
vilissima vilitate et indignitate convictus, surrexero). 


Dies 8. 


1. Resurrectio Domini. 

2. Ascensio. 

3. Repetitio. 

4. Consideratio de amore divino. 
Nil novi luminis. 


Reformanda 


Verba otiosa, loquacitas sive in recreatione sive alias. 
Temporis eura sollicita, praesertim brevium intervallorum. 
Leetio S. Seripturae, Instituti etc. 
Proc. Generalis rite expedienda, Collegium Romanum, ut 
omnium Provinciarum, dotari eum oneribus. 
Eorum qui non recte vivunt vel emendatio vel separatio a 
corpore. : 
(Encyclicae de Exercitis Spirituahbus (*), de Oboedien- 
ta, (?)). 
Examinis particularis usus urgendus. De defectibus pro 
ratione necessitatis; et exercendo virtutes: 
erga Deum, caritatis, fiduciae, resignationis, oblationis, 
zeli, praesentiae memoriae, intentionis; 
erga proximum, affabilitatis, mansuetudinis; 
in me ipso, humilitatis, modestiae, mortificationis. 


(1) Epistola encyclica De Spirit. Exerc. S. P. N. studio et usu exeunte anno 


1834 scripta est. Vide infra Ep. IV. 
(2) Epistolam separatam de Oboedientia ad universam Societatem non misit. 

















104 OCTIDUA 








1831. 


Dies 1. 


1. 2. 3. Principum et (ex Hisp. S. P. y) fundamentum. 
Principium in theoria, quod ipsum probandum non est, sed ex 
ratione et fide praesupponitur. Quodsi probari quis velit, ma- 
xime fiet ex absurdis, quae ex alio quovis principio sequeren- 
tur. Fundamentum, cui totum aedifieium vitae spiritualis in- 
nititur. | 

Quidquid peccatur, ex huius principii et fundamenti obli- 
vione vel negligentia peccatur. Et mihi et aliis, pro munere et 
offieio, principii regula opportune semper admovenda. 

Creatus est homo. Deus ex infinito possibilium sibi the- 
sauro me elegit, vocavit (vocans ea quae non sunt tamquam ea 
quae sunt), posuit hominem, dans existentiam tota aeternitate 
duraturam. Quanta supremae maiestatis dignatio, ut Ipsi Do- 
mino meo laudem, reverentiam, famulatum praestem et haee 
agens (« mediante esto ») salvem animam meam! O Deus meus, 
hie tuus simul et meus est finis! Tuus ut Dei, meus ut homi- 
nis; tuus ut Creatoris, Salvatoris, Glorifieatoris, meus ut erea- 
turae, salvandi, glorificeandi; tuus ut Patris, meus ut filii; tuus 
ut Opifieis summi, meus ut instrumenti in manu tua, modo ne 
resistam. 

Ad reliqua super terram pertinent etiam officium impo- 
situm et molestiae ac tricae cum offieio coniunctae, etiam eae, 
quae à subditorum vel imperfectione vel malitia oriantur. Om- 
nia ista ad laudem Dei et ad salutem et perfectionem adiuvare 
me et possunt et debent. Non ergo in his angustiari animo et 
nimium affligi. Laus Deo! Vere dignum et iustum est, aequum 
et salutare. Mihi iugi memoria et intentione finis cavendum 
monet a multis ofiosis, cogitatione, verbo, opere et in usu sen- 
suum, oculorum praesertim et linguae. EXAMEN PARTICULARE. 

Finis creationis etiam ad caritatem erga quosvis homines 
mire valet et ad zelum commiserationis erga errantes ac per- 
euntes. Et Nomini tuo magno, Domine, quid facis, permittens 
talia ac tanta! 

4. Voeatus, electus (mira Domini dignatione) Christia- 
nus, religiosus Soc. Iesu, sacerdos, professus, superior, ge- 
neralis, ad laudem maiorem et maiorem reverentiam et famu- 
latum fideliorem, promptiorem, utiliorem, Domino exhibendum, 
per me et per alios, o quantum debeo et quam proeul absum 
et abero semper ab eo quod tot nomina requirunt! 

















ROMAE 1831 105 





Praepositi Gen. Soc. Iesu qualis debet esse oratio, qualis 
mortificatio, qualis conversatio, qualis zelus... Ignatii non filius 
modo, sed sueeessor! Miserere mei, Deus! Vide hwmalitatem 
meam et laborem meum et dimitte. 

Ante Te omne desiderium meum et gemitus meus. 

Notum fac mihi, Domine, finem meum, ut sciam quid desit 
mihi, Et Tu, Domine, usquequo? 

5. Repetitio. 

Cum munus Praep. Gen. nil habeat bon? pro me, eum mi- 
nimus gradus gratiae spiritualis infinitis partibus melior sit 
quam qualiseumque dignitas humana, eum immo potius habeat 
rationem mali ob graviora perieula et ob durum iudicium his 
qui praesunt, tamen illud habebit, si modo non obdormiam in 
morte, ut calcaris instar sit et acriter stimulet ad perfectio- 
nem propriam serio nec segniter procurandam, ne in illud tur- 
pissimum ineidam: «qui alios doces, te ipsum non doces? » et 
hominibus perfectis praepositus, ipse in imperfectionibus sor- 
descam et marcescam! 


Dies 2. 


1. Angelis peccantibus non pepercit, mihi peccanti peper- 
cit, et quam benigne, quam liberaliter! Scilicet quia pro me 
Filio suo unigenito non pepercit. 

Ex Adami peccato corruptio pervasit totum genus huma- 
num, quae corruptio mei totius, animae et corporis, ex pecca- 
tis meis actualibus esse debet. Quid vero, si mea peccata, ut 
capitis, Societati universae corruptionem immittant! Ne sinas, 
Domine. De me quidem fae ut vis; corripe, verumtamen in mi- 
sericordia. 

2. Praesentis vitae peccata. 

1° Negligentia seu torpor in oratione, partim defectu ac- 
euratae praeparationis, partim ex negotiorum sollicitudine, 
quandoque ex neglecta custodia sensuum. 

2» Otiositas cogitationum, verborum, oculorum, ex qui- 
bus aliquando phantasmata mihi periculosa. 

3 Verborum non modo otiositas, sed quandoque profu- 
sio et imprudentia. 

4 In praeparatione ad confessionem aliquando defectus 
ex distractione. 

5* Nimia sollicitudo in negotiis, hine interdum asperita- 
tis aliquid et tristitiae et impatientiae erga eos quibuscum ver- 
sor assidue. 

Quam porro peccatum quodvis et imperfectio turpior in 
Praeposito Generali Societatis! 








Mets 











106 OCTIDUA 








o2 


. & 4. Repetitio. 
. De Inferno. 


cQ 


Dies 3. 


1. & 2. De morte. De iudicio. 

Bonitas respectiva, praeterquam quod fallax et illusionibus 
multis obnoxia, nequaquam suffieere potest homini ad per- 
fectionem tantam tam multis tamque effieacibus modis vocato, 
impulso, adiuto. 

3. Repetitio. 

4. Arborem fici... ut quid. terram occupat? 

Dei est miserantis infirmitatem meam, non ostendere mihi 
veram imaginem animae meae in omni sua sterilitate et mi- 
seria. Sed certe vix quidquam praeter folia, fructus autem vel 
acerbos vel vietos, et hos ipsos paucos nimium pro ratione 
terrae, in qua sum, et fieulneae (Christi), in qua sum insitus, 
et curae caelestis agricolae, et roris abundantiae etc. 

Offerre me Domino toto eorde et animo, ut seu putando 
seu incidendo vel etiam praecidendo ramos, seu fodiendo et 
mittendo stercora, euram porro mei gerere ne dedignetur, dum- 
modo ne succidat me et a terra sanetorum evellat ae proiiciat. 

Similiter orandum pro universa Societate, vinea illa, quam 
plantavit dextera sua. 

9. De filio prodigo. 

Licet pater ita deinceps cum filio egerit, ac si errati eius 
plane non meminisset, debuit tamen filius verecundiam et ru- 
borem quemdam eonservare semper, ne forte insolesceret ite- 
rum, merito etiam eo magis erubescere ipse in se, quo benignio- 
rem patrem experiebatur. Hie eerte meus esse sensus debet 
de peccatis praeteritis, idque eo magis quod de eorum remis- 
sione certus non sim. 

Vere quidem incredibilis est Dei tanta bonitas et libera- 
litas erga peceatorem et tepidum ac negligentem, etiam post 
eonversionem, sed nimirum magna misericordia Domini et bo- 
nitas infinita. 

Quid est quod negligentiae meae, quia non videantur su- 
pinae et graves, tam parum me afficiant, quod de illis tam pa- 
rum erubescam et doleam? Utique si verum est, non esse su- 
pinas, non esse graves negligentias meas (quod utinam ita sit 
et non eaeeutiam ego ob defectum luminis practici et cognitio- 
nis melipsius), tamen hoe esset liberalitatis et misericordiae 
Dei, pro qua ego ingratissimus sum, si maiori fervore ac dili- 
gentia tantis Eius muneribus non respondeam. O multam et 
inextricabilem miseriam meam! 











ROMAE 1831 107 





Dies 4. 


1. De regno Christ. 

2. Repetitio. 

In similitudine Regis terreni 1? qualis Rex, 2° qualis ex- 
peditio, 3° quales conditiones. 

Applicatio. 

Rex Christus Dominus ... vocat totum mundum et unum- 
quemque in particulari (a eada uno en particular), me o quam 
partieulariter, quam singulariter immo, vocavit et vocat! 

Expeditio Christi quam nobilis, quam optabilis unicuique 
successus, quam stupendis conditionibus ad eam vocat! 


NB. Paupertas, labores, aerumnae, contumeliae, dolores 
et mors Christi simul et magnitudinem operis ostendunt (quam 
enim magnum illud sit necesse est, pro quo Verbum Dei non 
dubitavit talia ac tanta facere et pati!) simul media demon- 
strant, quibus opus illud felieiter exsequendum sit. Neque enim 
aeterna sapientia potuit non eligere media aptissima. 


Neminem fore sanae mentis (Zodos los que tuvieren juicio 
y razón) qui non se totum offerat (todas sus personas) Christi 
servitio (al trabajo). 

Deus bone! quam pauci ergo sanae mentis, inter munda- 
nos, inter Christianos, inter Eeclesiasticos, inter religiosos, in- 
ter ipsos Societatis homines! Quam vere stultorum infinitus 
est numerus! Et ego de me, tam singulari modo vocato, quid 
sentiam, qui tam tarde, tam pigre, tam parum toto me (toda 
mi persona) ad sequendum Christum me applico! 

Et tamen plus longe ab iis exspectatur, qui se obsequiis 
illius prorsus duxerint mancipandos (los que más se querrán 
afectar y señalar en todo servicio de su Rey); scilicet praecla- 
riora munera hi offerent, non solum seipsos totos ad laborem 
(sus personas al trabajo), sed « haciendo contra su propia sen- 
sualidad, y contra su amor carnal y mundano ». 


NB. Intellige, etiam in rebus alioqui licitis. Vox illa in 
versione latina: expugnata... rebellione non respondet omnino 
textui originali. Et oblatio fit et perfectione maiori et supere- 
rogatoria, ex amore Christi et Eius imitandi desiderio: « de 
imitaros en pasar todas injurias, y todo vituperio, y toda po- 
breza, asá actual como espiritual ». 


Et qui sunt illi qui censeri debent duxisse se obsequiis 
Christi prorsus maneipandos, et velle in Eius servitio insignes 
esse (señalarse), si non sumus nos, qui in Societatem lesu Vo- 
cati, si non ego, qui Societatis huius Praepositus Generalis et 














108 OCTIDUA 





Ignatii suecessor!!! O Domine, miserere... Usque quo Domine, 
usque quo? Tempus faciendi Domine. 

Non est aliud, nisi antiquum illud Qwidquid placet... urgere 
et exsecutioni fidelius mandare. 

3. De Incarnatione Domini. 

1° Mundus. Quo statu erat? Quam perversus, quam be- 
stialis, quam detestabilis! Etiam ille populus electus, in cuius 
sinu homo fieri voluit! Si naturam hominis, dum integer ille 
erat, Filius Dei suscepisset, fuisset etiam haee exinanitio infi- 
nita sui et dignatio infinita erga hominem; nune vero, cum 
tale esset genus humanum, ita degradatum, ita vile et indi- 
gnum, quid? Exinanivit se, formam servi, sed talis servi, ac- 
cipiens. 

2. Et nunc qualis mundi status, non solum inter gentes 
quae Christum ignorant, sed etiam inter christianos, inter ca- 
tholieos ipsos !?! 

Eo magis decet Socium lesu hoe supremum beneficium 
honorare et praedieare, verbo, opere, devotione, imitatione 
praesertim, sensa fovendo mundanis contraria, eaque sensa 
verbis et factis manifestando ad Christi lesu Regis summi 
maiorem gloriam. Tanto studiosius, quanto Ille habetur a mun- 
do indignius. 


Dies 5. 


1. De nativitate. Paupertas, contemptus, dolor. 
2. De cirewncisione. 
1° Circumcisus est puer, probrosum signum servi et pec- 
catoris suscipit sponte, noluit uti privilegio, immo iure suo, eum 
lege non teneretur, sed elegit hane primam subiectionem legi, 
eui dein toti, circumeisione suscepta, subiectus mansit. 
2° Vocatum nomen Eus Iesus. Nominis possessionem adit 
hae eruenta caeremonia, plena hwmiliatione et dolore; ita offi- 
cium adit Salvatoris. Voeatus in ominis et officii societatem, 
ni spiritum etiam humilitatis et mortifieationis induam, nihil 
sum, nee ad meam salutem et perfectionem, nee ad aliorum 
effieax iuvamen. Hoe vel a priori ex lesu Christi exemplo ma- 
nifestum est. Quid, si a posteriori ratiocinabimur? 
3° Mater. O quantum Ei constat maternitas divina! Quan- 
tum laboris, doloris, afflietionis, in Filio et propter Filium! 
Quam merito in annuntiatione, annuens ac se divinae subiiciens 
voluntati: Ecce ancilla Domini, fiat. Quam digna propterea 
honore et gratitudine nostra! 
3. De fuga in Aegyptum. 
Providentia admirabilis, quae puerum Iesum paullo post 
Praesentationem in templo ita exercet. Cum toties me offeram 

















ROMAE 1831 109 





Deo, desiderandum humiliter ut etiam me exercere dignetur. 
Proba me, Deus, et tenta me, ure renes meos et cor meum. 

Fuga ista fuit ad gloriam Patris. Si quid dispersionis 
aut fugae Societati accidat, optandum 1? ut non sit poena in- 
fidelium, sed probatio virtutis; 2° ut gloriae divinae serviat 
per virtutes saltem a Sociis exercendas, si minus possint per 
apostolatum; 3° fidueia habenda in amabilissima illa Provi- 
dentia, 4 sollicitudo de duratione exilii proiieienda in Eum. 
Esto ibi usque dum dicam tibi. Quid non exspectandum a Do- 
mino, si fuerimus in tentatione ae probatione fideles! 

4. De vita Christi abscondita. 

Puer Iesu crescebat sapientia. Crescere semper necesse 
est, praesertim in sapientia, recta rerum aestimatione et pru- 
dentia ante Deum et homines. 

Nil magis impedit quominus crescam quam illa subtilis 
cogitatio, qua mihi velut satis facere videor, quia seilieet non 
satis me applieo ad cognoscendum quid desit mihi, sed potius 
me consolor eo, quod est merae liberalitatis Dei, qui quantum- 
vis exiguos conatus iuvare solet; non utique ut in donis suis 
conquiescam, sed ut ad ulteriora me extendam. Alioqui, non 
crescere decrescere est, et semita iusti.. si non procedit et cre- 
seit, quam timendum ne non sit vere semita iusti. 

Denique, nullum certius et efficacius medium ad erescen- 
dum quam afflictionem tolerare. Sustine ut crescat in novis- 
simo vita tua. 


Notum fac mihi, Domine, finem meum ut sciam quid. desit 
mah. 


Dies 6. 


1. De duobus Vexillis. 

Lucifer spargit suos, nullis personarum generibus immu- 
nibus relictis, immo nulla persona in partieulari relicta immuni 
(no dexando... estados ni personas algunas en particular). 

Praeter illos laqueos et catenas cavendae etiam eius frau- 
des, cum antiquus sit veterator et Dei servos conetur sub spe- 
cie boni à vero bono divellere; quamquam in his fraudibus 
superbiae laqueus numquam fortasse desit. 

Christus mittit suos, ut primum trahant ad summam pau- 
pertatem spiritualem, «a suma pobreza espiritual... »; idem 
dieitur in eolloquio « en suma pobreza ». 

Nostrum est et meum praecipue, ratione officii, vigilare, 
ne in eastris nostris Lucifer signum erigat suum, attentis illis 
tribus laqueorum generibus et praeterea fraudibus eius et il- 
lusionibus. Sed immo meum est, Christi hoe vexillum, ante om- 











110 j OCTIDUA 





nia inter nostros, erectum et in propatulo in omnium conspectu 
positum eonservare, et ut sub illo vere ae generose ab omnibus 
militetur curare. 

2. De tribus modis humilitatis. 

3. De tribus hominum classibus. 

Ut ad tertiam elassem vere pertineam: 

.  1* Mortifieanda studiose illa cogitationum, verborum, 
oeulorum otiositas, quam notavi multorum defectum originem 
simul esse et materiam. 

. 2v. Quidquid placet ete. maiori vigilantia et assiduitate 
exercendum. 

3. Maxime omnium me measque res omnes ita in Deum 
proiicere, ut adversis aut molestis ne angar, etiam sub specie 
boni maioris, et animum generose paratum servare ad con- 
tradictiones, oblocutiones ete. ete. et graviora etiam quaevis 
in hoe meo munere, si tanto bono Deus me dignaretur, nulla 
tamen ad id data per me occasione. 

4. Repetitio. 


Dies 7. 


1. Christi dolores interm. 

Tristitia, praesertim contritionis ob peccata nostra, exem- 
plar simul et causa meritoria contritionis nostrae, ut meam 
insensibilitatem, meum frigus compenset Patri. (Pro praepa- 
ratione ad. confessionem). 

Pavor. 

Taedium, ob ingratitudinem ae tepiditatem suorum; quid 
de me? 

Prolixius orabat. Ad exemplum pro tempore tristitiae ac 
taedii et hoe et cetera in horto gesta a Christo, ut alias saepe 
meditatus sum. 

2. Christi opprobria. 

Tacita hominum de Christo iudicia, eum Eum ita haberi 
viderent a Sacerdotibus ete.; imminuta, immo obiecta omnis 
opinio concepta de Eius sanctitate et miraculis. Oblocutiones 
et murmurationes, v. g. Iudae eum Sacerdotibus. 

Amor Christi constans erga illos omnes praecipue mihi 
imitandus erga eos, qui male de me rebusque meis et de gu- 
bernandi ratione sentiunt et loquuntur, ut eos peculiari affe- 
etu complectar et Domino in oratione commendem. Sunt hi 
insignes benefactores mei. 

3. Christi dolores corporis. Flagellatio, spinae, erucis tor- 
mentum. 

Talia ae tantorum tormentorum supplicia sustinuit lubens 
ac volens, ut quantum valeat gloria Dei et animae salus et 





PERSA 


Fee Hoa Ari ane 

















ROMAE 1831 111 








gratia divina, et quam enorme sit peccati debitum, et quam 
incomprehensibilis divinae iustitiae severitas intelligamus. 

Si me divina Bonitas a morbis ac doloribus praeservat 
dum laborare possum ad Eius gloriam (utinam vere ae stre- 
nue!), optandum saltem, ut ubi haee ratio cessabit doloribus 
non pareat. : 

4, Repetitio trium, in contemplando Crucifixo, in quo sunt 
omnia. 

9. Applicatio sensuum in monte Calvariae. 


Des 8. 


1. Resurrectio Domini et apparitio Matri suae. 

Tanta resurrectionis gloria et felicitas omnem dolorem 
in morte Filii eoneeptum abstergit, nune fructu gaudet illius 
sui: Ecce ancilla Domini. Secundum multitudinem dolorwm n 
corde meo consolationes tuae laetificaverunt ammam meam. 

Ad hane tantam laetitiam vel ipsi dolores illi tanti, sub 
cruce tolerati, evaneseunt, ut ipsi Christo Domino omnia illa 
atrocissima, quae passus fuit, nihil sunt prae hae praesenti 
gloria. 

Matri ad plenum solatium et gaudium sufficit quod Filius 
vivat gloriosus, libentissime etiam quod sibi reliquum est vitae 
inter quaseumque tribulationes transigit. Suffieit ei quod Filius 
glorifieetur. Eius gloria sola desideriorum matris est meta. De- 
lectare in Domino. 

Et ego in vitae huius casibus, in calamitatibus seu privatis 
seu publicis, facile me solabor, si nil nisi Iesu gloriam cogitabo. 

Gratias agimus Tibi propter magnam gloriam tuam. Quo- 
niam Tu solus sanctus, Tu solus Dominus, Tu solus altissimus. 

2. Ascensio Dom. 

Praebuit seipsum. vivum in multis argumentis ... loquens 
de Regno Dei. Et mihi in multis argumentis praesentem se ma- 
nifestavit et locutus est internis vocibus de Regno Dei, de So- 
cietate. Quod ut porro facere dignetur et efficaciter, ad gloriam 
suam in me et in aliis promovendam, suppliciter orandus et 
ne ego ad Eius argumenta surdus sim aut incredulus. 

Et nubes suscepi ewm. ab oculis eorum. Hic iam magis 
incipiunt ex fide vivere. Et ubi Eius praesentiam mubes deso- 
lationis tollat ab oculis, fide pergendum est et audienda ange- 
lorum inerepatio: quid statis? aspicientes? veniet, veniet. Ita- 
que perge et age quod agendum nosti, ut cum venerit fidelis 
inveniaris. 

3. Contemplatio ad amorem excitandum. 

In Hisp. « Tomad, Señor, y recibid »; itaque illud suscipe 
non solum dieit oblationem, qua intendamus memoriam, intel- 














112 OCTIDUA 





lectum, voluntatem ete. Domino offerre, ut scilicet iis donis ad 
Eius gloriam utamur, sed ita ut pro sua voluntate eadem dona 
sua etiam nobis auferat. Solum amorem Eius et gratiam nobis 
dari petimus, « que ésta me basta ». 

Haee in 1° puncto, pro casu quo placuerit Domino per in- 
firmitatem aliquam v. g. memoriae vim vel intelligentiae mi- 
nuere vel auferre: amorem Tui solum et gratiam, « que ésta me 
basta ». In 2° puneto similiter si sentiendi vel intelligendi vim: 
amorem Tui solum et gratiam tuam, « que ésta me basta ». Item 
in 3° puncto, si eas ereaturas in quibus propter me operatur, 
auferre placeat, vel in iis operari contra me: amorem Tui so- 
]um et gratiam tuam, « que ésta me basta ». 

Quam fecunda seges sanetorum affectuum, resignationis 
absolutae! 

4. Repetitio praecedentis. 

In 3° puneto, etiam in illis ereaturis operantem Dominum 
eonsiderare, quae mihi molestae sunt aut ad sensum et natu- 
ram noxiae, et operans in illis etiam laudandus affectu non mi- 


nori quam in ceteris. Benedicite omnia opera Domini Domino. 


Postridie. Conclusio. 
Tria ergo omni studio procuranda: 

1*. Cavenda otiositas cogitationum, verborum, oculorum ; 
ita peccata et defectus innumeri excluduntur. 

2». Exercendum generose antiquum illud : Quidquid. pla- 
cet, in quo insignis imitatio Regis mel continetur. 

3*. Ita gloria Dei intendenda, ut cum pace et plena resi- 
gnatione omnia exspectem ae suscipiam de manu Domini: Amo- 
rem Tui solum et gratiam ... «que ésta me basta ». 

O si tandem... Domine, noverim Te, noverim me! 


1832. 
(d. 10 Dee.) 


D. 1. Notum fac mihi, Domine, finem meum ut SCIAM quid 
DESIT Miht. 

1. Laudare, corde, ore, opere. Oratione, recitatione divini 
offieii, conversatione eum Nostris et externis. 

Revereri, ut supra, sed praesertim cavendo ne quid sit 
in corde, verbo, opere quod divinae maiestatis praesentiam 
dedeceat. 

Servire, actionibus et operationibus status et officii, ne- 
gotiis expediendis, gratis, ingratis, fideliter, alaeriter, assidue, 


. absque cessatione aut defatigatione, non deficientes. 











ROMAE 1832 113 


Omnibus rebus ereatis matura superior et infinite altius 
elevatus per gratiam, utique nonnisi Deum habere finem pos- 
sum. Verum o! si et sensu et omni operatione interna et externa 
vere essem rebus creatis, exiguis et caducis, superior! 

2. Ad reliqua super terram, etiam quaecumque publicae ea- 
lamitates, pestes, fames, bella, dispersio, caedes. Ea solum quae 
ad finem ducunt desiderare et eligere. 

3. Ad maiorem Dei gloriam, Societatis Iesu religiosus, sa- 
cerdos, professus, superior, generalis!!! laudare studiosius, 
revereri sollicitius, servire impensius, verbo, opere, exemplo, 
vigilantia et praesertim interna communicatione cum Deo ae 
studio perfectionis propriae. Zelus hie maioris gloriae Dei in- 
cipiat a me ipso necesse est. 

Quid eogitationes ofiosae, quid verborum profusio, quid 
operationis languor ae taedium?! 

4. Repetitio, fere tota languida, eorporis lassitudine et 
mentis hebetudine quadam eum somnolentia. Domine miserere! 

9. Altera repetitio praesertim de fine Societatis et meo in 
hoe officio. 

Media ad maiorem Dei gloriam in hoe meo officio et ad 
quae praecipua eura attendendum: 

1°. Communicatio cum Deo magis assidua, ingressus àn 
tabernaculum ad consulendum os Domini, aecessio ad thronum 
gratiae cum fiducia propter Nomen Sanctum Eïius et propter 
amorem quo Societatem prosequitur, non obstante indignitate 
ministri. Ego autem in multitudine misericordiae tuae introibo 
in domum tuam. 

2°. Verborum parcitas, in conversatione cum externis, 
cum nostris, etiam Superioribus. 







3°. Pax in negotiorum seu mole seu multitudine, ne af- 
fabilitas ae suavitas inde patiatur detrimentum. NB. cum do- 


mesticis praesertim, quibuseum frequentius aut assidue agere 
debeo. 


Dies 2. 


1. Peccatum angelorum. Praetextus utique in peccato an- 
gelorum non defuit. In hypothesi quod ipsis fuerit propositus 
unus homo ut Rex et una femina ut Regina. superbia non 
caruit praetextu in speciem rationabili. Sed voluntas Dei non 
potest non esse $ustissima, et amabilissima, licet saepe altis- 
sima, ita ut tum quidem non intelligatur quare, quamquam suo 
tempore futurum est ut cognoscatur et intelligatur istud quare 
iustissimum ... Ut sane Angeli, qui fideles remanserunt, nune 
certe agnoscunt et intelligunt, neque sibi quidquam de sua di- 


8 








X GR CC omis UK oe 


EE 





PORTET TU A RS MN 





Es GE NET + PA 


REL. 


LE Le Se 











114 OCTIDUA 





gnitate decessisse sentiunt. Quantopere cavendum a praetexti- 
bus et a vana specie! 

Peccatum Adami. Etiam ibi non defuere praetextus. Sed 
quantopere timendum mihi, ne ratione mei gradus peccatum 
meum universo Societatis eorpori perniciem aut corruptionem 
afferat. 

Peccatum damnati, Unum veniale fortasse multis fuit pri- 
mus gradus ad infernum. Cur mihi toties peccanti retrahere 
gressum dedit Deus? Misericordias Domini in aeternum can- 
tabo. 

2. Peccata propria. Mea nunc quidem praecipua : 

1° Orationis languor ae tepiditas. 

2» Verborum profusio eum nostris et externis. Verba 
otiosa, a meo offieio aliena, non satis studiose ad aedifieationem 
direeta. 


3° Gulae obseeundavi, praesertim in quibusdam diebus 
sollemnioribus. 

4 Nimia sollicitudo in rebus agendis, ex quibus ali- 
quando asperitas erga interpellantes ete ete. 

Quam turpe, praesertim in Praeposito Generali! Omnia 
ista indigna homine, rationali ereatura! Quid vero christiano? 
religioso? PRAEPOSITO GENERALI? 

Vere facies animae meae ut leprosi, ut sanie ex putredine 
horridi eoram Domino. Et quid mirum si accessum non adeo 
facilem inveniam, si ad eolloquium intimum non ita familia- 
riter admittar? | 

3. et 4. Repetitio. 

Gravissimum quidem Praepositi Societatis omus coram Do- 
mino, sed tamen etiam dubitare non possum, quin multas mihi 
gratias concedat Dominus et multa misericordia utatur mecum 
hoe ipso nomine et ob amorem quo Societatem suam prosequi- 
tur. Sed o quantum necesse est, ut ego hoe in gradu meo ad 
omnem perfeetionem enitar viva fide et actual? cognitione finis 
ae mediorum, nec dissimulanter me habeam ad lumina, quae 
pro sua miserieordia immittit, et ad gratias quas largiri di- 
gnatur. 

9. De Inferno. 


Visus. Qui damnati? Plurimi quondam nobilitate, dignitate, 
honoribus, opibus, litteratura, doctrina, potentia nominati et 
famosi. Quidam etiam aliquando existimati fortasse etiam vere 
sancti sed superbi! 

Auditus. Maledieunt peccatis suis et sociis peccatorum et 
opibus suis ae dignitatibus et honoribus et deliciis... atque id 
quidem non immerito, sed Sanctis, Christo, Deo, quam inique! 

















ROMAE 1832 115 


O Domine! Benedicam te im omni tempore, semper laus 
tua in ore meo. Vere dignum et tustum est, Tibi semper et ubi- 
que, etiam in inferno, gratias agere. Ita Domine, si mea culpa 
per inexplieabilem stultitiam ae malitiam peream, Tibi tamen 
benedicere, Te laudare, Tibi gratias agere volo in aeternum et 
ultra. Misericordias tuas, vel eas quas adhue accepi, licet nullas 
experturus essem in posterum, in aeternum cantabo, ubieumque 
fuero, in omni loco dominationis tuae. 


Dies 3. 


1. De morte. Finis temporis, ergo nil ultra agere aut pati 
pro Dei maiori gloria, pro Societatis bono potero, in aeternum... 

Notum fac mihi, Domine, finem meum et numerum dierum 
meorum, quis est, wt sciam quid desit mihi. 

Idque nune, cum tam brevis sit hominis vita, eiusque pars 
magna a corporis et animi impedimentis absorpta. 

Et tamen in morte finis, nil ultra ad animae sanctificatio- 
nem, ad perfectionem assequendam. Tempus instanter ope- 
rando redimendwm. Cavenda eius iactura. 

2. De iudicio particulari. 

Anima corpore soluta quam aliter intelliget et volet. 

Non enim corpus quod corrumpitur aggravabit amplius, 
non fascinatio mugacitatis obscurabit, neque inconstantia con- 
cupiscentiae transvertet sensum. Ergo nune cavendum ab ista 
fascinatione ut videantur res quales. sunt in se. 

Quod iudieium Christi, quae iudicis mei sententia de anima 
mea...? Ille estis verax et fidelis, ego facile mihi illudo. Do- 
mine, tllumina oculos meos, ne wnquam obdormiam. ... 

3. Praeparatio ad mortem et iudicium. 

Ratio conscientiae reddita, ex qua : 

1° Circa exercitium virtutum. Figenda et fixa tenenda 
purissima intentio finis, investigando et persequendo assidue 
quidquid éerrenum aut hwmawwm se admiscet aut irrepere 
tentat. 

2^ Examen particulare. Notandum utique; etiamsi iden- 
tidem nihil occurrat quod notetur, non propterea omittenda 
praxis a Saneto Patre commendata. 

In Examine generali, examini cogitationum, verborum, ope- 
rum breviter pereurrendo inhaerere, sed longius et animosius 
4? et 5? puncto. 

Pro meditatione potius puncta mihi ipse praeparare ex li- 
bello Saneti Patris et Mysteriis vitae Christi, ratiocinari me- 
cum ac si alteri idem persuadere conarer. 

Gula. Hoc utique tamquam spiritui nocentissimum, caven- 
dum summopere et curandum ut semper levis sim, numquam 




















116 OCTIDUA 








graver, nam alioquin etiam gravatur cor, ut Dominus loquitur. 

Verbositas. Orandum multum: Pone, Domine, custodiam 
ori meo. Haec enim insignis gratia. 

Effusio in agendo, inde asperitas. 

9. Repetitio super rationem conscientiae. 

1° Phantasiae illae et oculorum libertas, quam indigna 
mea persona! 

2° Exercitium virtutum : insectandum perpetuo quidquid 
terrenum, quidquid humanum est, quod utique non uno die 
exhauritur. 

3° In hoc officio ceterum oneroso, heu nimium! duo ta- 
men illa bona cum magna gratiarum actione accipienda et saepe 
recolenda : 1°. stimulus acer ad perfectionem, 2°. multae gratiae, 
quae a misericordissimo Domino in me intuitu officii conce- 
dentur, alioqui certe ut indignissimo non concederentur. Ita 
seilieet ex amore, quo Societatem prosequitur et ut minus ab- 
surdum videatur, talem homuneionem reperiri in serie Praepo- 
sitorum Generalium, talium ae tantorum virorum! Sed duplex 
hoe bonum non tale est ut eo non futurum esset maius unica 
humiliatio, qua vel deponerer a Generalatu, id non quaerens, 
vel illum resignare mihi quaerenti permitteretur. 

4 Ad reliqua super terram pertinent etiam culpae vel 
imprudentiae nostrorum, quae proin eruciare me nimium non 
debent. Praebent etiam istae occasionem laudandi Deum mul- 
tiplieiter, per resignationem in divinam voluntatem saltem per- 
mittentem eas, per humilitatem, patientiam, per sollicitudinem 
et euram operosam afferendi remedium, instruendi ete. quibus 
omnibus hosts promeretur Deus. 

5° Examinis particularis usus adhibendus sedulo; im- 
primis eirea verborum profusionem non deficiet tam cito ma- 
teria. 

Si qua publica calamitas consilia, quae pro gloria Dei ae 
Societatis profectu foveo multa et ut spero utilissima, ever- 
tat, etiam tum wna resignatio alterum tantum et amplius va- 
lebit apud Dominum. Mihi quidem certe nil decedet si sciam 
bene uti reliquis super terram. 


Dies 4. 


1. De Regno Christi. 

Rex quidem terrenus £alis nee fuit umquam, nec erit, nec 
esse poterit... Sed Christus vere talis!... 

In expeditione ad quam Christus invitat, paupertas parit 
opes, contemptus honorem et gloriam, dolores divitias, vulnera 
et mors nobilissimum omnium triumphum. Adeo verum est 
illud : confidite, ego vici. Adeo eerta est vietoria ut in hae expe- 














ROMAE 1832 117 











ditione non possim non vincere, cum quaevis ab hostibus illata 
detrimenta vel damna luera sint ac triumphi. 

2. Repetitio. 

Quam turpe mihi religioso Societatis Iesu, sacerdoti, pro- 
fesso, superiori, generali non esse vere ex illorum numero, 
«que más se querrán affectar y señalar en todo servicio de su 
Rey eterno y Señor universal ». Videarne mihi aliquid fecisse, 
cum me totum offeram ad laborem in ista expeditione Regis 
mei? At hoc quidem omnium est, qui modo sint sanae mentis : 
« que tuvieren juicio y razón ». Qui hoe non facit, nec hominis 
dignus est nomine, nedum Christiani. At mihi relügioso . . . Gene- 
ral, si ultra non tendam, si praeclariora non offeram munera, 
plane vilis sum et nomine meo et gradu indignus. Facere con- 
tra meam propriam sensualitatem et contra meum amorem 
carnalem et mundanum, sc. mortifieare me continuo in rebus 
alioqui licitis, hoe est mei status et gradus. 

Et quid magni fecero, si ego ... dum Rex meus Christus?... 
In parabola regis terreni, praeclariora munera essent, si quis 
non modo ad expeditionem vocanti obtemperaret, militiam se- 
queretur, sed et familiam suam omnem et omnem substan- 
tiam expeditionis illius subsidio dicaret et ipse quovis gradu et 
officio laboriosissimo ac perieulosissimo contentus militaret, 
tantum ut optimo Regi suo se probaret. Talis ego esse debeo 
in Christi Ducis mei servitio. At haec intellexisse parum iuvat, 
nisi serio tandem ac stremue talis esse contendam. 

3. De Incarnatione. 

Filius Dei de eaelo descendit in terram, terrenus factus, 
sed nil de terrena eontagione contraxit; homo factus, at nihil 
de humana imperfectione illi adhaesit, exemplar mihi factus 
et auctor, ut {errenus esse desinam aliquando et caelestis fiam. 
Hue ergo studium omne intendendum ut expurgato in me re- 
busque meis quidquid terrenum et humanum est, in vera vitae 
puritate ipsi vivam ad gloriam Patris. Ast hue perveniri non 
potest nisi« haciendo contra mi propria sensualidad y contra 
mi amor carnal y mundan ». Examini partieulari materia am- 
plissima. 

4. Repetitio. 

Quae oppositio extrema, inter mundum perversum, Dei 
bonitatem, Virginis puritatem et humilitatem, Verbum humi- 
liatum in utero Virginis!!! O ...! 

Quot motiva ad expugnandum mundi spiritum et omnem 
amorem mundanum in me rebusque meis omnibus. Mundus 
enim etiam nune idem perversus ae detestabilis. 














118 | OCTIDUA 





Dies 5. 


1. De nativitate Christi. 

Omnia, omnia propriae sensualitati et amor carnali ac 
mundano contraria. 

Sed pro imitatione habenda intima diffidentia de me ipso. 
Quid est quod hane diffidentiam intimam de me ipso sentiam 
in aliquo rerum spiritualium genere et non in omnibus? quando 
tamen in omni sanctitatis genere utique nihil possum ex me, 
sed solum in illo, qui pro me venit in mundum? 

2. De circumcisione. | 

Per mortifieationem Christus nomen Zesu et officium adit. 
Supervaeaneum est alias rationes quaerere, ob quas vocatus 
ad vitam apostolieam imprimis mortificatione se parare ac 
disponere ad opus divinum debeat. Utique exemplum Christi 
Iesu sufficit. Sed quid me facere par est, qui in nominis huius 
et officii Societatem voeatus sum et ceteris Sociis in hoc tanto 
opere Praepositus! 

3. De fuga in Aegyptum. 

Providentia Patris erga Filium non potuit non esse excel- 
lentissima. Magna ratio resignationis et pacis et etiam gaudu 
et gratitudinis : quIDQUID ACCIDERIT. Quis possit vel audeat ex- 
cellentiorem optare Providentiam quam Patris fuit erga Fi- 
lium! Procul dubio, quidquid permiserit, ad gloriam suam per- 
mittet ae disponet, dummodo nos Ipsi permittamus et Eius 
dispositiones Providentiae sequamur. 

4. Repetitio 1** et 2^. 

5. Applicatio sensuum ad fugam in Aegyptum. 

In Ioseph et Maria resignatio, sollicitudo non anxia sed 
plena fiduciae et alaeritatis, in puero Iesu: ifa Pater... ipse 
conscius huius Providentiae et finis et mediorum, ad gloriam 
Patris et salutem nostram. In Aegypto quomodo recepti? fasti- 
diose et contemptim. Si in Bethlehem non erat iis locus in di- 
versorio, quid in Aegypto? 

Odor suavissimus eoram Deo et hominibus, vere perfectae 
virtutes SS. Familiae. O si harum fragrantia etiam ego con- 
forter in angustiis et curis, ut eas eum pace et fiducia geram! 
Ad matrem Dei gloriam! 


Dies 6. 


1. De duobus vexillis. 

2. Repetitio. 

Luciferi vexillum, propriae existimationis ae superbiae, ex 
doctrinae praesertim ae litterarum opinione conceptae, ne inter 
nos erigatur, cavendum. Si hoe, mox loco pacis turbatio, nec iam 


| 
* 
à 


m 





cL 














ROMAE 1832 119 d 








Christi eastra sed Luciferi videbuntur, nec campus amoenus 
prope Jerusalem, sed planities, cum igne et fumo, prope Ba- 
bylonem. 

3. De tribus hominum classibus. 

Solum Deum, nec aliam quaerere rationem nisi Dei bene- 
placitum, et sufficit. 

4. De investiganda Dei voluntate. KLEcTio. 

1° Deus a me postulat, ut aliquando vitam agere incipiam 
meo nomine et officio dignam, puram intentione Eius gloriae 
magis actuata et a boni delectabilis laqueis expedita, actuanda 
usu electionis frequenti, eum examine quod electioni respondeat. 

2» Ego vero quid aliud a Te petam, Deus meus, nisi ut 
tandem aliquando actu et affectu notus mihi sit finis meus ... 
et sciam delectari in Te solo, qui dabis tune mihi petitiones 
cordis mel. 

3. Electione instituta repperi, mala mea, de quibus supra, 
facilius ac citius superanda sola, Deo iuvante, intentionis pu- 
ritate per electionis frequentem usum procuranda. 

Haee ergo examinis particularis materia. 

Proderit nihilominus, pro necessitate, dirigi ad expugnan- 
dam verbositatem, gulam, effusionem in occupationes, et ad 
stimulandam diligentiam ad exercitia spiritualia. 

Sed quantum erubeseendum mihi de vitae hucusque actae 
impuritate in... Praeposito Generali!!! 


Dies 7. 

1. Christi Domini tristitia. 

Tantae cordis angustiae et afflietiones usque ad sudorem 
sanguinis ob mea peccata, de quibus ego tam parum commo- 
veor. Quia parum apprehendo iniuriam Deo illatam, Illius Ma- 
iestatis sanctitatem et mali mei gravitatem. 

2. Christi Domini iniuriae et opprobria. 

Christus non solum ut Filius Dei, sed etiam ut homo sanc- 
tissimus, sapientissimus, beneficentissimus, omni honore ac re- 
verentia dignus, ita habetur! Maledicta, contumeliae, calum- 
niae, accusationes coram, dicteria, falsa iudicia, iniuriosissimae 
suspieiones in absentem, ingratitudo, omnium rerum suarum 
in malam partem interpretatio. 

Omnes humanae ae diabolieae passiones commotae contra 
Dominum. 

Mihi vero gustandae sunt euiuseumque generis iniuriae, 
dicteria, iniustitiae, eriticae de me meaque gubernatione, etiam 
ab iis quibus bene faeere semper studui et quibus multam prae- 
bebam fiduciam, qui im facie benedicebant, a falsis fratribus, 
quos tamen ego non existimabo esse falsos, sed potius specie 














190; OCTIDUA 





bon? deceptos, Deo ita disponente, ad meam exercitationem et 
ingens meum bonum et vere ad gloriam suam. 


NB. Samaritanus es tu, « forestiere ». 


9. De Christi Domini doloribus in flagellatione et spinea 
corona. | 
Quid magnum erit AGERE CONTRA propriam sensualitatem? 


NB. Agere contra non solum est resistere, sed multo plus. 
Saltem, si quid doloris, communicantes Christi passionibus 
gaudete. 


4. Repetitio. 

9. Applicatio quinque sensuum ad Crucifizum. 

Qui dilexit me et tradidit semetipsum pro me. Vere Pater, 
qui impendit se totum et superimpendit pro vita ac salute filii 
ingrati ac rebellis. 

Sub umbra illius quem desideraveram sedi et fructus eius 
(dolores, ignominiae, virtutes item insignes) dulcis gutturi meo, 
non utique gutturi sensualitatis et carnis, sed gutturi spiri- 
tuali, cui fel et aeetum Christi erucifixi omnibus carnis deliciis 
duleius est. O si saperem 


Dies 8. 


1. Resurrectio Domin. 
2. Ascensio Domini. 
1° Exprobravit incredulitatem et duritiem cordis, quam 
merito hane mihi exprobrabit Dominus post tot lumina intel- 
lectus, tot pias motiones voluntatis. O duritiem cordis, si non 
tandem aliquando... 
2° Benedixit eis. O, benedictionem det legislator, ut 
ascensiones in corde disponam, et eam de virtute in virtutem. 
3° Ferebatur in coelum, quid iam ascendenti Domino odia 
Iudaeorum, invidia Sacerdotum, omnis mundi rabies? 
4^ Apostolis ac discipulis vidisse ascendentem Dominum 
non erat satis, necesse erat adhue, ut sederent, orarent, donec 
induerentur virtute ex alto. Quanto minus mihi potest satis 
esse meditando vidisse, intellexisse, nisi mentis recollectione 
et oratione Spiritus saneti gratiam obtineam, qua exsequi et 
implere quae vidi possim. 
3. Repetitio. ! 
Christi descensus ad inferos, quo terrore complevit dae- 
mones et in fugam convertit. 
Advenienti bono latroni SS. Patriarchae et Prophetae gra- 
tulabundi ave dixerunt et honore eum exceperunt, qui Christum 











ROMAE 1833 191 





honoraverat et qui a Christo ita benigne recipiebatur. Eorum 
voluntas et sensus idem qui Christi. 
Post confessionem. Monita P. Spiritualis : 

1° Primario studendum emendationi, per examen particu- 
lare, coniunctum illud quidem eum ista materia de intentione. 

2° Nune primo reassumere 1** hebdomadae argumenta 
pro meditatione. | 

3° Compunctioni studendum, eui inserviet si saepe, prae- 
sertim in examinibus per 1! puneti de peccatis propriis usum, 
mala mea et peccata coram Deo in memoriam revocem. 

4 Ad confessiones, ut bene et eum fruetu debito fiant : 

1° examinis cura, ne perfunctorie fiat; 

2* doloris, recolendo breviter motiva doloris, et orando 
ad Sanetos poenitentes, 1 Gloria Patri; 

3° accusationis puritas et distinctio, cogitatione, verbo, 
opere, omissione; 

4* repetitio monitorum. Compunctio, compunctio. Vilior 
fiam plus quam factus sum et ero humilis in oculis meis. 

9° Singulis mensibus revisio status animae. 


NB. Melius hoe fuisse mihi quam si eonclusissem eum con- 
templatione de amore spirituali, videor mihi sensisse. Loquere, 
Domine, quia audit servus tuus. Scilieet loco ascensionum in 
corde, descensiones potius disponendae, quae tamen ipsae erunt 
fructu compunctionis verae ascensiones. Ut qui partem montis 
ascendit, ac tum reperit impedimentum praecipitii, quo cogitur 
deorsum regredi, ut per aliam viam praecipitium istud evitet 
vel ad montis radices pertranseat. 


1833. 


Noverim Te, noverim me! Patronus S. Frane. Xav. 


Dies 1. 


1. 2. et repetitio. 

Creavit me Deus ut illum laudem et salvem animam meam. 

Hie finis Dei; alium non habuit, nec habere potuit in me 
ereando. Nee dubium quin pro bona voluntate sua adiuvet et 
adiuturus sit gratia sua in quaeumque occasione vel difficul- 
tate, modo ego Illi et mihi ipse non desim et vere orem. 

Hune Dei scopum meumque finem, nihil prorsus extra me 
impedire aut interturbare potest. 








122 OCTIDUA 





3. Reliqua super terram. 

Ergo quae "want, amplectenda, quae impediunt, reiicien- 
da, quae nec iuvant nec impediunt, maxima indifferentia acci- 
pienda vel potius contemnenda. 

Desideranda et eligenda, quantum a me dependet, ea solum 
quae iuvant, i. e. naturae contraria. Antiquum illud: quidquid 
placet ete. Sed haee intelligens, etiam practice, quid est quod 
dissimulanter, infideliter, perverse me habuerim? 

Creaturarum triplex utilitas: 

1° ascensione per eas ad Creatorem, 

2% usu pro necessitate aut opportunitate cum gratiarum 
actione, 

3 abstinentia per mortifieationem. Hie autem 3% modus 
omnino necessarius ut 2'* recte adhibeatur et 1'5 constanter et 
ex habitu fiat. 

Fundamento ipso statim omnis affectio inordinata exelu- 
ditur, quae habetur etiam in rebus bonis ae per se sanctis, si 
in illis voluntas propria non est plane subdita voluntati divi- 
nae. Non mea voluntas, sed tua! Hoc scil. est laudare, revereri, 
servire. 

4. Applicatio ad statum meum. 

Religiosus, socius Iesu, sacerdos, professus, superior, ge- 
neralis. Quanto studiosius laudare Deum, per me et per alios, 
m debeo ut tot ae tantis nominibus satisfaciam! 

Idem porro cirea creaturarum rectum usum vel con- 
temptum. 

Idem de affectionibus inordinatis abnegandis. 

Ceterum quando Deus huie meae tantae indignitati atque 
infirmitati praelaturam hane tam onerosam imposuit, fidenter 
x orandus mihi est ut per Iesum, Mariam, P. Ignatium et tot he- 
roes filios eius, et universae Societatis amorem pro sua mise- 
E rieordia miserias meas sublevet. Hic fibulus saepe in oratione 
À adhibendus. 

E 5. Repetitio. 

b. Si inferiores tanto sumus Patribus nostris in omnibus, — 
b et parum id quidem est coram mundo, in quo omnia respective 
4 considerantur ac iudicantur, tamen in genere virtutis coram 
b. Deo non respective sed absolute iudieabimur, — et o quanto 
Lr. inferiores: An vero aliud nobis coelum quam Patribus nostris? 
O quam proeul ab illis distabimus...! Saltem ne desit hwmi- 
litas! 





Dies 2. 


1. De triplici peccato. 
2. De peccatis propriis. 








ROMAE 1833 193 


3. Repetitio. 

Severa Dei iustitia erga eos, quos liberalius praevenerat 
donis ae gratiis suis. Ergo dona Dei humiliorem reddant et 
cautiorem. | 

Vere deficiens creatura omnis. Omne malum in nobis a no- 
bis. Omne bonum a Domini liberalitate per Christum crucifi- 


cum. O Iesu! Quid ego pro te egi hactenus? quid ago? Quid 


agere debeo in posterum? 

Familiarior usque sit cogitatio animae meae in hoc cor- 
pore velut in ergastulo constrictae; meique totius inter bruta 
animalia, exsulis, et nihili mei ac foeditatis ex puncto 3° medita- 
tionis 2*, (Pro praeparatione ad Confessionem et pro examine). 

Quid fuisset de me, nisi misericordissimus Christus mihi 
etiam in eulpis per se levibus, in animi perturbationibus, cito 
inclamasset : revertere, revertere? Ita vero innumeri perierunt, 
qui in levioribus non resipiscentes sese cito in graviora pro- 
ruerunt! 

4. Repetitio. 

9. De inferno. Misericordiae Domini! 


Dies 3. 


1. De morte. 

Homo cum mortuus fuerit et nudatus. Ergo sola necessaria 
et convenientia, neque haee ullo alio affectu, nisi pure ob Dei 
laudem ae obsequium. Nisi ad hoe serviant, abiicienda. 

Atque consumptus. Consumptionis huius non solemus vi- 
dere nisi initia quaedam et finem, sed quanto magis horribilia 
quae, in medio statu dum consumitur, corpus subit! Nune qui- 
dem corpus hoe servire potest et ad operandum et ad patien- 
dum, et hoe posterius pretiosissimum. Sà scires domum Dei! 

Ubi quaeso est? lbi, ubi loeum sibi paraverit in vita. Si 
quid erratum, emendationi locus non erit, sed tantum expia- 
tioni, heu quali! Quae recte facta ne unica quidem lineola per 
totam aeternitatem augeri possunt. Ergo instanter operare. 


NB. Est necessitas corporalis, quae molesta est et est alia, 
quae delectat; ab hae praesertim cavendum. Quidquid pla- 
cel ete. 


In 1* annotatione S. Pater in genere exercitiorum corpora- 
lium tria nominat: ambulare, ire, currere, 

In spiritualibus, beat? quidem qui, relicta via impiorum, 
ambulant in lege Dei, immaculati in via; beatiores vero quibus 


benedictionem dabit legislator, qui ibunt de virtute in viriutem; . 


beatissimi, quos Dominus érahit post se, qui currunt in odorem 
unguentorum eis, qui viam mandatorum eius currunt, cum di- 





# 














D 
^ 
J^ 


194 OCTIDUA 


latavit cor eorum. Adumbrantur incipientes, proficientes et 
perfeeti. 

Volare non est in exercitiis eorporalibus neque in spiri- 
tualibus hominis operationibus. Tamen ubi Deus dederit, pauci 
quidam assumunt pennas sicut aquilae, volabunt. Quis mihi det 
pennas sicut columbae et volabo et requiescam! 

2. De iudicio. 

1° Iudex sapientissimus ... ilusiones omnes deteget. Do- 
mine, emitte nune lucem tuam et veritatem tuam, illumina nune 
vultum tuum super me et miserere mei, ut cognoscam in terra 
viam iuam. 

Et iustissimus : pure secundum iustitiam iudicabit iuxta 
debitum status ae gradus mei, iuxta mensuram gratiae, non 
respective ad alios, sed absolute. 

O Domine, iuste iudex ultionis, donum fae remissionis ante 
illum diem. Purga, purga, purgationem fac perfectam ante il- 
lum diem! Utique Domine, ad gloriam tuam spectat ut ne ille, 
quem voluisti Praepositum Generalem in Societate Nominis 
tui, eoram te compareat sordidis vestibus et tamquam torris 
ereptus ab igne! 

2° Examen, pro ratione gratiarum ae beneficiorum. Eheu! 
semper infra mensuram gratiae mihi communicatae haereo! 

3. Repetitio. | 

(Ratione conscientiae reddita, consilia : 

1° Conformitas cum voluntate divina ita exercenda, ut 
pro examine particulari convertatur in abnegationem volunta- 
his propriae. 

Omnia, publiea, privata, externa, domestiea, interiora ani- 
mi, exteriora corporis a Domino sapientissimo, Patre benignis- 
simo gubernari ac dirigi etc. 

2° Orationi tempus dandum praeter tempora solita. Chri- 
stus Dominus prae oculis formandus, qui Caput est Societatis 
et cuius vices sustineo. O!... 

3° Examen brevius et expeditius in examinanda, sed tum 
considerationi ac dolori de praeteritis, oppositis culpis ad be- 
nefieia divina, unde nascetur compunctionis habitus et abnega- 
tionis propriae solida confirmatio). 

4. De regno Christi. 

Intelleetus quidem omnino convictus; quem enim decet 
« affectar y señalarse en todo servicio y amor de su Rey eterno», 
si me non decet, religiosum Soc. Iesu, sacerdotem, immo Socie- 
tatis Praepositum generalem? Voluntas tamen frigida... Ti- 
meo ne non satis purgatwm cor, quia in confessione generali 
non satis profunda cognitio, neque confusio ae dolor satis in- 
timus. Seilieet miserias potius quam culpas considero... et ta- 











ROMAE 1833 | 125 





men, quasi vero non verae culpae et plus quam negligentiae . . . 
aut quasi parum esset fuisse negligentem in obsequio summi 
Dei, eum tamen non negligens tantum sed et perversus fuerim! 
Domine, miserere! 


Dies 8. 


1. De Incarnatione. 

Personae, massa totius generis humani, et tamen singuli 
ad imaginem Dei, ad Eius laudem, ut salventur; in ista massa 
perditionis et ego. Quam vere inter bruta animalia exsulamus! 

Dei misericordia erga mundum perversum et voluntate sua 
caecum. Miseretur tamen Deus quia miser mundus. 

Ita erga quosvis perversissimos etiam commiseratio ha- 
benda, ad imitationem Dei. Primus ad reconciliationem est 
Deus ipse. 

Domina nostra sola sine exemplo placuit et facta est punc- 
tum mediationis et reconciliationis atque unionis Dei eum ho- 
minibus! 

Verba et opera hominum vel vana vel prava. Ne talia sint 
mea adhue post reconciliationem! In verbis praesertim viden- 
dum in conversatione, ne sint confabulationes mundi. 

Quanto aliter omniain mundo et aliter 4m domo Naza- 
retana! 

2. De nativitate. 

Personae. Beata Virgo, illwminata prae omnibus, myste- 
rium intelligit absconditum. Ego paupereulus et servulus in- 
dignus. 

Verba. 

Opera, in tanta paupertate, per tantos labores, ut tandem 
in cruce compleat sacrificium, et hoe pro me! Quid umquam 
tanto amore dignum fecero! Quidquid placet ete. 

3. et 4. Repetitio. 

In toto genere hwmano, sine Christi redemptione, non est 
qui faciat bonum, non est usque ad unum. At quo indigniores 
homines, eo maior et excellentior Domini misericordia. Et ipse 
prior ad reconciliationem. Quod et in me, qui ex omni etiam 
levi culpa praeceps ruerem in interitum, nisi Domini miseri- 
cordia praeveniens sublevaret et cursum malitae meae sisteret. 
O Domine, noverim Te, noverim me! Cum defecerit virtus 
mea, Deus ne derelinquas me. 

Dum homines blasphemant, Personae divinae dicunt: fa- 
ciamus redemptionem! 

In mundo multa verba et magno rumore. In domo .Naza- 
retana verba pauca et submissa voce, item in Bethlehem parum 
loquitur loseph, minus etiam Maria, sed eo plus loquuntur 








126 OCTIDUA 





corde orantes. Quam multa in hoe genere mihi cavenda, imi- 
tanda! 

5. Applicatio sensuum. 

Genus humanum, cum maxime beate vivere studet, mise- 
riis obruitur. Etiam nunc libertatis cupidi v. g., libertatem ma- 
xime amittunt, eaedibus, minis, rerum omnium iactura, omni 
aerumnarum genere oppressi iacent. lustus es, Domine, et ta- 
men simul misericors Pater! 

Odor et gustus. Trahe me post te, in odorem unguentorum 
tuorum currimus. Quam magna multitudo dulcedinis tuae quam 
abscondisti, Domine, timentibus te. Nisi absconderit Dominus, 
non esset loeus fidei, nee usui liberi arbitrii. 

Osculari terram, praesepe, foenum. Foeno iacere pertulit, 
praesepe non abhorruit. O Infans divine, o Beata Mater, o Io- 
seph fortunatissime! 


Dies 5. 


1. et 2. De duobus Vexillis. 

Lucifer mittit suos daemones ad omnia loca et ad omnes 
personas, nullas etiam in partieulari omittens. Cavendum no- 
stris, tum loeis tum hominibus etiam singulis, ne quem suis 
retibus ae laqueis et catenis capiat. 

Praeter eupiditatem divitiarum et honoris mundani (quae 
dieuntur ut im pluribus) sunt et aliae eius fraudes, a quibus 
eavendum; quae tamen ut numquam non habent de spritu su- 
perbiae, ita nulla re certius quam verae humilitatis spiritu 
evitantur. 

3. Repetitio. 

Fraudes daemonis etiam in nostris, zelus inordinatus, eura 
existimationis inordinata, valetudinis sollieitudo, doctrinae cu- 
piditas ete. | 

Christus mittit suos in omnes partes, ut omnibus salutis 
doctrinam impertiant. Meum est: 1° omnes nostros in tam di- 
versis orbis partibus laborantes pro Christo, iuvare consilio, 
directione, opere et praesertim oratione; 2° in iis quibuscum 
ago, domesticis et externis, Christi spiritum promovere, spi- 
ritum paupertatis et hwmilitatis, verbo et exemplo, exemplo 
et verbo. 

4. Repetitio. 

Impossibile omnino est ut ego in hoe gradu ae munere meo 
satisfaciam Deo et Christo, nisi huius Ducis mei vexillum pau- 
pertatis, amoris opprobriorum, humilitatis, in me ipso impri- 
mis ereetum teneam. Quomodo enim possem esse caput eorum, 
qui a Christo Domino ad hane expeditionem electi sunt ae per 
orbem sparsi? 

















PAPA Vas TARA 
pal ser Ce NN A 1M ES 


ROMAE 1833 127 


Praxis: Quidquid placet ete. 
9. De 3 classibus. 
Domine, doce me facere voluntatem tuam. Quid mihi est 
in caelo et a Te quid volu super terra? 
1° Oratio, praeter ordinariam, addenda, quando fieri 
poterit, altera hora vesperi, — atque haee sit potissimum ut 
officii Praep. Gen. —, in qua Societatis negotia et etiam mundi, 
eum resignatione totali in divinam Providentiam. x 
2» Abnegatio. Quidquid placet ete. strenue ac fideliter. 
3° Resolutiones seu determinationes non faciendae su- 
bito, sed, si tempus permittet, meditato differendae. 
4 In loquendo pareimonia maior ac maior. Recreationis 
tempori attendendum ut magis fructuose fiat. 
5° In eonfessionibus varianda accusatio de praeteritis. 
6° Nihil me profecisse sciam, nisi mala mea valde appre- 
hendam et vere pessimum me et indignissimum esse sentiam. 
Domine, noverim Te, noverim me! 


Dies 6. 


1. De 3 modis humilitatis. 

Si vel ad 1" insuffieiens est ex se humana fragilitas, inter 
bruta animalia exsulans, et pro eo semper Domini magna mi- 
serieordia et potens auxilium implorandum, quid de 2°? Quid 
de 3° sublimissimo...? Quam merito eolloquium triplex erebro 
repetendum praeseribitur! 

2. De discessu a Nazareth ad Iordamwm. 

Iesus valedicit Matri. Quantum utriusque sacrificium! 
Amor utriusque non ut euiuscumque filii et matris, et tamen... 
Discessus autem quo et ad quid? Vita sacrificii sit et mea, cum 
abnegatione omnis proprii gustus. Non quaerit quae sua sunt. 

Baptieatur Iesus a Ioanne. Sic decet implere omnem tus- 
titiam. Hic est filius meus dilectus. In omni vita Christi omni- 
que eius aetione meditanda, illud quaerendum ae petendum, ut 
intime Illum cognoscam et magis Illum amen ac sequar. Ipse 
vera vita. 

3. De die Palmarum. 

Dominus hune ériumphum meditatur et sustinet, quia Pa- 
iris voluntas à Prophetis expressa, sed in corde crucem gerit, 
neque ullam ex triumpho delectationem admittit, flevit. 

Hosanna, et mox indifferentes, paulo post crucifige. Ne 
me sinas, Domine, ita inconstanter tibi adhaerere. 

4. De Domini ascensu et ultima coena. 

Dominus tota cogitatione in passione sua et simul in amore 
discipulorum. Qui pridie quam pateretur...! 

5. De gestis in horto. 











128 OCTIDUA 





Tristitia, taedia, timores etiam usque ad agoniam pro 
Christo. 


Quidquid placet... 
Dues 7. 

1. Ad Annam, ad Caipham, Petri lapsus. Noctis gesta. 

2. A Caipha ad Pilatum, ad Herodem, ad Pilatum. 

3. Ecce homo. Condemnatio. Crucifixio. 

4. De mysteriis in cruce gestis. 

Cum accepisset lesus acetum. Vie Dominum hune ulti- 
mum actum consummantem. 

Omnia patiendi genera in Crucifixo unita eaque singula in 
excessu summo, tormenta, opprobria, desolatio! Sie vitam finit! 

9. De gestis post mortem Domini. 

Milites miss? ad frangenda crura crucifixorum, ad Iesum 
cum venissent, non fregerunt eius crura. Adeo verum est, nihil 
fieri nisi Deo volente aut permittente. Quo autem in mortuo 
Christi corpore, idem in meo vivo et in rebus omnibus. Tantum 
quantum Deus voluerit et nihil amplius. 

B. Virginis solitudo. Dolor cum spe certa ae fide. Aposto- 
los sperare iusserit, sed pro suo more £acendi mysteria, non 
aperuerit illis omne id quod de proxime futura Filii resurrec- 
tione ipsa cognovisset. Secretum meum mih. 


Dies 8. 


1. Christi resurrectio, apparet B. Matri suae. 

Anima Christi mox ut e mortalis eorporis carcere libera 
evasit, ériumphat! Utinam...! Reddita anima corpori, iam non 
inter bruta animalia exsulat. 

B. Virgo de Filii gloria contentissima, lubens aliquot ad- 
hue annos exsilii sui miserias pro eiusdem gloria tolerare con- 
tenta est. Ecce ancilla Domin, fiat. 

2. Apparet Apostolis in coenaculo. 

Pax vobis. Contra turbationem £imoris, et iterum pax 
vobis ad componendos animos, sanctissima licet laetitia exsul- 
tantes. 

Videte... spiritus carnem et ossa non habet, palpate et vi- 
dete, ostendit eis manus et pedes et latus, manducavit coram eis. 

3. De Christi ascensione. 

Per 40 dies.. Quanta docuit, quanta praedixit ipsis fa- 
cienda et ferenda! 

Benedixit eis... Ex eis qui hane benedictionem aeceperunt, 
qui Dominum ascendentem viderunt, aliqui non mansere usque 
ad finem fideles. Quanta ratio timendi mihi! Domine, noverim 
te, noverim me. 











^ aie Ales ice m CANI I, RENE SRL S M dn OBTENER Y Li er QE QUE PEUT ROAD Te De ne ONE SAS Mee To QI “ce ce à 4 
PE TE M PO A s me eue € 268 NI UN HS T BD. 1 PE RS TE E RES T Ut JN ESL ELS En " De EE par PE ENT ER TE RER NOT 
d ? FACE 2 Mop ss 


ROMAE 1834 129 


Sic veniet. Ergo laborandum, patiendum. 

4. De amore. 

« Tomad, Señor y recibit... todo es vuestro, disponed a toda 
vuestra voluntad ». Amorem tuum et gratiam da mihi « que 
ésta me basta ». 

9. Repetitio. 

In 3° puncto. Concursus Dei ad omnia exigit vicissim con- 
cursum meum omnem fidelem, et ut obsecundem intentionibus 
Domini, sequar et obsequar et agi me sinam. 


1834. 


Dies 1. 


1. Non satis fixa puneta de Fundamento; ideo vaga quo- 
dam modo fuit meditatio. Domine, miserere. 

2. Homo creatus ete. 

Homo inter omnes creaturas visibiles solus intelligentia 
pollens et libero arbitrio, eapax finis a se libere prosequendi. 
Quanta nobilitas! Sed quanta gratia peculiaris eo in statu esse, 
per Dei misericordiam, ubi hie finis et cognoscatur clarius, et 
media tanta suppetant ad eum prosequendum! 

Finis, necessarius, etiam ex parte Creatoris, unicus, no- 
bilissimus, facillimus, a mea voluntate pendens, nam ex parte 
Dei nil deesse potest, tandem beatissmus. 

Intentio ergo sit unica, recta, pura. 

Figendus oeulus velut in lineam rectam mathematicam a 
me ad Deum. Haee ne divergat, ne interrumpatur. 

Sed eheu, quam saepe in me sistit se, non pergit! Quam 
saepe divergit, interrumpitur, peccatis, offensionibus, negli- 
gentiis, INEPTIS cogitationibus, verbis, aspectibus! Lineam istam 
ducit oeulus intentionis, sed vita omnis hune cursum teneat 
necesse est, numquam sistendo, numquam declinando, sed rectis 
itineribus pergendo. 

3. Reliqua super terram. 

Creaturae omnes propter hominem, non homo propter illas. 
Ille omnibus superior, ne se ulli subiiciat, ne ullius servus fiat, 
ne ulla a fine avertat, deflectat, retardet, impediat. 

Grata, ingrata, nil refert, dummodo media ad finem. 

Porro ingrata naturae, media praestantissima, desideran- 
da, et, quantum lieet ae vires ferunt, eligenda cum divino au- 
xilio. Quidquid placet, ete. Omnis inordinatio hine oritur! 

Quomodo orationis materia deesse potest? 

1° Quater F' : fugere, facere, ferre, ferri. 








e ee ERI Sid ss 


130 OCTIDUA 











2° Divinae perfectiones laudandae, de tam multis Do- 
mini misericordiis agendae gratiae, de tam multis peccatis de- 
precandum, tam multa auxilia postulanda, mihi, meis, Eccle- 
siae, mundo. 

Sed nisi venam aperiat Dominus ...! 

4. Repetitio. 

5. Altera repetitio praesertim applieando reliqua ad me 
meaque negotia. 

Si oculo fixo lineam sequar et seeundum hane cursum te- 
neam, nulla res extra me impedire me poterit. 

S poliationes, expulsiones, calumniae in Societatem, provin- 
ciarum perturbationes, imperfectorum inter nostros miseriae, 
mortes hominum in Societate utilium et quaecumque in me, qui- 
eumque intra vel extra moliatur, denique vel ipsius Societatis 
(si umquam) ruina, omnia eiusdem sunt ut in iis laudare Deum, 
Ei reverentiam exhibere, Ei servire possim ae debeam. Agitur 
de Domini gloria in huiusmodi rebus. Illi ipsi committenda res, 
qui optimus est zelator. 


NB. Non ergo angustiae concipiendae ad nuntia quae per- 
feruntur, ad adventum hominum inexspectatum, ad litterarum 
ingentes fasciculos. Nul sime Domino. Reliqua. 


Dies 2. 


1. De triplici peccato. 

Peccatum angelorum, unum, ego toties et toties veniam 
consecutus, non usque septies, sed wsque septuagies septies, 
certante divina miserieordia eum mea malitia et ingratitudine; 
et interim uc perduxit. Quanta confusione ad orandum, ad sa- 
erifieandum accedere debeo, quanto rubore ambulare coram Do- 
mino... infra daemones. 

Peccatum primi parentis. Poenitentiam tantam, tam lon- 
gam egerunt; ego de tot peccatis, post exiguam poenitentiam, 
vix amplius cogito. Noli oblivisci. 

Peccatum cuiuscumque damnati ob unicum, innuineri dam- 
nati ob peccata pauciora meis. De nullius iniquitate et peccatis 
tantum seio, quantum de meis ; vere et merito maximus peccator. 

2. De peccatis propriis. Valde lenta ac velut sopita me- 
ditatio. Domine, miserere! 

... 8. Repetitio ulbimae. 

Ad p. 1. Peecata iuventutis meae ete. Merito existimare 
possum, imperfeetiones multorum Nostrorum nihil esse com- 
paratas ad mea peccata, illos angelos ad Societatem venisse. 

Ad p. 3. Ex una parte mea extrema vilitas, ex altera gra- 
dus religiosi, socii lesu, sacerdotis, professi, superioris, GENE- 
RALIS altitudo peccatum omne vehementer aggravat. Quantum 

















: ROMAE 1834 151 





impediri potest boni, dum rorem virtutis perdo, dum orans pro 
Societate exaudiri non mereor, dum nee orationis dowwm obti- 
nere mereor neque orare seio, ob culpas meas. 

Ad p. 4. Opponendo item Dei erga me benignitatem et li- 
beralitatem meae ingratitudini. Qualia et quanta beneficia! 
Talem ae tantulum, vocatum, perductum, gubernatum, per tot 
vias ae tales, denique huc, ut omnino sanctus fierem! 

4. Repetitio. 

Ad 1" p. 1*. In expugnando daemone, coniungenda humi- 
litas per agnitionem propriae indignitatis infra ilum ipsum, 
eum magnanimitate ex Christi Iesu passione et morte concepta. 

Colloquium S. Patris pro £riplici gratia, alias etiam utiliter 
usurpandum. 

9. De Inferno. 

Ad 2 p. In damnatis vociferationes, nullus affectus suavis 
ac temperatus, ut amoris, compassionis, deprecationis, humilia- 
tionis, sed omnes duri ae feroces, odii, blasphemiae, irae, despe- 
rationis. Sie jam in hae vita iustorum congregationes ab impio- 
rum seeerni possunt. 


Dies 3. 


1. media nocte 

2. in aurora 

Homo, cum mortuus fuerit et nudatus atque consumptus, 
ubi quaeso est? 

Mortwus est, hoe solum vulgo dicitur, mortuus est; cetera 
non cogitantur, non expenduntur : mortuus est. 

Nudatus, intellige non solum de divitiis, honoribus, digni- 
tatibus, sed et de aestimatione et amore hominum, etiam de 
memoria bonorum post mortem relicta. Haee enim, licet s? 
veris meritis parta bonum sit non contemnendum per se, ta- 
men ad mortwwm nil pertinet, quem scilicet alia infinito maiora 
in aeternitate constitutum vel infelicem reddunt vel suspiran- 
tem vel beatum. Absit ut ab homine christiano, religioso, quid- 
quam etiam boni operis fiat hoe animo, ut eius in hoe mundo 
memoria maneat! Relinquamus nomen, faciamus nobis nomen 
impiorum vox est, ut videantur ab hominibus. Boni et sancti 
reliquerunt quidem sibi nomen, sed non hoc quaerentes. Luceat 
lux vestra (non: lucete vos) ut videant opera vestra bona (non: 
vos) et glorificent Patrem vestrum (non: vos). 

Quid mortuo prodest laudari? Quid ei nocet vituperari? 
Eum non attingunt nec laudes nec vituperia. Nudatus est atque 
consumptus. Corpus nunc laborando, patiendo, animae servien- 
do, in vita utilem operam navat, sed mortuum consumitur et 
quomodo ...! 


de morte. 











"E 
X 
E 
" 








132 ^ OCTIDUA 





Ubi quaeso est? Ubi?... Ubi?... Quo vivus tendebat. Re- 
Spice finem, sequere lineam, cursum tene. non contentus ambu- 
lare, io, curre. Quo perveneris moriens, ibi tota aeternitate 
eris, nee una linea poteris ultra progredi, altius ascendere. 

Pronum est quidem resignatione magis opus esse ad vi- 
vendum quam ad moriendum. Sed vide ne hie sensus sit igna- 
viae, pigritiae, taedii laboris ete. Labor et dolor verum vitae 
bonum et vera ratio ob quam possit vita desiderari longior: 
aut pati aut mori. Quid prodest vivere et non pati? 

3. De iudicio. 

Ratio reddenda : 

Beneficiorum. O quot haee et quanta! Qui non cognovit 
voluntatem, pro hae non faeta, non punietur, et si tamen digna 
plagis fecerit, vapulabit paucis. Qui autem cognoverit et non 
fecerit, multis. Cui plus datwm, plus requiretur ab eo. Non ta- 
men ideo minoris aestimanda dona Dei, aut, ut servus piger 
fecit, angusto corde recondenda, aut existimandum quia homo 
austerus est. 

Peccatorum. Huius anni praecipua : vanitatis aliquid in lo- 
quendo eum aliqua complacentia, phantasiae periculosae aliqua 
data occasio per oculorum libertatem et aliqua adhaesione, 
gula in cibo et potu, impatientia, semel praesertim ex appre- 
hensione rei non bene intellectae, cum afflietione fratris inno- 
centis, anxia sollicitudo, loquela profusa, otiosa, aliquomodo 
imprudens, Zepiditas et negligentia in orando, in examine con- 
scientiae, aliquando in confessione, pigritia aliquoties, sine oc- 
eupatione seria, omissiomwm... Ne etiam luminis defectus sit 
poena peccati et merito imputetur timendum. /llwmna sensus 
meos. Illuminet vultum swum super nos. 

Iudici. Dum veneris iudicare, noli me condemnare. Vere- 
bar omnia ... mea. 

Simul tamen Salvatori, Regi, cuius si spiritum induere, 
si et inducere in alios serio et strenue conatus fuero.. Do- 
mine, ne tu mihi sis formidini, diem hominis non desideravi. 

Confessio annua. Cor mundwm crea in me, Deus, et spiri- 
tum rectum nova in visceribus meis. 

Noverim Te, noverim me, ut amem Te et contemnam me. 

4. De iudicio universali. 

Desolatio, non satis oravi. Domine, miserere! 

Tamen, adveniat regnum tuum. Ut hoc possim desiderare 
et petere semper cum humili fiducia. 

Sed quid hoe est, quod eum sanctissimis hominibus medi- 
tatio iudicii fwnorem ac tremorem incutere soleat, mihi pec- 
catori...?! 




















ROMAE 1834 133 





Cor mundum crea! Nove- 
rim Te, noverim me! Spiritus 
bonus. 


Quotidie saepius, praesertim 
in examinibus, haee petenda. 


Dies 4. 


1. De Regno Christ. 

In Parabola Rex ... cui obediunt. Talis erat regiae digni- 
tatis existimatio, at nune, subversis antiquis ideis, extrema con- 
temptio super principes; ius divimum negatur et Principes et 
populi miseri... Sed iustus es, Domine. Rex Christus, cuius 
regni non erit finis. 

Ad p. 2. Quam pauci sanae mentis! 

Ad p. 3. Mihi non est amplius consilium, sed ob voti sanc- 
titatem praecepti vinculum induetum est mihi felicissime. In 
praxi tamen multa etiamnune remanent consilii, ut insignis 
esse in Christo sequendo possim. Et quidni id unum summe 
optem, Rex optime, Christe lesu! 

2. De Incarnatione. 

In humano genere, omnia inordinata, hine miseriae infini- 
tae temporales et aeternae. 

. In SS. Trinitatis personis, omnia aestimanda, adoranda, 
laudanda, ?ustitia, et praecipue misericordia. 

In SS. Virgine, omnia ordinatissima, puritas, humilitas, 
imitanda. 

Sed quid? quod post admirabile opus redemptionis per- 
fectum, post praeclaram salutarem Evangelii doctrinam tot 
mediis salutis constitutis, mundus etiamnum talis! 

Quid? quod ego, tot luminibus, tot gratiis, tot stimulis, tot 
subsidiis... tantum adhue de humani generis corruptione in 
me et in omnibus meis, tam multa inordinata! 

or mundwm crea in me, Deus, et spiritum rectum. 

3. De nativitate. 

Maria et loseph proficiscuntur ad solvendum tributum 
Caesari, et post 30 et amplius annos Pharisaei et Scribae dis- 


putant, si licet tributum dari Caesari an non! Miseri sapien- 


tes, sophistae! 

1°. Maria pacatissima, modestissima, humillima, resigna- 
tissima, sollicita sine anxietate. Me pauperculum et servulum 
indignum, ilis servientem, ita servire Domino in aegrotis in- 
visendis. 

2°, Verba non querulosa, non murmuratoria, non iocosa, 
non vana et otiosa. : 

3°. Labores tanti et iter UT ita ineommode nascatur, et 
nos miseri labores tantos... uT commode nobis sit! Quam di- 
versus Christi spiritus a spiritu mundi! 








134 i OCTIDUA 





4. Repetitio de Incarnatione. 

5. Applicatio sensuum de Nativitate. 

Odor divinitatis, animae, virtutum, ut de remotis, uteum- 
que. In odorem unguentorum tuorum. 

Gustus, ut immediate percipiendus, non item. 

Tactus, terram lingent ... 


Dies 5. n 


1. Praesentatio in templo. 

lesus infans oblationem suam sollemniter confirmat. Ma- 
trem ipse regit, ut iam antea in utero adhue clausus, ut et ipsa 
legem purifieationis impleat ete. Oblatio me? sit seria, gene- 
rosa, eonstans. 

Mater humilitate profundissima mysterium abscondit, nec 
tacita quaerit in se, vel familiari eum Ioseph colloquio, humi- 
liationem hane suam eompensare, sed éotam sumit generose. 

Simeonis devotio exemplar eius quam in contactu Iesu in 
Eucharistia procurare debeo. 

2. Fuga in Aegyptwm. 

Pracstantissima ea Providentia, quae multa patiendi, mul- 
torum laborum et aerumnarum occasionem tribuit. 

3. Vita Domini abscondita. 

Crescebat, gratia... apud homines, Hoc de vita privata; 
in vita publica, quo maiora edebat virtutis opera, miracula, eo 
magis incendebatur odium improborum! 

4. De 2 Vexillis. 

In Lucifero merum odium ... nullo suo bono... sed me- 
rum odium! 

5. Repetitio. Singula puneta singulis opposita. 

Omnino, omnino in paupertate et contemptu vere et frue- 
tuose sub Christi vexillo militatur, per divitias et honores mul- 
tum boni praestare velle in Ecclesia Dei wlusio est. Hoe ma- 
xime Societati tenendum est principium: Damna temporalia, 
opprobria et ealumniae et odia (nulla tamen data causa) operi 
Dei non oberunt sed proderunt. Ita Jesus, Dux Societatis, ita 
Societas, non ille per unam viam et haee per oppositam. O in- 
telligam ego et sentiam magis semper ae melius! Intelligant 
et sentiant omnes Nostri! 


Dies 6. 


1. Iterum de 2 Vexillis. Nil novi luminis. Fide et fide pro- 
cedendum. 

2. De 3 Classibus. 

Quantum ad animi dispositionem videor quidem plane in 
omnem Dei voluntatem ae beneplacitum resignatus et ad quae- 

















ROMAE 1834 135 





vis illa adversa libenter suscipienda et ferenda promptus. In- 
terea tamen, in partieularibus attendendum 
1°. oculorum illi libertati, quae omnino severe frenanda ; 

2*. verborum profusiomi; 

3. illi qualieumque motui seu turbationi, in epistolis ex- 
pediendis, legendis, seribendis, in excipiendis iis qui impor- 
tune veniunt; cogitandum a Domino missos. 

4, Orandum, orandum, orandum. 

Cor mundum ... Noverim Te, noverim me. 

(Ratio eonse. Ex. part., notandi omnino et defectus et vir- 
tutes. Applicandum praecipue ad cognitionem propriae miseriae 
et ad habendum animum magnum in Domino. Cirea guberna- 
tionem Societatis eonsiderare Deum gubernantem, me exsecu- 
torem in minuto (P. Sarasa, de Prov. Dei). 

In loquendo, ex S. Patris prudentissimo monito, ita caute 
ae si eum homine qui propalaturus esset, quaecumque ex me 
audierit. 

Noverim Te, Domine, noverim me! 

3. Christi ingressus in Ierusalem. 

Triumphus hie a Christo Domino admittitur quia bla 
prophetia et figura agni paschalis. 

Sed est triumphus humillimus, et ipse flet, et ad maiorem 
passionis et Crucis ignominiam vergit. 

Ita mihi signa aestimationis (raro sincerae, rarius con- 
stantis) humiliationis esse occasio debent, certe memoriam meae 
máseriae et indignitatis vividiorem excitare. 

O bone Iesu, sint mihi omnes honores ignominiae et solus 
honor verus pati et contemni tecum et propter te! 


Dies 7. 


1. Hortus, Christi tristitia. 

Pro me misero et indigno et ingrato et rebelli. Tristis est 
anima lesu usque ad mortem ob meum statum animae miserae 
et indignae. 

Timet ob mea pericula. 

Taedet meae duritiae et ingratitudinis. 

Agoniezat pro anima mea et usque ad mortem certat pro 
mea iniquitate. 

Venit in altitudinem maris et tempestas demersit Illum 
propter me, et ego velut in litore specto indifferens! O...! 
Et Iesu contristato de me et de meis rebus, ego delectari volo..... 
Saltem ne umquam in me rebusque meis! Sed memor ero mi- 
seriae summae meae. 

2. Domimus Iesus ad tribunalia. 


L 


À 
3 
^ 
4 
A 
4 
4 
à 
2 
v 
: 
E 
1 
3 
"à 
3 
S 
r 


eise. 











136 OCTIDUA 





Heu iniurias et contumelias Iesu sapientiae, sanctitati, po- 
tentiae illatas .. .! 

Atqui has ille pro me... et quidem mihi debitas, quippe 
peccatori ac proin et irreverenti et superbo et blasphemo et 
stulto et seduetori! | 

O Domine, fac me participem ... quidquid vero erit, me- 
rito meo eveniet, immo infra meritum semper. 

3. Flagella et spinea corona. 

Mihi flagella, mihi spinae debentur, sed si his indignus 
sum, saltem spinas sollicitudinum et subditorum et malevolorum 
portem pro Domini amore lubens. 

4. Crucis baiulatio et crucifixio. 

9. Applicatio sensuum ad Crucifixum. 

Sub wmbra illius... Pedem crucis stringere, tenere, inde 
non sinere me avelli. (Quid hoc est? quod ad propriam mise- 
riam ob oculos habendam necessaria mih? est reflexio, et tamen. 
qui aliquantum scit legere, ei non opus est reflectere ad a b c. 
Magnum ergo imperfectionis, caecitatis, et vere incipientis viz, 
vix argumentum). 


Dies 8. 


1. Resurrectio. 

SS. anima Christi, mox ubi a eorpore separata, ériumphat 
prodigiis in terra, in limbo patribus paradisum sua praesentia 
afferens, ad sepulehrum Matri SS* gaudium inexplicabile com- 
munieat. Mira dignatio Filii Dei, dignitate ab aeterno beatus, 
in humanitate similis facetus fratribus, affeetuum humanorum 
capax esse voluit, dolorum etc., et nune gaudii. Omnia propter 
nos, resurrexit propter vustificationem nostram. 

Exsultet nune... Quis est tu? vix ae ne vix quidem laeri- 
mas habes pro deflendis peccatis tuis, pro compatiendo passioni 
Domini, et pro Domini gloria eontemplanda habes! Quis es tu? 

2. Contemplatio de amore. 

Inter beneficia divina etiam meae miseriae (non culpa, 
quae omnis mea est), sed miseriae sive poenae peccati, sive 
probationes et exercitationes, utrovis nomine beneficia sunt. 

« Tomad Señor, y recibid, vos me lo distes, a vos, Sefior, 
lo torno; todo es vuestro, disponed a toda vuestra voluntad ». 

Omnia tua sunt, dispone; vita, salus, talenta quaecumque, 
oculi, lingua, aures, pedes, manus, viscera, dispone; generala- 
tus, hominum qualiseumque aestimatio, socii cari et utiles, eo- 
rum opera et ministeria, dispone. « Todo es vuestro, disponed 
a toda vuestra voluntad ». Iam erant omnia per se fua, sed tua 
illa iterum fieri intendo offerendo omnia ae restituendo tibi: 
«a vos Sefior lo torno; todo es vuestro, disponed ». 














ROMAE 1835 137 


Amorem tuum et gratiam. Ita Domine, ut in omnibus clare 
cognoscam et perfecte adimpleam SS?" tuam voluntatem, Hane 
gratiam postulo, eum hae donis tuis uti volo. Quod si hoe me 
non facere vides aut non facturum praevides, Tomad, Señor, 
aufer potius omnia dona tua et vitam ipsam, relieta mihi solum 
gratia tua, « que ésta me basta ». 

(Quam praeclare haee conclusio quadrat cum fundamento : 
reliqua super terram). 

3. Eadem. 

p. 1. Repet. Oblatio praesertim miseriarum et afflictionum. 

Dispone, Domine! 

p. 2. Quoddam templum suum me facere dignatus est! Quo- 
modo illud vanis rebus et otiosis... profano! 

4. Eadem. 

p. 2. Deum habitantem in creaturis deberem praesenti 
oculo fidei frequentius intueri, deberem et ego vicissim habi- 
tare Deo. 

p. 3. Deum operantem in creaturis, item ut supra, et ad 
moderate et reverenter utendum creaturarum opera! 

p. 4. Omnia bona in ereaturis sine Deo nulla, in Deo sine 
creaturis omnia. 

Et in Sanetis quidem dona Dei confirmata sunt, at in mor- 
talibus, etiam sanctissimis, defectui obnoxia et plane perdi ac 
perire possunt. Quid vero de donis naturalibus...! 

Deus, Deus! 

Ceterum magis ad humiliationis actus quam ad amoris 
impelli me in hae ultima contemplatione sensi, scil. madidum 
ligmum flammam non concipit. Domine, miserere! 

Cor mundum ... 

Domine, noverim te, noverim me, ut amem te et contem- 
nam me! Amen. 


1835. 
(Inch. d. 14 Sept.) 


Dies 1. 


1. « El hombre » creatura talis .., tot millia millium, omnes, 
ne uno quidem excepto, inter hos et ego ...« Es criado » opus 
insigne divinae bonitatis et omnipotentiae, « para alabar » ... 
laudare solum non sufficit. Quis non agnoseat ae praedicet omni- 
potentem, sapientem ... ! Non sufficit: Domine, Domine! 

« HACER REVERENCIA Y SERVIR A DI0S NUESTRO SENOR ». 











n 
Du. 
2m 

EL 
RS 
à 


E 

pi 

Fe 
"e 





138 OCTIDUA 


2. « Servir », non meo modo, sed modo quo Deus vult, non 
ergo quae displicent, si esse Domini voluntatem intelligam, 
omittere aut differe, neque facere quae placent, si Domino mi- 
nus placere intelligam. 

Ipse Domnus, Eius est de omnibus rebus ad me quocum- 
que modo pertinentibus disponere libere, plene, nulla habita 
ratione mei meaeve inclinationis, meum autem subesse, oboe- 
dire, servire. 

«Y mediante esto salvar su ámima». O beatitudo vera, 
plena, ineommutabilis, aeterna, ad quam Deus Dominus, immo 
magis Pater me vilem creando destinat! Ex illus parte nil 
deesse potest, quominus consequar tantum bonum. Mirum, quod 
hoe loeo fere utuntur concionatores ad terrendos peccatores, 
cum argumentum de salute animae ad excitandos et animandos 
homines tanti boni spe potissimum inservire debere videatur. 
Fit hoe quidem ob plerorumque hominum socordiam in eura 
salutis, sed tamen ...! Fortasse etiam quia salutis conseeutio 
a multis veluti felix aleae iactus consideratur. 

3. « Y las otras cosas ... para el hombre », necessaria, uti- 
lia, iueunda, ut necessitati hominis, utilitati, delectationi etiam 
inserviant, etiam ut occupationem praestent, sed ad finem sub- 
ordinata. 

« Tanto ha de usar dellas, quanto le ayudan ». Hine inor- 
dinatio. 

« Hacernos indiferentes », praesertim vero ubi nobis in- 
differentiam illam deesse sentiamus, ibi necesse indifferentes 
nos facere, vi eompellendo nos ad abstinendum a gratis vel ad 
amplectenda ingrata. Ibi enim periclitatur aequilibrium. N. B. 
«en todo» applieandum ad ea, quae eontra voluntatem seu 
inclinationem, contra ea quae constitueram facere, eveniunt. 

4. Applicatio fundamenti ad propriwm statum et officium 
(languida et arida; Domine, miserere !). 

In offieio meo maior cura parcendi tempori adhibenda, 
post prandium maior temperantia in legendo, iuvabit fortasse 
temperantia maior in cibo et potu, ut citius ad seria applieare 
animum possim. 

9. Repetitio. 

Examinis part. materia sint illa quae S. P. in Praep. Gen. 
requirit, quarum prima dos est: ut quam maxime coniunctus et 
familiaris cum Deo ac Domino nostro, tam in oratione quam n 
occupationibus suis omnibus sit. 


Dies 2. 


1. med. nocte De triplici peccato. Verum eheu! utraque 
2. in aurora languida, vel potius capitis gravedine 





M 
3 
y 











ROMAE 1835 139 





impedita. Pudor et confusio concepta, Domine, miserere! Quam 
vere anima « encarcerada en est cuerpo corruptible »! 
9. Exerc. 2% de peccatis. 

1*. Processus peccatorum. Quae recolens eum pudore, ma- 
gnum concepi sensum misericordiae erga me Dei, eursum ma- 
lum interrumpentis, idque toties, in variis periculis. 

2°. Peccatorum foeditas, etiamsi prohibita non essent. In 
meo praesenti statu et gradu applicatum ad innumerabilia pec- 
cata et offensiones et negligentias meas. Quam indigna 
Praep? Gen? Soc. Iesu!!! 

3°. Quid ego esse possum? comparatione instituta. Si 
mea exsistentia est alicuius momenti, est ratione officii; me de- 
ficiente illud manebit et alteri dabitur, qui melius eo fungetur, 
dignioremque se auxili divinis praebebit et cum his coope- 
rabitur fidelius. 

4*. Deus, Dei immensitas ad meum mnihilum, etc. 

9*. Creaturarum ultio quam merito timenda! (Abundan- 
tior fuit lumine ac sensu). 

4. Repetitio 1! praesertim exercitii. 

Praecipua vis in comparatione peccati angelorum eorum- 
que poenae eum peccatis meis tam multis. 

Item sequela peccati Adami. 

9. De Inferno. 

Visu, quinam in inferno? Fortasse...? Uf animas mos- 
iras ete. 

auditu, turbulenta omnia, maledieta. Ubinam in terra ima- 
go inferni? 

odoratu, gustu, tactu. O quam levis, quam nulla omnis sen- 
suum mortificatio! 

Quam vere in imagine pertransit homo! Quid sunt omnia 
praesentia visibilia, seu bona seu mala, si cum iis quae fide 
ac meditatione cognoscimus comparentur! 


Dies 3. 


1. De morte. 

Homo, cum mortuus fuerit et mudatus atque consumptus, 
ubi quaeso est? 

Quam efficax medium ad carnis, sensuum et amoris pro- 
prà ac mundani rebellionem expugnandam! 

2. De iudicio. 

1. Iudex. Ille enim Iesus, qui «wnc benignissimus, excipit, 
immo vocat ipse, allicit ad se, blanditiis, promissis, omnes quan- 
tumvis peccatores, semper paratus in {hrono gratiae in SS. Eu- 
charistia .., éwnc severissimus ac rigidus exaetor, scil. tune 
personam iudicis sustinebit. O Domine! ne mihi sis formidini, 





a^ de Pr 





A 
D 








140 OCTIDUA 


ne muteris mihi in erudelem! Ergo nune gratia utendum dili- 
genter. Iuste iudex... ante diem rationis. Nune timendum sa- 
lutariter, ut tune ab auditione mala non timeam. 

2. Ratio reddenda: 

benefieiorum; etiam offieium hoe meum, quantumvis sub 
multipliei respectu timendum, est tamen beneficium in quan- 
tum acer est stimulus et plurimum dat occasionem perfectio- 
"is acquirendae. 

peccatorum; magis serio et comstanter dolor exercendus 
de peccatis etiam praeteritis. 

3. Repetitio. 

Corpus, etiam dum vivit, quid est? Sordes, putredo, quid- 
quid attingit foedat et corrumpit, nisi assidue euretur ob ne- 
cessitatem et decentiam, quid erit? Tum vero, si quando mor- 
bus aliquis, quid fit?... Quid vero, ubi anima ab illo sepa- 
rata sit? 

ubi est? Quam triste, cum possis studiose vivens sine mora 
frui Deo, ob negligentiam et socordiam detrudi ... et quis seit, 
in quantum tempus! x 

Iudex, momento ante mortem, uno actu voluntatis, potest 
promereri, momento post..... iudex! 

(Rat. eonse. Non mea voluntas sed tua fiat. Non quod ego 
volo, sed quod tu. Ut vere ae serio fiat, necessarium est bellum 
continuum contra omnem naturalem inclinationem, contra 
quasvis adhaesiones ad ereaturas. Saepe ergo cirea has me 
examinare, num eui rei ereatae adhaeream, aut etiam, si olim 
adhaeserim, an ista inclinatio non reviviscat. Hoe porro opus 
totius vitae, in examinibus eto.). 

4. De regno Christi. - 

Christus vere Rex, a Deo datus, universalis, dotibus regiis 
instructus. 

Eius propositio vera et quidquid vel in parabola de rege 
terreno cogitari potest, infinite superat. 

Sibi subiicit omnes, vel amore et obedientia, vel suo tem- 
pore rebelles puniens. 

Conditiones quibus vocat verae et ultra, nam a nemine 
tantum postulat, quantum ipse fecit et passus est. Quid vero, 
si attendatur infinita distantia inter Ipsius dignitatem et no- 
stram vilitatem! Et tamen, lieet in laboribus tanta inter illum 
et nos differentia, in gloria quamdam aequalitatem promittit, 
illic e$ vos sitis... sicut ego sedi...! 

In ferendis iniuriis et adversis omnibus. Hoc praecipuum 
Societatis privilegium, ob quod vocatio haee nostra nobis debet 
esse praecipue cara, carissima, quia mil praeclarius quam ita 
haberi a mundo. 














ROMAE 1835 141 





Dies 4. 


1. De Incarnatione. 

Homines per universum mundum eaeci, insani, ruentes in 
interitum, et inter hos ego cum caecis caecus, eum insanienti- 
bus insaniens, nunc saltem Domini tanta usus misericordia, 
eius doctrinam et exempla sequar. t: 

B. M. V. in Nazareth pauper, ignota mundo, at Deo...! 

2. De nativitate. 

In tantis laboribus ae tanta paupertate! 

Verba, ferme silentium .., certe nullae querelae, nulla 
murmuratio de civibus Bethlehemitis aliisve, paz, pax et gau- 
dium in Spiritu S. Quanto lumine, a divino Infante communi- 
cato, illustrati Ioseph et Maria, ut paupertatis ae laborum pre- 
tium inaestimabile intelligerent, aestimarent, amarent! Quis 
mihi det! Iesu, Maria, Ioseph, dulcissimi amores mei, patiar 
ego. 

3. et 4. Repetitio, 

Mundus, homines ... omnes unius Patris, nobilissimi quon- 
dam, sed qui praevarieatus est, filii, stirps omnis degradata, 
heu quales! Quid si non fuisset redemptio... ? Hae statim pro- 
missa, nihilominus, quin etiam nune post eompletum opus re- 
demptionis... oblivio Dei. Poenae diluvii, ignis, oblivioni da- 
tae; familia una electa, ex hae populus electus, et hie qualis? 
Alu in bello, furor, erudelitas... 

» in pace, otium, luxus, libido, mala ex saturitate orta etc. 

» plorantes, hi plerique, sed sine merito et propter malitiam 
suam sine remedio, 

» ridentes, vanis ac falsis gaudiis, libidinum, spectaculorum 
obseoenorum, commessationum et ebrietatum, et horum 
omnium gaudiorum extrema luctus occupat, 

» nascentes, in miseriis et fletu, 

» morientes, in angustia et doloribus et desperatione, medii 
viventes inter utrosque, immemores principii sui, finis sui, 
toti in explendis cupiditatibus suis! 

Talis et ego, nisi misericordia Redemptoris ! 

Deus inter haee, iratus misericordiae recordatur, et ex 
mera misericordia. Quid enim universum genus humanum co- 
ram Illo? 

Maria, o beatam ex hoc te dicent omnes generationes. 

O Fili Dei, Verbum caro factum, Tu gloria nostra! Rex 
meus, Deus meus, Magister meus, Pastor meus, Redemptor 
meus, Salvator meus. 

Exinanivit semetipsum, naturam illam in ceteris degra- 
datam adeo suscipiens. Omnia cetera quae passus est huius hu- 
miliationis nonnisi corollaria. 














142 OCTIDUA 








9. Repetitio de Nativitate, cum applic. sensuum. 

B. V. in specu Bethlemitiea; nullum privilegium ab huma- 
nis miseriis adepta est Mater Dei, immo haec dignitas eam 
tantis obiecit laboribus et incommodis paupertatis. lesus in- 
fans... : 

auditus, silentium, suspiria, Infantis nati lacrimae et va- 
gitus loquuntur... 

odoratus et gustus et tactus sanctis animabus reserventur, 
his ego indignus. 


Dies 5. 


1. Praesentatio in templo. 

1° B. V. quam multa itinera, et omnia laboriosa! In omni- 
bus: Ecce ancilla Domini, fiat. Rebellionem utique non sensit; 
sed sensit aerumnas. 

2° Puer Iesus se offert Patri. Nostra oblatio et resignatio 
fere in abstraeto versatur et in possibilibus, at lesu oblatio 
erat de positivis, a se cognitis ae certo futuris, iisque gravis- 
simis. /ía Pater quoniam sic fuit placitwm ante te. 

3 Simeon, erant in mundo quantumvis perdito vel pauci 
iusti ac timorati exspectantes redemptionem Israel. Ita et nunc, 
et erit semper, ac tales in omni coetu hominum et conditione. 

2. Fuga in Aegyptum. 

1° Acceptavit Pater oblationem Filii, et statim duram pro- 
bationem immittit. Ita mihi cogitandum, et contra si non prober. 

2* Surge, accipe etc. 

lesus, Maria, Ioseph non ideo existimarunt se minus co- 
ram Deo... | 

3. Repetitio. 

Seria oblatio Iesu, generosa, plena, constans. 

Iesus, Maria, Ioseph tractantur a Patre quasi non eo modo 
quo eeteri, quos magna reverentia disponit: Surge, accipe. Ita 
Deus scil. eum earissimis sibi. At nos non ab hominibus modo, 
sed et a Deo leniter haberi volumus! Quis mihi hoec tribuat, u£ 
affligens me doloribus non parcat! Ita vere amare se ostendet. 

4. De 2 Vexillis. 

De Luciferi vexillo, nullas personas immunes relinquit, 
ergo nec religiosos, nee missionarios. 

Timendum ne qui in laqueum cupiditatis et honoris inci- 
dant sub praetextu quod pecunia ad necessarios vel opportu- 
nos sumptus faciendos requiritur, et quod aestimatio homi- 
num etiam ad fructum in animabus faciendum necessaria sit. 
Quam caute et vigilanter attendendum! 

5. De vexillo Iesu Christa. 














ROMAE 1835 143 








Paupertas summa. Quomodo hane persuadebit qui non sit 
ipse vere pawper spiritu, et etiam effective? 

Amor contemptus persuadendus. Quomodo ab eo qui se 
honorari gaudet? O Iesu, suscipe nos sub vexillum tuum, ut 
quondam servum tuum Ignatium suscepisti ita ut eras cum 
cruce! 


Dies 6. 


1. Repetio de Vexillis. 

In eastris Luciferi perpetua tumultuatio. 

In Iesu eastris pax et tranquillitas. 

2. De tribus hominum classibus. 

Ad ommia, omnia, omnia seu facienda seu ferenda quae 
Deum velle cognovero. 

Ubi innotescat quid velit Deus, iam electioni locus non est, 
potest esse tamen locus electioni cirea modum. 

Quod homines quicumque impediunt, obloquuntur, non de- 
bet me a persequenda Dei voluntate cohibere. Nisi ad hoe pa- 
ratus sim, non sum paratus ad omnia, proinde ad 3°" elassem 
non pertineo, nisi humanis quibuseumque rationibus superior 
sim et maneam. Magnum hoe in actu et applicatione universal, 
et multo lumine et magna gratia indigeo ut hoe perfectionis 
principium teneam. Triplex colloquium. 

3. De tribus modis humilitatis. 

Tertius, nisi primus et secundus teneantur ante bene et 
solide, teneri, nisi forte transitorie, nullo modo potest. 17! et 
2! basis indifferentia est. Sed haee ad 3" non sufficit, sed nec 
ad electionem sufficit, supposita aequalitate gloriae Dei. Quid 
enim? electione fiet, quia magis placet? At haee ratio mulla vel 
ex ipso fundamento. Si quis gratum quid vel adulatorium mihi 
dieit, respondendum: Cur ita mihi loqueris? Quid ista? 

4. De ultima coena. 

Mittit discipulos in Ierusalem et ipse subsequitur, quo 
animo? Paulo ante dixerat: Et nunc anima mea turbata est, 
Pater. It tamen, generose, exemplum mihi si quando eundum 
quo naturaliter nollem. Sensus in Christo non tollit generosi- 
tatem, nee generositas sensum. Desiderio desideravi. Quid pot- 
erat hie esse obieetum desiderii nisi solus amor Patris et ho- 
minum! ot 

Unus vestrum me tradiburus est. Quam afflicti apostoli 
cum Christo afflicto! Sed in Christo semper afflictio cum ge- 
nerositate coniuneta. O exemplum! Et ego gaudere volo!... 

5. Prosecutio. 

Lotio pedumi et institutio SS Sacramenti. Animi dolor 
non impedit quominus nune etiam maiora quam umquam ca- 














n 
EE 
B 

4 

- 

P e 
M 
E 
"n 





144 OCTIDUA 





ritatis officia praestet! O dolor! O amor! Pridie quam patere- 
lur, et in ipsis verbis institutionis in utraque forma passionis 
futurae expressam facit mentionem. O exemplum caritatis in 
tempore afflictionis, non minuendae sed augendae! 

Si quaeeumque fecerunt Saneti nulla sunt eomparata iis 
quae Christus fecit, et tamen Sanetorum exempla séupore re- 
plent et humiliant me, quid ad Christi exempla sentire me par 
est?! 

Dies 7. 

1. Hortus. 

Tristis est anima mea usque ad mortem. Nil videbat Iesus 
nisi doloris et afflietionis argumenta. Ita ipse sponte. In me 
tristitia simili modo oritur, sed praevenit, non ut in lesu se- 
quitur voluntatem dominam. 

Pater, si possibile est ete. sensus et generosi animi for- 
titudo. 

2. Tribunalia. 

Accusatur lesus: 

1° a quibus? primum antecedenter a Juda, inde a testibus 
subornatis, à principibus, sacerdotibus, seribis, pharisaeis, ho- 
minibus auetoritate et existimatione pollentibus ; 

2° de quibus criminibus? gravissimis, at falsis; specie ta- 
men et colore zeli obvolutae sunt ealumniae, quaedam vera di- 
cebantur, sed impie vertebantur erimini; 

3° quo effectu? ut plebs omnis in errorem inducta opinio- 
nem, quam de Iesu conceperat, deponeret, detestaretur, reve- 
rentiam in odium ae furorem verteret inexplebilem. 

Haee omnia lesus, volens non malitiam hominum sed ef- 
fectus ipsos contra se. 

Quantus honor Societati, in his aliquam habere eum Chri- 
sto similitudinem! 

Mihi vero si quid aliquando obiicitur, saltem aliquid ver? 
suberit, et praeterea quid debetur peccatori? 

Ceterum abhorrenda hominum aestimatio, lesus dux et 
sapientia. 

3. Dolores, flagellatio, eoronatio, erucifixio. 

1° Quam atroces dolores, inflieti a carnificibus absque hu- 
manitate aut respectu; cum altis mortis reis non ita agitur ab 
humana iustitia. 

2° Sine lenimine. Quanta adhiberi solent ad leniendum do- 
lorem in vulneribus a chirurgis! In Christo vulnerato vel ipse 
aeris contactus quanto fuit tormento! 

Iam si a me postularetur ut eosdem dolores perferrem 
quos Christus pertulit, nimium utique non esset, pro pecea- 











ROMAE 1835 145 





torum expiatione, pro inferno vitando, pro minuendo purga- 
torio, pro meritorum augmento, pro gloria aeterna, pro simi- 
litudine eum Christo! 

Postulantur autem éanto minora! Quidni? etiam ut ali- 
quantum assueseam dolori, quo facilius feram extremos do- 
lores in morte. 

Denique saltem non indulgere carni ae sensui. 

Quam pauea haee, quam nulla! 

Passio Christi, conforta me! 

4. De mysterüs in cruce ex Lib. 

1° Jesu verba. Omnia dolorem et amorem spirant. 

Pater, dimitte... Haec oratio etiam pro maxime perver- 
sis et impüs. Vere enim nesciunt quid faciunt. 

Hodie mecum ... Si cuicumque in quoeumque dolore vel 
afflictione hoc diceretur : Hodie, quam libenter ... atqui semper 
valet hoe verbum. 

Mulier, ecce filius tuus... ecce mater tua. Veluti testa- 
mentum suum disponit de iis quae sola sibi. reliqua erant, et 
erant coram. Quam plena doloris et amoris legatio! 

Sitio. 

Deus meus, ut quid dereliquisti me, tormenta pura. 

Consummatum est... In manus tuas. 

2° Creaturarum insensibilium dolor. Et cor meum non 
sentiat, non scindatur, non éremat saltem? 

3° Inimicorum rabies, latus transfixum. O cor! Aqua 
lateris Christi, lava me! Intra tua vulnera, o bone Iesu, prae- 
sertim intra vulnus cogpis TUI, absconde me! 

5. Sub wmbra lus... sed et fructus ews dulcis ... 

1° fructus compunctionis, trans fictionis, scissionis cordis; 
contritionis, timoris ac tremoris, doloris pro lesu et pro me; 

2° fruetus imitationis, mortifieationis carnis, sensuum, 
Spiritus humani et mundani. 

3° fruetus amoris, amoris, amoris tanti Amoris. Quis 
mihi det ut ego... 

Sed fructus gustandus, non solum contemplandus. Heu 
mihi! 

Dies 8. 
1. Resurrectio D. N. 
1° Statim anima Christi, ut a corpore separata fuit, abs- 
tersa omni tristitia, beatitudine perfecta exsultavit. Corpus 
vere ergastulum animae. Quis me liberabit? Educ de custodia 


animam meam! 
2» In limbo. Patrum gaudia, gratulationes, gratiarum 


aetiones. 


10 





"c VM 
Tei TAN 





146 OCTIDUA 








3° Ad sepulcrum. Corporis immutatio ... ] 
4 Ad B. M. V. Regina coeli, laetare. | 

2. Repetitio. 1 

Qui paulo ante: Anima mea turbata est, Tristis est anima — | 
mea, Deus meus ut quid dereliquisti me? nune statim a morte 
beata luce divinitatis exsultat. Tristitia fuit usque ad mortem, — 
non ultra. Utinam sie animae meae! O .../ usque ad mortem — | 
libenter omnia, omnia, Domine! eum gratia tua! 

3. De iustorum praemio ex P. Palma. 

1°. Christi gloria, et spes nostra. 
2*. Iustorum bona in praesenti. 
3°. » felicitas ?n morte. 

4. Contemplatio ad amorem spiritualem excitandum : 

« haber », quae habeo in persona mea; « poseer », quae 
externa bona; 

« todo es vuestro ». Si mihi ea reddas, iterum tua ipse pro- 
fiteor et profitebor, et nova tua beneficia nova oblatione resti- 
tuo et restituam; 

«a toda vuestra voluntad », non mea, quam nullam esse 
volo aut tibi totam oblatam adeoque tuam; | 
BN « dadme vuestro amor y gracia », non postulo, nec mihi, 
nee etiam Societati dona singularia, quibus olim floruere pa- 
tres.., amorem tui et gratiam, et dum gratiam dico, intel- 
ligo misericordiam. Quamquam doleo mihi et aliis, quod ube- — 
rioribus donis tuis, quae tibi forent ad gloriam, impedimenta 1 
ponam; 1 

templum me suum fecit, in quo scil. agnoscatur, et ho- 
noretur Deus, ut videant opera vestra bona ... Sed eheu! Quod 
ego templum, quae imago Dei! Ubi refero spiritualitatem Dei 
(per visibilium rerum contemptum), ubi bonitatem, benignita- 
iem, mausuetudinem, sapientiam? 

Maior sensus hwmiliationis quam amoris. 

Eheu! Eheu! Quid iuvat intellexisse, si fecisse pigeat! 


N. B. Multa saepe accidunt vel inclinationi meae contraria, — - 
vel contra aut praeter ea, quae facienda mihi statueram, dum  — 
venitur importune, dum multae afferuntur epistolae, dum mala 
aut inconvenientia ad me deferuntur, dum vel a 1* mensa vel 
a communi recreatione impedior. Signa externa aut verba di- 
splicentiae. 


Praepara animum ad eiusmodi contrarietates. | 

Quae facienda sunt, saepe ingrata, hine differuntur vel 1 
aliis, quae gratiora, postponuntur, aut nisi omnino obligatoria, 
omittuntur. 

Delectari de gratis non pure in Domino... 


MÁS er zi 


iu 
H 
E. 








NT PRESA TII T TET : 
4 AN AR \ 





ROMAE 1836 147 


Recreatio procuranda magis spiritualis. 
21 Oct. 1835. 
In ogni affare spinoso : Memorare o. p. V. M. 


1836. 
(d. 23 Nov.) 


Dies 1. 


Servire Deo Domino, in omnibus Illi soli, pro Eius volun- 
tate, non pro meo lubitu. Si interpellor, si impedior impor- 
tune, non quod ego volo sed quod tu. Totum malum a mea vo- 
luntate, ut contra, mea voluntate recte ordinata secundum vo- 
luntatem Dei, quid me #mpedire umquam poterit ? 

Reliqua. Omnia etiam rerum humanarum vicissitudines, 
calamitates. Quam multos haee adiuverunt ad virtutem et sanc- 
titatem! Ita et me, modo velim. 

« Tanto usar o quitarse, quanto », nec plus nee minus. Hoe 
scil. est ordinate uti vel abstinere. Si secus agam, inordinatio 
est. Et ista inordinatio quam frequens! ob voluntatis propriae 
viventis etiamnum ac vigentis vim nimiam. Mortificatio tum in 
usu creaturarum, tum etiam eum aliquid agere aggredior, ne 
omnino velim ilud tum perficere, sed impedimenta superve- 
nire, Deo ita disponente, feram patienter et libenter. Sacrifi- 
cium temporis Deo acceptissimum holocaustum. 

« Por lo qual es menester » ete. Ut illud aequilibrium ser- 
vetur, NECESSE omnino est indifferentem me reddere. Quod fieri 
nequit absque mortifieatione. Quidquid. placet etc. 

Laudare, revereri, servire, semper melius ae studiosus. 
Quid Pr. Gen. Soc. Iesu?!!! Quae perfectio in isto privato? ut 
sim forma gregis ex animo. Quae oratio, et quae operatio pro 
Societate? Domine, miserere, propter Nomen tuum! 


Dies 2. 


1. Confusio et pudor in accessu ad Deum, ad altare. 

Angeli rebelles et damnati, potuere olim, iam non possunt 
in aeternum laudare Deum, revereri, servire. Ego possum, et 
quod possim miserieordia est Dei singularis erga me, ex lesu 
Christi meritis. 

2. Miserieordia Domini, non obstantibus peecatis meis, 
eo me loco posuit, in quo tam multa incitamenta simul et adiu- 
menta sanetitatis. Unde peccatori indigno, post innumerabilia 
peccata et offensiones et negligemtias, tanti favores! 





MET TRENDS Pere m CETT NIIT d ELLA T MUS dos pe MAMEE y 24 fixés: 
VOUS PITE UE LT ST ELA anu d CA MESURE TCR BRE MPG BY GL MI UE CIN] NM 
Ne "m LL AM TA we vef ie SE PERS ih \ TN detta UN o TANT UN do SET " , 








148 OCTIDUA 














Quaevis etiam levissima in me Praep. Gen. Soc. Iesu ne- 
quaquam leviter ponderanda. Quantum enim boni impedire, 
quantum etiam mali inducere, in universa Soc. possunt, nisi im- 
perfeetum meum serio modo lugeam et ?ndulgentiam, absolu- 
tionem et remissionem supplex implorem. 

3. et 4. Cor hwmiliatum, cor afflictum, cor compunctum, 
eor confractum, cor contritum. Saltem procurandum ut habi- 
tuale sit cor compunctum et dolens de peccatis. Noverim Te, 
Domine, noverim me! 

Vita ordinata... studiosius sectanda et servanda. 

9. In inferno omnis eonditionis... sed uno nomine omnes 
maledicta, Ne perdas cum impiis, Deus, animam meam! 


Dies 3. 


1. Ubi, quaeso, est? Ubi? Ubi? Quis novit? Et moriens... 
quo iturus sit, nescit, dubitat, in sola misericordia Domini spe- 
rari potest. 

2. Beneficia quot et tanta! tanta indulgentia habita pec- 
eatorum gravitatem augent, maxime coram Iudice, et ita debet 
esse in oeulis meis, etiam ut his me ad contritionem maiorem 
excitem. 

Conf. gen. et rat. consc. : intemperantia in cibo, impatientia, 
interna, externa, dum importune interpellor, impedior, acedia, 
in oratione, in ex. consc., in agendis quae agenda sunt, profu- 
sio in loquendo et imprudentia, beneficiorum Dei exigua exi- 
stimatio in desolatione, quando fiducia de ultimo fine obtinendo 
veluti deficit. 

Remedia. 

1° Compunctio procuranda habitualis, tum per examina, 
tum in praeparatione ad confessionem, revocando in memoriam 
peeeata prout in 1? p. Exercitii 2i, sistendo praesertim in gra- 
vioribus. 

2° Obiecta ila, quae peccatorum et defectuum sunt ma- 
teria, vel quae valde alliciunt, vel quae repugnantiae sensum 
excitant, aeeurata meditatione discutere, quam levia, quam 
vana, quam nulla sint, quam merito contemnenda prae Deo. 

3° Deum contemplari in gloria sua, inter Angelorum cho- 
ros et Sanetorum, gloria et laude honoratum, per Iesum Chri- 
stum, et ab omnibus creaturis. 

Ad quam gloriam ego homuncio aliquid eonferre possum 
et debeo. 

Examinis partic. materia, omnes repugnantiae meae, eas 
vincendo, in tam variis quae occurrunt, ut ita magis semper 
magisque amoris proprii humor mortificatione, tamquam sale 
quodam, siccetur. 











ROMAE 1836 149 








Fiducia humilis de obtinendo fine tenenda firmiter, vel vocis 
actibus, si corde non sentiatur. I» £e confidit anima mea, non 
erubescam. Et vero quorsum tot ae tanta beneficia in imme- 
ritum collata, nisi ut tandem summum illud bonum, benefi- 
ciorum suorum omnium complementum, largiatur? 

Profecto, si tot beneficiis a divina misericordia praeventus, 
finem meum non obtinerem, nec apud me ipsum commiseratione 
dignus essem, monstrum ingratitudinis. | 

4 De iudicio universali. 

Umniversale incendium, ad purgandam terram a culpis ha- 
bitatorum, et vero, quis loeus, vel inter sanctissima loca, im- 
munis à sordibus? Ruinae partiales nune, fors plerumque, ob 
eundem finem. Ceterum hoe iudicium partieulare ad revocan- 
dos peccatores ad cor, ad purgandos iustos, ad sanctificandos 
magis sanctos, illud vero wniversale in vindictam. 

Gloria iudicis, desiderabilis summopere. O possim stare 
ante Filwm hominis! Ecce, isti dicunt: ubi est dies Domini? 
veniat. Ego autem mom sum comfusus.. et diem hominis non 
desideravi. 

Quam parva, quam nulla, omnia praesentia! illa, illa vere 
magna et grandia! Haec viva fide credere vera sapientia, haec 
firma fiducia exspectare est gaudere in spe. Venturus est iudi- 
care vivos et mortuos. Cuius regni non erit finis. Exspecto re- 
surrectionem mortuorum. Veni, Domine Iesu, Amen. Adveniat 
regnum twwnm. 


Dies 4. 
|^. 1. Regnum Christa. 

« Más afectarse y señalar en todo servicio » : in vita ordi- 
naria totum in eo consistit, ut agam contra propriam sensuali- 
tatem et contra amorem carnalem et mundanum. Haee sunt 
certamina quotidiana quibus me disponere debeo ad illa 
maiora, si quae mihi reservet divina Bonitas pro honore et in 
imitatione Regis mei. 

(S. Pater in parabola proponenda imitatus est Dominum, 
qui et ipse huiusmodi utitur, vg. filii prodigi). 

2. Homines et Dei in eos misericordia. 

Humani generis perversitas et miseria, sub daemonis ty- 
rannide, cuius, u£ inimici naturae humanae, animarum deiectio 
et pernicies per infames praesertim libidines, et corporum per 
immanem crudelitatem. Talia et nune eius opera et effectus 
in suis mancipiis. A qua servitute misericors et miserator Do- 
minus nos liberavit. 

3. Annuntiatio. Gabriel, Archangelus, Maria, Virgo humil- 
lima, mundo ignota, Joseph, sponsus pauper... Grandia nun- 











150 OCTIDUA 





tiantur de Salvatore. Sed omnis gloria intereà abscondita. In- 
visibilia Dei contemptum me docent rerum omnium visibilium. 

4. Nativitas. 

Eadem sensa. Vere tu es Deus absconditus. 

Fide, fide, fide vivendum et cogitandum et nn dt et 
operandum. 

9. Repetitio. 

Invenisti gratiam apud. Deum. Haee gratia non exemptio- 
nem à laboribus ae poenis, sed earum immo inerementum in 
hae vita Virgini sanctissimae attulit. 

Ita non in prosperis rerum eventibus, non in hominum 
quorumeumque aestimatione vel favore, non in ulla alia re na- 
turaliter optabili reponenda mihi aut existimanda gratia Dei 
est. 

Bonum in muneribus aut officiis, quae honoris aliquid ha- 
bent apud homines, sunt labores et dolores illis offieiis coniuneti, 
cetera nihil. Absit ut privilegii aliquid aut exemptionis afferant, 
aut certe ne.in hoc delectetur servus Christi. 


Dies 5. 


1. Circumcisio. 

Duplex in Iesu mortificatio et utraque gravissima, doloris 
et humiliationis. Filius Dei servi, mancipii, peccatoris signa- 
culum suscipit, nec pro forma, sed totam vim illius significa- 
tionis in se expleturus, idque eumulatissime, ita ut nullus ser- 
vus, nullum maneipium, nullus peccator in laboribus et dolori- 
bus et ignominiis Ipsum exaequet. 

Ita Nomen JZesu accipit. Si animas salvare praetendimus 
sine mortificatione, frustra sumus. Erramus in ipsis principiis, 
si absque hae aliquid boni effectum a nobis putemus. 

Ergo, obloeutiones, detractiones, murmurationes, etiam 
iniuriosae et calumniosae ... Unum postulandum ut ne Deus his 
offendatur, sed qui huiusmodi sunt bona fide loquantur et bono 
zelo. 

2. Praesentatio in templo. 

Oblatio Domini quam generosa, ad omnes vitae suae la- 
bores et aerumnas, ad dolores et ignominias mortis, non, ut 
nos offerre nos possumus, ut ad possibilia, sed ad certo fu- 
tura, quae omnia hie sollemni actu aeceptat volens ae lubens. 
Exsultavit ut gigas; dixi: Ecce venio. Dominus mihi aperwit 
aurem et ego non contradico, retrorsum non abü. 

3. Fuga in Aegyptum. 

Herodis furor... sed Dei providentia in sui dispositione 
non fallitur. Mira quidem haec et in speciem dura erga sibi 
earissimos, sed ita necesse fuit ad exemplum nostrum. Ut di- 


res 


Ses S. 





— mél E 
NS nM 


PRET riesce 


SRE ne 


gie 














ROMAE 1836 151 





scamus omnem Dei dispositionem adorare et amare, neque ho- 
minum adeo malitiam spectemus, sed potius in iis ipsis illam 
amabilissünam providentiam, quae eum nos durioribus probat 
experimentis, magis nos a se diligi ostendit, modo nos veli- 
mus. Ita Pater, quoniam sic fuit placitum ante Te! 

Superiores quidem errare possunt et, ut homines, errare 
solent in dispositionibus suis, a£ non fallitur divina providen- 
Lia. Ceterum Superioris est, voluntatem Domini puro corde 
exquirere eamque sequi, quod semper potest; licet saepe spe- 
eulative dubius, at praetice numquam dubius agere debet. 

4. Vita Christi sub oboedientia. 

Maria et loseph imperant lesu, et imperando exercent 
ipsi oboedientiam. Ita Superiorem agere debeo ex oboedientia, 
quia sie vult Deus, et oboediendo S? P! eiusque Constitutio- 
nibus, ita dieere potero: quoniam ego oboedio et vos oboedite. 
Sic decet nos implere omnem iustitiam. Virtute inferior sum 
lis quibus praesum. 

Puer proficiebat sapientia et aetate et gratia. 

9. Applicatio senswum in domo Nazarethana. 

Videre lesum, Mariam, Ioseph. Quam ordinati in omnibus 
actionibus, numquam otiosi, orant, laborant . . . 

Audire, silentium. Iesus, (n quo plenitudo divinitatis cor- 
poraliter et omnes thesauri sapientiae et scientiae Dei, ne ver- 
bo quidem scientiam suam manifestat. Nil de iis, quae tum 
agebantur in mundo, in imperio romano! nec iudicium aperit 
de ullo homine. Quale exemplum mihi pro conversatione et col- 
loquiis! Quae tibi praecepit Deus, in his esto. 

Odoratus et gustus. Nonne suavi fragrantia cor confortat, 
dum eum sancto quopiam versari eontingat? Nonne gustatur 
huiusmodi virtus? Quid ergo non efficiet Iesus, Maria, Ioseph, 
si corpus quod. corrumpitur, non aggravet amumam, et terrena 
inhabitatio non deprimat sensum spiritualem! 

Tactus, osculari vestigia lesu, Mariae, Ioseph, et istam 
terram quam calco, quaeque cohaeret cum illa terra ipsa quam 
ealeavit lesus. 


Dies 6. 


1. Vexillum Luciferi. 

Eius fraudes, 1° proponit quae dare non potest et decipit 
insinuans hominibus ea, bona facile esse obtinenda, 2° bona, 
quae vere bona non sunt, sed vanitas et afflietio spiritus, 3° finis 
eius est reddere miseros. Itaque, inimicus mortalis nostrae na- 
twrae fingit se amicum. 

Innumerabiles daemones mittit. Tertia pars angelorum ce- 
eidit, at millia millium ministrant Domino et decies millies cen- 








bi 1 
bri 
Dn. 





152 OCTIDUA 





tena millia assistunt ei, multi ergo milliones daemonum sub 
Lucifero militant. 

Quare nulla mentio de carnis illecebris, de corporis com- 
modis? 1°. Quia haec pertinent ad carnis tentationes potius 
quam ad fraudes Luciferi. 2°. Quia quod per se vitiosum est, 
non est propria huius meditationis materia. 3°. Corporis com- 
moda in quantum indifferentia sunt, satis continentur in divi- 
tiis, et quamvis ista carnis commoda non exprimantur a S. P., 
nil impedit quin meditans ad haee etiam reflectat, et in his 
etiam Luciferi fraudes consideret, pro necessitate quam in se 
reperit, si, ut ego, philautiae sit deditus. Quod quidem in reli- 
gioso, socio lesu, Praep. Gen'. quam pudendum! Et tamen 
quam saepe, in professione paupertatis actualis, ingeniose no- 
vimus commoda sectari! Domine, miserere! 

2. Vexillum Iesu Christi. 

Veram vitam monstrat Christus Iesus; non sunt in ipso 
fraudes. | 

Ierusalem, visio pacis, non obscuritas, ut in fumo Luciferi. 
Christus Iesus, Dominus angelorum, etiam angelos utique mittit 
innumeros. Sed de horum missione hie non agitur, quia non est 
ad finem huius meditationis, ideo neque dicitur quod ad omnes 
ae singulos mittat, quamvis vere omnes ae singulos invitet ad 
vexillum suum. ; 

In colloquio non petitur desiderium opprobriorum, sed 
petuntur opprobria, quae sunt medium ad finem obtinendae hu- 
militatis. Qui te beatum dicunt, illi te decipiunt. Qui obloquun- 
tur, obmurmurant, contemnunt, hi vere bene tibi faciunt. Ita 
S. Pater supplieabat admitti ad Iesu Christi servitium. 

In meditatione de regno Christi nos offerimus, hie magis 
proprie ae distinete petimus opprobria ete. 

3. Repetitio. 

4. De 3 classibus. 

Domine, quid me vis facere? 

Compunctio, compunctio, compunctio, haee et postea haec. 
(Exam. part.: frenare linguam, frenare gulam, frenare effusio- 
nem cordis in agendis, frenare laetitiam in prosperis, sollicitu- 
dinem aut moerorem in adversis. In illis: Domine, non sum di- 
gnus; in his: Vere deliqui et ut eram dignus non accepi). 

Quidquid. displicet, bonum est mihi. 

9. De 3 modis humilitatis. 

Sensus omnino novus, eum alias omnis affectus in 3%" ferri 
soleret, hodie 

in 1°. timor, ne aliquando in partieularibus cireumstan- 
tiis aut occasionibus in hoc ipso 1° deficiam miser, sensus qui- 
dem opportunus ad compunctionem ; 

















db. 
E 


ROMAE 1836 153 





in 2°, quid est, quod cum nec de vita, nee de magnis 
alioqui rebus agatur, peccatis venialibus me inquinem quo- 
tidie ob defectum indifferentiae ? 
in 3*. visum est mihi totum hucusque in me ferme mere 
theoreticum fuisse. 
Magna humiliatio, quae utinam ad salutem! Erit ad salu- 
tem, si compunctioni servandae ac fovendae serviat. 


Dies 7. 


Christi Domini dolores interni, ignominiae, dolores cor- 
poris, quam ampla argumenta compunctioni fovendae. Haec 
omnia propler me! Quid, si tantae misericordiae me capiat 
oblivio! 

Mysteria in cruce. 

Nil nisi doloris et compunetionis argumenta. Solum illud 
Ecce Mater tua, suavitatem habet et eonsolationem. 

Sub wmbra Illius, quem desideraveram, sedi et fructus evus 
dulcis gutturi meo. 

Umbra, vere nonnisi umbram percipimus doloris et amo- 
ris, qui est in Iesu crucifixo. 

Desideraveram, voluntatis actu. Bonum quidem est ideam 
grandem sibi formare de Christo Iesu. Sed ne in intellectu si- 
stat contemplatio, sed ad voluntatem transeat per imitationem. 

Sedi, non contemplandum praetereundo, sed sedendo cum 
quiete et mora. 

Fructus, quidquid est repugnans naturae, fructus est 
Crucifixi et erit dulcis, si sedere sub umbra Illius discam. 

Fruetus universalis erit compunctio. 


Dies 8. 


1. Resurrectio Domim. i 

2. Anima beata, ad Inferos descendens, limbum Patrum 
facit paradisum, mox ubi eorpore soluta fuit, tristitia eius versa 
est in gaudium, ignominiae in gloriam. Quae gaudia, quae gra- 
tiarum aetiones a Patribus! 

2. Redit ad eorpus in sepulehro, illud vivificat, transmutat, 
glorifieat. Pro nuditate paupertatis vestitur gloria, pro dolo- 
ribus claritate, subtilitate, immortalitate. Patribus ostendit 
quae passus sit, prophetis impleta adamussim eorum oraeula, 
quibus passionis circumstantias et partes omnes praenuntia- 
verant. 

3. Apparet Matri sanctissimae eamque solatur plenissime. 
Gaudet Mater gloria Filii et hoc ei sufficit, de se omnem euram 
Ei relinquit. Gratias ... propter magnam gloriam tuam. 

2. Repetitio. 








154 OCTIDUA 


Gaudium de Christo in re, pro nobis autem in spe. Commu- 
nicantes Christi passionibus gaudete. 

Si (n anima desolatio, tristitia, taedium, timores, si oblo- 
cutiones, murmurationes, contemptus, ealumniae, si in corpore 
labores, defatigatio, molestiae frigoris, aestus, famis, sitis, do- 
lores, morbi, gaudete, sicut socii passiomwm sic et consolationis. 
In omnibus miseriis imitanda B. Virgo, quae inter acerbissima 
ila servavit vivam fidem, spem firmam, caritatem ardentem, 
nec fraudata est a desiderio suo. Vidit Filium glorifieatum, 
cum ipso et de ipso et in ipso beata. 

3. Ascensio Domni. 

Data est mihi omms potestas, Ego vobiscum sum.... 
Quantam fiduciam servis suis ingerit Dominus! Sed haee pro- 
missa in communi, non singulis nisi se Eius praebeant servi 
fideles. 

Benedixit eis... O benedieat mihi, Societati, Ecclesiae, 
mundo universo...! 

4. De amore. 

« Tomad », est affectus vehementis, quippe eonsiderans Dei 
in me beneficia et quaerens quid vicissim ego Ei donare possim, 
cum nihil inveniam quod non sit Ipsius donum, merito prorumpo 
in istud « T'omad ...», et addo, quasi seeundans summae beni- 
gnitati, qua Ipse mea haee esse voluit: « y recibid .. vos me lo 
distes, a vos, Señor, lo torno », et si millies donas millies resti- 
tuo, nec alio nomine volo haee esse mea, nisi ut novo semper 
actu voluntatis ea possim éua facere. 

Sed memento, amorem magis in operibus quam in verbis 
ponendum esse, ne affectu tam bene verbis expresso contentus 
plenitudinem eius opere explere detrectes. Sane in opere ex- 
tensionem habet quodammodo infinitam. 

Complectitur porro haee oblatio etiam agere et pati, ut 
- respondeat beneficiis Dei in hoe puneto consideratis. 

In 2? puneto habitat, praesentia Dei in omnibus requirit, 
ut ego Domino praesens sim et ambulem coram eo. 

In 3° p. operatur, ut Eum operantem in creaturis contem- 
pler iisque utar cum ea discretione et quadam reverentia, quam 
concursus Dei in illis merito postulat. 

In 4 p. amor Dei tanquam Boni absoluta. 








ROMAE 1837 155 





1837. 


Dies 1. 


1. Creatus ... Omnis diffieultas, omne impedimentum in me 
et ex me, ex voluntate propria, ex amore proprio. 

Laudare, revereri, servire Deo per se honorificentissimum 
et iucundissimum ; voluntas Dei enim non potest non esse bona 
et optima et ipsi etiam creaturae suae desiderabilissima, sed 
nimirum est altera voluntas huie voluntati semper renitens, 
repugnans! Haec ergo debellanda. Persequar et non convertar 
Gonec deficiat. 

Ut Deo perfecte serviam, i. e. Eius faciam voluntatem, 
necesse est ilam cognoscere, ut cognoscam seu inveniam, 
necesse est quaerere studio proprio et oratione, at nee studium 
hoe erit serium, nec oratio effieax, si quid in voluntate mea 
inordinatum, voluntati Dei repugnans, non primum impugna- 
tum ae debellatum sit, saltem ita ut cedat facile supremae vo- 
luntati. 

2 et 3. Reliqua ... Omnia media ad serviendum Deo, etiam 
hominum iniquitas, et quidquid accidit. Omnia pro modo quo 
recipiuntur; si recipio prout decet Dei servum lucrum est, non 
perditio. 

4. Non modo creatus sed et redemptus, sanctificatus, vo- 
catus ad Societatem et 1n ea professus et superior constitutus, 
ad hoc ut melius ae perfectius serviam per me et per alios! 

Media Societati etiam adversa omnia, sie enim opera Dei 
promoventur ad altissimum finem. 

9. Repetitio. | 

Intime sensi, umquam, fore ut satisfecisse me meo muneri 
Praeg!. Gen“. existimare possim. Sensus iste verissimus ; inte- 
rea tamen faciendum quod facere possum, successive sine tur- 
batione, (paratus sum et non sum iwrbatus) et cavendum ne 
dum circumspicio qua parte incipere debeam, haeream ultra 
modum suspensus et tempus teram mihil agens, quia plus quam 
satis deliberans. 


Dies 2. 


1. Angeli, tanta sapientia tantaque gratia, tamen amore 
proprio illusi perierunt. Plena dependentia a Deo et proprii 
nihili recordatio; nemo potest accipere quidquam. Cum pudore 
et confusione ambulandum eoram Deo et hominibus. 

Sed quantae Dei miserationes in me super tot milliones 
angelorum et hominum! Hoe autem per Chrüstum crucifixum! 











156 OCTIDUA 





2. Mira Dei benignitas in me, omni vita mea toties redu- 
centis me misericorditer in viam rectam eum ab ea deflecterer! 
Confitebor tibi in directione cordis. Ac si Dominus opus ha- 
beret, ita mei curam gessit ab adolescentia et usque et usque, 
licet ingrati saepe et saepe rebellis; de quo eo magis mihi eru- 
bescendum et dolendum, qui talis fuerim erga talem! 

Numquam, satis gratus, non satis dolens, laborans, patiens, 
amans esse possum! Minor sum et minor semper ero omnibus 
miserationibus tuis. 

3. Repetitio. 

Grandis timor, ne tam multis misericordiis liberalissime 
praeventus a Domino, male tantis beneficiis respondens, indigne 
donis Domini abutens, severius iudicer ... idque ex exemplo 
angelorum, Adami et aliorum, ut Saul, populi electi, Iudae. 

| 4. Repetitio. 
9. De inferno. 








TR € e cox SN 


i ES 


US 


9 


CSS 


Dies 3. 


1. De morte. Nudatus, consumptus, ubi est? 
2. De wudicio. 
3. Conf. gen. 
1°. loqui de me rebusque meis; i£em sententiam meam 
proferre de negotiis, profusio in verbis, sensus displicentiae, 
exterius etiam ostensus, in contradictione ; 
2°. ad importunas petitiones eleemosinarum inquietando, 
exterius etiam; 
3°. invigilare oculis magis et phantasiae ; 
4*. gula, aliquando nimium, vel obseeundando gustui ; 
9°. impatientia in interpellationibus, in petitionibus im- 
portunis ; 
6°. negligentia in oratione, in examine, in officio aliquando. 
4. Remedia et media ad profectum. | 
1. Compunctio procuranda ut sit habitualis in prineipio 
omnis orationis, per frequentem memoriam peccatorum totius 
vitae fere ut in 1° puneto exercitii 2! de peccatis. Peccata illa 
eiusmodi sunt ut non modo compunctwum cor, sed etiam scissum — 
exigant; nec enim sunt puncturae leves sed scissurae. Tu pec- | 
eatorum tuorum memoriam serva, ut Deus eorum oblivisei di- — 
gnetur, eaque. suo tempore et quoad culpae reatum et quoad 
poenam deleta invenias. Haee compunctio praecedat omnem  — 
orationem et evagatio animi facilius vitabitur. | 
2. Humilitas in bonis servanda, cogitando te parvulum, 
in omnibus dependentem a matre, qui ni sustentetur nec pas-  - 
sum formare potest... Si ita sustentatus ambulat, faeit aliquid, 
sed quantulum illud est quod ex sua parte facit! Ceterum nil 


salo de en mi 2 d miren MA m e E E Dm. 


EE 


TE PEEL he sr do à 


PP ER PI PT RP rue 











ROMAE 1837 157 





habet nisi miserias et necessitates et sordes. Secerne ergo pre- 
tiosum a vili et videbis quid tibi de tuo sit. 

3° Amoris proprii humor exprimendus, qui divinae vo- 
luntati eiusque proin gloriae unice in nobis opponitur. Lumine 
praetieo indigeo et robore voluntatis. Alterum frequenti consi- 
deratione et ratiocinatione eum divina illustratione, alterum 
frequentibus actibus doloris et propositi eum divina gratia ae- 
quiritur. Ut ita tandem ad abhorrenda ea quae natura amat et 
ad amanda quae illa horret, perducamur. 

Hoe in meditatione, hoc in examine, praesertim particulari, 
hoe praeterea per diei decursum pro opportunitate et cireum- 
stantis. | 

Quidquid placet ete. Fiat sicut mare contritio mea. 

9. De filio prodigo. 

Da mihi substantiam. Quam impudens temeritas! Quid il- 
lum contingit?! Ita ego, si Dei donis ac bonis, mihi commen- 
datis, ut meis uti praetendam. 

Dissipavit. Ego dissipassem plane, nisi abeuntem vel re- 
cedentem Pater benignissime subsecutus revocasset cito... 

Non suffieit ut credam me vilissimum peccatorem, necesse 
est ut talem vere me esse sentiam. Mirum quod non sentiam! 
Et haee ipsa est nova ratio humiliationis, confusionis, com- 
punetionis. Quid enim eoram Deo? Quid si...? 


Des 4. 


1. De Regno Christa. 

Vietoria eerta promittitur et inviolabilitas, sed iis qui Re- 
gem sequantur ita ut cum ipso in acie sint eique adhaereant ; 
retro manentibus atque haerentibus in extremo agmine vul- 
nera timenda sunt et pernicies. j 

« Amor carnal y mundano », intell. quae caro (natura) et 
mundus amat. 

2. Repetitio. 

Viva fides in Christum, Regem aeternum et Dominum uni- 
versorum, qui debellaturus venit inimicos suos, daemones, glo- 
riae Patris sui hostes et humanae item naturae osores, homi- 
num carnifices erudelissimos. 

Ex parte nostra in hae Christi expeditione magis direete 
eum carne et mundo pugna est, quippe daemonis auxiliariis, et 
ideo nos offerre Christo debemus ad agendum contra ipsos, eo 
enim ipso agemus et contra daemonem. 

(Ariditas in oratione ad compunctionem iuvat). 

Pugnae ordinariae sunt illae domesticae, quotidianae, ita 
etiam in Christo; sollemne illud in acie proelium (campale) 
fuit in passione. 


SONO GS BT 








158 OCTIDUA 





3. De Incarnatione Domini. 

Homines, quales fuissent sine Christo? quales fuere etiam 
Christo promisso et in populo electo praefigurato? et quales 
etiam nune non solum Tartari sed et Christiani, Catholici? Et 
ego qualis sum! qualis essem? 

Sanctissima Trinitas, per viscera misericordiae. 

Gabriel, voluntate Dei beatus et promptus, quam pulchra 
oppositio charitatis in S. Archangelo ad invidiam diaboli. 

Maria sola sime exemplo placuit et ipsa humillima ne- 
sciebat. 

4. Repetitio. 

9. De modo, quo Christus qn Incarnatione human generis 
redemptionis opus auspicatur, contra amorem proprium. 

1° Verbum Caro factwm. Filius Dei unigenitus incarna- 
tus est, humanam naturam, eius animalitatem suscipit eamque 
degradatam, poenis obnoxiam, secluso peccato. Exinanivit se. 
Ego vero quid? qui cwn peccato animal degradatum! 

2° In statu conceptionis in utero non horruisti. Et tamen 
videretur futurum fuisse opportunum ad finem gloriae Dei, si 
statim homo perfectus hominibus lucere exemplo et doctrina 
potuisset in tanta mundi necessitate... ! Sapientiae Dei tale 
consilium, talis eius voluntas, ut discam 2?/llusionem detegere in 
speciosis. 

3° Actus incarnati Verbi. Humilitatis actus, affectu et in- 
tellectu ; ereatura, homo se humiliat... idque non ex tristitia 
aut ex necessitate, sed hilaris, sponte. O exemplum! Exsultavit 
ut gigas, humiliationis viam ingrediens et offerens se ad omnes 
humiliationes futuras, exsultanter et cum sensu victimae pro 
mundi peccatis, quo nomine omnem sibi humiliationem tamquam 
debitam admittebat. 

Quid hie offerre possum, nisi cor compunctum, contritum, 
exinanitum, ad nihil redactum. Vere enim qui actus humilia- 
tionis in me esse aliquid potest? 


Dies 5. 


1. De nativitate. 

Omnia eo directa, ut in summa paupertate ... « Vagit In- 
fans » quoad sensum, sed in corde et parte superiori: Ita Pater, 
quoniam sic fuit placitum ante te. Non ex tristitia aut ex neccs- 
sitate. 

2. De circumcisione. 

Eadem ut supra. 


Nomen autem Zesu gloriosum, sed pro hae vita nonnisi la- 


boriosum ut impleatur. Ita nobis esse debet Nomen Societatis 
Iesu. Sit laboris et contumeliarum ete. seges. 














ROMAE 1837 159 


3. Purificatio Virginis et praesentatio Pueri. 

Sacrificium Virginis. 

Oblatio Pueri lesu in omnem Patris voluntatem, iam bene 
et distincte cognitam, longe sibi melius perspectam quam Si- 
meoni. Sed resignatio perfectissima, non ex tristitia aut ex ne- 
cessitate, sed hilariter quia haec voluntas Patris sola ratio suf- 
ficiens. 

4. Fuga in Aegyptum. 

Herodis furor. 

Ioseph sollicitudo, Mariae et Iesu resignatio cum summa 
pace. 

Super omnes Patris providentia vigil, quae etiam impio- 
rum furore utitur ad fines suos. . 

5. Vita Domini abscondita. 

1° Abscondit et quae scit et quae facit in divinitate. O 
humilitas, vanitatis meae confusio! 

2 Ad ea, quae sibi opus erant et matri, ministrabant 
manus eius. Pauper et in laboribus a wuventute. 

Rex, qui expeditionem proposuit ad debellandos hostes 
suos, 30 annis expugnat sensualitatem et amorem carnalem et 
mundanum. Haee prima pugna et perpetua, ne in magnis et mi- 
rabilibus versari me debere existimem et scilicet ipse illudar. 


Dies 6. 


1. De Vexilhs. 

2. Repetitio. 

Forma horribilis Luciferi repraesentari non potest, nisi e 
variis beluis mutuando formam et cornua et dentes et ungulas... 

Quieumque in quoeumque statu laqueis eupiditatis divitia- 
rum et honoris mundani irretiri se sinit, mox ea experitur quae 
eastris Luciferi propria sunt, tentationem, tenebras, commo- 
tionem, eonfusionem, horrorem. Statu perfectionis excidit et 
in suo statu, si is perfectionis non sit, perfectus esse non potest. 

Ideo paupertas spiritus et contemptus amor dispositiones 
sunt et eonditiones, sime quibus non ad perfectionem in quo- 
eumque statu. Et hoc ut intelligatur ante electionem vel refor- 
mationem, scopus est S. Patris in hac meditatione. 

Exercitium de Regno Christi magis respicit praxim uni- 
versalem in tota vita, imitationem seil. Christi Regis. Duo ve- 
villa magis ad theoriam pertinet et ad animi dispositionem. 
[deo etiam dicit S. Pater in praeambulo : u£ videam intentionem 
Christi et item intentionem Luciferi; hie inimicus nectit frau- 
des, Ille veram vitam ostendit. 











160 OCTIDUA 








3. Repetitio. 
3 Quam multos etiam ex vocatis ad vitam apostolieam frau- 
dibus istis suis Lucifer mancipia sua fecit et pertraxit in per- 
niciem ! | 
E Quam multa motiva amandi contemptus praeter illud quod 
P praecipuum est, exemplum Christi! Cor eompunetum, eontri- 
P. tum ob culpas commissas non optabit contemni? 
E. 4. De 3 classibus. 

E S. Patris exemplum est, iuxta intentum suum cirea statum 
1 paupertatis deliberantis. 
| Mihi compunctio et amoris proprii expugnatio universalis. 
Dominus det occasionem et movere dignetur... Mortificatio 
E gulae. Dominus aperuit mihi aurem et ego non contradico, re- 
à trorsum non abu, faciem meam non averti. 
b 5. De tribus modis humilitatis. 
- ; In 1° modo. Notandum hane animi dispositionem non ita 
m seeurum reddere, ut occasione vel tentatione oblata non possis 
labi. Exemplum David, Petrus ete. O mi Deus potius... Com- 





" 
DE AE nn Ve een 


aeq ES 


À punctio, compunctio, etiam ob perieula quibus expositus es, 
à dum vivis. 

E In 2° modo. Cum defectus indifferentiae sit venialium pec- 
p catorum seges et ex illo defectu pleraque proveniant, quae ma- 


P teria sunt tuarum confessionum, patet non solum negligenfias, 
non solum offensiones, sed etiam proprie dieta peccata tibi esse 
quotidiana. Et compungi nescis? 

3 Ad 3^, Qui aspiras, indifferentiam nondum assecutus, quae 
E 2! est? Saltem concupivit anima mea propter imitationem et si- 
E militudinem Regis mei et Ducis Mei. O Iesu dignare... 

| In meo hoc gradu et statu similis esse Christo affectu ma- 
4 gis possum quam actu, quae quidem non exigua miseria. Saltem 
ergo parum illud, quod actu appropinquare datur, ne perdam! 
Sed et in hoe negligens et tepidus; quanta compunctionis ma- 
teria! 


3 Dies 7. 

" 1. Jesus in horto, Salvator et exemplum. 

Tristatur et ego? 

Pavet et ego? 

Taedet illum et me? 

P Agonizat et ego? Oratione tali. confortatus. 

2. Ignominiae, comprehensionis, Annae, Caiphae, Pilati, 


L | Herodis. 

D 3. Dolores, flagellatio, spinea eorona, baiulatio erucis, eru- 
E cifixio. 

1 


Rh. Si a me tanta posceret Deus quanta lesus passus est pro 
me, utique nimium non posceret, nune vero... 











ROMAE 1837 161 


4. De mysteriis in cruce. 

In quaeumque afflictione eavenda pusillanimitas, animi 
deiectio, diffidentia. Numquid vr dolorum, vermis et non homo, 
opprobrium hominum et abiectio plebis factus Christus Domi- 
nus Patri minus carus? Immo vero... 

5. Christus crucificus compendium omnium afflietionum 
in omni genere simul coniunctarum, cordis, famae, corporis. 

Angustiae vero ex nimia occupationum multitudine quid? 
De his angustiari imperfectionis est. Vel istae occupationes 
sunt aliquomodo voluntariae, et debent minui, debent deelinari, 
vel sunt necessariae et a mea voluntate non dependent, et in 
hoc casu facere quod. fieri potest. Fortasse non satisfacies ho- 
minibus, sed Deo satisfacies et sufficit. Hominibus ita non sa- 
tisfecisse coincidit eum aliquo genere afflietionum Christi eru- 
eifixi. 

Memento tibi in hae vita, pro isto statu hominis degradati 
per peccatum originale et, quod longe peius, innumerabilibus 
peccatis aetualibus sauciati, etiam ad exemplum Christi nil esse 
melius neque eonvenientius, nil utilius, nil magis necessarium 
quam pati quocumque demum modo ae ratione Deus te pati vo- 
luerit. O crux ave, spes unica! 


Dies 8. 


1. Reswrrectio. 

1° Anima beata, statim beata eum soluta a corpore; in 
mortis puneto victoria et terrae motus et petrae scissae etc. 
signa triumphi de mundi principe. Sit vrrA labor et dolor, ut 
Mors sit beatitudinis immediata possessio! 

2» In limbo animabus iustis, Christi anima veniente, pa- 
radisus. 

3° Ad sepulchrum eorporis transmutatio momento faeta. 

4 Matri Sanctissimae exsultatio de Filii gloria et gau- 
dio. Hoc vel solum superabundans solatium in vitae adhue du- 
raturae laboribus. Filius meus vivit beatus, regnat. 

2. Repetitio. 

Etiam Christo, pro sua dignatione et amore erga nos ita 
volenti, corpus mortale fuit animae ergastulum, e quo egressa 
libera fuit et beata. Sed post resurrectionem corpus o quale, 
quam dignum anima beata! | 

3. De resurrectione. 

Quinque status naturae humanae : 

1° Qualis in Adamo, in statu integritatis. 

2 Qualis post lapsum, descriptus in praeambulo de pec- 
:atis. 

3 Qualis post lapsum et addita peccata actualia, de- 
seriptus in contemplatione de Inearnatione. 





11 











162 OCTIDUA 





4* Qualis in Christo in vita mortali, scil. miseriae cor- 
poris et animi etiam, ut in 2°, absque peccato et imperfectione 
ulla, sed ad exercitium virtutis, quia ipse victima et exemplar. 
Debebatur Illi status qualis in monte Thabor, sed nostras mi- 
serias assumpsit, similis nobis absque peccato. 

Ad hune statum Saneti in vita sua conformare se studue- 
runt, hune multi proxime asseeuti sunt labore et dolore, sed 
sine peccato, corpore subiecto animae, ita ut haee exercitaretur 
quidem sed non aut quam minimum impediretur. Hue aspiran- 
dum et enitendum mortificatione. 

9" Qualis in Christo redivivo, in quo corpus et anima, 
sine eomparatione nobilius reformata natura humana quam 
primum in Adamo condita, vere divinitatis particeps. Cogita 
eorporis Christi mirabilia ae divina in Eucharistia. 

Hoe obiectum spei meae! Reformabit corpus humilitatis 
nostrae, configuratwm corpori claritatis suae. 

Quanto maiora contulit Christus quam Adam perdidit! Mi- 
rabiliter condidisti et mirabilius reformasti. 

4. et 5. de amore. 

ad p. 2. Oratio: Da mihi Domine reverentem amorem 
et amantem reverentiam in conspectu tuo; 

ad. p. 3. In ereaturis nocentibus, ut in impiorum facino- 
ribus Deum cernere, qui effectus illos amanter vult ad punien- 
dum, ad purgandum, ad sanctificandum ... Ipse ergo solus sit 
timor meus et amor meus; 

ad p. 4. Contemnenda bona ista infima, ut ad amorem 
summi boni aliquando perveniam. Quodeumque bonum hones- 
tum, utile, desiderabile, tamen Deus melior. Eius voluntas om- 
nis desiderii regula. Omnia nonnisi in lllo et propter Illum 
amanda, proinde et propter Illum omittenda, reliquenda, abii- 
cienda, spernenda. 


1838. 
(ds Ib. Oct) 


Dies 1. 


Laudare Dominum in omnibus. Tibi Domine vivo, Tibi 
spiro, tibi lego, tibi seribo, tibi angustior et affligor, tibi gau- 
deo ae delector... 

Explere quae Fundamentum requirit non est, nisi per 
Christi gratiam, per quem Maiestatem tuam laudant Angeli... 

Hominis, Christiani, religiosi, socii Iesu, sacerdotis, pro- 
fessi, superioris ac praesertim Praepositi Generalis obligatio- 
nibus satisfacere, est longe supra vires. Stultus sim, si hoe non 











ROMAE 1838 163 


sentiam. Sola restat Domini misericordia, in qua omnis ratio 
consolationis ac fiduciae, et commode misericordiae Domini 
mentio quotidiana ae perpetua occurrit in precibus, in divino 
officio etc. 


Dies 2. 


In peccatis angelorum et primi parentis, illud praecipue 
merito percellit, quod tot donis, tanta cognitione, tanta gratia 
a Deo praeventi erant; eo severiori iustitia punitum est illo- 
rum peccatum. Et quid me sentire par est de culpis meis, post 
tot ae tantas divinae bonitatis miserationes? Nonne magis of- 
fendi Deum a me in levibus quam a tot aliis in gravioribus 
merito cogitare debeo? 

Deinde in Adami peccato, punito in sua progenie, exem- 
plum damni, quod ob mea peccata in universam Societatem fa- 
cile redundabit. Ergo culpae etiam leves valde ponderandae 
et vero imperfectum meum lugendum assidue. 

Peccata: 

1° phantasia illa, 
2° gula, 
3° impatientia et nimia effusio in agenda, 

4 sermo de me rebusque meis, de proximorum defecti- 
bus, de rebus publicis, nimis effusus aliquando et liber nimis, 
2^ negligentia in orando, aliquando in eonfitendo. 

Ad haee omnia applieanda ea quae in 2° Exereitio. 


Dies 3. 


De morte. Consumptus ..., etiam vivum corpus quid? con- 
tectum ... quanta vanitas! putredo! 

De iudicio, quid si comparendum eoram Principe, adstan- 
tibus primariis administris, ut iudiceris? 

Iudex, est tamen benignitatis Dei, ut iudex sit Deus homo 
Salvator! 

Bonum omne donum Dei, malwm omne et quidquid mali 
bono admixtum omne meum. 

Purgatoriwm, quid mirum, ad illa aeterna gaudia, quae 
nullis vitae laboribus satis promereri possunt, aditus non pa- 
teat nisi perfectissime purgatis? 

Rat. consc. Aliquis in humilitate profectus, sed videntur 
necessarii defectus quotidiani ad humilitatem fovendam; exa- 
minum ariditas, ariditas orationis extra praescriptam. 

Remedia et consilia. 

Humilitas ex intima cognitione sui ita viva et actuali, ut 
non in eorde solum habitualis sit, sed et in verbo et in omni 
aetione. Ad hoe iuvabit annorum praeteritorum memoria, eom- 











xao CR ENTRE ee UH | us soles folis, Loo c D ET ere e MERE TI 0 RP rra de T 
: PAR rs ser M OPE TR CUR AD TT MENU. FT E EL PME EY RP NET 





164 OCTIDUA 








parando eum gratiis divinis et cum obligationibus status et 
gradus, exercenda quotidie in examine ete., unde et compunctio 
et amoris proprii impugnatio et repressio; ceterum humilitas 
DONUM Der. 

Ante examen tantisper colligendus animus. 

Examinis particularis materia. Ad Maiorem Dei gloriam. 
Quid impedit potissimum, quid iuvabit cognoscendum ex me- 
ditatione menstrua de animae statu ac vitae habitu. 

Pro oratione extra praescriptam aliquod punetum praepa- 
randum per quod ingrediamur. 

Ad animi pacem in meo munere, viva fides de Providentia 
Dei omnia disponentis, prospera, adversa. Nam quod vult Deus, 
hoc omnino fiat necesse est. 

Magister Christus ; ut lectionem servi sui repetere et menti 
et cordi imprimere dignetur! 


Dies 4. 


Christus Rex; eoram Illo caelesti satellitio cireumdato in 
SS. Sacramento, qua reverentia, qua compunctione compa- 
rendum! 

Hominum ommnwm, nisi Redemptor fuisset datus, perni- 
cies, vere massa damnata. 

Quam opposita quae in mundo et quae in domo Nazarena! 
Superbia humilitas, elamores silentium, scelera innocentia, odia 
charitas. 

O misericordiam Dei et Redemptoris infinitam! Sine hae, 
quid mundus et quid ego forem eum mundo? Et mundus ipse, 
quamvis et nune perversus, quanto peior foret sine Redemptore! 

DB. Virgini quis honor tribui a nobis potest, qui comparetur 
salutationi eidem faetae ab Archangelo, Deo mittente? 

Iter laboriosum B. Virginis e Nazareth in Bethlehem docet 
laborare «sque ad defatigationem, etiam in rebus non secun- 
dum gustum et genium. 


Dies 5. 


In Circumcisione Dominus, mortificatus interne et externe, 
eum obligatione totius legis durae, minacis, servorum et man- 
eipiorum carnalium propriae, servandae ... Pater caelestis erga 
Filium sibi dileetum rigorem. explieat, quia nostra carne in- 
dutus et victima mundi est. 

Nomen Jesu; ita rigori honor copulatur. Tamen is honor 
qui graviora importet onera. Si eooperari lesu ad salvandas 
animas volumus, frustra sumus sine mortifieatione. Salvator 
commodus est eontradietio in terminis, 

Maria particeps dolorum, sie ergo et honoris. 

















ROMAE 1838 165 





In Purificatione et Praesentatione. 

Maria, nullum privilegium nulla exemptio. Ecce ancilla. 

Iesus, hostia. Ita Pater, quomiam sic fuit placitwm. 

Simeon agnoscit; hoe solatium Virgini sed temperatum 
tristi vaticinio. 

Ut revelentur ex multis cordibus cogitationes, scil. multi 
Messiam venturum praedieabant, desiderare ostendebant, sed 
quid haberent in corde ad Eius adventum erant ostensuri. Quam 
diffidendum de cordis perversitate! 

Fuga in Aegyptum. 

Herodes impius, insanus, Deo sie permittente, sed demum 
sibi soli vere nocuit. i 

S. Familiae humilitas, obedientia, fides, resignatio, fiducia. 

Vita abscondita. Pax et animi tranquillitas in vita privata 
ae domestica. 


Dies 6. 


Lucifer terribilis, verum ut femina. Fraudes eius non ad 
illas restringuntur, quae communiores sunt et generaliores, 
sed iis, quibus istae fraudes ita cognitae sunt ut sperare non 
possit effectum, alias utique texit magis subtiles sub specie 
bow. Huiusmodi sunt mihi émportunitas spiritus et inquietudo 
in negotiis officii mei, sub specie zeli et diligentiae. 

Sub Christi Ducis vexillo; cogitanda praeter illa duo prin- 
cipalia, peculiaria et propria ae singularia pro necessitate mea. 

De 3 Classibus, item. Quid impediat?... Inveni particu- 
lare illud phantasiae malum, eui applicandum remedium abstine 
'eum omni severitate. O miseriam in homine... praeposito ge- 
nerali! 

De 3 modis humilitatis, item ad particularia et propria 
tertius modus applieandus. Quidquid placet... 


Dies 7. 


In horto Cor Iesu non solum humuiatum, afflictum, com- 
punctum, sed scissum, sed plane contritum. 

Angustiae cordis ob peccata et miserias etiam bonae sunt, 
nam et ob peecata mea Cor Iesu angoribus pressum fuit. 


Dies 8. 


Anima beata statim ubi eorpore (ergastulo, in quo et 1psa 
lieet non impediatur exercitabatur tamen, ut in omnibus esset 
similis absque peceato) soluta fuit. 

Patribus in limbo pars facta gaudii et gloriae prout la- 
borum socii exstiterant. 


WOES WU PS IMEEM Y EE ERE E IEEE ITE M iin AM rada cS n dro wai da MOS : ; ! 














166 OCTIDUA 


Quae vero pars gaudii data Matri SS^, quae omnium ma- 
xime partieeps fuerat laborum! 

Discipulorum imperfectiones non impediunt, quominus op- 
timus Salvator benignitatem suam illis etiam apparendo ma- 
nifestat. 

Domini redivivi agilitas in tam diversis apparitionibus 
ipso primo die resurrectionis, non amplius laboriosa itinera, 
non defatigatus sedere, aut dormire indiget. 

Quam bene terminatur ultima contemplatio de gloriosis 
Christi mysteriis in illa admonitione angelorum: Viri Galilaei, 
quid statis? et in futuri iudicii commemoratione, ut illud prospi- 
cientes ad opera digna nos aecingamus. 

— In p. 2° de amore, est beneficiorum divinorum perpetua 
continuatio ut quae dedit, det etiam continuo; in omnibus be- 
neficiis, etiam generalibus, 10 mihi ponderandum. 

In p. 1° libertatem offerens, promptum me exhibere ad hoe, 
ut id, quod ego volo aut vellem, impediri Domino disponente 
paeate feram. Applieandum ad importunas interpellationes et 
ad tempus, quod impendere saepe cogor aliter quam vellem. 
Domnus disponit. 

« Tomad, Señor ... toda mà libertad ». 

Hoe denique amoris mei exercitium esse debere intellexisse 
mihi videor. O gratiam divinam! Neque sentio mihi fore im- 
possibile in negotiis sese cumulantibus et urgentibus et phan- 
tasiam vivaciter exeitantibus. Domine, da quod. tubes. 

Reformanda. Recreatio, modus excipiendi venientes, lo- 
quendi eum externis; ne effusus sim, ne facetias secter; modus 
aecipiendi epistolas; earum leetio et scriptio, mimis sollicita. 
Examina et oratio. Manuum motio in loquendo. 


N. B. Oculorum et phantasiae libertas, praesertim extra 
domum et in choro. T'empori parcendum. 


1859. 
(d. 15 Oct.) 


S. P. Ignatius 
Dies 1. 


1. Creator, Dominus, creaturae quid esse potest nisi depen- 
dentia omnimoda et subiectio? Creator iure suo potest creatura 
uli et abuti, quod tamen pro infinita bonitate non facit, sed 
magna cum reverentia disponit nos. Verum hoe liberalitatis 
Eius est. Ego vero «hil iure meo exigere possum, omne do- 





5 

[ 
E 
P 
l 
Y 





ROMAE 1839 167 








num gratuitum est, a Creatore nihil tale merenti concessum. Ego 
miserabilis creatura tua et wndecwmque divino conspectu tuo 
indignissimus. Non quod ego volo, sed quod tw. Qua fronte 
desidero maiora quam quae Deus largiri dignatur? Nonne Deo 
subiecta erit anima mea? 

2. Deus liberalissimus et in praefigendo fine salutis animae 
et in mediorum copia, quoniam omnia servire possunt ad finem 
et ad hune a Deo destinata et ordinata. 


NB. Salvare animam, gradus autem sublimior non aeque 
omnibus et in hoe hwmilis resignatio necessaria est. Quamquam 
mihi tam multa insignia praestitit Deus ut, si utar... Haee est 
ingratitudo mea, quod dona mihi liberaliter concessa parum 
ponderem et inter haec doleam, si Deus maiora aliis praestitit, 
quin eonsiderem quam multis longe pauciora largiatur. 


3. et 4. 

9. Soc. Iesu Praep. Gen. Sollieitudo gravis, quantumvis 
iusta, tamen nimia ex defectu fiduciae. Quid enim? Si tanti mu- 
neris finem assequi tuis viribus non potes, si omni virtute de- 
stitutus ad tanta, quae vel perfectio propria vel aliorum pro- 
fectus in virtute, in litteris, in gubernatione, in rebus gerendis 
requirunt, numquid ideo diffidendum aut fatiscendum sub one- 
re? Nonne omnia ista humanam excedunt industriam? Ergo in 
. Deo iactanda sollicitudo. Ille solus potest et faciet. 

Es res agitur. Christus Iesus Caput Societatis et verus 
ac perpetuus Generalis. Oratione ergo cum fiducia pondus gu- 
bernationis portandum, nee admittendum desiderium illud ex- 
eutiendi aut quaeumque ratione quiescendi. Agendum strenue, 
sed fidendum in solo Deo. 


Dies 2. 


1. Pudor et confusio mewpsius in contemplando, quomodo 
peeeatum wnicum punitum in Angelis, in Adamo, in aliis, in me 
autem éam mulia partim commissa, partim certo certius com- 
mittenda usque ad extremam perniciem, nisi Domini miseri- 
cordia ...! Hie pudor esse debet habitualis ac perpetuus, non 
ad constringendum cor, sed ad illud dilatandum in servitio mi- 
serieordissimi Dei. 

2. 

3. Repetitio. 

Prima meditatio tota ad humiliationem infra daemones et 
damnatos. Ipsa Dei in me misericordia humiliationis sensum 
augere debet. 

4. 

9. De Inferno. 





"Oan x Tes TRES 2H NW, SENS CM Le CNET TUE NSCRDN GERENS ETE LS à 4 
MAN PESE TNT S I6 Ce) ARTE ni I TA MEET EE EL TINTE EE T NT REN NO PAU 








168 OCTIDUA 








Nihil reeusandum, nil grave existimandum in servitio 
Eius, qui me a gehennae incendiis liberavit. 


Dies 3. 


De morte, de iudicio. 

Confessio generalis, ratio conscientiae. 

Remedia et consilia. 

1° Ut sentiam, non intelligam solum et credam, sentiam, 

nihil esse meum nisi vitiwm et peccatwm, cetera quae sunt in 
me aut ex me, Dei esse.non mea! Itaque facultates omnes et 
vita et earum operationes, bona desideria, 1usta consilia, recta 
opera, labores etiam et dolores bene tolerati... Quidquid est 
boni, qualecumque sit et cuiuscumque generis, etiam minimum, 
grandis est liberalitatis ae misericordiae Dei in me nihil pro- 
meritum collatae. 

Vera humilitas, non ignava sed magnanima, quia in Deo 
eonfisa, in quo totum repositum habet. 

Fidei, spei, charitatis augmentum petendum et exercitatio- 
ne procurandum. 

2° Orationis, praeter consuetam omnibus, usus Praep. 

Generalis. 

Examinationis item frequens per diem. 

Consideratio status animae saltem singulis mensibus, vg. 
Sabbato vesperi et sequenti Dominica. 

Lectio spiritualis quotidie. 

Pro Confessione: dolor internus procurandus ut maior 
fruetus sit. 

Occupationes moderandae, non necessaria praescindenda. 


Dies 4. 


1. Regnwm Christi. 

Christus Rex. Vere Rex universorum, cui omnes principes 
et populi subiecti sunt. Quid si rebelles nolunt hunc regnare 
super se? Et munc Reges intelligite! ... Cum exarserit in brevi 
ira eius, beati. omnes qui confidunt in eo. Cum eo victoria certa ; 

etiam Ipse Rex in ipsa eruce regnavit a ligno. « Hacer contra la 
propria sensualidad y contra el amor carnal y mundano ». 

2. Expeditio ista Christi tota est militia spiritualis; ini- 
mici, quos debellaturus venit et ad quos debellandos unum- 
quemque vocat, sunt daemones, mundus et caro. Sed quid est 
quod S. P. in praetiea applicatione solum proponit pugnam ad- 
versus sensualitatem et amorem carnalem et mundanum, de 
daemone et mundo nec mentio quidem? Seilieet ut Regnum Dei 
intra nos esse debet, ita huius Regni (mimici debellandi intra 





ROMAE 1839 169 








nos sunt, qui si domiti ae subaeti fuerint, externi illi, daemo- 
nes ae mundus, nil nocebunt. 

Sensualitatem intelligo sensuum oblectamenta et liberta- 
tem, oeulorum, aurium, gustus, odoratus, tactus, linguae etiam 
et quidem in rebus licitis. 

Amorem carnis intelligo commoda corporis generatim, sa- 
nitatis et vitae amorem, amorem etiam parentum, amicorum, 
aliorum, non spiritualem. 

Amorem mundanum intelligo divitiarum, honorum, vanae 
gloriae, pomparum amorem nobis insitum. 

Hi sunt inimici interni; contra hos agere, etiam in licitis 
et ubi peecatum nullum cernatur, proprium est eorum qui erga 
Christum Regem magis affecti, insignes esse volunt in Eius 
sequela et servitio. Ceterum, nisi in licitis domemus istos ini- 
mieos, ipsi nos in illicita facile pertrahent, accedente etiam dae- 
mone et mundo, primum fraude mox etiam apería vi. 

Ergo: ne dederis animae concupiscentias eus, sed age con- 
ira abstinendo et sustinendo. 

S. P. de daemone et mundo, ut peecatorum tentamentis, hie 
non loquitur, quia peccatorum purgatio et in futurum evitatio 
fruetus est 1** hebdomadae. Cohaeret tamen intime 2* cum 1* 
et 1** fruetus per 2" consolidatur et in tuto collocatur. 

1° Quis iste Rex? 
2° Quae expeditio, adversus quos? 
3 Quibus conditiomibus vocat? 

3. De Incarnatione. 

Finis prae oculis habendus ex praeludio et colloquio eum 
relatione ad meditationem de Regno Christi. 

In hominibus vides tristes effectus sensualitatis et amoris 
carnalis et mundani, quorum illi eum sint mancipia, in omnia 
ruunt scelera ad interitum sempiternum. His remedium alla- 
turus venit Filius Dei. 

4. De eadem. 

Personae, verba, opera mirum in modum omnia aptissima 
et effieacissima adversus sensualitatem et amorem carnalem et 
mundanum. Omnia puritas, humilitas, sanctitas, spiritualia ac 
divina, omnia. | 

Ecce, Deus factus est sicut unus ex mobis! Quanta Eius 
exinanitio! Quanta nostrae naturae exaltatio! — Eit post haec 
sensualitati et amori carnali et mundano servire porro pergam? 


Dies 8. 


1. De Nativitate. 
Idem finis, contra sensualitatem et amorem carnalem et 
mundanum. 











170 OCTIDUA 








Ceterum inter haee canunt Angeli Gloria in excelsis, id 
quod invisibiliter agi etiam dum nos ad Regis exemplum pu- 
gnamus cogitandum est, eaque spe et fiducia pergendum ala- 
criter. 

2. De Circumcisione. 

Idem fruetus. 

lesu nomen et offieium hoe pretio mortificationis, humilia- 
tionis, dolore et sanguine stetit! B. Mater compatitur et ipsa 
hoe pignore fit coredemptrix. Nos vero, Christi adiutores in sa- 
lutem animarum, quomodo? Et ego praesertim, Praep. Gen. 
istorum, commodi ae delicati amans et honorati...! 

3. Purificatio B. Mariae V. et Praesentatio. 

Idem fructus. 

Lex antiqua tota ad humiliandum. Maria se subiicit, con- 
solatio ex Simeonis laetitia mox eius gravi vaticinio £empera- 
twr. Tales exspeetandae consolationes in hae vita, non aliae, 
nisi quae coniunctam habeant afflictionem vel certe ad eam 
disponant. 

Qualis oblatio Matris et Filii, ad quae et quanta se offerunt! 

4. Fuga in Aegyptum. 

Providentia Dei permittens impietatem Herodis. 

Quare Ioseph non tempestive monitus ut se pararet, eur 
nocte statim? Omnia contra sensualitatem et amorem carnalem 
et mundanwm! Sed quam fidelis loseph et Mater! 

5. Repetitio. 

Omnia in Christo Iesu id doeent quod ex meditatione de 
Regno Christi intendimus. Omnia porro sic acta quia sie ipse 
voluit. Et mundo quidem et hominibus saeculi ista erant ignota, 
inobservata gerebantur. Ita spiritus Societatis, qui totus in his 
est, mundo incognitus et ideo contemptus et calumniis impeti- 
tus. At sic agitur negotium Regni Christi. 

Quam necessarium hoe operariis nostris, quia non doctri- 
na, non eloquentia, non aliis talentis tractandum eum homini- 
bus, nisi haee omnia Christi spiritu animentur. Maxime vero 
omnium in me pro hoc meo gradu! 


Dies 6. 


De 2 Vexillis. 

1. Lucifer, miserrimus et simul superbissimus, horribilis, 
formas simulat etiam blandas, formosi adolescentis, delieatae 
virginis, sed naturam suam tegere non potest, ignis et fumus 
brevi ipsum produnt. 

Omnes, ubicumque aggredi per se vel per suos studet. 

Artes eius et laquei et catenae, non solum illae de quibus 
in Exercitio sed aliae multipliees, pro cuiusque hominis dispo- 


3 
P. 
E, 





EET E Tu S WES io poo 


PIRE 
TRES 








ROMAE 1839 171 


sitione; in me blanditiae formarum, vultuum, vestium, compas- 
sions sensa, negotiositas cum excessu. Resistendum prudentia 
et fortitudine. In blandis caute, in violentis generose, sanete 
irascendum et indignandum sed humiliter, in Deo solo fiducia 
vincendi. | 

2. lesus summus, potens, beatus et simul humillimus, ama- 
biissimus, sed quandoque severus ut prosit et suavitate vera 
repleat. 

3. [terum totum exercitium ex Libello hispano, ubi singuli 
modi loquendi et verba pondus habent, praesertim in depin- 
gendis modis superb? Luciferi et modis amabilis lesu (vg. amo- 
nesta, encomendando, haze elamamiento, emvía, hayan de 
tentar, quieran ayudar). Lucifer rabidus ut daemon ad daemo- 
nes, Christi benignitas et humanitas ut Salvatoris ad servos 
ei amicos. 

Porro meditanda sunt argwmenta, quibus inducendi sunt 
homines ad amorem paupertatis et opprobriorum et his ipsis 
utendum apud me ipsum. 

4. Vitae reformatio. Oculi et phantasia, sevERISSIME. Pec- 
catorum detestatio frequens cum gratiarum actione. Benedic 
anima mea Domino et omnia quae intra me sunt... Alacritas 
in operando, etiam in ingratis. Oratio prolixior, hae superan- 
dae difficultates. In meditatione ponderando accuratius motiva. 

9. De ultima coena. 

Unus vestrum me traditurus est. Quam intime sensit et 
doluit Deus hane ingratitudinem! Et ego? 

Si non lavero te, non habebis partem mecum. Nemo putet 
posse se ipsum lavare. Nis& Christus lavet ... Hoc pro actu do- 
loris et praeparationis ad Confessionem. 

Hoc facite in meam commemorationem. Scïlicet, nisi hoc 
Sacramentum, periculum erat ne Eius memoria obliteraretur ! 
Eheu, etiamnum cum hoc Sacramento tanta Domini oblivio! 
Quid Cor Eius sensisse par est! etiam de me...! 


Dies 7. 


1. Hortus. 

Prolixius orabat, futuras poenas sibi repraesentans, et re- 
pugnantiam naturae #mpugnans et Patri se offerens. 

2. Tribunalia Annae et Caiphae. 

Iniuriae atroees omms generis, contemptus internus et 
odium, omnibus opprobriorum generibus manifestata ab omni 
genere personarum. 

Sed quae causa? Nulla, gratis quia gratis nos peccando 
Deum offendimus. 

















E í ep Eee EE c IRA, BY VE Le us ORUM, : d 
GEDULD ras VIP Fe DACH Ru ME reef cM ce PQ AL ET esse TEORIA EI HE REUS RM IgE NRI RS TAS MM | DEN IRE LE Tm 
BNET WEN ete ae EX ESSE S r4 SCALE END DA SIME INE SIE ME ag, 23 PE ET € 2 JR en eme rt UP OP LL, 


172 OCTIDUA 





In hominum iniuriis adversus Societatem, noli quaerere 
quare? Quid aequius quam gratis? 

3. Flagellatio et spinae. 

Gloria unica generis humani sed ignorata! 

4. Baiulatio crucis et crucifixio. 

Pater, dimitte, non enim sciunt quid faciant ... Appliean- 
dum ad eos qui Societatem eiusque spiritum, utique benevolum 
et beneficum in omnes, lacerant, oderunt. Pater, dimitte, non 
enim sciunt. 

9. De mystertis in cruce gestis. 

Dolor et amor, amor et dolor in omnibus. 

Hi duo poli debent esse vitae meae. Dolor amore lenien- 
dus, amor dolore temperandus et acuendus et nt invicem 
immo alere et augere debent. 

Cor Iesu exemplar, pelagus amoris et doloris, ita pelagus 
ut quaeeumque dedit in vita mortali agendo et patiendo argu- 
menta amoris et doloris, nonnisi signa fuerint illius in immen- 
sum maioris amoris et doloris Cordis sui. Ita semper de bono 
quoeumque plus debet esse in corde quam in dictis aut factis; 
quod ni ita, perieulum erit hypocrisis. 

Cordis Iesu imitatio proponenda cum confusione. 


Dies 8. 


1. Resurrectio. 

Anima beata inde a momento quo a eorpore soluta jut O 
utinam! Sed tantum bonum sperare vix audeo, non audeo, non 
possum, quamquam 0... ! Si vitam duxero in dolore et amore 
cum perpetua confusione mei ipsius, per gratiam.et misericor- 
diam Domini. 

In limbo. Iam Patres nihili faciunt labores suos in vita 
toleratos et longam exspectationem in limbo; quid Adam de 
sua poenitentia 900 annorum? 

SS. Matris solatiwm tum de praeteritis tum de futuris. Non 
sunt condignae passiones hwius temporis. 

2. Repetitio. 

In dolore et amore, at si videbitur magnus dolor, erit in- 
dicium parvi amoris. Quid umquam magnus videri potest pro 
Deo, pro Christo? 

Patres in limbo, ecce transierunt omnia, videbantur labores 
et dolores multi et longi, longa patientia, sed quam aliter nune 
videtur! Quam momentaneum et leve fuisse sentiunt! 

B. Matri et Magdalenae et piis mulieribus et Petro... 


N B. Petro licet data certitudo remissionis, non tamen ces- 
savit poenitere et flere. 














ROMAE 1839 173 


(In sinistris eventibus quid? An dicemus Deo: Domine, hoe 
non debebas permittere? an errare putabimus Eius sapientiam? 
torpere Eius potentiam? dormire providentiam? Apage, insana 
et stulta cogitatio!) 

Deberet Dominus fenere concutiens extrema terrae et ex- 
cutere imptos?! 

3. Ascensio ex Actibus c. 1. 

1* In multis argumentis. ''am firmiter fundatur fides in 
discipulis, quid in nobis, qui et illa signa et tam multa post 
illos? Quam merito, etiamsi mundus susdeque verteretur, in 
fide immobiles esse decet! 

2 Spiritui Sancto reservatur manus ultima; fortasse ut 
posteaquam lllum visibiliter incepisse Ecclesiae constitutio- 
nem post Christi aseensum vidimus, ita invisibiliter et postea 
adesse usque ad eonsummationem saeculi erederemus. 

3 Domine, in tempore hoc restitues Regnum? Impatien- 
tia humana! Quid sunt saecula in eonspeetu Domini? Non est 
vesirum nosse tempora... Multa vobis agenda ... eritis mihi 
testes ... usque ad ultimum terrae. 

4* Viri Galilaei, quid statis? Quam opportuna memoria 
iudieli iw fine exercitiorum! Ut qui Redemptorem nascentem 
laeti vidimus et patientem contemplati sumus et redivivum et 
ascendentem ad caelum, venturum quoque 2udicem securi vi- 
deamus, eum opere exseeuti fuerimus ea, quae docuit, in sancto 
timore. 

4. De amore 1 et 2 p. 

1° In benefieiis numeranda non solum quae dedit et dat, 
sed et quae, lieet desiderata et desiderabilia, non dedit et non 
dat. (Pater filio negat pugionem vel bellaria, sed hereditatem 
ei servat). Utique ideo non dat, ut certius det seipsum! Et hoe 
non summi benefieii loco aecipiam? Amorem tui solum, cum 
gratia tua! Et tandem, nonne omnia praeter meritum? immo 
etiam demerenti? Oh pudorem! 

2» Deus habitans in me, ut in templo suo per praesen- 
tiam et, ut spero, per gratiam! Et ego Deum, quem intra me 
praesentem habeo, relinquo et divagor ad ereaturas ...? 

9. De amore. 

In 1° offerendo memoriam et omnes ideas et phantasias, 
intellectum. et omnia ratiocinia et iudicia, voluntatem et omnes 
affectus et desideria. 

In 3° laborare et pati, dolor et amor cum confusione et 
pudore. 

In 4» Mas es Dios y mas Dios, y mas. Quam parum foret, 
si nunc tandem inciperem perfecte « en todo amar y servir a su 














Ne Ie roe P QU AL STR RIPE 








ID 





disant A Pos UE EE HOMER I NL: 


174 OCTIDUA 








divina Majestad ». Ett tamen, eheu, quam timendum ne sim 
qui fui! 

Quando tandem, Domine, quando? In te confidit anima 
mea, non erubescam, neque irrideant me mici mei! 


1840. 
(d. 24 Nov.) 


S. Franc. Xaver. 


Dies 1. 


1. Creatus ete. Hominis ante Creatorem exiguitas et nihil. 

In adversis servitur Domino resignatione; quam praeclara 
tum /aus Deo redditur et reverentia et famulatus! 

2. Reliqua super terram ete. In his reliquis omnia plane, 
omnia; nihil est quod iuvare non possit et debeat ad finem. Ut 
autem iuvent a mea voluntate pendet. Quanta Dei bonitas ad- 
miranda! Voluntati hominis eam vim indit, ut quaevis etiam 
mala in bona eonvertere possit, omnia reddere instrumenta 
apta ad opus! Hoe seil. dieit Apostolus : diligentibus Dewm om- 
mia cooperantur in bonum! 

3. In molestis media opportunissima ad £riplex munus erga 
divinam Maiestatem ut in 1°. Tune se. laudatur Dominus et re- 
verentia exhibetur Ei et servitur praeclare, heroïce. 

Et eum haee ita sint, ut sunt evidentissime, et ex his indif- 
ferentia perfecta nasei debeat in omnibus vitae ae rerum ad- 
iunetis, tamen in sola Dei gratia et misericordia fidendum, in 
casibus practicis, quando experientia novimus quam saepe etiam 
in parvis et minimis deficere nobis accidat. 

4. 

9. Mihi... Praep? Gen'... sit semper ardens, ut lampas 
aut facula, in corde desiderium gloriae Dei per Societatem pro- 
movendae quam perfectissime et amplissime. Ante Te omne de- 
siderium ... Propter Sion... Sit ignis ardens, qui quotidiana 
et perpetua consideratione et ligno crucis perpetuo alatur. 


Dies 2. 


Ex 1° Exerc. de peccatis. 

Quanto pudoris et confusionis sensu incedendum mihi est 
coram Deo et hominibus, quanta hwmilitate, quando non solum 
nemini hominum non me postponere ex veritate debeo, sed et 
daemonibus ipsis et damnatis, quibus scilieet non ego melior, 
sed maior quam in illos Dei fuit in me misericordia. 





ROMAE 1840 175 


Ex 2* Exerc. 

In p. 1. Etiam illae infidelitates, illae disimulationes gratia- 
rum, illi defectus, leviores lieet sed non omnino involuntarii, 
eiusmodi sunt ut iuste propter istam tantam ingratitudinem 
Deus talis ae tantus mihi miserabili dieere millies potuisset: 
Abi ergo in vias tuas, pasce hoedos tuos, non habebis partem 
mecwnm. 

Quid vero esset de me iamdudum, nisi Domini misericor- 
dia magna, ut magnus Ipse! Via vitae meae plena putredinis 
peeeatorum et lut? negligentiarum et pulveris defectuum  in- 
finiti. 
In p. 5. Saltem patienter ferendae et in spiritu poeniten- 
tiae illa molestia a muscis et pulicibus et culicibus ete. Quando 
merito omnis creatura armaretur in ultionem ... 

Ex triplici colloquio 2* gratia, de vitae inordinatione, sae- 
pius consideranda et postulanda. 

Ex med. de Inferno. 

Ne perdas cum impiis Deus animam meam! 

In coll. Quam multi in infernum descenderunt, ex quo ego 
vivo rationis compos! Et ex his fortasse ne unus quidem qui 
tam multis gratiis praeventus ut ego, tam multwm peccavit. 
Ergo in illis non maior ingratitudo, non maior perversitas, sed 
solum maior in me piissimi Domini misericordia et longanimi- 
tas! Ah, ah, Domine! 

De morte et tudicio. 

Vocabis me et ego respondebo Tibi. Operi manwum tua- 
rum porriges dexteram. Ita spero in misericordia tua. 

Tw quidem gressus meos dinumerasti omnes, non solum 
gressus actionum externarum et verborum, sed etiam interno- 
rum affectuum. Omnibus regulam aeternae rectitudinis appli- 
cabis et seeundum hane ea omnia diiudieabis. Et quam multa 
distorta, quam multa, quae a rectitudine illa declinaverint, in- 
venies. 

Omnia appendes in séatera aeternae veritatis et expendes 
iuxta pondus sanctuarii, pro mensura gratiae datae... 

Sed parce peccatis meis. 

Confessio gen. et status animae. 

In statera, in bilancis una lance video debitum, peccata . . . 
et beneficia et gratias Domini, quae utique debitum augent, in 
altera lance illud parum bonae voluntatis, quod totum adhue, 
in quantum est bonum, donum est Domini et ad debiti partes 
merito transferendum. Itaque ad mihilum redactus sum et ne- 
scivi. Debitum vero omni ex parte immensum. Ubi ergo credi- 
twm, nisi in misericordia Domini? Mihi vero in toto mihi et 
mihl! 














176 OCTIDUA 





Post conf. gen. et rat. consc. monita. 
1° Commendatum studium contemptus mei ipsius; pro- 
terere omnem surculum pullulantem ex sw? ipsius aestima- 
tone. Amor proprius in hoc genere si impugnetur constan- 
ter ae debelletur, illa quae sensualitatis sunt facile contemptu 
curantur. 

(Mihi in hisce postremis severitate utendum et maxime 
humidiare me ex his debeo). 

2° Fiducia in Deo; Pater aeternus sua illa sapientia, 
potentia, bonitate gubernans universa. 

3° Examen; ante illud paulisper colligendus animus et in 
ilo provocanda ea, quae amoris proprii sunt aut aliquando 
fuerunt. T 

4 Oratio; praeter consuetam semi hora satis parum est. 

9^ Commendatur lectio vitarum nostrorum Patrum et 
devotio ad SS. Cor Iesu. 

Repetitio. 

Gressus eos dinumerasti. Via nostra regulae nostrae. 

Haec est via, ambulate in ea, tustum deduxit Dominus per 
vias rectas. Gressus meos dirige, dirige Domine in conspectu 
iuo viam meam. Vae qui deserunt; viae eorum tenebrae et lu- 
bricum In hae via ambulandum, eundum, currendum, utinam 
et alae adderentur ut Patribus nostris!... 

Ad contemptum mei. Ego Praepositus Gen. S. I.?! Ut no- 
vissimus tempore, ita meritis ultimus. Quid in me simile prae- 
deeessoribus meis talibus ae tantis? Qui eminentes donis natu- 
ralibus et supernaturalibus ... /n me non scientia, non doctrina, 
non ars gubernandi, non orationis domum, non animi vigor et 
magnitudo, sed nullitas, sed ignavia .. saltem non deesset hu- 
militas! | 

Quam pauperes facti sumus nimis! Quam pauper Societas 
cui talis Praep. Gen.!!! Vere temporum nostrorum miseria ex- 
trema et paupertas et parvitas etiam in hoe cerni et palpari 
potest. Praep. Gen. S. I. talis! 


* Dies 4. 


1. De Regno Cristi. 

In parabola, quam vilis esset non solum qui sequi recusa- 
ret, sed vel qui inter extremos militare eligeret! qui propius 
Regi adesse nollet! 

Societatis nostrae ae proin et uniuseuiusque nostrum est, 
Regi nostro militanti assistere proxime, Eius adhaerere lateri 
ut praesidiarii, et ignominias et opprobria cum Ipso et pro 
Ipso ferre. Quod vero nobis vi vocationis obtingit, id ut et pri- 
vatim obtingat, quis non ardenter eoneupiseat in obsequio talis 

















ROMAE 1840 177 





ae tanti Regis? Sed ne desideria sterilia sint, agendwm contra 
sensualitatem et contra amorem carnalem et mundanum. Et 
hoe totum non in theoria, sed in applicatione practica consistit. 

2. De Incarnatione. | 

Mundus vile mancipium omnium passionum, sub daemonis 
tyrannide et magisterio totus libidim et crudelitati deditus. 
Talis vero et ego ex naturae pravitate, semina ipsorum vitio- 
rum omnium in me gero et eorum signa nimis experior in me, 
unde «is gratia Redemptoris! .. 

Maria, humilitatis et un ane mirabile speculum, ad lau- 
des suas éurbatur, cogitat, lieet laudes sint angeli Dei nomine 
salutantis. Audita granditate futuri Filii, puritatis custos non 
sentit tanti honoris cupiditatem, sed quomodo fiet .. ? Et audita 
etiam mysterii explieatione humiliat se.. Ecce ancilla Domini. 

Verbwm fit caro, Filius Dei suscipit formam servi et servi 
talis qualis erat homo degradatus! nee ullum sibi privilegium 
ab hominis miseriis sumit. Tw Rex gloriae, Tu Patris sempi- 
ternus Filius, non horruisti Virginis uterum. Et ego contemni 
contrectem? immo non ardenter exoptem? 

3. De Nativitate. 

1° In itinere nullae querelae de Caesaris; edicto, tali tem- 
pore cum tantis incommodis exsequendo. 

2° Nascitur lesus, incomparabili gaudio perfusi loseph 
et Maria, Infans vero vagit, patitur. Cor doloris et amoris pe- 
lagus nihil sibi sumit solatii, mortificationis exemplar perfec- 
tissimum inde a nativitate. 

4. Repetitio. 

9. Applicatio sensuum. 


Dies 5. 


1. Circumcisio. 

Utraque mortificatio, dolor et opprobrium. In Christo Fi- 
lio Dei hominem esse factum, fundamentum omnium dolorum 
et opprobriorum. In me vero esse peccatorem principium est 
et fundamentum mortifieationis utriusque. 

Iesu Nomen novum patiendi argumentum et principium, 
et mihi Nominis huius participatio desiderium inexplebile pa- 
tiendi dolores et ignominias excitare iugiter deberet. 

Maria dolorum partieeps, coredemptrix. 

2. Praesentatio in Templo. 

lesus, vietima amoris et doloris, se offert ad omnia sibi 
superventura et ultra. Cor, Cor. ... 

Simeoni et Annae et nobis gaudium, lesu vero dolores. 
Quid ego offeram? Iam non remanent vivendi et patiendi anni 
33! Et, si remanerent, quid hoc ad Iesum?! 


12 











178 OCTIDUA 








3. Fuga in Aegyptum. 

In Herode ineredibilis caecitas! Credit, sed modo suo, 
contra caelum et Deum machinatur necem Christo!... Christus 
eripitur. Vigilat Pater aeternus; cum tempus erit tradetur in 
manus inimicorum. Providentia Patris, nil nisi quod Ipse vult 
et quando et quantum. lnimiei triumphant, putant swwm se 
opus fecisse et Patri serviunt et nesciunt. 

In ipsa liberatione tamen magni labores et aerumnae, talis 
Providentia sublimissima. : 

4. Repetitio. 

In eireumceisione lesus debitorem se constituit fofius legis 
explendae, legis minacis, populo durae cervicis impositae. 

Quanta Fili Dei humiliatio . .. ! 

5. Applicatio sensuum. . 

Maria in purifieatione abseondit thesauros suos, Filium 
imitata; quanta hwmilitas et quanta mea confusio! 

Iesus victima; cor, amor et dolor. 

Simeonis prophetia tam praeclara de Christo, et tamen po- 
situs in ruinam, sigmwm cui contradicetur. 

Quam non mirandum, si in Soc. Jesu similia quae in Iesu. 

Ut revelentur ex multis cordibus cogitationes. Multi dice- 
bant se exspectare Messiam et suspirare; etiam Societatem 
multi dicunt a se amari... sed... cavete ab hominibus, ait 
Dominus. 


Dies 6. 


1. De duobus V exilis. 

Daemonis rabies et fraudes merito timendae mihi sunt ; est 
enim non modo horribilis sed etiam £erribilis, nec sperni potest 
nisi virtute Christi, qui solus fortem armatum alligavit. Mihi 
nee sapientia nee vires suppetunt ex me adversus talem tyran- 
num. Ja Te confidit anima mea, ne irrideant me inimici mei. 
Quid si seirem hoe momento Luciferum expedire unum e suis 
ad me, ad Societatem ... ? ! 

2. Item. 

Si proprium est Christi discipulorum et Apostolorum offi- 
eium, indueere homines ad summam paupertatem et ad desi- 
derium opprobriorum, quam pauci ergo veri et genuini Christi 
discipuli et apostoli! Ceterum, suadere repressionem cupidita- 
lis et patientiam in iniuriis est aliquod initium, est Alphabe- 
twm doctrinae salutiferae. Sed nobis utique, mihi, turpe foret 
ibi haerere. 

3. Repetitio. Singula puneta singulis opposita. 

Lucifer sine amore, totus odiwm et odii obiectum. Christus 
amor et amabilis. 
































"1 
co 





ROMAE 1840 179 





Luciferi satellites scelerati et odibiles, ut ipse. Christi di- 
scipuli sanct? et amabiles, ut Ipse. 
Lucifer fraudulenter per bona falsa ad interitum. Christus 


| per mala apparentia ad veram pacem et felicitatem. 


Experientia omnium saeculorum utrumque confirmat. Oh 
beati qui: pati et contemni pro Te, qui: non tot sunt Salman- 
licae catenae, quibus ego plures non optem (?). Ubi vera sa- 
pientia et vera gloria? Et dubitabimus .. ? 

4. De tribus Binariis. Vide retro. 

9. De tribus modis humilitatis. 

1. et 2. Si vel domorum nostrarum vel totius Societatis 
ruina instaret, ac posset clades averti vel per aliquod peccatum 
mortale vel etiam per veniale, absit, pereant potius omnia! 

3. Defendere iustis modis esset obligationis, sed si dein 
periret, tamen laudandus aeque Deus et de nostra humiliatione 
gaudendum in Domino. : 


Dies 7. 


1. Hortus. 

Tristia Christi tristitiae sanctae exemplar, saneta in 
causa, sancta in menswra, saneta in conservata benignitate et 
caritate. 

Dolor Christi de peccatis meis, exemplar. 

Oratio Christi, exemplar. 

2. Tribunalia. 

lesus... ut stultus, ut blasphemus et impius, et ego... ut 
sapiens et prudens, ut pius et sanctus! Cooperuit confusio fa- 
ciem meam. Utique tu me melius nosti. 

Simus semper, Domine, purgamenta huius mundi et om- 
mum peripsema. Haee gloria nostra, contemni Tecum et prop- 
ter Te. 

3. Flagellatio ete. 

4. Septem verba. 

Latroni paradisus, sed erat latro crucifixus cum ceteris 
optimis dispositionibus. 

Sitio ... postquam accepisset acetum . .. Consummatum est. 
Actus ille ultimus oboedientiae fuit, ut impleretur Scriptura. 
Qualis actus! qualis oboedientia! O mihi versetur ob oculos sem- 
per, semper in corde haereat illa species Domini crucifixi, su- 
gentis e spongia acetum illud felle mixtum, ex oboed?entia! 

5. Reliqua mysteria in Cruce. 


(1) Verba S. Ignatii Salmanticae in carcere inclusi. 


MO AL PRPPUPS USEES 





























180 OCTIDUA 





Dies 8. 


1. Resurrectio. 

Anima beata. Quam triste nobis, eum anima de eorporis 
ergastulo liberata in peius ergastulum detrudenda est! Hoe 
evitandi si qua spes esse potest, in cruce tota est. 

Patribus in limbo qui amor in Christum! Quam nihil esse 
quod passi fuerunt nune vident, et propter ea tanto maiora, 
quae Christum passum esse vident, et propter felicitatem, euius 
tandem reddunter participes. Abstergit omnem lacrimam, quia 
prima abierunt. Si possent, optarent se plura fuisse passos. 

Qui eorum sensus, eum bonum latronem supervenientem 
viderunt et quas laudes dedere miserieordiis Domini! 

Mater, quod de Filii gloria fide credebat, modo videt ... 

2. Repetitio. 

Mater secundum multitudinem | dolorum ... ita consola- 
tiones. 

3. Ascensio D. N. 

4. De amore. | 

p. 1. Benefieia numero, magnitudine infmita, duratione ab 
aeterno in aetermwm. 

Resignatio et oblatio universalis: « Dadme vuestro amor y 
gracia », his solis renunciare nee possum nee debeo nec volo. 

9. Tria reliqua puncta. 

Sed eheu! Domine, miserere! 

O. t Severitas in oeulorum eustodia. 

L. t Custodia linguae, ne quid in mei commendationem 
etiam indirecte, ne quid eritieantis in modum de aliis. Odium 
mei, carnis et spiritus 1. e. superbiae. In recreatione multa re- 
formanda! 

G. T Severa temperantia, abstinentia a superfluis tracta- 
tionibus. 

Ph. t Severa repressio phantasiae; quodsi invitus patiar, 
vilem me inde etiam cognoscere. 

- Ita quatuor T ex meditatione de tribus Binariis postulanda . 
praecipue a Domino mihi visa sunt. Sed quam vilis sum, cui 
ista talia adhue euranda! Et charismata meliora ubi? Quam 
vilis! 











i 
j 
E 
| 











REA AMEN 
ANT 


ecco AEN o ET e S ERN PEU La ee 








ROMAE 1841 181 
1841 
(d. 14 Oetobris) 
Dies 1. 
1. De fne. 


Servire Deo alacriter, hilariter, sicut in caelo et in terra. 
Hoe ad laudem Dei, hoc ad maiorem Eius gloriam pertinet. In 
hoe meo officio inter diffieultates et tricas et sollicitudines. 
Apage taedia, fastidia, desiderium inordinatum mortis, ut scil. 
finis esset, aut etiam desiderium exonerandi me alia via. Apage 
ista! S'ervire Deo sicut in caelo et in terra! Omnia, omnia me- 
dia ad finem. Fiat im omnibus voluntas Dei. In hoc gaudeo, 
sed et gaudebo. In hoe inquire pacem. Qwis mihi dat pennas 
sicut columbae et volabo super omnia ista infima et transitoria 
et requiescam! 

Porro ipsum hoc sicut in caelo, assiduo humälitatis et con- 
temptus mei ipsius exercitio viam apertam praebet multimode. 


Dies 2. 


1. Confusio et pudor. Misericordia Domini! 

Nil periculosius quam fucata species boni. Fortasse hoc 
fuit peccatum angelorum, sub specie boni proprio intellectui et 
propriae voluntati, superbiae, indulsisse. 

2. Via vitae meae, quae recta debebat esse et non inter- 
rupta ad Deum, quam saepe devia, quam interrupta! 

Via plena sordibus, luto, pulvere. 

Ego, punctwm imperceptibile in rerum universitate, {am 


foedum. 


Dies 3. 


Quanta mea miseria! Meditationes de purgativa exiguo 
sensu factae! Ergo post confessionem generalem sensi minus 
intensum fuisse dolorem, seil. quod non satis perpensa Dei 
Maiestas, beneficia, gradus meus et officium, quae omnia red- 
dunt graviores vel ipsas offensiones et negligentias, quid vero 
alias culpas et peccata! Domine, miserere! Me magnum pec- 
catorem! 


Dies 4. 


Rex aetermus et Dominus universorum propter nos homi- 
nes et propter nostram salutem venit, opprobria laturus et 
iniurias et paupertatem cum suis comitibus, et ad ista vocat et 
invitat qui se sequi velint propius. 

Ista potissima in Christi sequela! grande mysterium! 





























182 OCTIDUA | 


Tam multi ferunt talia ex conditione gradus sui, absque 
ulla electione. Beati, si sua bona norint aestimare! Nos vero 
tam multa et frequenti meditatione ... in £heoria haerebimus?! 

Rex noster ita contemptus fuit tota vita sua, ac si hoe so- 
lum quaesitum venisset, cum tamen sublimissima esset Eius 
missio et esset omnium Benefaetor universalis! Quid hoe 
mysterii? 

Etiam S. Pater in Exercitiis amorem opprobriorum ... At 
eelus animarum ubi? Et hoc mysterii plenum. Scilicet disposi- 
tio animi quaeritur... Quot sunt, qui cum scientiae et eloquen- 
tiae operam dederint, multum se fecisse putant, ut instrumenta 
fiant divinae gloriae! 


Dies 5. 


Cum humiliationis amore tamquam fundamento coniungi- 
tur in Christo paupertas, eum suis incommodis omnibus, et /a- 
bores omnis generis, privati et publici. 

lesus et B. Virgo in itineribus, in laboribus, in aerumnis, 
in humiliationibus semper hilariter et alacriter, numquam an- 
gusto et contracto corde; sicut in caelo et in terra. 

Herodis impietas tantum negotium facessit sanctae Fami- 
liae; ita Dominus disponit. : 

Ad exercitandos suos Dominus, pro suo lubitu quia Domi- 
nus est, uti potest angelis, daemonibus, elementis, impiis ho- 
minibus, et his quidem plerumque, ut in Christo Domino ita in 
servis suis. | 

loseph ad inexspectatum nuntium non legitur é#wrbatus 
fuisse... Paratus sum et non sum turbatus. Turbari ad ho- 
norifiea potius virtutis est, ut B. V. ad Angeli salutationem. 


Dies 6. 


Qui ealumniis propter Christum oppressus, infamis apud 
homines vixisset et mortuus etiam infamis habitus esset usque 
ad diem iudicii, quam bene, quam gloriose haberetur in caelis! 
Quid est omnis hominum opinio, vel in bonum vel in malum! 

De tribus Classibus. 

Fidelitas in audiendis inspirationibus ... Ne dissimulem, 
in gula, in corporis commodis, in quatuor illis t .. . (?). 

Iterum eadem et illa quatuor, licet tam inepta, tam indigna 
meo gradu et officio et vere nugacia, tamen impedimenta sunt, 
quae valde retardant. Ergo ... 

Pro officio Praep. Gen. frequentior consideratio et ne dif- 
ficultates declinare studeam, sed magno animo iis occurram. 


(1) Cfr. pag. 180. 






































| 
siue o Den 












ROMAE 1841 183 








Amor et dolor. Amoris duleedo temperet amaritudinem 
doloris et vicissim. Cor Iesu. 

Sicul in caelo et in terra. 

De tribus modis humilitatis. 

Quid est quod cum in 1° modo horrore perculsum me sen- 
serim, ob perieulum si in acbu se offerret, in 2°, in quo pericu- 
lum est tanto facilius et frequentius, non senserim tantum hor- 
rorem? Ergo non satis horreo peccatum veniale! Domine, mi- 
serere! 


Dies 7. 

Tristitia, affectio animi indefinibilis, sed qualis in Christo! 

Ignominiae, apud plebem ignaram. Quam singulare Socie- 
tatis privilegium! Quantus honor in hane partem vocatum esse, 
in consortium opprobriorum Christi! 

Iesus Crucifixus. Solutio omnium difficultatum. 

Quam vilis, quam ingratus, si quidquam mihi grave in Eius 
servitio videatur! 


Dies 8. 

Etiam gaudium affectio indefinibilis, satietas animae. Mihi 
in hae vita solatium aliquando utique, gaudium non nisi in Do- 
mino et de Domino gaudente et glorificato. 

Quod apparuit Dominus in multis argumentis certos red- 
diderat discipulos, sed ut festes fierent resurrectionis sine ti- 
more, indigebant indui virtute ab alto. 

Cur Spiritui St° reservatum complementum operis? For- 
tasse ut ita Trinitatis SS. mysterium luculentius promulgare- 
tur. O Sanctissima Trinitas! 

Beneficia divina infinita, infinita numero, dignitate, dura- 
tione, maxime vero collata a fanto ac tali tantillo tamque in- 
digno...! 

Deus magnus Dominus... ! Et erit aliquid quod multum 
aut grave videatur?! O miserum me! O vilem! 

Ph. O. L. G. novo et maiori studio (?). 

Sicut in caelo et in terra. Ad charismata meliora pertinet 
ad maiorem Dei Gloriam, pure et animo generoso. Fiducia 
magna in Deo Gubernatore HD semper pacato et 
quieto in gubernatione sua. 

Consideratio et oratio. 

In Societate curandus super omnia spiritus et ne inepti 
admittantur aut admissi conserventur. 

Lectioni spirituali dandum tempus post meridiem, ante et 
post offieium divinum. 


(1) Ofr. pag. 180. 











DOW NET 7 de PEU S iD 


i 





184 OCTIDUA 





1842. 
(d. 5 Octobris) 


Dies 1. 

Principium et fundamentum. Quae vita sine hoc principio? 
quae virtus sine hoe fundamento? 

Deo serviat, non ergo ut excellens sit aut excellentiae no- 
men habeat, ne in sanctitate quidem, nedum in quocumque mu- 
nere aut officio, sed solum ut Deo serviat, Eius faciat volunta- 
tem, ut melius seit et potest. Scilicet voluntatis propriae est, 
velle plus etiam in bonis quam velit Deus. Modo tamen ne ex 
mea parte desim in animi praeparatione ad Dei dona maiora 
ad Eiws gloriam accipienda. Ut desint talenta, desint alia me- 
dia et ipsa Dei dona, at cor, voluntas numquam desit. 

Reliqua super terram. Ad haec reliqua pertinent etiam de- 
traetores, maledici, calumniatores, etiam falsi fratres et qui- 
eumque modo exercent. Omnia ut iuvent ad finem, ad purganda 
vitia, ad exereendam virtutem. Nihil impedire potest, nil no- 
eere, nisi sola voluntas propria, inimica voluntatis divinae; 
aliena voluntas, quamtumvis etiam mala, non potest nocere! 


Dies 2. 


Confusio et dolor. Ante Te erubescam, Domine, et dolor 
meus conira me semper. 

In Angelis rebellibus voluntas prava, quae intellectum non 
captivavit in obsequiwm Dei. Certe enim videtur, mysterium 
fuisse illis propositum ad fidei et caritatis probationem. 

Quoniam magna misericordia Tua super me, et eruisti ani- 
mam meam, ex inferno inferiori, dum tam multi, heu, pereunt! 


Dies 3. 


In iudicio. Beneficia Dei quanta! quam stricta ratio red- 
denda eorum! Creatio, sed haee quid, nisi redemptio? Haee 
vero quid, nisi sanctificatio? Haee ipsa quid, nisi vocatio ad 
Societatem? Et haee ipsa quid, nisi continua profusio gratia- 
rum? Singula ex his innumera continent et primus eorum an- 
nulus in aeternitate Dei! Caritate perpetua dilexi te... ! Quid 
retribui? Quid retribuam? 

Ratio conscientiae. De animi abiectione et cogitatione de- 
ponendi ... Remedia, maior contemptus me ipsius et maior in 
Dewn fiducia. Intellectus videat in omnibus Deum agentem et 
permittentem, voluntas solam Dei voluntatem quaerat, con- 
tempta omni voluntate propria seu desiderante seu repugnante. 





OP RENTE NET I 


E: 
rd 
fo 
L^ 
e 











ROMAE 1842 d 185 


Renovatio spiritus, annua in secessu, hebdomadaria in eon- 
fessione, menstrua, ad quam applicandae solitae meditationes 
et examina per triduum. 

Monita, de spiritu promovendo in Societate, de conciona- 
toribus, de missionariis non maturis non applieandis, de non 
ostendenda displicentia de malis, quae deprehensa sint, (di- 
euntur postulata in Congregatione provinciali ideo non propo- 
sita, ne Praep? Gen? displicentia crearetur !). 

Gratiam clare cognoscendi et perfecte adimplendi SS"«" 
Domini voluntatem in omnibus. 

Meditationis repetitio. 

Contemptus mei ipsius, omnium peripsema sive in officio 
sive extra... Sed praecipuum est id sentiri merito deber. 

Spiritus in Societate. Multa utique feci, seripsi pro eo re- 
novando, sed aquam fudi... Scilicet inefficacia omnia, quia in 
me ipso deest, sin minus speculative certe practice. V. g. ubi 
orationis et wnionis cum Deo facilitas et non interrupta conti- 
nuatio? 

Superiores locales, Provinciales, primi Patres spirituales 
in domibus, in Provinciis ... Praep. Gen. in Societate universa! 


Dies 4. 


Sequi Christum Regem est agere contra propriam sensua- 
litatem et contra omnem amorem carnalem et mundanum, et in 
ferendis iniuriis et adversis omnibus, cum vera tam spiritus 
quam etiam rerum paupertate. Quando tamen sequar vere et 
practice? Intelleeta haec dudum! 

Generis humani extrema perversitas et miseria, cuius ego 
pars et ego perversus et miser. 

In Virgine, in Angelo, in Verbo inearnato omnia hwmil- 
tatem et mundi contemptum praedicant. 

B. Virgo turbatur, auditis laudibus suis, ego admonitioni- 
bus aut observationibus de iis quae non recte aguntur! Atqui 
si etiam remedium afferri statim non possit, iuvat tamen scire 
malum, ut in tempore, quando fieri poterit, medeamur. 


Dies 5. 


Quae praeparatio Cordis Iesu ad Nativitatem, Cireumci- 
sionem, Praesentationem? Victima, victima. 

Tamen in omnibus humiliationibus Filium Pater honorat 
veris honoribus, licet a mundo non agnitis. Angeli, Nomen Iesu, 
Simeon et Anna. — 3 

Figura, quam homines Apostolici facere debent, est illa de 
qua Apostolus : spectaculum facti sumus, purgamenta, omnium 
peripsema. 

In Herode quanta stultitia et perversitas! Quid est homo? 








] 
«| 


VAT s UT EN] 
a us 


be à 








186 OCTIDUA 





Angelus ad Zoseph mittitur, quia ipse caput familiae, dure 
ipsi praecipitur sed quam perfecta viri oboedientia! loseph 
mihi exemplum; fiducia de divino lumine, modo oboedientiam 
imiter. Ioseph protector! 


Dies 6. 


De Dei voluntate in me cognoscenda ete. 

Quatuor illa Ph. O. L. G. prosequenda, sed contemptu cu- 
randa facilius, maior tamen attentio ad L. (?). 

Praecipuum est, ut crucem meam i. e. negotiorum farragi- 
nem et diffieultates, feram constanter, hilariter, cum pace. 

Non omnia simul possum, homo sum non Deus; quod si 
inde obmurmurationes etc., haec ad 3" humilitatis modum per- 
tinent. 

Ideo vere maior me contemptus requiritur et pura quae- 
sitio voluntatis Dei et nil praeter illam. Pereat voluntas pro- 
pria et gustus proprius. Ceterum parce tempori, tempori parce. 
Cor Iesu pauperis cordis mei refugium, ubi opprimi se aut an- 
gustiari sentiat irruentium negotiorum et epistolarum mole et 
pondere et multitudine. 

Hue Examen particulare. 

Ultima coena. 

Unus vestrum ... Cor Iesu obrutum afflietionibus et pec- 
catis nostris et etiam angustis meis, tamen suavissimum, pe- 
des lavit discipulorum et instituit amoris sui pignus maximum. 

Quam stultum cogitare, cor meum obrutwm non invenire 
simile quid in Corde Iesu! Utique non illud quod imperfectum 
est in meo, sed quod est poenae ac doloris et hoe quod in meo 
et infinities amplius. 

Cor Iesu, portans onera omnium in suavitate et pace. 

O quam suavis est Domine spiritus tuus, qui... pridie 
quam patereris, pane suavissimo ...! 


Dies 7. 


Totus hie dies mihi in confractione cordis. Utinam bene et 
seeundum voluntatem Dei! Erant autem angustiae conscientiae, 
de rebus dubiis. 

Tristitia Domini... 

Improperia, iudicia hominum, ut faventia et laudantia non 
absolvunt ita nee damnantia damnant. 

Pater, dimitte etiam pro me dictum, ut de peceatis ita et 
de erroribus et ignorantiis meis. 

Deus meus, Deus meus ut quid dereliquisti me! Et mihi in- 
geminandum. Quod si confracto corde porro me vivere velit, 
fiat, fiat. 


(1) Ofr. pag. 180. 











ROMAE 1843 187 





Si eurae meae et opera pro spiritu in Societate fere sine 
fruetu, non ideo cessandum. /nsta opportune, importune, argue, 
obsecra, mcrepa. 


Dies 8. 


Anima beata. O si et anima mea in egressu de hoc erga- 
stulo purgata, ornata virtutibus et maxime exercitata crucibus, 
sine ulteriori mora beatitudinis particeps fieri mereretur! 

B. Virgo libentissime Filii voluntati obsequitur et moram 
exsilii patitur, Filii gloria sat beatam se existimans, quod Eum 
plus quam seipsam amat. 

Quale spectaculum Christi in eaelum ascendentis! 

Quam alacriter, quam hilariter tanto Domino serviendum 
in cruce, im cruce, in cruce! 

De amore Dei. 

Ipse textus S. Patris hispanus mira unctione, quae in ver- 
sione quaeumque servari non posse videtur. 

In 3° p. Et in me Dominus laborat. Hoc animum addere 
debet in negotiis et necessitatibus et muneribus officii mei. In- 
strumentum sim divinae manus! 

In 4? p. Si quid aegrum me solatur, si quid afflictum erigit, 
maestum recreat, debilem confortat, totum hoe ab illo sole, ab 
isto fonte. (Hae duae similitudines iustissimae, quod nee radii 
nec rivuli absque sole absque fonte subsistere porro possunt). 

Quotidie praeparatio eordis ad contemptum mei. 

Consideratio quotidie alternatim de Instituto, de statu So- 
cietalás. 

Consultatio eum PP. Assistentibus non facile vacet, etiamsi 
nullum negotium urgeat. 

Gravissima ratio reddenda huius officii, ut periculi plena 
ita ad misericordiam Dei perpetuo implorandam impellat. Ta- 
men eavere debeo, ne Christum mihi austerwm fingam, ut ille 
servus piger. Immo vero qualem se exhibet in Med. de Vexillis, 
speciosum et amabilem. 


1843. 


1. Ad maiorem Dei gloriam. Animi generositas et perfec- 
tionis studium in aetionibus omnibus. 

Reliqua super terram. Omnia, omnia sic intuenda, sic ac- 
cipienda. 

Linea recta sequenda, si quando divergat, mox redigenda ; 
quod ni fiat brevi longissime aberrabitur...! 











C cl 





188 OCTIDUA 











2. O quam saepe, nisi Domini miserieordia reduxisset in 
viam, aberrans abiissem in praeeipitium! 

In viam tua reducti dextera! Quoniam magna misericordia 
tua super me et eruisti amimam meam ex inferno inferiori. 

3. Satis erat, si Deus passive se habuisset, dum deflecte- 
bam a via... Praeceps ivissem in peccata, in malam mortem, 
ad iudicium tremendum, in barathrum sempiternum. enedic, 
anima mea, Domino et noli oblivisci. 

4. Verbum Patris venit, u£ mundum subiiciat, inimicos de- 
bellet, et ita intret in gloriam Patris. Grandia sane! Et ut haec 
perfieiat, media adhibet exinanitionem sui ipsius in Incarna- 
tione, in Nativitate. Omnis gloria occultata, in utero Virginis, 
in praesepi, nil nisi hwmiliatio et contemptus et paupertas et 
exinamitip apparet. Iustus ex fide vivit. Oculis internis con- 
templandum. - 

9. In Cireumcisione, in Praesentatione. Quomodo occulta 
sunt omnia illa grandia in Iesu et Maria! Silentium! 

Secretum meum mihi de donis Dei, de animi sensis, nisi 
certa ratio aedificationis, in qua valde timenda et cavenda il- 
lusio amoris proprii. 

Fuga in Aegyptum. Yesu praesentia portat seeum labores 
et aerumnas, sed in his simul Providentiam Patris cum secu- 
ritate sub tanta protectione. 

In Domo Nazarena pax, silentium, unio animorum summa. 

6. Offeram me cwm integra et perfecta resignatione in ve- 
rum holocaustum SS*5 manibus tuis. 

7. Cor meum pressum angustiis ob peccata, mea et meo- 
rum, Cor lesu respiciat et imitetur et in hoc solatium capiat. 

Quae utilitas in sanguine meo? Non ideo minus sanguinem 
dedit, etiam pro ingratis, qui aut redemptionem accipere recu- 
sarent aut centies liberati, eenties denuo in servitutem redi- 
rent. Ergo etiam laborare frustra, libenter... 

8. Inter miserias elevandus animus ad Beneficia Dei reco- 
lenda et ad gloriam Christi. 


1844. 


S. Ignatius - S. Teresia 
Dies 1. 


F'inis. Relationes inter me et Deum, ut creaturae ad Crea- 
torem, servi ad Dominum, medii et instrumenti vivi ad Finem. 

Qualis debet esse dependentia, resignatio, reverentia amo- 
rosa, amor reverentialis, eura sollicita et fiducialis! 




















ROMAE 1844 189 








In creaturarum usu. Quid agendum, celare inde à primis 
vitae religiosae annis Deo dante intellexi. Quid est quod adhue 
tam miserabiliter? Quia nimis generaliter et in globo hane per- 
fectionem apprehendi. 

Applieandum ad singularia, etiam vana et inutilia, quae 
valde impediunt quominus conversatio nostra in caelis sit, ut 
deberet esse dudum, tam multis nominibus. 

Nonne Deo subiecta erit anima mea? Quidquid afflictionis 
undeeumque ingruat, Deo utique volente aut saltem permit- 
tente accidit. Quid vero magis absurdum, magis inutile, magis 
noxium, magis iniuriosum Supremae illi Maiestati ae Bonitati 
quam nolle ei esse subiectum? Quid? si facultas eligendi esset, 
illud ipsum unice eligendum foret, ut unice desiderandum quod 
Ipsa velit. 

Finem duplieem Societatis proeurare Praep. Gen. maiori 
studio quam quivis alius de Societate teneor, maiori studio 
propriae perfectionis, maiori humilitate, patientia, mansuetu- 
dine, ferventiori oratione, operosiori applieatione ad omnia of- 
fieli mei munera. 

Tempus deficit? tempori paree... 

In negotiorum farragine et molestia Paz. 

Persecutiones Societatis in manu Domini media ad finem. 

Incrementa Societatis non in solo numero Sociorum et 
operum multitudine, sed in vigore spiritus ... 


Dies 2. 


Peccata. 

Confitebor... quoniam magna est misericordia tua su- 
per me. 

In 2 p. 24 Exercitii. Non solum omne peccatum mortale 
turpissimum, etiamsi lex nulla prohiberet, sed vel ipsa venialia, 
vel ipsi defectus voluntarii, saltem absurditatis et stultitiae 
plena ex se et ob defectum rectitudinis secundum regulam sanae 
rationis. Quid enim? Anima rationalis et immortalis occupa- 
tur, delectatur nugis?! 


Dies 3. 


Mors, iudicium. 

Anima separata quam aliter, sed quam recte videbit, intel- 
liget, iudieabit, volet! Quid illi omnes ereaturae et ereaturarum 
nugae? 

Christus in SS. Sacramento me intuetur, me intime novit. 
Quid de me, de animae meae statu, de mea vita et de actionibus 
meis et de Societate deque eius gubernatione iudicat? Eixquire, 











E 
m 
b. 





190 OCTIDUA 


audi, est T'estis fidelis et verax, utique ad mei confusionem 
magnam! 


Dies 4. 


Regnum Christi. 

Vere necessarium fuit, ut Christus, volens regnum Patris 
et suum per hominum rebellionem convulsum restituere, viam 
iniret mundi et earnis sensui in omnibus contrariam. Contraria 
contrarts. Alioqui rebellionis eausas et incitamenta et alimenta 
non sustulisset, sed suo velut exemplo deifieasset Quod si nune, 
post tale Christi exemplum, adhue homines ..., quid si eontra- 
riam Christus docuisset et monstrasset viam? 

Quando primum ad sui sequelam me Christus vocavit, vix 
intelligentem quo voearet, certe nonnisi confuse, quam miris 
modis praeparavit, disposuit, animum indidit generosum tune 
et omnia impedimenta superantem, vere totum domo suae gra- 
tiae! Quid retribuam? Confitebor tibi ...et vero aliquando mi- 
nus tarde, minus ignaviter sequi tandem incipiam. 

In Incarnatione exinanitio, similis factus fratribus in om- 
nibus miseriis absque peccato. 

In Natwitate paupertas, contemptus, dolor et omnia in- 
commoda. Omnia haee ad propositum reparandae gloriae Dei 
per contraria. 

Ego vero in hoe mysterio comitatus Mariam et Ioseph, ut 
asimus aut bos, quid enim intelligo? Utinam saltem iwmnentum 
patiens et docile et oboediens! 


Dies 5. 


Circumcisio, Praesentatio, Fuga in Aegyptum. 

In Aegypto commoratio fruetum fortasse tulit tot Saneto- 
rum qui ibi floruerunt. Ubicumque fueris, divinae gloriae con- 
sulere semper poteris, saltem oratione et vitae innocentia. Pro- 
videntia divina. 

Nesciebatis quia in his quae Patris mei sunt, oportet me 
esse. Haec eogitanda si quando ab iis, quae offieii mei sunt, 
avocari quaecumque ratione vel praetextu accidat. 

Iesus proficiebat sapientia et aetate. Quis est qualiseumque 
profectus meus, si eum divinis beneficiis et gratiis conferatur, 
gratiae ut 100, ut 1000, profectus ut 1! Ergo nullum ex me so- 
latium, nisi in Dei misericordia. Haee magna super me... Con- 
fitebor in futuro; nam nune quidem ne confiteri quidem scio... 
Ex te ergo tristare inconsolabiliter, sed delectare in Domino. 

Anni 30 vitae abseonditae non minus divinae gloriae ser- 
vierunt. Gloria Dei in voluntate Dei. Et tamen etiam in illa vita | 
privata iuvit proeul dubio animas, oratione et conversatione et 























ROMAE 1844 191 





peeuliaribus forte gratiis internis etiam absentes, pro illa bo- 
nitate qua mundum visitare prorsus venerat in visceribus mi- 
sericordiae. 


S- 
e 
A 
* 


Dies 6. 


De duobus Vexillis. 

Cum iam singulari Dei benefieio sub Christi vexillo admis- 
sus militem, non aliud mihi petendum, nisi ut actu et effectu 
dignetur me paupertate et iniuriis exerceri concedere, idque 
mihi desiderandum et quaerendum, intento oculo ad omnem oc- 
casionem quae se offerat arripiendam, ae tum gaudendwm de 
sumnio huius vitae bono. Hie mihi fruetus huius meditationis 
de 2 Vexillis. 

De tribus Classibus, impedimentis et mediis. 

1. Impedimenta. Ph. O. L. G. (") et effusio in negotia, unde 
paeis turbatio. 

2. Media. Orationis fervor et frequentia praeter consuetum 
pensum. 

Quidquid placet... ideo difficile et moraliter impossibile 
quia Deus mihi non sufficit ! ! ! Heu miseriam et ignominiam! 

Utinam aliquando tandem serio et constanter! 

De 3 Modis humilitatis. - 

Ph. O. L. G. ad 2" pertinent et, nisi misericordia Dei et vi- 
gilantia perpetua, primum ipsum exponunt periculo. Cum ti- 
more et tremore, pugnandum et orandum. 








Dies 7. 


Passio. 

Dolor et amor et hic semper maior illo. 

Ad crucifixi pedes perseverare... Quid? Dominus in eruee 
pendens perseverat, mihi grave erit ad Eius pedes perseve- 
rare ...? 

Pater, dimitte. Preces exauditae. Omnium peccatorum re- 
missio obtenta per Christum. Sie nobis salutis aeternae prae- 
mia iam comparavit, promeruit et acquisivit ut S. Pater lo- 
quitur. 

Hodie mecum eris in paradiso. Quam leve reddet vel certe 
tolerabile tanta promissio qualeeumque tormentum mortis! 

In Corde Iesu. Ipse hine non repellet nec inimicus rapiet. 
O quam bonum in hoe Corde manere! Suscipe, o bone Iesu, 
suscipe, suscipe. 

Impii nil ultra quam quod Deus vult. Exemplum in mili- 
tibus qui venerant ut frangerent crura, etiam lesu. 


SEG SENS y, Secr a ae c I8 ze OR DRE qoi Tipo P ER Brain o ROMA eia hsc 


2: 










(1) Cfr. pag. 180. 








192 OCTIDUA 





Dies 8. 


« Tomad, Señor, tomad. Dadme vuestro amor y gracia, que 
ésta me basta » et ita sufficit, ut vel ipso esse meo et omnibus 
alus donis tuis carere velim quam esse sine amore et gratia 
tua, vel unico momento. Absit, absit! « Tomad Señor tomad » 
priusquam hoe malum ...! 

Deus habitans et operans in me, etiam in laboribus, et 
Christus etiam patitur in me, dum patior. O bonitatem! O 
quantum hine robur aecedat necesse est! 

Ceterum, quid offeram ego nisi miserias meas, quae solae 
sunt meae? Praeclara enimvero oblatio! Scilicet placebunt non 
ipsae, sed verus et intimus earum in me sensus et humiliatio 
mel et exinanitio. Deus meus Omnia et ego nih et nihil. 


1845. 
(d. 15 Octobris) 


S. Teresia 
Dies 1. 


Inordinata est voluntas determinata ad aliquid faciendum 
hoc die, hac hora, quando a me non dependet ne impediar. Hine 
enim saepe turbatio pacis internae. In omnibus semper ita sta- 
tuendum s? Dominus voluerit. Utique eius voluntas est, et qui- 
dem voluntas beneplaciti, eum impediri me etiam importunis 
visitationibus ete. permittit. | 

Deus omnia ego nihil, ergo et voluntas Dei sola valere de- 
bet, mea nihil. Quando vero voluntas Dei aliquid meo ingenio 
aut inclinationi eontrarium, tum maxime curanda et ample- 
xanda; certamen wt vincam. 

In iis, quae a me non dependet, etiam optimis, mihi dicen- 
dum semper vellem, numquam volo. 

Placere Deo adeo magnum est, ut id praetendere mihi re- 
busve meis praesumptio sit intolerabilis. 

Ut Deus mihi placeat in omnibus, dignum et iustum est. 
Ceterum si Deus me resve meas vel respicere vel uteumque ad- 
mittere non dedignetur, miserieordia est et gratia et dignatio 
ineffabilis. 


Dies 2. 


In omni excellentia donorum periculum maximum super- 
biae, exemplum in Angelis et Adamo. Ergo ne desiderandum 
quidem ultra id quod Dominus dare dignatur in quocumque do- 

















ROMAE 1845 193 


norum genere etiam spiritualium, et super omne donum desi- 
deranda et petenda vera humilitas. Deus omnia ego nihil. 


Dies 3. 

Magna spes iudicii Christi propitii iudicia iniqua hominum 
quorumeumque. Diem hominis non desideravi. Sed hunc sensum 
corde preme et serva nec manifesta sine necessitate. Secretum 
meum mihi. 

Conf. gen. et rat. consc. Pax, pax, pax in submissione to- 
tali voluntatis meae sub voluntatem Dei, semper sanctam et 
amabilem, in omnibus. 

Quod ad gubernationem Societatis attinet, consultatio cum 
PP. Assistentibus medium cognoscendae voluntatis divinae, et 
item medium firmandae et eorroborandae imbecillitatis meae, 
idque tam pro intellectu quam pro voluntate. 


Des 4. 


Rex Christus... oblatio mei seria. 

In Inearnatione Dei Filius exinanivit semetipsum, ut mun- 
do perdito remedium faceret. Quid, si mundo perdito, qualis 
nune est, remedium allaturus fors terribilissimum, Societatem 
exinaniri, fere ad nihilum redigi constituit? O Domine, fiat in 
me, de me et de Societate sanetissima voluntas tua! 

(Angustiae propter eulpas meas et sociorum. Confitebor 
peccata mea et peccata sociorum meorum). 


Dies 5. 

Quid facimus, eui bono sumus in Ecclesia, si perfectionem 
evangelicam in nobis et in aliis non promovemus? Si Christi 
lesu cognitionem et amorem non dilatamus? 

Si nos nostro fini desimus, quod avertat Deus! fors istum 
Societatis arborem exeidet Dominus et ex eius radice, spiritu 
Ignatii, alium sureulum germinare faciet, qui in arborem ex- 
ereseat et fructus salutis et sanctitatis faciat, quos Societas 
non facit! | 

Fugam in Aegyptum utique nec Ioseph nee Maria umquam 
inire debuissent, nisi lesus fuisset eum eis. Numquid ista sors 
Societatis Iesu doloris et non potius summi gaudii iustum ar- 
gumentum ? 

Utrorumnam invidenda sors? eorumne qui cum Herode do- 
minabantur an qui eum Iesu exsulabant? Oh! Domine, modo 
tecum! 


Dies 6. 
Tres Classes. 
Pax, pax, paz, hane a me Deus postulat, hane ego a Do- 
mino. 


13 











194 OCTIDUA 





Pax hominibus bonae voluntatis. Boma voluntas, quando 
sit voluntati Dei conformis aut melius etiam quando in illam 
transformetur, quantum patitur humana miseria. 

7rgo, non quod ego volo, sive in partieularibus rebus meis 
sive in universalibus Societatis, Ecclesiae, mundi, sed quod tu, 
Pater. 

Ad hoc vero, ut ista mea voluntas exinanita sit, requiritur 
ut meum nihil intime sentiam. Qui nihil est, ei nihil. debetur, 
nihil praetendere potest, «il velle. 

Voluntas signi per praecepta, consilia, inspirationes, ma- 
nifestata oboedientiam exigit. 

Voluntas beneplaciti in omnibus quae eveniunt amplexan- 
da. Amen. Per Christum, per quem non exigua petenda, hoc 
tantum bonum petendum assidue et exercitatione procurandum. 
Amen, Amen. 

Tres moda humilitatis 

Quidquid sit, errent licet fortassis, tamen certe et boni et 
mali in Gallia et alibi Soeietatem considerant ut Ecclesiae prae- 
eipuum propugnaculum, i. e. Christi Regis arcem. Ergo pro 
Christo patimur. Quanta gloria!... Domine, non sumus digni... 


Dies 7 ei 8. 


Nos autem revelata facie (expulsis figuris veteris legis) 
gloriam Domini speculantes (gloriam eius conversationis, pas- 
sionis, resurrectionis, gloriam Domini in eius divina humilitate, 
patientia, oboedientia, earitate ceterisque virtutibus) im eam- 
dem imaginem transformamur (per imitationem) a claritate in 
claritatem (ab imperfectioribus ad perfectiora) famquam a Do- 
mini spiritu (gratia seil. Spiritus saneti, qui spiritus Christi 
est). 

Cor Iesu amoris et doloris pelagus; ibi haurienda illa cla- 
ritas in gloria Dei speculanda. 


Dies S. 


Deus omnia et ego mihl. 

Si quis radius luminis et caloris, ab illo; ego tenebrae et 
frigus. 

Laborare et pati et in omnibus voluntas tua, Domine, haee 
sola pax mea. 





D 
| 
^ 


GEN di rA 


iesus Cis" it ie a eut 


R. 
ab 
Y 
4 














ROMAE 1846 195 





1846. 
(d. 16 Octobris) 


S. Teresia 


Redde mihi laetitiam salutaris tui et spiritu principali con- 
firma me. 


Dies 1. 


Deus et ego. Reliqua omnia intermedia, quae servire de- 
bent ut ad Deum perveniam. Si impedimenta, per conatum ea 
removendi, si adiumenta, per constantem usum; in utroque 
virtus exercenda generose et alaeriter. Hilarem enim datorem... 

Quid est quod interdum, immo et saepe, in eo sensu me re- 
periam ut beatiores dicam mortuos quam vivos ... ? Illud vitae 
fastidium? scilicet difficultatis et sollicitudinis? At hae ipsae 
inter reliqua super terram, media ad finem opportunissima. 

Tempus, intermedium inter nativitatem et aeternitatem 
tota est via ad Deum, perge et éransi. 

Creationis benefieium summum, fundamentum omnium di- 
vinorum beneficiorum, ad finem tam mobilem ae beatum, non- 
nisi ex voluntate perversa minoris fieri potest. Eheu! quanta 
caecitas! Ob breves et leves molestias quarum praemium est 
aeternum gloriae pondus, ingratum fieri erga Supremum Be- 
nefactorem! O bona voluntas, laetitiae fons! 


Dies 2. | 
De peccatis. Tenebrae et frigus. Hoe meum scil.! 
De inferno. Miserieordiae Domini! Quam nihil, quidquid 
in huius vitae via contingat pati, dummodo illum terminum 
evitem! 


Dies 3. 


Conf. gen. et ratio consc. Cordis dilatatio omni studio pro- 
euranda per fiduciam in Domini bonitate. Hie ille Spiritus prin- 
cipalis ardenter et perseveranter petendus. 

Utique ego nihil, Deus omnia. 


Dies 4. 

Christi Regnum. 

In hisee Societatis persecutionibus praeclara occasio pro- 
bandi nos Regi nostro in ferendis iniuriis et adversis omnibus. 
Nunc tempus acceptabile, nunc dies salutis. Tempus pugnae et 
vicloriae et triumphi cum Rege nostro. 











196 OCTIDUA 





Incarnatio. 

Ex Verbi dignatione omne bonum. Quales meditamur ho- 
mines sine hoc beneficio, quales etiamnum videmus scelestos 
homines, qui beneficium hoe non noverunt vel respuerunt, falis 
ego forem sine hoe beneficio quod mihi vix nato applicatum 
fuit, dein per educationem Christianam, dein per doctrinam et 
Sacramentorum usum, per vocationem religiosam ete ete. O mi- 
serieordias Domini! 

Quidquid etiam sanctitatis in quoeumque homine, ex Verbi 
dignatione... et in Angelis et in Sanctis. 

Per Ipsum et propter Ipsum ... 

Nativitas. 

Abhorrere commoda discam aliquando exemplo Bethlehe- 
mitieo! | 

Dies 5. 
Circumcisio. 

Filii Dei humiliatio et dolor. Ita Salvator. 

Praesentatio in templo. 

Et Virgo Mater et Filius victimae Deo Patri. 

Fuga in Aegyptum. 

Maria et Ioseph eum Iesu et propter lesum ezsules, divina 
Providentia protecti. 

Vita abscondita in Nazareth. 

Subditus. Qui Superior imperat, quanto inferior sanctitate 
et sapientia! Auctoritas imperandi ergo ex alio fonte proma- 
nat, ex ordine divinae Providentiae. 

Humilitas, simplicitas, pax. O sancta domus! 

Paupertas in vietu, in lecto, in omni supellectili. 


Dies 6. 


De duobus V exillis. 
Ignominiis affecti Christi asseclae. Trophaeum Christi. 


Dies 7. 
In Crucifixione totum corpus peccati mortificatum. 
Omnis amor proprius, omnis libertas adempta et sensus 


et honoris amor. 
In Christo Crucifixo omnia, omnia. 


Dies 8. 


Christi gloria. 

Amor Christi gloriosi in tantis apparitionibus. 

Omnia ad remedium miserae naturae humanae, ab Ipso 
ita elevatae, exaltatae usque in eaelum, quo nos ducit et ad- 
voeat. Sursum corda! 


TC VO Ae " esu: Sr As À I imr TX x ENT " 
ETICA nt 27 D d IMP Nt oo a A Éd EA 


: 


E EET 


* 
E 
x 
5 
2 
à 
Le 
DU L 
P 
ion 
3 
is 
: 
^ 




















ROMAE 1847 197 








De amore Dei. 

Beneficia communia ex perversitate nostra minoris aesti- 
mantur, quod multis non proderunt ad finem aeternae beatitu- 
dinis obtinendum. Quasi vero desit quidquam ex parte Crea- 
toris beneficentissimi et piissimi Redemptoris, qui creavit pri- 
mo ut essent et lapsos etiam reparavit et reparavit tali modo! 

Deus omnia, ego nihil. 

Sentire de Domino in bonitate. Amen. 


1847. 
(d. 8 Decembris) 


S. Franc. Xaver. 


In spiritu humilitatis et in animo contrito 
Domine, dabis pacem nobis, pacem tuam. 


Dies 1. 


Reliqua super terram, etiam foris pugnae, intus timores. 

Servire autem Deo, voluntatem signi exsequendo et volun- 
tatem beneplaciti amplectando plena resignatione pro futuro, 
conformitate pro praesenti. 

Fiat, fiat. Hoc dignum homine, ... me vero, Societatis Iesu 
Praeposito! Sed serviendum alacriter, toto corde, sicut Confi- 
temur et benedictus Domino. 


Dies 2. 


Confusio coram Deo, quia ex massa corrupta peccatorum, 
quia vel uno peceato veniali meruissem ut me Deus sivisset ire 
in viam meam.... Quid? tot ac tanta peccata, post tot miseri- 
cordias Domini, inde a prima aetate! Confitebor tibi, Domine, 
in toto corde meo et glorificabo ... quia magna est misericor- 
dia tua super me... 

De inferno nimis raro cogitamus et tamen... Saltem dum 
oramus quotidie, etiam in Missa, ab aeterna dannatione mos 
eripi. 


Dies 3. 


De morte, iudicio. 

Conf. gen., ratio conse. Humilitas et pax, cogitatione, ver- 
bo, opere. 

Vespere de Regno Christa. 

Christus Rex expugnaturus mundum perditum, ut salvet 
mundum et Patri sibique regnum restituat, socios in hanc expe- 











m, 
, 
vd 


198 OCTIDUA 








ditionem vocat et invitat, conditionibus admirandis (inter quos 
ego), promissa victoria eerta et indubitata, per labores, per ae- 
rumnas, per iniurias et contumelias et calumnias, per vulnera 
et mortem. /pse prior vicit. 

Nostra imitatio et sequela fere umbratilis, paupertas com- 
moda, iniuriae fere verborum tantum. Ergo, si quid gravius, 
Nunc incipio Christi esse discipulus. 


Dies 4. 


De Incarnatione et Nativitate : 

1° Mundi conditio miserrima. Quam merito non solum 
contemmendus sed abhorrendus, sed odio habendus propter 
scelera. Vanitates vero eius ad scelera ducunt. Quam benigna 
Dei misericordia in talem! 

2° Virgo turbatur audiens laudes suas, scil. in sui nihili 
cognitione defixa, postea tamen ad Elisabeth, in laudibus suis, 
eadem humilitate in Dei laudem sua bona et dona refert. 

3° Submittit se Virgo laboribus et ignominiis et marty- 
rio, quod maternitatem divinam comitaturum erat. Ut Angelus 
Gabriel libenter humani generis gloriam nuntiat, ita Societas 
gaudeat de institutionibus a se formatis et quae illam ipsam in 
multis superant (v. g. Congr. Miss. extern. Paris). 

In Nativitate Christus elegit de incommodis « más y más 
mejor», de commodis « menos y menos, mejor ». Quale exem- 
plum! quae doctrina! Quidquid placet .. . 

Quamvis mundus tam perversus, etiam post tantum donum 
Verbi Incarnati, tamen fruetus huius misericordiae insignis in 
tot electis qui naturae corruptionem superarunt et quotidie su- 
perant... et deliciae Dei, esse cum filiis hominum. O gratiam! 
O benignitatem! O Salvator duleissime! 


Dies 3. 


De duobus V exillis. 

In Luciferi Vexillo inseribitur libertas, independentia, Be- 
lial, seil. ad aedifieandam civitatem Babylonis, non Ierusalem. 
Qualis sit spiritus cognoscitur ex pricipio, medio et fine. Itaque 
fraudes non iam occultae, nimis patentes. Absit, absit, ut illusi 
sub specie boni decipi nos sinamus, quando nee species boni 
obieitur nee malum obtegere conantur auctores malorum, in 
Deum et in Christum eius iniuriosi. 

Si Christus Rex et Ecclesia Regina, quid est quod libertas 
Ecclesiae heu nimis vindicanda dicitur et est. 

De tribus classibus, de Christi Baptismo et Leiwnio. 


Dies 6. 


De Apostolorum Vocatione. 











MASSILIAE 1848 199 . 





Nimis honorificati. Quid in me vidisti Domine? Quid in me 
reperisti? Quam parum est, quod pro tanto bono et dono pati 
in hae vita contingat! ! 

De Sermone Domini in monte, de Christi conversatione. 

De Ultima Coena. 

In eorde Iesu amor et dolor, sed amor superat dolorem in 
infinitum. Apostoli parum intelligebant £unc tanta mysteria, 
sed heu, ego adhuc! 


Dies 7. 


Hortus, tribunalia, flagella, spinae, crux. 
Mysteria in Cruce, ex libello. 
Petenda instanter a Domino gratia meditandae Passionis. 


Dies 8. 


Reswrrectio Domini et Ascensio. 

Et ecce ego vobiscum sum, eritis mih, testes, elevatis ma- 
nibus benedixit et ferebatur in caelum. 

Praesentiae Dei exercitium. In examine, quid bomi operetur 
in me Deus et quid mali admisceam in omnibus operibus meis 
ego. 

De Amore. 

Radius, virtus... Quidquid est boni in me, in aliis, totum 
pendet a sole, a fonte, neque est in potestate nostra retinere, 
conservare. ! 

O Deus omnia, o ego mihil. 


1848. 0) 
Dies 1. 


« Hacer reverencia », in oratione, reformatio. 

[am videtur Deus velle a me, in Societatis gubernatione, 
glorificari patiendo magis quam agendo. Talis est mundi con- 
ditio et animus erga Societatem, nec solum mundi et eorum 
qui de mundo sunt sed eorum etiam plerumque, qui de mundo 
non sunt, aut certe pro statu et gradu suo esse non deberent. 
Ergo... submissio, resignatio ad omnia. 

Magnum Dei donum, patiendo sanctificari et salvari. 


Dies 2. 
Confusio coram Deo et hominibus, et memoria peccatorum 
quotidie servanda et renovanda. Magnus peccator, reus mortis 


(1) Die 29 Mart. a. 1848 Servus Dei exsul Roma Massiliam profectus erat. 
Cfr. Pirri, P. Giovanni Roothaan, 1930, p. 414 ss. 











200 OCTIDUA 


et omni suppliciorum genere dignus. Hie sensus salis instar 
condire debet pietatis sensa et a corruptione servare spiritum. 
Spiritu ferventes, Domino servientes ... 
(Reliqua desunt). 


1849. 
(d. 9 Decembris) 


S. Franc. Xaver. 


Dies 1. 


Principium et fundamentum. 

Deus meus et omnia. Ego ex me nihil sum, nihil habeo, nihil 
possum, nihil valeo, nihil et nihil. Nonne Deo subiecta erit ani- 
ma mea? Non Illi serviet, Eius voluntati seu signi seu bene- 
placiti? Fiat, Amen. 

Terminus salutis animae, quam optabilis! Quam ultra 
omne quod facere aut pati in hae vitae brevitate possum! Quod 
tempus est exsilii, proditionis, exercitationis, expiationis. 

Quae molesta, in quantum molesta, media optima et effi- 
cacissima ad finem, si sapio. 

Patris Generalis nomen et officium, quam laudem, qualem 
reverentiam, qualem famulatum Deo exhibendum postulat! À 
dextris et a sinistris ...! 


Dies 2. 


Peccatum. 

Corpus hoc animae career, sed carcer vivens, cuius mem- 
bra omnia ad animam vexandam et torquendam et impedien- 
dam semper parata. Quam male amatur! Quam bene si quid 
illi affligens accidat! 

Ego in exsilio, etiam eum benigne et laute et eum honore 
excipior, et tune maxime, quod maiora perieula detrimenti in 
anima. * 

Angeli peccaverunt; praetextus non abfuit: homines ali- 
quando angelorum choris inserendos, immo unum hominem ab 
angelis adorandum, e£ adorent eum omnes angeli equs. Hoe nec 
intellectus submissione nec voluntatis subiectione voluerunt ad- 
mittere, superbi et protivi. 

Adam et ipse in fide defecit cirea praeceptum sibi faetum 


et minas. Et vero ipse ut angeli rebelles, non rediisset ad cor, 


nisi Deus eduxisset eum e peccato suo. 














MASSILIAE 1849 201 








Sie ergo, nisi misericordia Domini... ; semel eum declinas- 
sem e recta via, numquam in eam rediissem. Tam multi perie- 
runt et pereunt, me vero secundum magnam misericordiam 
suam et secundum multitudinum miseratiorum suarwm ... 'To- 
tum lesu debetur, qui Homo Deus aftritus est propter scelera 
nostra, mea. 

De inferno. 

Quam apte eolloquium ad Christum Dominum! Utique, 
nonne Ille Agnus qui occisus est ab origine munda? Qui tollat 
peccata, mundi? Qui dedit semetipsum redemptionem pro pec- 
catis ... totius mundi? Cuius copiosa redemptio? ... O severi- 
tatem divinae iustitiae! Immo vero o mysterium iniquitatis hu- 
manae, incredulitatis, perversitatis, pertinaciae! 


Dies 3. 


De morte, tudicio. 

Phantasiae et ineptiae contemptu curandae, etiam ne mo- 
ribundum olim turbent aut vexent aut tentationi viam aperiant. 
Omnia adversa optima, et recte tolerata fiduciam praebebunt 
prae oninibus bonis operibus. 

Dies irae, meditandum in Missa pro defunetis, magna 
vere... In die iudieii omnia praesentia nonnisi imago; quid 
damna temporalia, ruinae, quando omnia igni consummanda? 


Dies 4. 


Regnum Christi. Quanta dignatio vocantis omnes, etiam 
feminas, in partem suae expeditionis! Victoria certa, Ego vici... 

Incarnatio. Angelus Gabriel gaudet tanta exaltatione ge- 
neris humani. Sensus habendus, ubi aliis Congregationibus be- 
nedici a Domino videmus. Bonum nobis quia humiliasti nos! 
Gratias semper propter magnam gloriam tuam. 

Nativitas. Mariae et Ioseph silentium et patientia simpli- 
cissima, uti et oboedientia erga edietum Caesaris. 

Labores et aerumnae, non sine solatio: Gloria im excelsis 
Deo. Haec etiam fiducia habenda in imitatione Christi. Crux 
inuncta. 

Applicatio sensuum. Odor divinitatis et virtutum Angeli, 
Virginis, Ioseph, soporem et torporem excussit, odor vivificans... 


Dies 5. 


In Circumcisione Dominus renuntiat omni iure exemptionis 
a lege. Itaque et Virgo Mater subiecta Purifieationi, et praesen- 
tationi ae redemptioni Ipse Redemptor! Oblatio sui, victima, 
Agnus Dei, ad explendum omne quod in Nomine Iesu conti- 
netur. 

















202 OCTIDUA 








Herodes qua politiea sibi regnum conservare contendit! 

Sed in eo Providentia divina elucet. Cuius Providentiae 
opera, quae aliquando apparent manifesta, certos nos reddunt, 
etiam ea, in quibus illa non apparet, ab eadem gubernari. Fides 
in. Dei sanctitate et iustitia et bonitate. 

In fuga in Aegyptum Providentia non defuit Mariae et 
loseph, immo vero ... 

Vita Iesu abscondita in Nazareth. Quam ordinata omnia, 
pax, suavitas... 


Dies 6. 


De duobus vexillis. Fallaciae divitiarum et honorum, con- 
tra vita vera in paupertate et opprobriis. Persuadetur ex fun- 
damento, ex fide de peccato, de morte, de iudicio, de inferno et 
eompendiosissime simul et effieacissime omnium ex fide Iesu 
Christi, qui est Via, Veritas et Vita, solus verus Rex. | 


Dies 7. 


In iniuriis, calumniis, solus Ille: Quis ex vobis arguet me 
de peccato? Nobis dicendum semper: Justus es Domine ... 

Colloquia. Deus, Iesus Christus, Maria,... Tum ego, So- 
eietas, Ecclesia, mundus. /» oratione et obsecratione, cum gra- 
tiarum actione, petitiones vestrae innotescant. Haec mihi sint 
commendatissima ex doctrina S. Patris. 

Corripiam ergo ewm et dimittam. Iniusta sententia in Ie- 
sum, qui innocens, impollutus,... sed istud corripiam semper 
iustum in me peccatorem. 

Domini aperuit mihi aurem et ego nom contradicam. Quae- 
eumque, undeeumque patienda mihi adveniant, wihil, nihil co- 
ram lesu flagellato, eoronato spinis, crucifixo. Saltem accep- 
lüre-... 

Dominus in eruce, inter illa atroeissima tormenta, non se 
solo oeeupatur, sed agit charitatis offieia, quasi sui oblitus! O 
detur mihi, si quando inter mortis angustias constitutus ...! 


1850. 
(d. 14 Octobris) 


S. Teresia 


Dies 1. 
Reliqua super terram. Omnia plane, prospera adversa, a- 
miei inimici, laudes vituperia, commoda ineommoda, solatiola 
dolores, honores ignominiae, consolationes desolationes, gau- 











CUENUN Mw. Js 


I MOTEURS 


PRE RES ER ENTER I ERR Tea 








ROMAE 1850 203 





- 


dia tristitiae, et qui importune interpellant furantes tempus et 
negotiorum aut epistolarum turba opprimens et angustiae tem- 
poris et cordis : omnia u£ tuvent. Sed in unis eavendum a com- 
placentia, in alteris servanda constantia animi et vultus eum 
gratia divina. Nonne Deo subiecta erit anima mea? ... Cognovi 
Domine quia aequitas indicia tua. Tuvent omnia, iuvent! 

Etiam in meo officio Praepositi Gen. reliqua super terram 
ad gloriam Dei maiorem promovendam iuvare debent omnino. 
Calumniae, contumeliae, oppressiones, spoliationes, impedi- 
menta non solum ab extra sed et intus, difficultates et imper- 
fectiones subditorum, mea taedia, meae angustiae, mea inopia 
consilii et mediorum ad finem... ommia iuvent! Si non tam 
actione quam passione gloriam suam operari velit Deus, nonne 
bene? Sit animus et cor transfixum incruento martyrio, quando 
eruento Domine, non sum dignus. Sed vincendum generose tae- 
dium, et hoe ipsum eum omnibus angustiis et miseriis meis proi- 
ciendum in sinum divinae misericordiae, ad gloriam Es ma- 
iorem. Et ipse faciet. 


Dies 2. 


Confusio mei ipsius, coram Deo praesertim; in omni ora- 
tione, in principio haee praecipua praeparatio, magnus pecca- 
ior. Petendum lumen, ut videam et sentiam. 

Omne peccatum turpe est, quia offendit rationem. Prae- 
cepta Dei et ipsa evangeliea perfectio perfecte consona rationi, 
ut offendi haee non possint, quin offendatur ratio et ipsa ethica 
pure rationalis, et ut homo, rationalis cum sit natura, actu fiat 
irrationalis. 


Dies 3. 


Imaginem iudicis et iudicii habemus in Apocalypsi, ubi 
Testis fidelis et verax iudieium suum profert de septem An- 
gelis Ecclesiarum, ad quos seribi iubet... Judex ergo cwm se- 
debit ... . 


Dies 4. 


Rex optimus Christus lesus in expeditione adversus ini- 
mieos suos et meos, me invitat sociwm laboris et certaminis, 
quamvis victoria futura sit tota sua. Quid enim mea opella qua- 
liseumque? Sed hoc pacto vult me vere participem gloriae, quae 
non esset gloria, si tota esset merum donum. 

Oblatio sit de rebus maxime arduis, sed non excluduntur 
quotidianae exercitationes etiam in minimis. Immo vero, nisi 
ad has me offeram et in his me Regis mei sequacem probem 
humilitate, patientia, resignatione, meae voluntatis meique ip- 


NEU A Co Re 
Le 3 ve ant 






































22 
p^ 





E 
54) 
Te 
N^ 
TM 
e 





204 OCTIDUA 








sius eontemptu, seu placeat quid seu displiceat, grandium illo- 
rum munerum oblatio merito videbitur illusoria. 


Dies 5. 


In omnibus mysteriis Rex meus docet modum pugnandi 
adversus sensualitatem et omnem amorem carnalem et mun- 
danum. Vita Christi abscondita in Nazareth: exemplum, quo- 
modo me habere debeam in vita privata et familiari conversa- 
tione cum domesticis ; non impatientiae signa, non alta vox, non 
turbatio in quocumque eventu, amabilitas et mansuetudo et hu- 
militas in omnibus, compati in defectibus. 


Dies 6. 

Quid Deus petit a me? 

Resignationem plenam in omnem voluntatem suam et in 
omne beneplacitum suum. 

Ut eonservare studeam pacem inter multas causas pertur- 
bationis per patientiam. 

Ut considerationem frequentius adhibeam circa officia mea 
erga Societatem et Provincias singulas et Missiones et socios 
etiam singulatim. | 

Qui Societatem persequuntur passione agitantur; meum 
est compati, non indignari. 

« Ogni diletto mi dà sospetto — ogni gusto mi dà susto — 
ogni pena mi dà lena — ogni eruee mi produce merito e glo- 
ria ». 


Dies 7. 


Quod Societas tam insigniter participat de improperio 
Christi, gratia est singularis, soli S. Patri Ignatio eiusque pre- 
cibus et laerimis, eiusque spiritui et spiritui Societatis pri- 
maevae debita. Nos vere tantum bonum non meremur; neque 
tam hwmiles sumus et vere spirituales, neque tam viget in nobis 
continuum puritatis et virtutum omnium. studium et inflam- 
mata Deo serviendi desideria neque tam ardens et verus et ef- 
fieax zelus gloriae Dei et salutis animarum, neque tam strenue 
daemonem et mundum oppugnamus, ut merito nobis tantum 
odium a mundo et a daemone ullo pacto deberi existimare pos- 
simus. O miserieordiam Dei, qui nos ita honorat et caros sibi 
faeit propter Patres! O Domine, converte aliquando corda Pa- 
irum in filios! et a me incipe, ut aliquando minus indignus tanto 
honore tantoque bono efficiar! 

Saepe renovanda oblatio mei et resignatio in omnem vo- 
luntatem Dei cirea dolores mortis, in unione dolorum agoniae 
Christi in eruce, ne in morte, ut frequenter fit, ineptus ad tales 
aetus multum perdam tanti thesauri. 








ROMAE 1851 205 


| _ 1851. 
(d. 15 Octobris) 


S. Teresia 
Dies 1. 


Iam toties, a tot annis, perspectum divino lumine, et ad- 
hue?, Creatoris omnipotentis et sempiterni et liberalissimi do- 
minium, supremum et ineluctabile sed simul suavissimum, to- 
tum in aeternam felicitatem meam! O Domine, tuus ego per 
omnia. Tibi vivo, Tibi laboro, Tibi patior, Tibi gaudeo, Tibi 
doleo, Tibi, Tibi, Tibi in omnibus et per omnia, ut aliquando 
Tibi moriar. 

Quid mihi est in caelo ... Deus cordis mei? Mihi adhaerere 
Deo bonum est, Adhaesit anima mea post Te, Nonne Deo sub- 
tecta? 

Reliqua super terram, ut alias saepe. Omnia, omnia invent! 
quaecumque illa sunt, ut iuvent. Iavabunt autem, modo ego non 
impediam. Omnia ad modum recipientis. 

O quam ferrea, quam indomabilis voluntas creata libera, 
perversa, quae Creatoris consilia piissima subvertit, in damna 
sua! 


"T nrnervoETPPD MACROS V on PTS 


D 


1 
E 
E 
E 
: 
; 
| 
| 
E 
4 
4 
À 
3 à 
3 
x 











Dies 2. 


De peccatis. 

Vult Deus peccatorum memoriam non aboleri sed servari 
et timorem non deponi, quamvis spes et fiducia in Eius mise- 
rieordia merito maior esse debeat; sed securitatem capi non 
vult. Magnus Dominus et terribilis in consiliis super filios ho- 
minum. Atque hoc ipsum est miserieordiae, quod nos ita in- 
certos velit, ne amor sine timore evanescat et omnia perdan- 
tur. Sancti Nominis ... timorem pariter et amorem .. . 

O infernus! Cum Creator, omnes ad beatitudinem, eum Àe- 
demptor, omnes ad salutem! Ne perdas cum impius Deus ami- 
mam meam. Sed nimirum in hae vita misericordiae opus, post 
mortem in termino iustifia. : à 


Dies 3. 


De morte, de iudicio. Apoc. 1, 2, 3. Filius hominis, testis 
fidelis et veraz, cuius oculi tamquam flamma ignis, et habet 
claves mortis et inferni. Quid dieit, bona et mala discernens? 

1° Habeo adversum te, quod charitatem tuam primam re- 
liquisti. Memor esto unde excideris, et age paenitentiam et pri- 



































206 OCTIDUA 





ma opera fac. Sin autem ... movebo candelabrum tuum de loco 
suo. Hae minae maxime horrendae; nam candelabrum est Kc- 
clesia, huie angelo commissa. Ergo propter peccata Praelati 
pereutitur Congregatio! 

2° Nomen habes quod vivis et mortuus es. Horrendum! 
Esto vigilans et confirma cetera quae moritura erant, Fortasse 
mortuus dieitur propter socordiam in eura pastorali cum ani- 
marum damnis. Jllwmna oculos meos, ne umquam obdormiam 
in morle... 

3° Scio opera tua, quia neque frigidus es neque calidus, 
sed tepidus. Dicis quia dives sum et locupletatus et nullius egeo. 
Absit Domine, absit! Ego vir videns paupertatem meam, ego 
vero egenus et pauper sum, Deus adiwva me. 

4 Suadeo tibi emere a me awrum ignitum probatum et 
collyrio unge oculos tuos, ut videas. Ego quos amo arguo et 
castigo. Aemulare ergo et paenitentiam age. Ecce sto ad ostium 
et pulso. 

Audi iudicem tuum, dum es in via. 

Post Conf. Gen. Confitebor tibà Domine, in toto corde meo, 
quoniam magna est misericordia tua super me et eruistà ani- 
mam meam, ex inferno inferiori. Benedic anima mea Domino ... 

Stat utique infernus, euius claves tenet Christus Iesus, 
nee oblivisei umquam licet. Nam ad illud de mortuo, ubi quaeso 
est? anxia semper responsio Nescio. Spero utique, ad summum 
confido, sed semper «escio. O abyssus divinorum iudiciorum. 

Tamen memoria amabilissimae Providentiae, quae a prima 
aetate quasi manu deducere visa est, in saeculo, ad societatem, 
in expulsione ex Imperio Rossiaco, in peregrinatione in varias 
partes Brigam, Taurinum, demum hue..., sane eiusmodi sunt, 
ut intimo grati animi sensu recolere et inde etiam bonam spem 
in futurum fovere debeam. Tanta utique Domine fecisti ani- 
mae meae ut non periret. 


Des 4. 


Regis aeterni Iesu Christi sequela. Oblatio sui ad expu- 
gnandam omnem, sensualitatem et omnem amorem carnalem et 
mundanum ad Regis exemplum. 

Est utique non ad aequalitatem sed ad similitudinem; ali- 
quo modo Eum imitari. Rex enim est, eminenter in omnibus 
arduis ae duris primatum sibi vindieans mira et ineffabili cha- 
ritate. 

Voeatio etiam fit, non quasi nostris viribus id, vel in mi- 
nimis, consequi possimus, sed gratia Eius innixi, qui ut invitat 
ita ineomparabilibus vitae et mortis suae laboribus omnia au- 
xilia et dona promeruit et acquisivit. 

















ROMAE 1851 207 





Incarnatio. 

- Quantus dolor et tristitia cordis, considerare mundum, 
etiam post tantae miserieordiae tale miraculum, in sua caeci- 
tate persistere et in interitum aeternum ruere, tam multos, in- 
numerabiles, etiam in sinu Ecclesiae! 

Quae compensatio divinae Bonitati et Verbo incarnato pro- 
euranda? Digna tamen compensatio ipsa magna gloria Dei, 
ipsum Verbwm incarnatum, et Mater quae sine exemplo placuit, 
tum Sanetorum chori, qui omnes et singuli trophaea sunt mi- 
sericordiae Dei et Iesu Christi. 

Nativitas. 

Qualis quantaque desolatio! Omnium rerum necessariarum 
defectus! Et hoe initium dolorum. Qualis imitatio quae imita- 
tionis nomen mereatur? Saltem, si quid aliquando convenientis 
commodi deest, gaudendum, in eommodis autem admittendis 
temperantia et moderatio adhibenda. Quidquid placet ... a tot 
iam annis intellectum, quando tandem ad actum veniet vere? 


Dies 5. 

Virginis Matris immaculatae purificatio, Christi praesen- 
latio ad sacrificium sui et Redemptoris redemptio, Simeonis ex- 
sultatio eum vaticinio acerbissimo ... Sie ipsa Christi infantia 
initiis nativitatis et vitae postea agendae respondet. Ideo cor- 
pus aptavit mihi. Cavendum, ne mihi umquam videar multum 
pati, immo vero parum, semper parum; et hoe sentire et sic 
loqui debeo, quia sie est vere. Aliter sentire vel loqui menda- 
: eium esset. 

Fuga in Aegyptum. 

Dei Providentia, permittens ita insanire Herodem et in- 
sana cogitata perficere, subtrahit fuga lesum, Mariam et Io- 
seph. Maria repetit suum Ecce ancilla Domni, Iesus suum Ifa, 
Pater, loseph utriusque sensa imitatur. 

Ceterum inter tot poenas spiritualis exsultatio non deerat 
in beneplacito Domini. Exsultavit spiritus meus in Deo salu- 
tari meo. 

De vita Christi abscondita. Pax, suavitas, mansuetudo, in 
vita domestica imitanda. 

Ceterum magna ariditas. Miserere Domine. Videtur autem 
Dominus voluisse me docere, ut in orando exeam magis ex me 
ipso et magis intrem in Ipsum. Ne sim ut iumentum in con- 
speetu Eius. 


Dies 6. 
De duobus Vexillis. 
In Luciferi eastris innumerabilis turba eorum, qui man- 
cipia sunt et nonnisi mancipia. In castris Christi omnes milites 








Ve PEU RC QE OCA, V 








MB PER IM UD AN NE t 008 
* 











ne 


É 
nd 
"5 
E 
M 
% zm 
1 
E 
E 
E: 
E 








A 
3 
2 
r 
E. 
: 


" TR NUR PR IT S NP RE Yr ier N VO re 
P SR d FUR USE Ta 2T AE ARE Éd T n cold dc, cip RE 


208 OCTIDUA 


et milites pugnantes. Qui non pugnat non est Christi miles, non 
est, certe non manebit sub Eius vexillo. Pugnandum necessario 
et vincendum. 

Quam gloriose Societas, nullo nostro quidem merito sed 
sola Dueis sui misericordia et gratia, sub Eius vexillo impetum 
satellitum Luciferi sustinuit in Helvetia, in Italia, in Pede- 
montio praesertim et in Sardinia! Nam et rapinam bonorum 
et exsilia ete... Sed quam necesse est, ita ab optimo Rege ac 
Duee nostro exereitatos et honoratos illi fideles esse et in mi- 
nimis, nee minimam fibram de spiritu Luciferi sinere in se inex- 
pugnatam subsistere. Quid vero me... huius electae turmae Ge- 
neralem !! 

Reformatio. Pax, pax eonservanda, repressa omni turba- 
tione, aut melancholia, nata seil. ex amore proprio. Cavere, ne 
mihi proponam haee et haee omnino hodie agere, sed s? Deus 
voluerit... in aliam. Amen. Non consummabis omnia quae fa- 
cienda sunt, donec veniat Regnum Dei! 


Dies 7. 


Tristis est anima mea usque ad mortem Ita Christus Iesus, 
et quae sensa instante Passione manifestat, nonne toto vitae 
tempore in eorde portavit, vietima amoris et doloris? Sciebat 
enim omnia, quae ventura erant super ipsum, nee poterat nec 
volebat ab his animum avertere. O divinum exemplar! 

Opprobria. Atqui haee opprobria nondum eessarunt nee 
vero eessabunt usque ad illum diem, quando tempus omnis rel 
advenerit. Amodo videbitis .. . 

Magna dignatio Salvatoris in Societatem, quod eam sibi 
in opprobriis sociam adseiverit; etiam porro nulla apologia suf- 
ficiet, usque dum veniat illud e£ tempus omnis rei tunc erit. —— 

Dolores in corpore. Corpus autem aptasti mihi, àptum ad 
patiendum. Sie mihi corpus meum considerandum est et in oc- 
casionibus recordandum. Aptasti mihi, ut praebeat exercitium 
virtutis et meriti, ut per minora, taedii, defatigationis, doloris 
alieuius, praeparet animum ad maiora, priusquam dissolvatur 
ipsa habitatio terrestris, palaestra virtutis. 

Mysteria in Cruce. Deus meus ut quid dereliquisti me? Sie 
Illum pati talia ae tanta, sine solatio, necesse fuit, ut mihi im- 
petraret auxilium semper in tribulationibus, ut fieret quod dicit 
apostolus, Non patietur vos tentari supra id quod potestis, sed 
dabit etiam cum tentatione proventum ut possis sustinere. 

O quas gratias piissimo Redemptori! 


Dies 8. 
Gloria Iesu Christi. iam in tuto posita. Quid velenata tela 
































Es 


FN 





ROMAE 1852 209 








impiorum? Sagittae parvulorum factae sunt plagae eorum. 
Ipse solus potens Rex, ipse habet claves mortis et inferni. 

Benedixit illis. Hane benedietionem inter diseipulos acci- 
pere et ego rogavi et animari me sensi ad certamina, quoniam 
vietoriae tempus mihi nondum advenit. Gratias tamen agendas 
sensi de auxilio praestito hisce annis 45, 46, 47, 48..., quod 
inter tot perieula... saepe in ambiguis... Societas cursum, 
quem debebat, tenuerit. O misericordiam! 

De amore. Deus meus et omnia. Tw solus... 

Ut solis radii, ut aquae a fonte, ita ignis videtur optima 
comparatio, a cuius participatione omnes alii ignes accendun- 
tur si tamen adiungatur idea dependentiae semper subsistentis 
at continuatae. 

Paz et inflammata Deo serviendi desideria. Haec duo po- 
tissimum procuranda, per examen particulare, incipiendo a 
primo, per abnegationem totalem amoris proprü. 


1852. 


S. Teresia 


Des 1. 


Dominum revereatur. Divinae Maiestati debita reverentia. 
Summe Te timeam ae reverear. 

Reliqua iuvent ad prosecutionem finis. Conseeutio, fructus 
proseeutionis, quando poterit diei Consummatum est. 

Ad maiorem Dei gloriam tota Societas. Quid Praepositus 
Generalis? Quam vilis de me sensus? Saltem ne desit humilitas 
et misericordia Domin super vitas. 


Dies 2. ; 


Tremenda iustitia divina in angelos, in genus humanum, 
in quemvis damnatum, et misericordia in me; utraque in con- 
fusionem mei... Quodvis peccatum, etiam veniale, rationi re- 
pugnat et viam aperit ad omnia pessima, nisi divina miseri- 
cordia sistat eursum extra viam. 

O infernus! Tremenda incertitudo! Sancti Nominis tui, Do- 
mine, timorem pariter et amorem ... 


Dies 3. 


Conf. gen. Verba eum veritate imprudentia, gula, phan- 
tasia, acedia, negligentia in examine, inquietudo, pusillanimitas. 
Pax, Pax, Pax, victoria tui ipsius. 


14 











3t 
E 
4 

E 

18 





210 OCTIDUA 


Dies 4. 

Mira in Virgine humilitas, eum tamen sola sine exemplo . 
Scilicet ita Deus dona sua conciliat: ut maioribus exornat gra- 
tiis, eo profundius radices figat humilitatis. Haec mirabilia 
opera Dei solius. o 

Ego miser et degradatus. Hoe prae oculis habendum in de- 
fectibus et miseriis, idque non ad humilitatem solum et vilita- 
tem meam, sed etiam ad fiduciam in divinam misericordiam. 


— 


Dies 5. 


Circumcisio. Opprobrium et humiliatio, dolor, sanguis, pre- 
tium quo nomen et offieium Iesu acquiritur. Quid ministri et 
cooperatores ad salvandum? 

Purificatio et oblatio. Mariae humiliatio et oboedientia, 
nulla exceptionis aut privilegii eupido, lesu oblatio victimae. 
Ita Pater ... 

Herodis impietas et stultitia, credit et non credit; mundus 
eiusque spiritus. 

lesu, Mariae et Ioseph oboedientia, resignatio, pax, fiducia 
in Providentiam Patris. 


Dies 6. 


Quomodo in te reperis illam dispositionem cirea duo ve- 
xilla, eirea tertiam elassem, cirea tertium humilitatis modum, 
eum tantas miserias habeas, tantam in oratione et communica- 
tione eum Deo difficultatem ? 


Dies 7. 
Mysterium Crucis... 
Dies 8. 


Humilitas, humilitas, humilitas... 





= 
em 
Z 
ue) 
- 
EA 
A 
En 
T 
(de 
um) 
D 
u- 
< 
bi 
E 
© 
un 
ii 
FA 











Ut lumina, Exercitiorum Spiritualium diebus accepta, ita 
ea, quae extra illa tamquam fructus e meditationibus percipie- 
bat, Pater Roothaan, Superior Generalis factus, in codicillos 
(19.3 X 12.2 c. m.) rettulit, quos Reliquias Cogitationum in- 
scripsit. « Quo titulo », ut editor anonymus a. 1891 ingeniose 
coniecit, « nom dubitandum quin venerandus auctor alludat ad 
ea, quae leguntur in Vita P. Balthasar Alvarez a V en. Ludovico 
de Ponte conscripta (cap. 2): « Quid inquit B. A. debet quis in- 
terdiu cogitare?» et respondet in hunc modum: « Si apertos ha- 
beat oculos, oratio caelestis et reliquiae cogitationis diem fe- 
stum agant (Ps. 75, 11) ei. Quemadmodum. enim in aula. prin- 
cipis fideliter servienti datur quotidie constituta portio, ita 
Deus fideliter sibi obsequentibus ex reliquiis ferculi proprà 
nova sensa communicat veritatum, quibus anima iucunde alitur 
et occupatur ». Ipse Servus Dei e S. Roberti Bellarmino com- 
mentario, cui titulus Explanatio Psalmorum, haec sibi excer- 
pserat: « reliquiae cogitationum, 1. e. perpetua memoria, quam 
in iustis relinquit cogitatio tantae rei ». 

Notae margini ex ipso autographo adscriptae sunt. 


Reliquiae Cogitationum eodem volumine quo Octidua ea- 
demque condicione, idest omissis (is quae post annum 1847 no- 
tatae erant, Hagae Comitis apud. Th. C. B. ten Hagen a. 1891 
in lucem editae sunt. Hoc libro primum integrae publicantur. 

Manuscriptum Romae in Archivo Curiae Generaliciae S. I. 
ventur. 














PX 





1830. 


10 Dec. Missus est angelus Gabriel a Deo. In DEO, singu- 
laris amor, qui sic dilexit mundum, homines, natura inferiores 
Angelis, genere ob primi parentis defectionem degradatos; et 
tamen semen Abrahae apprehendit. 

In Gabriele, mira ad Dei nutum oboedientia, prompta, ala- 
eris. Tamen mittitur ad annuntiandum mysterium, quo natura 
humana miro modo supra Angelieam evehatur, licet homines 
rebelles, Angeli saneti, fideles; scilicet sola Dei voluntas norma 
voluntatis et gaudii Angelici. Non se quaerit nec suos, solum 
Dei beneplacitum. Talis dispositio imitanda mihi et nostris, 
pro beneplacito Dei gaudendo non minus de alienis quam de 
nostris bonis, nulla erga alios religiosos ordines zelotypia aut 
simili praepostero amoris affectu. Hoc scilicet petimus : Sanc- 
tificetur ... Fiat voluntas tua, sicut in caelo et in terra. 

12. Ingressus Angelus ad eam, cum reverentia, honorat 
quam Deus sie exaltaverat. S. Gabriel, Virginis paranymphus, 
Verbi minister, patronus mihi adsciscendus, qui me ad Jesu ac 
Mariae honorem, amorem, devotionem introducat, meque suis 
commendet ac praesentet. | 

Quae... turbata est in sermone eius et cogitabat, humili- 
tas, verecundia, prudentia in silentio; cogitabat, verbum nul- 
lum proferens. Exemplum silentii praesertim in omni animi 
perturbatione imitandum, ne lingua praecurrat mentem. 

13. Ne timeas. .. vocabis nomen eius Iesum. Sed Mater fu- 
tura Salvatoris se paret ad innumeros labores, ad opprobria ; 
sine quibus salus humani generis non reparabitur. Quomodo 
ergo ne timeas? 1°. Refertur hoe ad praesentem turbationem 
potius quam ad futura. 2*. Docet non timenda quaecumque mala 
humana, cum gratiam invenerit apud Deum. Deus timor noster 
et amor noster; modo gratiam habeamus apud Deum, quid aut 
unde timendum? Vis non timere? Hwmilia te in ommibus et 
coram Deo invenies gratiam. 

14. Quomodo fiet istud?... Non ulla difficultas tenet Vir- 
ginem, non aerumnae. Sed solum, qua ratione, salva conscientia, 
ob virginitatem Deo votam fieri possit. En quid unice etiam me 


Annuntiatio. 








Misithiio. 





E 
E 





Mu ra EN Y SE: 





Nativitas. 


SR RE m LUNES Y 


"rs PEARL MEER Uie d NUM IW CT UU PAM IC 1 e d Yrs. M TT 


NIC 





TERES. 


216 RELIQUIAE COGITATIONUM 


debeat habere sollieitum in ommi deliberatione, an liceat, an 
deceat, an expediat. 

15. Et repleta est Spiritu S. Elisabeth et exclamavit... 
Spiritus S, eonfestim ad laudandam B. Virginem ae Salvato- 
rem, potenter magnoque inspirationis suae impetu, excitat et 
impellit; exclamavit voce magna : Benedicta tu. .. et benedictus 
fructus... et unde hoc mihi? Vehementes affectus admirationis 
ae laudis. Similes ego sentire debeo, si Spiritu S. ducar. 

17. Et ait Maria: Magnificat... Ad magnificas laudes sibi 
ab Elisabeth datas non respondet Maria, sed alio, ad Deum 


seillieet, conversa et in eius bonitatem mente defixa, ait Virgo 


humillima: Magmificat. . . 

18. Ad mei eompunetionem et humiliationem: Quid sum? 
Quid habeo? Quid posswm? Quid facio? Quid patior? Quid 
quaero vel quo feror animo? Et quo ardore spiritus? Qua ope- 
ris efficacia? Quid laetum me, quid tristem reddit? ete. etc. 
convertendo etiam verbum praesens modo in praeteritum, mo- 
do in futurum. Vere nihil, servus inutilis, utinam non etiam 
nequam, et infidelis! 

19. Inventa est in utero. Quam dura probatio sanctissima- 
rum personarum! Sed quanta utriusque virtus! In Ioseph an- 


xietas propter conscientiam, in Virgine silentium. Sed Deo eu- 


rae fuit eripere. 

21. Benedictus Dominus Deus Israel quia visitavit... Vi- 
debatur Dominus quasi absens fuisse ab Israel per longos an- 
nos ; visitavit ergo, ut redemptionem faceret. Visitat Deus mun- 
dum, Ecclesiam, Societatem, domos, animas singulas, multis 
ae variis modis. Orandum wt visitet nos in salutari suo et non 
in furore suo neque in ira sua. 

26. Exiit edictum a Caesare Augusto. Huic edicto humiliter 
obtemperavit Ioseph et Maria, sine murmuratione, lieet non 
sine multipliei gravamine ipsi pauperes id praestare possent. 

Quid rebelliones ae perturbationes nostrorum temporum? 
Seilieet divina iustitia istas permittit, ut et Reges et populos 
puniat, illos ob potestatis abusum, hos ob effrenis libertatis 
eupidinem, omnes ob Dei et Ecclesiae iura ac leges diu mul- 
tumque violatas. Da pacem, Domine, in diebus nostris. Custodi 
nos ut pupillam oculi ... in abscondito faciet tuae, a conturba- 
lione hominwm et tempestate. Mira hominum caecitas, qui cau- 
sas malorum inquirunt, sed ibi nolunt eas videre, ubi revera 
sunt. Quando tandem sapient et intelligent! 

28. Factwm est, cum essent ibi, impleti sunt dies, ut pa- 
reret. Ibi, extra domum propriam, velut in exsilio, qui vere 
exsul veniebat, vieturus ae moriturus in exs?io, pro nobis ex- 
sulibus fiis Hevae. Quidquid incommodorum vel iniuriarum, 


NU 








1831 ; 217 





seu ab inanimis seu ab hominibus seu a daemonibus accidat, 
sum exsul et peregrimus super terram. Quid mirum, si male 
habear? Immo vero, mirum quod tam bene in ezs?/?o. 

Pastores vigilantes et custodientes vigilias noctis super 
gregem suum; pastorum, superiorum exemplum, non solum di- 
cendi vigiles, sed vere vigilias custodire. 

30. Gaudiwm magnum, quod. erit omni populo. Omne verum 
gaudium in hae vita de futuro, spe gaudentes. Adamo promissi 
mediatoris adventus pignus est explendae promissionis de per- 
fecta beatitudine, et ex perceptione praesentium munerum fir- 
ma fit exspectatio futurorum. Ita mihi beneficiorum divinorum 
hueusque pereeptorum memoria spem alere debet ae fiduciam 
ceterorum. 

Solidi autem gaudii ratio iam nune est: Gloria in Altissi- 
mis Deo, et in terra pax hominibus bonae voluntatis. 


1831. 


4 Ian. Et erant pater eius et mater mirantes. Faciebant 
novos progressus in cognitione mysterii. Et mihi conandum ut 
profieiam in eognitione Iesu Christi. Haec est enim vita aeterna, 
scire et nosse.... 

6. In Herode spiritus mali signa éurbatio, dissimulata fie- 
tione, dein ira et crudelitas. 

14. Fili, quid fecisti nobis sic? Ecce... Quid est? Nescie- 
batis...? At illi non intellexerunt. In eumdem fere modum li- 
cebit cum humilitate et fiducia eum Domino conqueri de miseriis 
meis, Societatis, Ecclesiae, mundi... Domine, quid fecisti vel 
permisisti sic? Ecce... Sed audiendum responsum: Quid est 
quod. quereris? Nescis?... Utinam vero intelligere verbum con- 
tingat! | 
15. Factum est verbum Domini super Ioannem Zachariae 
filium in deserto. Praeparatio ad praedicationem, secessus, so- 
litudo, oratio, vita austera. Nostris haec operariis et mihi ut 
capiti, magis quam cuiquam, necessaria. 

17. Et egrediebatur ad eum omnis Iudaeae regio... Quis 
nisi Deus ita poterat movere eorda hominum, ut ad Ioannem 
ita omnes confluerent eumque audirent? Bene Ioannes: Quis 
demonstravit vobis fugere a ventura ira? Ita Dei donum est 
audiri, quod ille suás, qui vere se disponunt ad opus DEI exse- 
quendum, largitur. Hoe pro nostris operariis, sed et pro me, 
ut et ego in meo hoe officio audiar. Dedit ei Dominus crescere 
in plebem suam. 





Fuga in Aegy- 
ptum. 


Inventio intemplo. 


Solitudo et silen- 
tium. 


Baptismus. 








P 
- 
v 
E 





Nuptiae in Cana 
Gal. 


Vendit. in Templo. 


218 RELIQUIAE COGITATIONUM 


19. Cuius non sum dignus corrigiam calceamenti solvere. 
S. Ioannes indignum se existimat, et merito, Christo vel infima 
servorum praestare obsequia. Quanto magis nos decet ita sen- 
tire, quo humilitatis sensu Christo servire in opere animarum? 
Quo sensu me decet ei obsequi in meo munere? Domine non sum 
dignus, ut mea opera in ulla re utaris, ind'àgnus qui pro te la- 
borem, indignus qui pro te patiar aliquid, undecumque vel di- 
vino conspectu tuo indignissimus. 

Cuius ventilabrum in manu eius, et mundabit aream suam, 
aream mundi, Ecclesiae, Societatis, domus vel eollegii, animae 
etiam euiuslibet; ventilabrum in manu sua ad separandum pre- 
tiosum a vili. Christi vero aemulandus nobis est zelus, ne et 
nos separemus pretiosum a vili, imprimis in nobis ipsis. 

23. Ioannes videns lIeswm ambulantem dixit: Ecce Agnus 
DEI... et secuti sunt eum. Ecce Agnus DEI, vox suavissima 
et ad animum afflietum sublevandum aptissima. 

25. Dixit mater : vinum non habent. O si mater id pro me, 
pro Societate dicere dignetur: Spiritum, scientiam non habent, 
quibus tantopere indigent, ut mundi et Ecclesiae exspectationi 
satisfiat, ne eonfusione erubescant. Patres eorum tam bene 
erant virtute ae doctrina instrueti...! Ipsi autem vinum non 
habent. 

At Iesus fortasse: Nondum venit hora. Nobis quidem vi- 
detur iam nimium quantum £empus faciendi, Domine, sed ta- 
men si moram fecerit, exspecta eum Tantummodo quodcumque 
dixerit vobis facite, impleamus vel aqua hydrias. 

26. Invenit in templo vendentes. Zelus domus tuae comedit 
me. Animam meam templum suum esse voluit ae domum ora- 
tionis... Plena vanis ae impertinentibus obiectis! 

98. Sic Deus dilexit mundum, ut Filium suum unigenitum 
daret. Daret, ut ia nasceretur, i£a viveret, ia haberetur ab ho- 
minibus, ta moreretur, daret, plane daret ac traderet... Et 
ipse Filius ita se dedit ac tradidit et etiamnum totum in SS. Sa- 
cramento. Quid magni faciam, si me totum dedero DEO, Chri- 
sto, animarum saluti ae meae propriae? 

29. Non potest homo accipere quidquam, nisi fuerit ei da- 
tum de caelo. Remedium adversus invidiam de bonis alienis, 
uti et adversus vanam complacentiam de bonis propriis. 

3 Febr. Rogatus. . . wt descenderet et sanaret. Nisi sqgna. . . 
non creditis... Domine descende. .. Vade, filius twus vivit. Fi- 
des imperfecta a Deo severe reprehenditur sed simul benignis- 
sime exauditur petitio. Sed non eo modo, quo volebat regulus; 
faeit Dominus modo suo. Hoc pariter in necessitatibus meis, 
Societatis, Ecclesiae cogitandum. Atque ita orandum aut etiam 
desiderandum, ut faciat Dominus modo suo. Sanctificetur, ad- 








219 





veniat, sed ita, ut fiat voluntas tua, modo 'Tuo, Domine, non 
meo. Cogitationes mortalium timidae et incertae. Revela Do- 
mino viam tuam et ora eum, et ipse faciet. 

7. Per totam noctem... mhil... in verbo autem tuo... Re- 
signatio et fiducia in infelici successu. Exi a me Domine, quia 
homo peccator sum. Humilitas in prosperis. Quam diversi quam 
etiam eontrarii affectus naturae in prosperis et in adversis! 
Praesertim hwmilitas et humaliatio sui in prosperis. 

9. Domine, salva mos, perimus... Modicae fidei... Orare 
Domine salva nos, bene quidem; sed perimus nimii timoris erat 
itaque reprehenditur. 

10. Legio nobis nomen est, quia multi sumus. Qualis hodie 
legio mundum percurrit, pervertit ac devastat! Sed vide quam 
vilis, quam imbellis coram Iesu! 

Febr. In Passione Domini... quam omnia ab inimicis 

Mart. faeta sine ratione et contra omnem rationem! 
Quid mirum, si eum Dei servis agatur similiter? 

Ignominiae et eruciatus Domini facere debent, ut non mi- 
remur quaseumque calamitates, seu privatas seu publieas, quas 
divina iustitia in vindietam peccatorum immittit mundo. Quia 
si in viridi ligno haec... in arido quid. . .? 

17. Stabat iuxta crucem Iesu mater eius. O dolores! Mater 
tamen stabat iuxta, quae domi potius se contineret, ni talis es- 
set mater talis filii, in tali eausa crucifixi. Quid non ferendum 
tuste a nobis? 

18. Factae sunt tenebrae super universam terram. Et quia 
sol iustitiae Christus Dominus obseuratus et quia tenebrae 
errorum, passionum, peccatorum exereverant ad summum. Po- 
testas tenebrarum. Et nune, eheu, quae fenebrae, super univer- 
sam terram! 

19. S. Ioseph. Eius castimonia, tantae sponsae electus, ope- 
rositas, silentii amor, nullum eius verbum refertur in Scriptura, 
fides, patientia, oboedientia, resignatio... 

Ut in S. Familiae capite sollicitudines, generose acceptae, 
curae matrimonii absque eius temporalibus solatiis, aequani- 
mitas in adversis ae prosperis, quibus tota deinceps eius vita 
eontexta fuit! Quantum porro profecit ex assidua praesentia 
Iesu et Mariae, in quorum semper conspectu vivebat et opera- 
batur, conferens et ipse omnia in corde suo! Omnia mihi, tum 
ut privato tum ut Praeposito Societatis imitanda, praesertim 
vero lesus et Maria ut praesentes intuendi, cum illis eurae om- 
nes meae ac sollicitudines, in adversis ae prosperis, humiliter 
conferendae. 

20. Deus meus, Deus meus, ut quid dereliquisti me? et mox : 
Sitio... Videtur utraque vox esse doloris ob exiguum passionis 


Tempestas in mari. 


Passio Domini. 


S. Ioseph. 


Passio. 


pl à ot nn Er dns dés dE ne de de à à. 





i 





E 
m 
E 
E. 
ox. 
Nc 








Appar. 3a, 


220 RELIQUIAE COGITATIONUM 


suae fruetum. Hune ego dolorem eum intime sentire contingit, 
ob mundi universi perversitatem et animarum fere communem 
pernieiem, et ob Societatis ad Eeelesiae subsidium nimiam in- 
firmitatem et imperfectionem, inter tam multa impedimenta 
externa, usurpare cum humilitate eadem verba potero, simul 
in ipso Domino fortitudinem et remedium. 

31. [li autem spongiam aceto plenam obtulerunt ori eius. 
En refocillatio sitienti DEO. Idem in sensu spirituali. Quae 
siti gloriae divinae ae salutis animarum refocillatio offertur? 
Heu peccata et negligentia et tepiditas et animarum pernicies 
et probra DEI. 

23. Cum accepisset Iesus acetum, dixit : Consummatum est. 
In toto cursu passionis Dominus Iesus se ostendit omnibus op- 
probriis ae tormentis superiorem, omnia agit pacate, tranquille, 
meditato, non turbate, non est oppressus, non ipsi dominantur 
poenae, sed ipse poenis dominatur. Haee divina sunt utique et 
homini inimitabilia in eo gradu, aemulanda tamen et imitanda 
pro nostro modulo, ut in quocumque affectu, quem seu prospera 
seu adversa produeant, in vita, in morte, affectus isti nostri 
sint subter nos et nos dominemur illis. Verbis praesertim invi- 
gilandum, sive laeter sive trister, seu timor seu spes et gaudium 
animum pulsat. 

Pater, in manus tuas... Finis pugnae ae certaminis. Pater 
fiduciae est. Vietoriae triumphus. 

30. Domine recordati sumus, quia seductor ille etc. Inquie- 
tudo Pharisaeorum et Pontifieum, quam parum contenti post 
expletam omni scelere et crudelitate passionem odii et invidiae! 
Haee solita mereces ex passione quacumque expleta vel obse- 
eundata. 

4 Apr. Post unum alterumve diem consolationis ac laetitiae 
spiritualis suecessit desolatio et nescio qui maeror. 

Desolatio in sollemnitatibus (videtur): 1. Ut sentiam, ex 
mysteriis gloriosis fructum, dum vivam, eapiendum esse patien- 
tiae; nondum enim advenit tempus gaudendi, nisi in spe. 2. Ut 
potius sit gaudium et gratiarum actio propter magnam gloriam 
DEI. 3. Ne laetitia, etiam spirituali, solvatur compunctio, ut 
nimis pronum est accidere imperfectis, quorum ego wnus sum. 
4. Ob hane ipsam eompunctionis relaxationem, cuius iustissima 
poena est desolatio. 

7. Dixit mulieribus Avete. O vox dulcissima! Sonet vox tua 
in auribus meis, vox enim tua dulcis et facies tua decora. 

10. Qui sunt hi sermones... et estis tristes? Interrogatio 
improbantis, ut ad Magdalenam: Mulier, quid ploras? Quem 
quaeris? Mihi similia dici existimabo in meis desolationibus ae 
maeroribus. 














1831 221 





Oculi eorum tenebantur, ne eum agnoscerent. Quanta mi- 
seria praesens habere summum bonum et nescire; nos autem 
sperabamus. Ecce imperfectorum pronitas ad diffidendum 
plane. 

Cognoverunt eum et ipse evanuit. Consolatio datur ad ne- 
cessitatem, non ad fruitionem, in hae vita. | 

29. Iesus apprehendit manum puellae. .. Talitha cumi. Ap- 
plieatum animae meae languenti, atque utinam non mortuae. 
O non exhorreas, Domine, porrigere dextram huie misero et 
iussu tuo excitare sopitum in umbra mortis! 

29. Multitudo languentium, caecorum, claudorum, arido- 
rum, exspectantium. .. Me inter illos languentem ete. Unus tri- 
ginta octo annos habens in infirmitate sua; vere ego ab annis 
triginta octo eoque amplius peccator. Vis sanus fieri? Utinam 
vere dieam aliquando Volo! 

3 Mai. Pater meus usque modo operatur et ego operor. 
Sed etiam cooperari ego debeo cum Patre et Filio. 

9. Discipuli esurientes coeperunt vellere spicas etc. Domi- 
nus lieet fortasse non minus esuriens quam discipuli, tamen 
non legitur vellere spicas... At discipulos defendit a erimina- 
tione Pharisaeorum. Ipse sibi quidem quod perfectius erat et 
mortifieatius assumpsit, sed non ideo, quod minus perfectum 
erat, damnari permisit, severus secum ipso, blandus erga alios. 

. 1l. Vocavit ad se, quos ipse voluit. Nemo potest accipere 
quidquam, misi... Non vos me elegistis sed ego elegi vos. Beati, 
cum maledixerint... et persecuti vos fuerint et dixerint omne 
malum adversum vos, mentientes propter me, et eiecerint nomen 
vestrum tamquam malum. Ultimo loco utrobique positum vi- 
detur a Domino quod omnium gravissimum est persecutionis 
genus et omnes alias persecutiones post se trahit. 

16. Nihil est opertum quod. non revelabitur. Omnis cura 
sit sollicite ambulare cum Domino DEO meo, illum testem om- 
nium actionum quaerere, internorum praesertim, quae ad !n- 
tentionem spectant et ad communicationem eum Domino. 

Magnum id solatium, quando homines dicant omne malwm 
adversum nos mentientes. | 

Ven. Martyri Andreae (?) haee item sententia aptatur : nil 
est opertum quod. non revelabitur, etiam in hoe mundo, si ad 
Gloriam DEI seeundum eius voluntatem fuerit. 

22. Pentecostes. Cum complerentur die Pentecostes. Uti- 
nam, mihi, Societati, Ecclesiae calamitosis hisce temporibus 
complerentur dies, quos Pater posuit in sua potestate et quibus 


(1) Causa Beatificationis clarissimi martyris poloni Andreae Bobola $8. I. 
(d. 21 Maii a. 1657) a. 1831 nondum absoluta erat. 


den 
Rd 


Appar. 98. 


Voeatio Apost. 


Adv. Spir. 8. 





I 





299 RELIQUIAE COGITATIONUM 








misericordiam facere decrevit. Quia misereberis Sion, venit 
© lempus miserendi eius, quia venit tempus. Tempus facienda, 
Domine, Domine usquequo? 

1 Iun. Nemo potest duobus dominis servire. Aut emm 
E unum odio habebit et alterum diliget; aut unum sustinebit. et 
E alterum. contemnet. Mira sententia quod vel solum sustinere, 
pati, non odisse alterum illum dominum, inferat contemptum 
Dei. Adeo necesse est positive obsistere malo, et condemnatur 
: mollis indifferentia, quae ad contemptum Dei necessitate qua- 
$ dam ducit. 
b 15. Caeci vident et beatus qui non fuer scandalizatus 
in me. Mira conelusio post tot miracula. Sed hoe etiam Socie- 
3 tati et singulis nobis. 
E Bonam vitam ego puto multa bona facere (non satis) et 
4 multa mala pati (S. Bern.). 
- | 18. Illis autem abeuntibus (cum discessissent nuntii Toan- : 
= nis) coepit lesus dicere ad turbas de loanne... Non eoram 
nuntiis, sed eum discessisent, coepit lesus laudare Ioannem, sci- 
lieet nihil captans gratiae. | 

27. Cum inter eoronam Pater in enuntiando mysterio di- 
ceret: la natività di nostro Gesù ... et corrigeret dein: nostro 
Signor Gesü C*, illud nostro Gesà sensum in me excitavit ple- 
ne novum ae satis vehementem, quod vere nos beati quod noster 








sit lesus, et vere noster et utinam semper noster... mostro ; 
3 Gesü! : 
3 HR 29. Simon Ioannis, diligis me plus his? Exprimitur, quod 


dignum et iustum erat. Simon iam inde à primo congressu, mu- 
tato nomine designatus a lesu Cephas petra Ecclesiae, dein- 
ceps ubique a Domino praelatus ceteris et post trinam negatio- 
3 nem tam benigne in gratiam divinam receptus ae redintegratus, 
E. merito diligere debebat plus eeteris, et maxime ratione officii 
x sibi promissi. Et ipse Petrus sensit utique, quam iustum id 
esset, sed omni eomparatione omissa, quam sibi humilitas ve- 
tabat: Domine tu scis, tu omnia nosti, tw scis, quia amo te. 
Numquid religiosus Societatis lesu non aliquid simile ob tot 
F divina benefieia debet?... Quid vero ego, Generalis, ratione 
beneficiorum et ratione officii? ... 

5 Iuli. Magister volumus a te signum videre. Hypocritae tot 
miraeula vident et signum quaerunt! vere generatio prava et 
adultera, genimina viperarum. Quam similes nostrorum tem- 
porum inereduli, quibus nullum argumentum satis est, semper 
alia quaerunt. 

6. Dimissa turba Iesus ascendit in montem solus. Viri per- i 
3 feeti ascendissent cum Domino et eum illo pernoctassent in ora- i 
4 tione. Ita quidem S. Ignatius fecisset et ex meis praedecesso- 














1831 ; 293 


ribus plurimi, ego vero non tendo ad excelsa, non aseendo ad 
sublimia... 

Discipuli laborabant in remigando, erat. enim. contrarius 
ventus, tota nocte, imago navis Ecclesiae et eymbae Societatis. 
Nos etiam, voeati remiges a Pio VII, laboramus in remigando, 
contrarius est ventus, nox est e£ potestas tenebrarum, lesus vi- 
detur abesse; sed speremus, aderit suo tempore, ambulans su- 
per mare, et fiet tranquillitas et navis suum tenebit eursum in 
portum voluptatis. 

7. Ecce mater tua et fratres foris stant, quaerentes loqua. 
Fratres quidem poterant velle ei o£4ose loqui, at mater sanctis- 
sima de negotio gravi, quodque ad Dei gloriam spectaret, certe 
ex motivo virtutis quaerebat loqui ei. Et tamen non admisit, 
quia erat im ts quae Patris erant. 

11. Vobis datum est, nosse mysteria Regmi DEI ... datum 
plane gratuito. Beatus quem tw erudieris, Domine! Quam mul- 
tis, quam gratis plane praelati et privilegiati Apostoli, et post 
illos religiosi, saeerdotes,... Multi prophetae et iusti cupie- 
runt ...et non... Vobis datum est, etiam non cupientibus, quia 
ignorantibus. 

13. Nonne bonum semen seminasti... unde ergo zizania? 
Quam apte de Kcclesia, de ecclesiasticis personis, de religio- 
sis, de Societate,... de anima mea, agro utique Domini, in quo 
bonum Ille semen seminavit, nec parce aut avare sed copiose 
ac liberaliter. Unde ergo? Unde ...? 

14. Simile est Regnum Dei, quemadmodum si homo 1aciat 
semen swum et dormiat et exsurgat, et semen germinet et in- 
crescat, dum nescit ille. Solatio plena doctrina verbum praedi- 
cantibus, quod saepe fructificat erescente semine insensibiliter, 
dum nesciunt illi, et tamen ultro terra fructificat. Item in in- 
struetione iuventutis. 

17. Dominus in synagoga, ... Spiritus Domini super me... 
Hodie impleta est haec scriptura... Multi audientes admira. 
bantur in verbis gratiae ... Unde huic haec sapientia? Nonne 
hic est filius fabri? Unde ergo illi haec omnia? ... Em scanpa- 
LIZABANTUR IN EO. Quanta iudieiorum diversitas et opinionum 
sueeessio! Admiratio, ex admiratione inquisitio malo animo 
faeta, inde dubia, denique scandalum. Tandem, cum veritas 
odium pareret, repleti sunt omnes in synagoga ira et eiecerunt 
eum ... ad supercilium montis, ut praecipitarent eum. Em quo 
tandem passio, non initio frenata, ducit! 

20. Videns turbas, misertus est eis, quia erant vexati et 
iacentes sicul oves, non habentes pastorem. O pietas, o miseri- 
cordia! O quantum nune etiam tangi debet Cor SS. Iesu m1- 
sericordia tot populorum! 























Missio ad praedi- 
eandum. 


Mirac. panum. 


224 RELIQUIAE COGITATIONUM 





23. Praedicate,... infirmos curate, mortuos suscitate, . . . 
gratis accepistis, gratis date. Ultima praeceptio ceteris minis- 
teriis auctoritatem conciliat. Ceterum securos reddit de neces- 
sariis non defuturis, dignus est emim operarius mercede sua. 

24. Dicite: Pax huic domui; ... sin autem, ad vos reverte- 
iur. Operam numquam perdent, si minus aliis sibi certe pro- 
derunt. 

26. Non veni pacem mittere. Qui hoc? quia scilicet pax 
nonnisi hominibus bonae voluntatis, multi autem sunt malae 
voluntatis, quia stultorum infinitus est numerus. 

Qui recipit prophetam in nomine prophetae i. e. quia pro- 
pheta est, non ob alium terrenum finem, mercedem prophetae 
accipiet. Magnum solatium iis, qui DEI servis benefaciunt. 

27. Herodes dicebat, quem ego decollavi, Ioannes swrrezit 
a mortuis. Mala conscientia mira sibi fingit et timet, ubi non 
est timor, nec tamen ad salutem timet. 

28. Apostoli renuntiaverunt, quae egerant. Et ait illis: Ve- 
nite seorsum in desertum locum et quiescite pusillum. Prospi- 


eit eorum animis et corporibus etiam; nam mec spatiwm man- 


ducandi habebant. 


Tamen Iesus ipse exiens vidit turbam ... et misertus est 
eis et coepit docere eos... 
30. Manducaverunt ... et dicebant: quia hic est vere pro- 


pheta. Etiam viderunt eum miraculose transivisse in alteram 
laeus partem et tamen, eum de fide in ipsum a Domino in- 
struuntur, respondent, quod ergo tu facis sigmum? et minoris . 
aestimant miraeulum panum quam Moysis manna. Inde oc- 
casio praenuntiandae Eucharistiae; nee tamen aliud misi: 
murmurabant ergo Iudaei. Tam facile beneficia obliviscitur 
humana ingratitudo. 

31. Iul. Ad. maiorem Tui Nominis gloriam propagandam 
novo per B. Ignatium subsidio militantem Ecclesiam robora- 
sti. O fiat et nune novum hoc subsidium Ecclesiae, nee umquam 
senescat! [m novitate vitae et renovato spiritu. 

2. Aug. Quare discipuli tui non lavant manus? Externa- 
rum eaeremoniarum grandis eura, eordis autem nulla in Pha- 
risaeis hypocritis. Christus omnino aliter: convocatis ad se 
turbis dixit eis: Audite et intelligite. 

7. Omnipotens, sempiterne Deus, qui abundantia pietatis 
luae et merita supplicum excedis et vota etc. Oratio pro So- 
cietate ut Domini magna miserieordia dimittat quod conscien- 
tia metuit et adiiciat, quod oratio non praesumit. Haee prae- 
sertim eaput petat et imploret. | 

19. Misereor super turbam, deficient in via, quidam enim 
eorum de longe venerunt. Providentia de omnibus et de sin- 




















1831 : 225 


gulis; necessitates communes et particulares et cognoscit et 
sublevat. 

18. Et statim post miraeulum panum ascendit navim cum 
discipulis fugiens honorem. Interea Pharisaei signum de caelo 
quaerebant. Generatio mala et adultera! 

16. Convocatis turba cum discipulis suis, dixit eis: Si quis 
vult post me venire, abneget etc.; dicebat autem ad omnes. 

18. Jesus ascendit in montem ut oraret, et facta est, dum 
oraret, species vultus eius altera... Petrus vero et qui cum 
illo erant. gravati erant somno. lesus orat, discipuli dormiunt. 
Haee nostra, mea imago. | 

29. Si potes credere, omnia possibilia sunt credenti. Credo, 
Domine, adiuva incredulitatem meam. 

21. Toties Iesus annuntiat discipulis passionem suam, en 
autem effectum crucis in imperfectis : ignorabant verbum istud 
et timebant interrogare de hoc verbo; et contristati sunt ve- 
hementer. 

1. Sept. Magister, vidimus quemdam in nomine tuo eiicien- 
lem daemonia et non sequitur nobiscum. Aemulatio non bona. 
Tamen notanda verba Domini: Nemo est, qui faciat virtutem 
in nomine meo, et possit cito male loqui de me. Ergo non qui- 
dem cito, sed tamen, eum toto animo non sequatur, facile de- 
ficiet aliquando. Et revera quam saepe accidit huiusmodi tri- 
stis mutatio! 

9. Gaudet super eam magis quam super 99. Scilicet 99 fe- 
cere quod debebant, unus qui defecit iniuriam intulit. Unius 
peccatum magis offendit quam ceterorum fidelitas honorat, quia 
haee nihil ultra debitum. Servi inutiles sumus. 

10. Decem millia. talenta ... : patientiam habe in me et 
omnia, reddam tibi. Quomodo potest promittere servus, quae 
praestare numquam poterit? Sed Domini benignitas dimisit 
eum: e£ debitum dimisit ei. 

12. Transi hinc, ut et discipuli videant opera tua. Species 
zeli pro eius honore et erat mera invidia. 

20. Si quis voluerit voluntatem eius facere, cognoscet de 
doctrina. Mira vis, quam habet bona voluntas faciendi in intel- 
lectum ut cognoscat. 

30. Dixit Iesus ad eos, qui crediderunt ei: Si vos manseritis 
in sermone meo, vere discipuli mei eritis et veritas liberabit 
vos. Quam merito: si manseritis; brevi enim defecerunt multi 
ex eis. 

7. Oct. Neque hic peccavit nec parentes eius, sed ut mani- 
festentur opera Dei in illo. Rudium et imperfectorum est, 
omne infortunium peccato alieui tribuere. 


15 





Transfiguratio. 























Missio Apost. 


Festum B. Alphonsi. 


226 RELIQUIAE COGITATIONUM 








11. Misit illos bimos ante faciem suam ... quo erat ipse 
venturus ... Nisi Dominus subsequatur, inutilis operariorum 
labor, sed et meminerint se ire ante faciem Domi. Eadem me- 
moria servabit humilitatem in bonis successibus, ut sciant ae 
sentiant, non suos esse sed Christi illos successus. 

19. Volens iustificare semetipsum ,... et quis est. meus 
proximus? Interrogaverat tentans et fingit ignorantiam ut se 
exeuset. 

28. Omnis qui petit accipit ; ... dabit spiritum bonum pe- 
tentibus se. Et quid aliud petam a te, bone Iesu, nisi spiritum 
bonum, mihi ae Societati universae? Nonne venient nobis om- 
nia bona pariter cum illo? 

30. Festum B. Alphonsi. Nemo lucernam accendit et ponit 
in abscondito, sed super candelabrum. Lucerna per se non lu- 
cet, nisi accendatur et ponatur apto loco. Dominus autem nos 
faeit lucernas lucentes et ardentes. B. Alph. Rodríguez vere 
lucerna accensa et in eandelabrum posita. 

2. Nov. Exsultabunt Domino ossa humiliata. Quae humi- 
liatio per mortem illata ... Sed Christus: Ego sum resurrectio 
et vita; exsultabunt per Christi virtutem, cui o quantum debet 
humiliatum genus humanum. 

7. Nolite timere, pusillus grex, quia complacuit etc. 1° Lo- 
quitur ad pusillum gregem, humilibus sc. haec dicuntur. 2° Iu- 
bet eos non timere, non quod a transitoriis malis liberi futuri 
sint, sed ut ea sciant non esse timenda, quia 3° Complacuit Pa- 
tri dare eis Regnum. In hoc gaudete, quia nomina vestra scrip- 
ia sunt in caelis. 

11. Non, dico vobis (non fuerunt magis peccatores illi, qui 
periisse nuntiabantur) sed misi poenitentiam habueritis, om- 
nes similiter peribitis. Ita Dominus et saepe similia minatur, 
qui tamen totus benignus et ad sublevandas et solandas humani 
generis miserias venerat. Seilieet Verbum Patris veritatem 
dicit et minas intentat, ut salvet. Dedisti metuentibus te signi- 
ficationem, ut fugiant ,... ut liberentur dilecti twi. 

14. Mulier habebat spiritum infirmitatis annis 18 et erat 
inclinata ..., quam alligavit Satanas. Quam saepe infirmitates 
daemonis operae tribuuntur in Evangelio! Sensu dein spiri- 
tuali, peeeato inclinatus, alligatus a Satana... nec ommno 
potest surswm respicere. | 

16. Tertia die consummar. Quam saepe Dominus de sua 
passione et morte loquitur. Eam habebat semper praesentem. 
Bonum etiam mihi est utique, futura mihi prospicere et mortis 
incertae certam exspectationem fovere, additis etiam variis 
adiunetis dolorum ae poenarum; sed tamen intellexi modera- 














1831 227 











tius fovendam hane cogitationem et potius de Christi morte 
cogitandum saepius et de eius fructu in me et in aliis procu- 
rando, dum vivo. 

20. Quidam de simul discumbentibus dixit: Beatus qui 
manducabit panem in regno DEI. Bonus vir sanctam cogita- 
tionem exponit. Cui Dominus parabola respondet, qua homo 
fecit coenam magnam et vocavit multos. Ac ili vocati coepe- 
runt simul omnes excusare et alii pro illis vocantur et intrare 
compelluntur. In quibus omnibus et Dei in excitando ad re- 
gnum DEI liberalitas et hominum ingratitudo et aliorum pro 
alis substitutio. 

22. Quousque animam nostram tollis? Si tu es... dic no- 
bis palam ... Sustulerunt ergo lapides. Ecce insincerum desi- 
derium audiendae veritatis! Quam similes imperfecti religiosi, 
qui superioribus suis profitentur se optare ut dieat ipsis de- 
fectus suos, at ubi hie liberius aperit sensa sua, veluti lapidatur 
ab illis. Tange montes et fumigant. Saepe vero homo est du- 
plex corde et nescit. Proba me, Deus, et tenta me. Noverim Te 
noverim me. 

21. ss. Exercitia Spiritualia. 

4 Dec. Creatus homo, ut... Domino DEO suo serviat, vo- 
luntatem Eius faciat. Hane cognovisse in particularibus quam 
difficile! Quam merito orabant saneti, nominatim Ignatius et 
Fr. Xaverius, ut clare cognoscerent et perfecte adimplerent 
sanctissimam Domini voluntatem. DEUS misereatur nostri, 
ut cognoscamus in terra viam tuam. Doce me facere volunta- 
tem tuam, quia DEUS meus es Tu... Mitte sapientiam tuam, 
ut mecum sit et mecum laboret, ut sciam quid acceptum sit 
apud Te omni tempore. In hoe scilicet Regnum DEI et DEI 
gloria: Pater adveniat Regnum Tuum. Quanto demum facilius 
pati quam operari.... 

5. Redde rationem villicationis tuae. Utique Domine, tua 
sunt omnia. Ego ipse tuus sum, tua est Societas universa, tui 
sunt socii omnes ac singuli, tüa omnium ae singulorum officia 
et opera, tua res agitur in animarum procuratione, quia ani- 
mae illae omnes tuae, tua etiam quaecumque temporalia, quae 
a nobis administrantur. O ergo quam merito rationem, exac- 
tam villicationis huius areae reddendam postulas! 

Quid faciam? prudentia villici. 1° Futura praevidit et ut 
certo futura, nec dicit: Bonus est Dominus, non erit tam se- 
verus. 2° Media excogitat et 3 Statim exsequitur; imitanda 
prudentia. 

7. Fili, recordare, quia accepisti bona in vita tua. Grande 
malum accipere bona in vita sua, habere consolationem suam 











cens eL iA CU EE 





Nativitas, 




















228 RELIQUIAE COGITATIONUM 





hic. Scilicet bonorum istorum seu laqueis seu visco eapitur 
animus. Ut contra Lazarus mala in vita sua, nunc autem con- 
solatur. 

9. Impossibile est, ut non veniant scandala. Impossibile. 
Nwmqwid gratiam habet servo illi, quia fecit quae ei impera- 
verat? Non puto, sic et vos, cum feceritis omnia ... Servi inu- 
tiles sunus. Nil ergo praetentionis ad dona Domini habere 
etiam diligentissimus quisque potest. 

11. Interrogant Pharisaei: quando venit Regnum DEI ... 
Non venit Regnum DEI cum observatione. Regmum DEI intra 
vos est. Perpetua Pharisaeorum hypocrisis, ea quaerentium 
quae non poterant ignorare, si bona fide agerent. Dominus 
illis respondet, ut merebantur. Ad discipulos autem de die iu- 
dicii respondet. 

13. Oportet semper orare et non deficere, 1. e. non cessare 
prae taedio, quod videamur non exaudiri. Sensus manifestus 
ex parabola iudicis et viduae. 

14. Oblati sunt ei parvuli. In ilhs Dominus non externa, 
fastidiosa, sed pretium internum animae immortalis, quae 
omne pretium omnium visibilium, solis etiam et astrorum, in 
immensum superat, considerabat, et quid et quantum pro illa 
facturus et passurus esset... O mihi tales oculi, quibus interna 
rerum pretia eognoseam... et aestimem, quae aestimat Chri- 
stus Iesus! 

Complexans eos et ànponens manus super illos, benedice- 
bat eos, dulcissima Domini caritas. 

16. De mysterio Inearnationis et Nativitatis Domini. 

19. Christus in utero matris 1? oblationem sui facit con- 
tinuam et perfectissimam, eamque eo maioris pretii, quod non 
ut nos ad ineerta et ignota et dubia futura se offerat, sed ad 
certa, sibi perspeetissima eaque omni ex parte durissima et 
gravissima se volens ae lubens amore summo offerat; 2? resi- 
gnationem ipso iam aetu in illis materni uteri angustiis. 

25. Sistens me coram divino Infante, valde mihi erube- 
scendum esse sensi. Nam si vel coram S. P. Ignatio, vel etiam 
eoram aliquo viro saneto in terris degente, qui superno lumine 
illustratus animae meae miserias et imperfectiones provideret, 
ego eerte rubore multo perfunderer, quid eoram Divino In- 
fante? Augeri ruborem necesse est ex status mei et gradus 
altitudine. S. Ioseph et Virginem matrem rogans, ut me Filio 
suo praesentare dignetur:... En, Fl, iste socius tuus, immo 
sociorum iuorum Praepositus Generalis! Confusio simul ta- 
men et fiducia in suavissimo Infante. Gratulatio in Domini 
Natalitiis non solum ad homines, quibus hae S. Nativitate sa- 
lus paritur et omne solatium et omne bonum, sed etiam vel ma- 











1832 299 





xime ad ipsum Infantem multis nominibus: ob summas perfec- 
tiones eius, quibus externae illae miseriae paupertatis, con- 
temptus, dolorum, nihil adimunt nec adimere possunt, et, licet 
naseatur in laboribus et ad labores maiores, tamen hi brevis- 
simi, post quos et ex quibus gloria immensa et aeterna... Gra- 
has agimus libi propter magnam gloriam tuam. Et si pro 
animarum salute tanta suscipit Filius DEI, animae utique 
tanto pretio dignae sunt; nam non potuit infinita sapientia 
rem quameumque maioris aestimare, quam vere aestimari 
meretur. 


1832. 


1 Zan. Nomen /esu sub optimis auspiciis initium anni 
praestat; est enim spei, fiduciae, gaudii, salutis pignus. Ast 
huius duleissimi nominis honor et gloria Cireumeisionis humi- 
liatione ae dolore miseetur non modo, sed etiam in illis funda- 
tur. Intelligam anni faustissima auguria complecti etiam hu- 
miliationes et eruces, in Nomine Iesu tamen et pro eo non 
modo patienter sed et hilariter tolerandas, quippe in quibus 
et DEI gloria et nostra fundatur. 

16 Domine, ecce quem amas infirmatur, modus orandi fi- 
ducia et resignatione plenus. 

12 Febr. Homo quidam nobilis abiit in regionem longin- 
quam accipere sibi regnum et reverti. Christus Iesus recessit 
ab hoc mundo ad caelum aecipere sibi regnum et revertitur, 
primum quidem ad singulos in morte, dein ad universos ad iu- 
dieandum. Interea: negotiamini, dum venio. 

21. Venit hora, ut clarificetur filius hominis... Amen. 
Nis) granum frumenti... Nunc anima mea turbata est. Et 
quid dicam? Pater, clarifica me ex hac hora. Sed propterea 
veni in horam hanc... Venit ergo vox de caelo: Et clarifi- 
cavi etc. Ignominiae ac dolores passionis medium ad gloriam 
Patris et suam. Interea tamen ad exemplum infirmorum viro- 
rum etiam turbari voluit in anima ob passionis proximae acer- 
bitatem. 

24. Homo plantavit vineam, et locavit eam agricolis... Lo- 
cabit eam aliis agricolis, qui reddant ei fructum. Vinea Socie- 
tas nos coloni, quam sollicite et fideliter operandum et fructus 
illi dandus, illi qui Dominus est vineae, non nobis, Domine non 
nobis, sed nom two. 

25. S. Mathiae. Humilitatis exemplum ; ante electionem ad 
Apostolatum et post eam ignorantur eius gesta ab hominibus, 





Cireumcisio. 









































Coena ultima. 


Passio. 


Ult. Coena. 


Christi et principium eius gloriae; ita et nostra Gloria, nostrum 


230 RELIQUIAE COGITATIONUM 





sed a DEO... Ut tuae circa nos pietatis semper viscera sen- 
liamus. 

29. Erunt sicut Angeli DEI in caelo. Nune sumus sieut bruta 
animalia in terra; hominem ipsum inter bruta animalia exsu- 
lantem vocat S. Pater. : 

5 Mart. Videtis haec omnia? Amen, dico vobis, non relin- 
quetur hic lapis super lapidem. Haec oceurrent in aspectu aedi- 
fieiorum, quae mundus stupet. 

15. Occurret vobis homo lagenam aquae baiulans. Passim 
admirabile divinitatis argumentum in Domino, omnia, minu- 
tissima etiam, eum summa pace ae securitate disponente. 

18. Domine tu mihi lavas pedes? Hucusque recte Petrus; 
sie etiam Ioannes: Ego a te debeo baptizari et tu venis ad me? 
merito. Sed hie ad primum Domini responsum acquisivit, non 
ita Petrus, qui non sola admonitione sed minis corrigi debuit. 
Sunt alii, quibus nec admonitio nee minae sufficiant, quibus 
proin punitio necessaria est ut sapiant. Notandi gradus varii 
docilitatis. Lotio pedum evidenter praemittitur institutioni Eu- 
charistiae. Si ad solam humilitatis doctrinam, utique Dominus 
antequam accumberet fecisset, sed surgit a mensa etc. Semper 
lotio pedum praemittenda, seilieet purgatio per contritionem 
saltem et orationem, dealba me, Domine. 

15 Apr. I. N. R. L... Quod scripsi, scripsi. En. Regnum 
































Regnum in Cruce. 

2 Tun. Sic Deus dilexit mundum, indignissimum illum, sed 
tamen dilexit. Ita ego indignissimus cuius recordetur, quem 
respiciat, quem adiuvet, quem salvet; et tamen propter magnam 
misericordiam suam et respicit et adiuvat et, ut spero, salvabit. 

1 Iul. Memoriale passionis suae Dominus instituit Sacra- 
mentum convivii, totus suavis in nos, sibi reservans amara. 
Quod tamen ipsum nos ad amara eo libentius pro Eius amore 
suscipienda incitare atque inflammare debet. 

5. Quantum in Christo Iesu salutis ac santificationis nostrae 
desiderium! Vita, doctrina, passione ae morte non contentus, 
institutis Sacramentis, gratiae mediis efficacissimis, desiderio 
suo non existimavit satisfactum, nisi in uno ex his ipse in per- 
sona adesset, operaretur et operaretur intime incorporatus 
nobis! Tantum sanetitatis ae perfectionis meae desiderium 
in Christo. Cui desiderium in me sanctitatis quam exiguum, 
quam languidum respondet! O ingratitudinem! 

10. Invitat Dominus, allieit promissis, adigit minis, ut eius 
beneficia admittamus. Nisi manducaveritis ... Nos vero bene de 
DEO mereri putamus, ubi summa Eius dona non respuamus, 

















1832 231 





ubi ea uteumque admittamus!!! Hoe de SS. Sacramento, hoc 
de ceteris omnibus divinae Bonitatis effectibus cogitare possu- 
mus ; vere enim ita est. Quae hominis, etiam qui sibl non ingra- 
tissimus videatur, gratitudo erga DEUM? 

8 Sept. Per quam salus mundi credentibus apparuit, curus 
vita gloriosa lucem dedit saeculo. 

9. Vanitas hominum, qui filiis suis imponunt nomina gran- 
dia, seeundum spiritum mundi, Caesaris, Augusti, Pompei, H er- 
culis, quibus filii dein eontrariis animi dispositionibus respon- 
deant. Non ita, ubi nomen imponitur a DEO: Maria. 

11. De fine hominis. Ut qui vivunt, iam non sibi vivant .. . 
non mihi, sub quoeumque respectu, sed Deo eiusque gloriae 
soli, eum abnegatione proprii gustus et solatii. 

Fiducia consequendi finis maxime necessaria ad animi ge- 
nerositatem. Quidni vero fidendum in Domino tot misericordiis 
praevento ad finem obtinendum! 

12. Finis creaturarum. Et sumam panem meum ... et vi- 
num meum, et liberabo lanam meam et linum meum. Creaturae 
sunt Domini. Liberabo, ait, ereaturas meas, scilicet vel aufe- 
rendo eas vel tollendo e medio eum, qui abutitur. Mihi haee ap- 
plieanda tum bonis temporalibus, quae in Societate modo magis 
particulari Dei et Christi sunt, tum Societati ipsi eiusque per- 
sonis, quas liberabit ab auetoritate Praepositi negligentis. Pasce 
oves meas. 

11 Oct. Deus meus et omnia! Ut hoc dicere possim, necesse 
est ut ego etiam dicere possim : ego, Domine, tuus sum. At vero 
ut sim uus, Domine, requiritur ut non sim meus in ulla re. O 
Deus meus et ommia, ego servus tuus, totus tuus sim, nullus 
menus. à 

13. Discede a me, maledicte. Maledictum dici ab aeterno 
iudiee uniee timendum est malum, ab hominibus vero maledici 
et vocari stirpem iniquam, generationem pessimam, detestabi- 
lem pestem etc. parum refert. Mendaces filii hominum. Quin 
etiam : Beati, cum maledixerint vobis homines; maledicent ista, 
ct tu benedices. Exemplum David, eum ei malediceret Semei. 

6 Dec. Missus est... ad Virginem ... Quod ab aeterno de- 
creverat DEUS, electam Virginem disponit in tempore; eius 
eorpus et animam praeparaverat, demum exsequitur;... sua- 
viter (cum magna reverentia disponit nos) petit eius consen- 
sum, certus utique de consensu praestando. Quantum interest 
inter Providentiam illam et nostras cogitationes timidas et in- 
certas providentias! 

24. Exsultavit infans in utero ... Spiritualium gratia gau- 
diorum mysteria conceptionis et nativitatis Domini comitatur. 


STIS 


B. V. Nativitas. 


Annuntiatio. 





232 RELIQUIAE COGITATIONUM 








Spiritualium vere enim et in sacra familia et in Praeeursore 
nihil carnaiis gaudii videre est. Immo semper contraria sensua- 
litatà et amori proprio ac mundano. 

25. Ut servulus pauperculus ad praesepe Domini... 

Nativitas. 1*. Sana me, Domine et sanabor, salvum me fac et salvus 
ero. Petendo ut mundet me, indignissimum qui ad conspectum 
eius admittar aut propius accedam. 

2*. Adoratio, postulatio, pro me, pro Societate . 

26. In tempore isto exüt edictum a Caesare Augusto. A 
DEO scilicet ita dispositum, ut in tempore illo Caesar censum 
ediceret, ad eos fines quos Deus sibi proposuerat. Providentia 
divina... pro fine aliquo suo supernaturali vel totius mundi 
conturbationem permittit. Et vere, quid sunt omnia mala tem- 
poralia ac transitoria vel ad unam aliquam boni supernaturalis 
€t aeterni partem! Sie ergo sentiendum de iis, quae accidunt 
vel ab hominibus fiunt, permittente DEO. 

Nativitas. 28. Peperit Filium summ... et pannis ewm involvit. 
Mater quanto simul amore et reverentia Filium aspexit et at- 
trectavit! Utrumque hune sensum coniungere necesse est; mihi 
vero contingere video cum difficultate, facile enim aut humili- 
tatis sensus minuit fiduciam aut ex amoris sensu reverentia de- 
trimentum capit. Quanta mea miseria! O Mater, o Fili, hwni- 
lem fiduciam et amantem reverentiam in conspectu tuo! 

Curae infantuli, molestiae paupertatis ae solitudinis Vir- 
gini Matri valde tolerabiles, immo etiam levissimae, etiam iu- 
cundissimae visae sunt prae amore. Quodsi mihi negotiorum 
et eurarum multitudo ae moles gravis videatur, hoe inde fit, 
quia parum amo. 

29. Pastores, ita ad Patris gloriam, primi quibus manifesta- 
iur Christi nativitas, pauperes, ignobiles, laboriosi pastores. 
Scil. DEUS per media, ab humanis modis non modo aliena sed 

: et illis opposita, ad fines suos pertingit. Non enim cogitationes 

E vestrae cogitationes meae, Principium oculis fidei contemplan- 

dum etiam in praesentibus mundi eventibus. Deus opus suum 

à operatur modo suo. Et hoc vobis sigmum ... infantem (humili- 

E tas), pannis involutum (paupertas), positum in praesepio (in- 

commodorum tolerantia). 




















1833. 


Magi. 2 Ian. Vidimus stellam ... et venimus. Videtur parum pro 
divina Bonitate, quod stella tam paueos perduxit ab Oriente; 
numquid non etiam pro aquilone et pro meridie et pro occasu 
natus Salvator? Utique, sed neque his gratia denegata, quam- 











1833 233 





quam liberalior magis... Ceterum stella illuminavit, movit in- 
terius, non portavit, ipsis veniendum fuit et ut venirent multa 
generose fuere superanda. Ita DEI in nos liberalitas et gratia 
copiosior exigit cooperationem nostram etiam laboriosam. 

6. Invenerunt puerum cum Maria ... et procidentes adora- 
verunt... et... obtulerunt ei munera. 

7. Impleti dies purificationis Mariae. Ut nulla in re digni- 
tas Matris DEI Mariam ab ullo praecepto, seu humano seu di- 
vino, exemit! Nullum ex dignitate privilegium in genere hono- 
ris in mundo vel commodi temporalis, quin potius opposita 
omnia... Scilicet semper et ubique contra omnem sensualita- 
tem propriam et amorem carnalem ac mundanum. 

8. Simeon, iustus et timoratus, exspectans consolationem 
Israel, spiritualem non carnalem, nihil aliud desiderans, ac 
proin fructus huius puritatis: Spiritus S. erat in illo. Nisi af- 
lectus purgatus sit ab omni sensualitate propria et amore car- 
nali ac mundano, non poterit eor habitaeulum esse Spiritus 
saneti, non potero ad unionem eum DEO efficaciter adspirare. 
Munda cor meum, disrumpe vincula mea, solve vincula colla tui, 
captiva filia Sion. 

10. Et venit in spiritu in templum. 1°. In spiritu, scilicet 
Spiritus S., qui erat in eo habitualiter, nune actuali gratia ip- 
sum in templum ea hora venire fecit; 2°. in spiritu, ut in templo 
adesset quidem etiam eorpore, sed multo magis spiritu, totus 
in honorem DEI et Verbi inearnati. Ita mihi spiritu vivendum 
et spiritu ambulandum, ut ait Apostolus, ut et cogitationes et 
verba et opera sint wn spiritu; verum id eonsequi non possum, 
nisi carne mortificatus. Quis me liberabit de corpore mortis 
huius? 

11. Et accepit eum in ulnas suas, non solum in manus sed 
in ulnas suas. Qui sensus devotionis, i. e. gaudii, gratiarum 
aetionis, amoris... in Simeone! Quid ego, qui quotidie toties 
contrecto eumdem Iesum et etiam in intima viscera recipio? 

Et benedixit DEUM, affectibus devotionis, cuius compun- 
cho fundamentum est. 

Nunc dimittis... Nihil in terra quod ipsum detineat, quia 
cor ab omni terreno vineulo iamdudum solutum solum Salva- 
torem desideraverat, idque non sua solum eausa sed gentium 
omnium. Lwmen ad revelationem gentiwm ... Cor solius DEI 
gloriae et universi generis humani felicitatis cupidum quasi 
oblitum sui. Quam dignum tale cor religioso Boc. Iesu, sacer- 
dote, professo, superiore generali! 

12. Repetitio de Simeone. Ut pure DEUM et eius gloriam 
quaeram, non haerendum in usu creaturarum; ne pas s'arréter, 
passer, sieut ipse mundus transit, transire per bona temporalia. 








Purificatio. 





Fuga in Aeg. 





234 RELIQUIAE COGITATIONUM 








Et responsum accepit a Spiritu S. Quantum valet ardens 
desiderium boni apud DEUM! Scilicet Ipse dat desiderium, qui 
cupit dare id, ad quod desiderandum nos movet. 

13. Et erant pater eius et mater mirantes ... Affectus gau- 
dii et laudis ob revelata Simeoni mysteria, quae sibi solis nota 
esse existimabant. Et benedixit eis Simeon... Beata, quae 
credidisti... Ecce hic positus est in ruinam ... Miscentur gau- 
dia fletibus, amara duleibus. Ad has vicissitudines servandus 
animus semper paratus. 

14. Fuga in Aegyptum. Providentia DEI in S. Familiam al- 
tissima, sed et amabilissima et in omnibus certe excellentissima, 
pro meritis ae dignitate talium personarum sibi carissimarum. 

Tta consideranda Providentia divina in omnibus. Quid? Si 
mihi optio daretur eirea rerum eventus, possemne aliud eligere 
quam illud : Fiat... altissima voluntas tua? In Oratione Domi- 
niea sunt omnia, quae reete ae tuto postulari possunt. Extra 
ilas petitiones ineerta omnia ae dubia, utrum profutura sint 
an noeitura, ignoramus. 

Sed, quanta sollicitudo ambulandi eum Domino esse debet, 
ut ne amabili sua Providentia me reddam indignum! Praeser- 
tim vero, ne repugnem Eius dispositionibus. Subditus esto Deo 
el ora eum. 

15. Ecce Angelus ... Surge et accipe puerum etc. Durum 
mandatum duro modo intimatum. Durius quam eum alias: Jo- 
seph, fili David, noli tinere... Ita DEUS cum aceeptissimo 
sibi loseph, et durius pro ratione profectus in virtute ac per- 
fectione. Proba me, Deus, et tenta me, ure renes meos et cor 
meum. Non ergo diffidendus, non despondendus animus, cum 
etiam ab ipso DEO durius habeamur. Immo vero haec pars filio- 
rum DEI. | 

Ioseph et Mariae et pueri Iesu oboedientia, et in exsecutio- 
ne aerumnae, paupertas, humiliatio. 

16. Iesu et Mariae et Ioseph aerumnae, labores, egestas, 
derelietio et contemptus in fuga et in commoratione, quam gra- 
tiarum aetionem, quem amorem, qualem imitationem non pos- 
tulant! Et tamen, o miseriam!, omnia ista pro me, et ut pro 
meis tam eontrariis dispositionibus satisfaceret et impetraret 
gratiam ipsum imitandi. Et interea a tot annis in perfectionis 
schola versor et in ea professus, Superior Generalis! ... — 

17. Herodes videns quoniam illusus esset a Magis. Ita sci- 
lieet eum ipsi non successiset illudere magis, prout optaverat. 
Sie Nabuchodonosor: quod defenderet se. Caecitas passionis. 

Iratus est valde, et mittens occidit, fera crudelis, caeca, 
impotens. Atqui et in me, quoties contra rationis imperium, ... 
et nisi lux Evangelii et Christi gratia...! 







































































1833 235 








Infantes occisi, in paucis vexati, in multis beme disposita. 

18. Ibant in Ierusalem ad diem festum. lesu, Mariae et Io- 
seph reverentia erga divinam Maiestatem, exterior quidem 
etiam, sed multo magis interior, consistens in recollectione ani- 
mi, compunctione, devotione. | 

Animi quies in omni actione et in omni circumstania spec- 
tat ad reverentiam divinae Maiestati debitam, et mihi omnino 
procuranda. 

Remansit puer Iesus ... eb non cognoverunt parentes erus. 
Pro DEO nullus respeetus humanus, nulla ratio habenda etiam 
hominum sanetorum et quibus ceteroqui reverentia deberetur. 

19. Post triduum ... Quale triduum factum a Puero Iesu! 
in agendo eum Patre de generis humani salute, et eum homi- 
nibus de Patre; quale a Virgine Maria in sollicitudine et ge- 
mutus. 

20. Fili, quid fecisti etc. Ancilla Domini, quam est domina 
affectuum suorum,... non manifestat temere dolorem, admiratio- 
nem, gaudium, non gloriatur tali Filio... Quale exemplum mihi, 
ut et ego servus Dei sim dominus mei meorumque affectuum. 

Verba prudentiae et omnia in pondere et mensura; labis 
tuis fae stateram, ut sint ponderata. 

22. Fili, amoris ae fiduciae vox. 

Quid fecisti nobis ... Uno verbo multa dicit: quare reman- 
sisti, nos reliquisti, non praemonuisti, dubitabas forte, ne im- 
pediremus? ... 

Sic? quam multa exprimit haee vocula! 

Ecce pater tuus et ego... eommiserationem excitat. Re- 
sponsum Christi dignum Filio DEI. 

Potero identidem similiter amanter conquirendo orare: O 
Pater, o dux noster et Imperator summe, quid. fecisti, permi- 
sisti sic? Ecce, anima mea, Societas tua, Ecclesia tua ... Et pu- 
tabo responderi mihi: quid est quod ...? mesciebas ...? 

23. Erat subditus illis. Quis subditus? Tale exemplum de- 
bebatur hominibus, ut libenter subesse velint; praeesse enim 
humana miseria appetit, ad quod proin non indigebat stimulo et 
praeterea praeesse paucorum est, subesse multorum. Cwi? Sci- 
licet inferioribus. Praeesse non veram addit dignitatem coram 
DEO nec meritum maius. 

In quibus rebus? quomodo? quamdiu? Quae gratiarum ac- 
tiones, qui amor, quae imitatio Christo debetur pro tanta hu- 
miliatione tantisque laboribus mea causa susceptis ac tanto 
amore? 

Maria autem conservabat ... 4n corde suo... quo suo pro- 
fectu? n. b. in corde suo, non solo intellectu; hoc imitandum 
in corde. i 


lesus duodennis in 
Templo. 























1790 09 LT ELT, 


1? 


i; 


ies 


à 





b. du csl elc o AC Rede i MEO 


pups xe E cun Api: 2 ai Mere aera A MOM NOME 





Baptismus. 


Christus. in deserto. 


236 RELIQUIAE COGITATIONUM 








24. Cuius non sum dignus corrigiam calceamenti solvere. 
loannes ille sanctus, angelus a prophetis annuntiatus, quid de 
Christo Iesu sentit? Quam se nihil esse coram illo! Et vero Per- 
sonae Iesu Christi dignitas infinita, eius in nos merita tanta, 
tanto suo labore comparata, eius gloria regni, quantam a nobis 
humiliationem postulant! Qui labores, quae etiam tormenta, 
quae mors pro Eo suscepta videri esse aliquid potest? O mi- 
serum me, qui non ad corrigiam eius calceamenti solvendam 
admittor, sed ad eius mensam divinam, ... Et tamen qualis ego 
in Eius servitio! 

Baptizabit in Spiritu S. et igni. Ignem vero illum per Sa- 
cramentum Eucharistiae in viscera recipiens, qui potest quod 
semper frigore et gelu constrictum cor! 

Ventilabrum in manu sua, purgabit aream suam ... 

20. Ego a te debeo baptizari, et tu venis ad me? Sine mo- 
do... Tantum annihilare se, et non solum infra dignitatem sed 
infra nihilum abiicere debuit lesus, ut superbiae meae medi- 
cinam faceret. Pater, lieet humiliari Filium voluerit, non ideo 


minus cum diligit: Tu es filius meus dilectus. Quantavis humi-. 


liatione vel afflietione Deus nos probet, non ideo de Eius in 
nos amore dubitandum. Immo vero... 

26. Iesus plenus Spiritu S. ductus est in desertum a spiritu. 
Ut Spiritus S. sapientia non invenitur in terra suaviter viven- 
tium, ita neque eo ducit aut impellit suos, sed in desertum. Du- 
cam eam in solitudinem, ad mortificationem. Quo spiritu du- 
cor? Qui spiritu DEI aguntur, ii sunt filii DEI. Et erat cum 
bestüs, et ieiunavit 40 diebus. O bone Iesu, quanta tu pro me 
et quam nihil ego pro te. 

27. Menstrua consideratio status. Meditatio de fundamento. 
Si per impossibile creatus esset homo ad fruitionem bonorum 
huius vitae, etiam sie operae pretiwm non esset, istis inhaerere 
bonis imperfectissimis et eaducis, idque tam brevis et incertae 
vitae spatio. Quid vero nune? Quam non operae pretium! Quam 
immo contemnendum quidquid temporale prae iis quae sunt 
aeterna! Indifferentes nos reddere, id fieri non potest, nisi ex- 
pugnando àffectum ad infima ista eumque ab illis abstrahendo, 
avellendo si adhaereat; sieut ad aequilibrium in bilance resti- 
tuendum aliud medium non est, nisi auferendo ea quae alteram 
laneem deprimunt. 

Praxis 1? actuare intentionem laudis ae reverentiae et ser- 
viti DEI, praesertim in omnibus, quae directe DEUM attin- 
gunt, ut in officio divino, in oratione ete. 

2° in usu creaturarum, praesertim cibi, et in determina- 
tione ad hoc vel illud agendum, motivum mortifieandi affectus 
vel illud solum sufficit: sí non sentiam me indifferentem. Unde 














1838 237 








in electione ad hane normam respiciam. (Annot. 16 ex 20 in li- 
bello (*)). Quamquam plus a nobis alio nomine requiritur, scilicct 
ut non modo altera lanx pondere terreno liberetur, sed etiam 
ut altera caelesti pondere alteri omnino et constanter praeva- 
leat; neque enim in hoc meo statu et gradu sola indifferentia 
suffieere potest. 

28. S1 filius Dei es, dic ut lapides isti panes fiant. 'T'entatio 
est, l° quia medium suggerit non necessarium, 2° si filius Dei 
es, 9* quia talis auctor consilii. Etiamsi iustum aliquid suadere 
videatur daemon, mundus, caro, tamen non ideo sequenda sug- 
gestio; nam his consiliariis nihil umquam boni conficitur. 

Non in solo pane vivit etc. Tentatio gulae contemptu po- 
tissimum vincenda. Non in hoc, neque in hoc solo vivo; cum ta- 
men is solus sit manducandi et bibendi finis, ut vivam; quod ut 
consequar, non nisl pauca sunt necessaria eaque obvia. 

29. Diabolus assumpsit Iesum et transtulit ... Quanta di- 
gnatio Filii DEI, sese portandum permittere diabolo! Sed quid 
mirum, qui tanto graviora in se fieri permisit pro me! Quid- 
quid ergo extrinsecus evenire etiam a daemone potest, non ti- 
mendum, dummodo interius bene et eum DEO. 

Haec omnia tibi dabo... Princeps huius mundi a Domino 
voeatus ob magnam potestatem, quam DEUS ei permiserat, et 
fortasse etiam nune denuo permittit aut permittet, in poenam 
apostasiae hominum a DEO. Ceterum superbiae et mendacii 
pater vane se iactat. 

Sed quid ego pro Christo Domino, qui pro me ita congredi 
eum hoste meo dignatus est, ut aliquando et ego generose pu- 
gnarem ae vincerem ? 

30. Miserunt Iudaei ad Ioannem ...: Tu quis es? Exterior 
species virtutis, praesertim vitae austeritas oculos vulgi per- 
cellit, quod propterea Ioannem Christo Domino sanctiorem iu- 
dieavit. Sed n. b. sanctitas Christi in vita communi, non in vita 
commoda. Hoc pro vita communi in Societate maius Dei obse- 
quium semper intuendo. 

Tu quis es? Et confessus est et non negavit, et confessus 
est. Homo sum, Christianus, religiosus sed qui ne primo qui- 
dem atque infimo nomini satisfaciam. Unde innumera habeo no- 
mina, ob quae eonfundar et erubescam. 

51. Ego baptizo in aqua. Ipse est, qui post me... qui ante 
me... loannes se mhil esse, Christo comparatum, profitetur ... 
O! noverim Te noverim me! 

i Febr. (pro exhortatione domestica) Christus in templo 
victima Patris et nos vietimae; vita nostra esse debet instar sa- 


(1) Exercitia spiritualia S. Ignatii. 


Praesentatio 
Templo. 


in 











238 RELIQUIAE COGITATIONUM 








crificu continui propriae voluntatis, iudicii ete., eadem haee 
obligatio omnibus. Gradus diversi ad corpus Societatis spectant, 
quoad spiritum eadem ratio omnium. Quidni? tot victimae mun- 
di, daemonis, nos victimae DEI! 

2. Oblatio Christi in Templo ex fine restituendi regnum 
Patris sui. Hoc erat etiam tractandum et applieandum ad nos 
in exhortatione hesterna. 

3. De 1? peccato (Ex Lib. Exerc.). Liberas ereaturas habere 
DEO gloriosum, et creaturis hisce etiam bomum, lieet pericu- 
losum. Angeli, quorum omnis actio cognitio et amor, libero ar- 
bitrio abusi, mutati de gratia in malitiam, in infernum praeci- 
pitati, aeternum et irreparabiliter. Ego, tanto vilior creatura, 
ob tam multiplieem liberi arbitrii abusum, quoties tristem subii 
mutationem! Et adhue vivo! quia etiam miserieordiis me Deus 
eoronare vult et beatum reddere in aeternum... 

4. De 2° peccato. Sum creatura degradata, expulsa e para- 
.diso, exsul inter bruta animalia. Christus lesus reparavit, sed 
sapientissimo eonsilio miserias temporales reliquit, ad humili- 
tatem et ad aliarum etiam virtutum exercitium. Sed quantopere 
eavendum mihi, in hoc meo gradu, ne per me corruptio vadat 
Societatem, euius ego eaput eonstitutus sum! 

9. De 9? peccato. 

6. Repetitio. Totum ad pudorem et confusionem mei ob 
abusum liberi arbitrii. 

1°. Angelus rebellis ob unum peccatum facetus monstrum 
vile, abominabile, exosum DEO et omnibus creaturis et sibi ipsi. 
Quid ego ob tam multa peccata? 

2°, Ob Adami peccatum tanta corruptio in omne genus 
humanum. Quanta in me corruptio ex tot peccatis propriis? In- 
finita DEI misericordia, quae non abiecit in finem sed per Chri- 
stum, ut spero, me eduat e peccato meo, non debet imminuere 
sed augere merito eonfusionem meam. T'alis ego fui (et qualis 
etiamnum sum!) erga talem! Iniquitas et ingratitudo inexpli- 
cabilis. 

7. De peccatis proprüs. 

In processu, innumerabilia peccata et offensiones et negli- 
aentiae. Infinita Dei misericordia quae talem sustinere, fovere, 
promovere ad meliora non cessavit, et etiam nune non cessat, 
neque oculos avertit neque abhorruit in finem hoc ulcus et apo- 
stema, ex quo per tot annos defluens sanies peccatorum foedis- 
simam cloacam efformavit. Talis vita, quomodo potuit veniam 
et gratiam invenire, nisi interposita vita sanetissima Filii DEI? 

8. Repetitio. Ariditas summa. Domine miserere ... 

9. De inferno. Damnati infeliciores quam ego, sed. non peio- 

res. Quid enim? malorum omnium semina in me, et quae vitio- 














1833 239 





rum prineipia, heu nimium, sensi ae sentio, quo non perduxis- 
sent dudum aut non producerent etiam nune, nisi misericordia 
Domini in me copiosior et sanguinis Christi applieatio abun- 
dantior! Quodsi inter tam multa tamque excellentia subsidia ac 
praesidia sum adhue falis, quid esset de me, si erga me Deus 
usus non esset uberiori misericordia, quam erga innumeros 
damnatos ? 

10. De Regno Christi. 

11. Eadem. Christus rex eiusque dotes divinae, expeditionis 
scopus, condiciones, totum universum et singulos invitat. Omnes 
qui sint sanae mentis ...., sed qua velint insignes esse, univer- 
salem abnegationem ampleetentur. Ego vero, nonne statu et 
professione mea et veste ipsa talem me esse velle profiteor? 
Quid ergo sensualitas et amor proprius? eheu... 

12. Eadem. Ponderando singula verba S. Patris. « Christo 
Sefior y Rey eterno, delante dél todo el universo mundo, a cada 
uno en particular llama, conquistar todo el mundo, todos los 
que tuvieren juicio y razón ...». Quantum humiliari decet me, 
qui eum esse certe deberem quamque maxime e numero eorum, 
qui velint « affectarse y señalar en todo servicio de su Rey eter- 
no », Vix ac vix quidem ad eos pertineam, qui sint sanae mentis! 
Eheu... | 

12. De Incarnatione ( ex libello). | 

1. Non otiose notantur varii hominum status et condicio- 
nes, albi et nigri, et eorum variae affectiones, ridentes et flen- 
tes, ete. Omnes sunt creaturae rationales, quae per liberum ar- 
bitrium Deum laudare, ei reverentiam et servitium exhibere pos- 
sunt ae debent, sed passionibus variis illaqueati a fine suo aber- 
rant. Omnes obiectum sunt magnae illius misericordiae DEI, 
qua sic dilexit mundum, ut Filium suum .... Haec valde apta 
ad zelum exeitandum. O si... ! Domine mitte quos missurus es! 

2. Quam admirabile eonsilium DEI et quam suave! Vult, 
ut initium reparationis generis humani non fiat sine actu liberi 
arbitrii humani. Vult ut una ex humanis creaturis operi suae 
Bonitatis consentiat, suamque etiam operam conferat. Virgi- 
nem ipse praeparavit etc. ! 

14. Eadem, coniungendo statim verba et opera cum per- 
sonis. 

1° Homines, ut heri, verba et opera caecorum, ruentium 
in interitum. Etiam nune post misericordiam tantam humano 
generi factam a DEO! Quid, nisi 1° gemere, ut illi qui apud 
Ezechielem iubentur signari signo Tau; 2° disponere nos ad 
salvandas reliquias, ad eooperandum DEO; 3° excitare zelum 
nostrorum pro animarum salute. 


De Incarnatione. 








FIC LE 


PME SR Le NE 


1 

* 

E 
+ 1 
j 





240 RELIQUIAE COGITATIONUM 











2* Personae divinae; cum hominum scelera nonnisi ful- 
mina provocarent in vindictam, £unc sic Deus dilexit mundum. 

15. Angelus et Maria. 

1° Angelus Gabriel lubens exsequitur, neque reputat 
parum honorificum se, Principem Caeli, ad filiam mitti generis 
hwmani, ad annuntiandum mysterium, quo genus Hu 
supra Angelos elevaretur. Voluntas DEI. 

2° Domus in Nazareth; compara Nazareth eum Roma, 
palatia Augusti eum domuncula Mariae. Sed hie paupertas, in- 
nocentia, puritas, solitudo, silentium, unio cum DEO. Haee di- 
gna caelesti visitatione et Angelorum consortio. Sola sine exem- 
plo placuisti. 

3° T'urbata est in sermone eius. Utique Virgo SS. non 
ignorabat dona Dei in se, sed fhesaurum tenebat absconditum 
nee propalari volebat. Neque ad eius humilitatem necesse erat, 
ut erronee de se iudicaret. At nobis omnibus, qui deficimus 
omnes, aequum est existimare nos omnium pessimos, quia gra- 
tiae divinae numquam ex aequo respondemus, et oisi Dominus... 
peiores essemus omnibus sceleratis. 

4 Ne timeas: invenisti enim gratiam apud DEUM. Dum- 
modo gratiam apud DEUM, tum utique illud ne timeas erit et 
mihi dictum. 

16. Repetitio et prosecutio. 

17. Ecce ancilla Domini. Heroiea resignatio in voluntatem 
DEI. Gloria maternitatis DEI, ex qua in hae vita nonnisi labo- 
res et aerumnae gravissimae, heroicum postulabant sacrificium 
omnis propriae voluntatis. Fide omnia superavit, nil nisi 
DEUM eiusque SS. Voluntatem intuendo. Nobis ad tanto mi- 
nora ae leviora deficit animus, licet non ignoremus gloriam a 
DEO promissam. Sed praesentia ac visibilia affeetum ad se 
rapiunt, ut futura et invisibilia minus moveant. 

18. Adoratio SS", Dominus nobiscum ... Quid est homo 
quod. memor es eius, aut filius hominis, quoniam visitas eum? 
Hoe parum dicit; plus est Quid est homo, quia magnificas eum, 
aut quid apponis erga eum cor twum? Sed neque hoe satis ex- 
primit tantam dignationem, tantum amorem, tantum beneficium. 
Quis possit aestimare, honorare, gratias agere digne? Amor 
tuus, o Iesu, te laudat et amorem hune tantum tibi compensat. 
Nos vero quid? Ne tantum quidem facimus quantum possumus, 
et confusione ae rubore pressi ob nostram ingratitudinem, ad 
miserias nostras, tamquam ad areem eonfugimus, ad excusan- 
das excusationes in negligentia et ingratitudine. Heu, Domine, 
quando erit finis! 

19. Adoratio SS". 

20. Memento, quia pulvis es ... 











1833 241 





1° Pulvis es. Ob privilegia gratis concessa nec naturae 
ullo modo debita, aliquid esse praesumpsisti; ergo his merito 
tuo privatis, pulvis es, et non esse te aliud experieris ae senties, 
tota deinceps vita. 

2° Et in pulverem reverteris. Sed per multos primum 
dolores et aerumnas transeundum et, postquam remanserit cor- 
pus exanime, per qualem statum foeditatis gradatim foedioris, 
in pristinum pulverem reverteris? 

22. De Domini Passione, Coena legali. 

Personae, Christus Dominus et discipuli, omnes afflieti ob 
imminentem passionem et ita quidem in die festo. Sed in Do- 
mino suavitas cum afflietione coniuncta ... Quid est, quod in 
me compunetio suavitatem minuere soleat, vel spiritus alaeri- 
tas compunetionem solvat? Sunt autem haee duo coniungenda, 
compunctio et suavitas, id quod fiet, si vera erit compunctio, 
qua amor DEI et proximi promovetur et odium mei. Desiderio 
desideravi, pati desiderat, immo desiderasse se ostendit inde 
à primo incarnationis momento, quia pati pro reparanda Patris 
gloria et nostra salute erat ultimus terminus ac finis adventus 
eius in mundum. 

23. Unus ex vobis tradet me, iam ad unam particularem 
afflietionem gravissimam ... Nihil indignationis in verbis Do- 
mini, sed afflietio et commiserationis affeetus erga proditorem. 
Haec imitanda mihi, etiam si quis, quod utique numquam erit, 
ita esset erga me iniurius, ut Iudas erga Dominum. 

24. Surgit a coena et ponit vestimenta sua... et lavit 
pedes ... 

1° Dominus afflictissimus et simul suavissimus omnia 


ordinatissime agit, maeroris ac sui plane velut oblitus totus 


est in dilectione suorum! 

2° Cum Petro, gradatim fortius loquitur. 

3° Beati quibus dicitur: Vos mundi estis. 

4* Christi hominis humilitatis et caritatis opus, DEI 
autem mysteriosa actio ad indieandam puritatem, Sanctissimo 
suscipiendo necessariam. 

25. Contentio, quis eorum, videretur esse maior. Quam 
durus, quam insolens spiritus superbiae et ambitionis! In hae 
occasione tantae afflictionis de primatu eontendere! Sed nimi- 
rum spiritus iste est egoista. 

Reges genitum... et... benefici vocantur... Vocantur 
per mundi vanitatem, cum saepe quidem non sint, et cum ser- 
vitia accipiant, non faciant... ! Vos autem non sic. 

Vos permanisistis mecum, et ego dispono vobis regnum. 
Quid vultis amplius? aut qui locus ambitionis inter vos esse 


16 





In Horto. 


242 RELIQUIAE COGITATIONUM 





potest? pro humilitate dispono vobis regnum. Quidni hoc abunde 
suffieiat, ut quoeumque loco vel gradu sitis contentissimi? 

26. Et hymno diclo exiit in montem Oliveti. Praestat quae 
solebat alias, afflietione interna nihil retardari se sinit. 

Omnes vos scandalum patiemini. En alteram gravissimam 
afflictionem. Omnes vos post tantum temporis consumptum in 
vos erudiendos doctrina, exemplo, miraculis, omnes ... vos. 
Simul tamen suavitas, tum in textu prophetae, quem adfert, 
tum in promissione... praecedam vos in Galilaeam. 

Etiamsi omnes, ego numquam. Noli confidere sensui qui 
nunc est, cito mutabitur in alium, ac tum vae, nisi Dominus adsit 
peeuliari gratia sua, qua certe praesumptio, praefidentia, aesti- 
matio sui supra omnes reddit indignum. 

Similiter autem et omnes dicebant. Fortasse maesti tacuis- 
sent ae timuissent sibi, sed provocati exemplo Petri et ipsi 
similiter ... dicebant, dicebant fortasse plus quam sentirent in 
corde. Certe in eoena illa sollieita interrogatio: numquid ego 
sum Domine, nullam indieabat praesumptionem. Humilitas et 
diffidentia mei ipsius; semper orare in omnibus necessitatibus, 
seu gravibus seu levibus, etiam pro exiguis culpis vitandis, etiam 
pro minimis virtutum actibus exercendis. Sine me nihil potestis 
facere. 

27. Tristis est anima mea. O bone Iesu! Tristis de prae- 
sentibus, de praeteritis, de futuris ob hominum peccata, ingra- 
titudinem, poenas imminentes, mundi perversitatem. Omnia 
simul obruunt Cor duleissimum Iesu. Et ego gaudere velim? 
Quam multa mihi tristitiae sanetae causa, in me et extra me! 

98. Positis genibus procidit in faciem suam super terram. 
Ita Filius DEI in afflietione positus, ego vero in hae mortali vita 
numquid non semper merito in angustia et in necessitate et 
in afflictione positus? Et quomodo oro? 

Pater si possibile est... Possibile quidem erat utique, 
quin etiam unieo gemitu satisfiebat iustitiae. Sed non ita mis e- 
ricordiae. Nam si nune, post tale exemplum passionis Christi, 
tam pauci et tam imperfecti, quid, si leviori modo redemptionis 
opus fuisset perfectum? 

Non mea voluntas sed tua fiat. Ita demum heroiea divina 
resignatio ubi de tam horrendis agitur sustinendis. 

1 Mart. Domini suavitas, licet afflictissimi, erga discipulos 
dormientes, qui meam inertiam repraesentant..... 

Spiritus quidem promptus, caro autem infirma, non solum 
ost benigna excusatio dormientium, sed simul adhortatio ad 
vigilandum et orandum, quia promptitudo spiritus non sufficit 
ad earnis infirmitatem sustentandam, sed oratione obtinendae 














1838 243 





vires ac robur. Quam saepe haec experimento didici! Et tamen, 
etiam in afflictione orans, obdormisco! Domine miserere. 

2. Et factus in agonia prolixius orabat, et factus est sudor 
eius etc. Quid me miserum et indignum facere et pati decet , et 
quomodo tristitias ae taedia et agonias etiam tolerare; et in 
ilis quomodo orare prolixius et in oratione perseverare... 
nec tam consolationem quaerere quam confortationem, ut susti- 
neam, non ut liberer! 

9. Dormite iam et requiescite. Duleis simul et amara Do- 
mini querela: dum ego angor et affligor, dum inimici mei vigi- 
lant operosi ad me comprehendendum, vos, amici mei ac disci- 
puli, dormite, quiescite! Pudere me debet, pacem et consolatio- 
nes quaerere vel etiam optare, dum Christus contemnitur, Ec- 
clesia opprimitur, animae pereunt! Dormite iam et requiescite, 
seilieet hoc tempus quietis et laetitiae opportunum... Etiam 
Societati hoe tempus non debet esse pacis et quietis, quando non 
est Ecclesiae Christi. Oramus autem : ne respicias peccata mea, 
sed fidem Ecclesiae tuae, eamque secundum voluntatem tuam 
pacificare.... Secundwm voluntatem Domini. Vult quidem 
Dominus Eeclesiae prosperitatem et paeem, sed modo suo non 
nostro; itaque etiam Ecclesiae proelia et vexationes sunt in 
vero sensu secundum voluntatem eius. 

Surgite eamus ..... Generosus Christi et heroieus ac vere 
divinus animus, non est tumultuaria sui coniectio in pericula 
et mortem, sed tranquilla sui traditio in omnia illa tremenda 
mala. Turbatio et tumultus est adversariorum, Domini autem 
pax per totum passionis decursum, in omnibus opprobriis ac 
tormentis ae premente licet desolatione interna. O exemplum! 

4. Iudas ... et turba... cohors militum et ministri... et 
principes sacerdotum et scribae ac seniores, qui sequebantur 
turbam illam, ut ex subsequentibus in S. Ioanne patet. Traditus 
lesus im manus peccatorum. 

Iuda, osculo ...? 

9. Sciens Iesus omnia, quae ventura erant ... Oblatus est, 
quia ipse voluit. Ergo vere pro tanto amore voluntarie sacri- 
f?cari debeo. 

Ego sum ... abierunt retrorsum et ceciderunt, sed iterum 
surgentes perrexerunt in proposito. Ita nunc impii, quantum- 
eumque flagellati, prostrati, nolunt agnoseere manum Domini 
et obstinati pergunt. 


6. Tamquam ad latronem ... et latronum ducem qui suis 
suorumque armis se defensurus sit, existis ad me inermen com- 
prehendendum. 


Haec est hora vestra et potestas tenebrarum. Et nune 
quid? Domine miserere. 








Petri lapsus. 


Tribunalia. 


244 RELIQUIAE COGITATIONUM 





1. Petri lapsus. Nee luminis divini abundantia, nec fervor 
amoris, nee proposita saepe confirmata Apostolum praeserva- 
runt a lapsu, quia non satis diffidebat de se nec timebat; peius 
autem, quod statim non agnoverit imbecillitatem suam. Debuis- 
set ipsi satis fuisse, quod fugam cepisset cum ceteris, sed non... 
Rediit ad perieulum et ab uno in alterum ac tertium gravius 
semper ae profundius praeceps ivit. Et nisi Dominus respe- 
q1sseb.i7.. 

8. 9. 10. 11. 12 Mart. Jesus ante pontificem ete. Quomodo 
abseondita divinitas! Et propterea omnibus iniuriis et contu- 
meliis Christus afficitur. Ita nune Dominus et eius saneta religio 
ab impiis tractatur. Verumtamen ... amodo videbitis. 

13. Iesus in praetorio. Dominus sputis foedatus, a colaphis 
lividus, ligatus ut malefactor, nobis totus amandus et adoran- 
dus. Contemnendum ergo quidquid externum est, immo deside- 
randa et summi facienda species illa deformis quam pro me 
Christus suscepit. 

In sacerdotibus ete. odium, furor, hypocrisis, superbia, et 
ex his omnibus qniquitas et iniustitia horrenda. 

14. Recollectio. Notum fac mihi, Domine finem meum, ut 
sciam quid desit mihi. Gula, qui pudor, mihi, qui ut Praepositus 
Generalis deberem ... Sum autem inter ultimos Christi sequa- 
ees nee hominis partes expleo, appetitu vincente aut praece- 
dente rationem, idque in tam vili re, qualis est cibus... ! Deter- 
minala mensura, deinceps etiam determinanda. O Domine mi- 
serere. Vid. 27 et 28 Ian. 

15. Iesus ante Pilatwm. Quae humiliatio Filii DEI! Sed 
silet de iniuriis sibi faetis, respondet cum libertate ad quaestio- 
nes Pilati, sincere quaerenti sincere respondet: Regnum meum 
non est de hoc mundo. 

16. Iesus apud Herodem. Quia ex aeternae sapientiae suae 
ratione facet, illuditur eum insipientiae ac stultitiae titulo! 
Ita luit verbositatem meam, verae vanitatis ae stultitiae ef- 
fectum. 

l7. Iesus iterum apud Pilatum. lesu persona nobilissima, 
sanetissima, beneficentissima, quomodo opprobriis plena! Quam 
ergo opprobria omnibus honoribus praeoptanda! 

Tacebat, ita ut miraretur praeses vehementer. Tacet, eum 
tamen tam multas haberet rationes loquendi, pro gloria DEI, 
pro bono Ecclesiae suae... Sed nimirum opus DEI mediis con- 
trariis erat perficiendum. Similia principia pro Societatis bono 
tenenda; etiam haee non humanae prudentiae legibus sed di- 
vinae sustentanda, promovenda. 

18. Iesus postponitur Barabbae. 1° Pilati iniustitia, dum 
non restitit ab initio fortiter pro munere suo inique petentibus, 








1835 - 245 





sensim magis ae magis laedit iustitiam, idque volens uteumque 
Iesum liberare politica. 2° Principum malitia et furor. 3° Plebis 
miseranda caecitas, quae duci se a caecis sinit, ut solet. 4° Jesus 
contemptus, i» corde inimicorum suorum, verbis contumeliosis, 
blasphemis, usque ad iniurias operis et mortem erudelissimam. 
Quid ego mihi optem ab hominibus? 

19. S. Ioseph. 1* Electus ad grande officium et gratia prae- 
paratus, cui ipse fideliter cooperatus est. Delicta iuventutis 
meae eheu! 2° In officio sollicitudo, fiducia temperata, resi- 
gnatio in omnia, exemplar perfeetum superiorum. 3? Mors bea- 
tissima et protectio clientum. Fac nos innocuam .... 

20. Iesu flagellatio, supplieium iniustissimum, crudelissi- 
mum, ignominiosissimum. Quid sunt flagella linguarum, dicte- 
riorum, quae nobis contingunt? Si doloris parum aut nihil, sal- 
tem ne blandiamur carni. 

(Ex Ev. de caeco nato. Admiranda Christi bonitas, qui cae- 
co, postquam a Pharisaeis ignominiose eiectus est, 4um maxime 
seipsum revelat, in praemium scilicet eorum, quae passus erat). 

21. Spinea corona, purpura, arundo ... Ave, Rex Iudaeo- 
rum... Omnis honor aut dignitas mihi, servo Christi, debet 
esse corona spinea; caerimoniae et obsequia, ut Ave Rex Iu- 
daeorum, contemptus et dolor. 

22. Pilatus: Ecce... ut cognoscatis, quia nullam. invenio 
in eo causam. Cur ergo, o iudex iniquissime, flagellari iussisti 
et ita male traetari permisisti? Quanta illusio, ubi semel coep- 
tum est a via recta deflecti, ubi non est animus iustitiam ser- 
vare in toto, velle servare eam 4 parte. Iniustitia est et ad 
extremam iniquitatem perducit caecum iudieem vix id sen- 
tientem. 

Ecce homo. O spectaculum! Quomodo ista mane meditari 
et per diem deinceps veluti immemor eorum, quae contemplatus 
sum, non amplius de hoc cogitare. Memoria memor ero. Fasci- 
culus myrrhae. Sub umbra illius quem desideraveram sedi. 

23. Qwia filium DEI se fecit. Malitia Iudaeorum qui, ut 
lesum opprimant, in omnes partes se vertunt. Pilatus timuit, 
sed sine fructu; Christi libertas: non haberes potestatem ad- 
versus me ullam, misi... 

24. In Christo condemnando duo conspirant, Iudaeorum 
odium, furor, Iudieis debilitas animi, qui dum nec offendere iu- 
stitiam velle videtur nee tamen eam pro suo munere tuetur, 
hine ipso facto fit iniustissimus. Vane sibi illudit, lavans ma- 
nus: /nnocens ego sum. N. B. Duo illa Societas experta est et 
experitur ad exemplum Ducis sui. - 

25. Annuntiatio B. M. V. Angelus Domini nuntiavit Ma- 





Flagellatio. 


Christi condemnatio. 








Crucem baiulat. 


Crueifixio. 


Dni Sepultura. 


Res. Dni. 


246 RELIQUIAE COGITATIONUM 





riae... Virginis magnalia omnia interna. Eius labores cum 
heroiea resignatione suscepti, Verbum Caro. 

26. Exivit lesus baiulans sibi crucem. Quid est, quidquid 
mihi crucis baiulandum obvenit! Portabo ergo, et portabo li- 
benter usque ad mortem. 

27. Et angariaverunt Simonem Cyrenensem. Nemo vole- 
bat erueem Domini attingere, angariari debuit Simon, et tamen 
sie etiam, lieet invitus portaverit, praemium tulit. O pretium 
Crueis ineffabile! 

Nolite flere super me, sed... Tremenda Dei iustitia! 

28. Venit in Calvariae locum ... Propter me sedisti las- 
sus ... et crucifixerunt eum. 

29. Iesus in cruce, Maria et Ioannes iuxta crucem. Divina 
vis in lesu eruecifixo, qui in illa extremitate positus Matris cu- 
ram gerit: Ecce filius tuus, ecce mater tua. 

30. Pater, dimitte illis. Oratio facienda pro persecutoribus 
Societatis, de quorum malitia certi minus sumus, quam Domi- 
nus de suorum inimieorum malitia. Et etiamsi..., quid sunt 
quaecumque nobis ab inimieis inferuntur mala, prae damna- 
tione aeterna, quam proin merito precibus avertere ab illis 
debemus. 

Diviserunt sibi vestimenta mea. Apte conveniunt spolia- 
tioni ae direptioni bonorum, quam Societas passa est et patitur 
saepe. Domine dimatte. 

91. Tuus, I. N. R. I. 

1 Apr. Improperia, Descendat de Cruce. Bonus Latro. 

2. Deus meus Deus meus ut quid dereliquisti me... Si- 
lio... Acetum obtulerunt ori evus. 

3. Consummatum est, Pater in manus tuas commendo spi- 
ritum meum. 

4. Coena Domni. 

5. Mors Domini in Cruce. 

6. Sabb. S. Ioseph ab Arimathea et Nicodemus centum li- 
bras myrrhae et aloés, mortifieationis perfectae symbolum. Pon- 
tifices anxii, ne forte veniant discipuli et furentur ewm, ipsi 
mala fide pleni in diseipulis Christi malam fidem supponunt, 
quam non habebant, nee ulla ratione probabili poterat talis in 
illos suspicio eadere. Nam eui bono? Sed ita excaecat passio. 
Ceterum Pontifiees DEO et Christo nescientes famulantur; 
quanto melius famulari scientes et voluntarie! 

7. Resurrectio Domin. 

1. Triumphus animae apud Inferos, quam gloriose viam 
illam fecit ad inferiores partes terrae! Qualis erit animae 
meae via, eum e eorpore exierit? Et tamen gloriae Christi Re- 
demptoris est, ut redemptorum animae non cadant in profun- 








1833 247 





dum neque experiantur quod horret in tenebris ; quanta puritas 
proeuranda ad honorem Christi! 

2. Reditus animae ad corpus. Gratias agimus tibi propter 
magnam gloriam tuam. Quod Matris SS. gaudium! Vota no- 
stra quae praeveniendo adspiras, adiuvando prosequere. 

8. Devotio mulierum, lieet imperfectione mixta, grata ta- 
men Domino earum diligentia, constantia ad vineenda obsta- 
eula: quis revolvet ...? 

9. Invenerunt revolutum lapidem. Ita Dominus erga eos, 
qui in se confidunt. Jesum quaeritis crucifixum. Haec Domini 
gloria, crucifixzum esse pro nobis! 

10 \ Dominus mulieres et etiam discipulos paulatim dis- 

11 / ponit ad resurrectionem suam agnoscendam. Timent, 

12 ( dubitant, gaudent, vident. Domini suavitas, ad Magda- 

13 Jue Maria, ad ceteras Avete. 

14. Dicite fratribus meis. Iesus Frater noster, Primogeni- 
lus in multis fratribus, per humanam naturam noster. Quanta 
dignatio! Heredes DEI, coheredes Christus nos ut fratres ef- 
fieiat. Ipse dat, quae ad tantam dignitatem requiruntur, ut si 
Frater ad Regis gratiam admissus, fratres pauperes advocat 
in aulam et providet de omnibus ut eum decoro suo compa- 
reant. 

Sed quanta hine in nobis obligatio Christum imitandi, cui 
similes effici nos necesse est! 

15. Discipuli in Emmaus, tristes, quaerentes solatium, im- 
pediuntur tristitia, ne eum agnoscerent. ''amen adest Dominus, 
lieet ab ipsis non eognoseatur. Qui sunt hi sermones ... Inter- 
rogatio, quam mihi a Domino fieri cogitabo, cum, ut saepe, tri- 
stitia seu melancholia animum occupat. 

16. Qui sunt hi sermones? Applicandum ad cogitationes 
meas, tam saepe inanes et quae ad rem non pertinent. Ad rem, 
scilicet DEUM eiusque gloriam. Diseipuli, licet imperfecti, ta- 
men nonnisi de Christo cogitabant et loquebantur. 

Dominus vere delectatur commemoratione suae passionis. 
Et ego crucem horream? 

17. Nos autem sperabamüs. Ergo non sperant amplius? 
Mira obscuratio intellectus : quae maxime spem confirmare de- 
buissent, eam apud illos sustulerunt, mulierum narratio éer- 
ruit! De me quidem desperandum esset, sed in DEO ...! 

O stulti et tardi corde. Stulti ob intellectus caecitatem, 
tardi corde ob voluntatis grave pondus, quia sensibilium re- 
rum affectu premitur. Carnis, sensuum et amoris proprii ac 
mundani affectus deprimit animum, et intellectum ad supe- 
riora intelligenda incapacem reddit. Quantopere curandum, ut 


Apparitiones. 











LE de bee ITEM I ECT We idm uer S 


TT 


p WS ram re 


To! 


PSU VN Er 


wr 


Ua np ee 


de t ume SR m 


ue 





S TERN D MEO OP Tee SNL Ea, S, PLUMA nr ue Es 


248 RELIQUIAE COGITATIONUM 


a laqueis istis ac vinculis me expediam, si spiritualis esse ve- 
lim et non stultus ac tardus corde. 

18. Iterum: O stult,... ut heri. 

Nonne haec oportu pati Christum ... Quid me non opor- 
tet pala, ut... 

Incipiens a Moyse. Beatus, quem tu erudieris ... Nonne 
cor ardens, dum loqueretur nobis? 

19. Finxit se longius ire. Amantis fictio, ita in oratione 
saepe fingit se non audire, ut hominis desideria dilata cre- 
scant. Aperti sunt oculi eorum in Christi opere... Quam me- 
rito dixerunt potentem in opere. 

Evanuit ex oculis. Cum maxime fruituri eius praesentia 
essent, tune evanuit; ita consolationes in hae vita. 

20. Iamwis clausis... Pax vobis, ego sum, nolite timere. 
Et dubitantes adhue amantissime convincit, descendens etiam 
ad actus, vitae gloriosae improprios, ad manducandum scilicet. 
Quam vere amicus et Frater primogenitus. 

21. Dixit Iesus iterum: Pax vobis. Praecedit: gavisi sunt 
discipuli, viso Domino. Ergo, ut primum pax vobis remedium 
tristitiae ae turbationis, ita alterum paz vobis erat ad mode- 
randam laetitiam ; uterque enim affectus, si vehemens est, im- 
pedit animi dispositionem ad dona DEI accipienda. Ergo paz, 
pax. 


^ 


Sicul misit me Pater. Quanta dignitas et quantum munus! 

Insufflavit. Omnipotens DEI flatus, quo Spiritus Sanetus 
datur. 

22. Thomas, 1° solitarius et a ceteris segregatus, fortasse 
quia éristitia indulsit, 2° incredulus, 3° praesumens praescribit 
modum, quo sine nolit eredere, 4? per octo dies. 

Domini Iesu benignitas in consulendo Thoma, utique plane 
gratuita. Quam saepe et ego absque remedio periissem, nisi 
Domini benignitas plane gratuita, quia voluit me! 

23. Vado piscari, venimus et nos tecum. Unio animarum 
et promptitudo ad voluntatem alienam. Nihil prendiderunt, 
nullum tamen signum impatientiae aut morositatis, immo ad 
voeem hominis sibi ignoti: mittite im dexteram navigü rete, 
absque replieatione aut contradictione obsequuntur. O volun- 
tatis propriae mala! Morte moriatur. 

24. Dominus est... Peirus misit se in mare. 

25. Simon Ioannis, diligis me plus his? Indicat Dominus 
quae exeellentia amoris prae aliis ei conveniat, qui Pastor esse 
et aliis praeesse debet. Petrus merito comparationem cum aliis 
declinat. Et Dominus seeundum et tertium interrogans, non 
addit illud plus his, quasi approbans Petri humilitatem et quasi 
indieans, licet status Pastoris illud importet ex sua natura, non 








1888 249 





tamen exigi absolute, ut sit ille amor maior quam in aliis. Ita 
Pastorum humilitati simul consulit et ab angore inani liberat. 
Saltem ut crt possint cum Petro: Domine tu omnia nosti, 
tu scis... 

26. Data est mihi omnis potestas. Quantam fiduciam in- 
spirat amicus, frater, cui omnis potestas in caelo et in terra! 
Quid timendum? 

27. Repetitio. Euntes ergo docete ommes gentes. O Do- 
mine, quam multae tamen gentes etiam nune te ignorant! Quam 
terribilia sunt iudieia tua, Domine! 

28. Patrocinium S. Ioseph. Innocuam vitam ae tutam, li- 
berationem a malis culpae et poenae. Ad puritatem illam asse- 
quendam exercitium praesentiae Dei, quod ipsum tamen sine 
praevia puritate animi non potest succedere; unde expugnanda 
carnis, sensuum et amoris proprii ac mwndani rebellio, vel 
etiam inelinatio. 

29. Qui crediderit et baptieatus fuerit, salvus erit... Si- 
gna autem etc. 

Et ecce ego vobiscum sum .. 

30. Duabus alis ... simplicitate et puritate. 

1 Mau. Ordinatio Missae per 2?» modum orandi. 

Iudica me, Deus ... ad fiduciam in Dei bonitate contra ini- 
micos externos et contra internos affectus pusillanimitatis. 
Quare tristis es, anima mea, et quare conturbas me? Pars su- 
perior, voluntas, ad partem inferiorem, appetitum. 

2. Confiteor, ad poenitentiam et humilitatem. 

3. Quae supra et Aufer a nobis. Accedit ad Saneta Sancto- 
rum eum magno sensu propriae indignitatis, qui per univer- 
sam actionem comitari debet. 

Gloria Patri... sicut erat in principio. Deus aeternus, ego 
hesternus sum, et brevi momento appareo in hoe mundo, licet 
futurus deinceps et ego semper et in saecula saeculorwm, sed 
ubi? Merito Deo gloria, mihi vero...! 

4. Gloria in excelsis, sed praemisso Kyrie eleison... 

9. Dominica. Venerunt mihi omnia bona pariter cum lla. 
Devotio ad B. V. 

6. Deus qui conspicis, quia nos undique mala mostra per- 
turbant . 

7. Munda cor meum ac labia mea... 

8. S. Michaélis Archangeli... 1* Quanta nobilitas beato- 
rum spirituum prae homine. Ego inter bruta animalia in hae 
valle exsul, rebellione eorporis corruptus, carnis, sensuum et 
amoris propri ac mundani, si minus mancipium certe fre- 
quenter ludibrium. 2° Princeps exercitus angelorum et Eoccle- 
siae defensor. 








Ascensio Dni. 


250 RELIQUIAE COGITATIONUM 





9. Delectare in Domino. Omnis melancholia ex eo, quod tn 
alio delectari velim. Suscipe, S. Pater ... 

10. In spiritu humilitatis et in animo contrito. Spiritus hu- 
militatis est euiusvis, etiam innocentis, animus contritus est 
peccatoris. 

11. B. Francisci de Hieromymo (*). Sicut te in ilo mira- 
bilem. praedicamus, ita in mos misericordem fuisse gloriemur. 
Et haee misericordia erit mirabilis. 

12. Vere dignum et iustum est... Qui mortem nostram mo- 
riendo destruxit et vitam resurgendo reparavit. 

13. Te igtur ... 

14. Qui pridie... 

15. Libera nos, quaeswmus ... 

16.Ascensio Domini. Nubes suscepit ewm ab oculis. Sed 
haee nubes non impedivit, quominus certo scirent et erederent 
Dominum ea via ascendisse in eaelum. Ita mihi wubes quae- 
cumque desolationis non imminuat fidem certam et spem fir- 
mam de iis, quae in lumine consolationis vidi et cognovi. Ado- 
rantes revertamur. 

17. Sermo Domini post coenam. 1* Non turbetur cor. ve- 
strum ... in me credite. 9? In domo Patris mei mansiones mul- 
tae ...vado parare vobis locum. 3° Ego sum via, veritas et vita; 
via, quam si ingrediamur, sequentes Christi vestigia, certo ad 
veritatem pervenimus et ad vitam: Si quis voluerit ... facere, 
cognoscet de doctrina mea. 

18. 1° Pater faciet... ut glorificetur Pater in Filio. 2° Si 
quis servat mandata mea, ipse est, qui diligit me, et diligitur 
a Patre meo.... 3* Paraclitus ipse vos docebit omnia. 

19. 1° Pacem ... pacem meam... nom quomodo mundus 
dat. Pax mundi in carnis, sensuum et amoris propr satisfa- 
ctione vane promittitur et fallaciter donatur et in impiis ter- 
minatur. Pax Christi in veris bonis ac firmis et aeternis, sed 
obtinendo contrariis omnino carni, sensibus et amori proprio, 
non quomodo mundus. 2? Non turbetur cor vestrum, neque for- 
midet. 3° Vado et veniam ad vos. In vitae huius decursu Domi- 
nus vadit et venit, vicissitudo consolationum et desolationum ; 
sed si quando vadit, exspecta eum, quia veniens veniet et non 
tardabit, et gaudebit cor vestrum. 

20. Ego sum vitis vera... Omnem palmitem non ferentem 
fructum tollet eum; et eum, qui fert fructum purgabit eum . . . 
Purga, Domine, purga, puta, modo in vita conserves. 

21. Si manseritis in me quodcumque volueritis petetis et 


(1) Causa eanonizationis B. Franc. de Hier. S. I. (1642-1716), quae agebatur, 
a. 1839 absoluta est. 











1883 251 





fiet vobis. Ius ego ita petendi non habeo, sed per misericor- 
diam tuam postulo ac spero et confido. 

22. Hoc est praeceptwm meum ... Iam non dicam vos ser- 
vos sed amicos. Vos amici mei estis, si... Non vos me elegistis, 
sed ego elegi vos ... 

23. Si mundus vos odit, scitote ... wt cum venerit hora eo- 
rum reminiscamint. 

24. Expedit vobis, ut ego vadam, ut ad invisibilia duca- 
mur per fidem et caritatem, minuendus, tollendus affectus vi- 
sibilium. | 

Arguet mundum de peccato et de iustitia et de twdicio. 

Modicum et non videbitis me, in mundo pressuram ha- 
bebitis. 

25. Oratio Domini. Elevatis oculis in caelum: Pater clari- 
fica filium tuum ... 

26. Cum complerentur ... erant omnes pariter in eodem 
loco, recollectio externa et interna. Repente ... omni tempore 
et in omni loco et in omni actione procuranda dispositio ad 
excipiendum Spiritum Sanctum. 

27. Repleti sunt omnes Spiritu Sancto ... Loqui varus lin- 
gwis... Haee dona externa ac sensibilia, sed quanto maiora ae 
pretiosiora interna! 

28. Stupebant, quidam irridebant. Petri sermo. 

29. Quid faciemus, viri fratres? En fructus verae com- 
punetionis, non diffidentia et angustiatio, quae super se reflexa 
maneat neque ad remedium mali se extendat. Praxis in defec- 
tibus eommissis servanda. 

Vobis enim est repromissio ... et omnibus, qui longe sunt. 

Salvamini a generatione ista prava. 

30. Virtutes primorum Christianorum ez Actibus. 

31. Idem. 

1 Iun. Charitas Dei diffusa est in cordibus nostris, ut in 
affectibus, in verbis, in operibus omnibus agat effieaciter, ut 
sit non modo habitu sed actu. | 

2. Festum SS. Trinitatis. Dedisti famulis tuis... Quae 
dignatio, hominibus degradatis, in exsilium eiectis infer bruta 
animalia! In confessione aeternae Trinitatis gloriam. agno- 


scere... Eiusdem fidei firmitate... muniamur. Haec fides 
spei nostrae firmamentum. 
3. De fine. Creatus est homo... Semper prima haec et 


fundamentalis veritas humiliationis sensum generat, ob ea 
quae desunt etiam ad illam primam obligationem, qua erga 
Creatorem. obstrictus sum. 

Creatoris ius ae dominium summum et simul summa di- 
gnitas, quae duo duos auctoritatis titulos comprehendunt. 


Adv. Sp. B8. 











252 RELIQUIAE COGITATIONUM 








Quam inque. et quam stulte ago, quando huic tali ae tanto non 
obsequor, non tantum in vitae statu, sed et in omnibus rebus 
particularibus. 

4. De eodem. 

». De eodem, applicando ad tot miserabiles gentes barba- 
ras et ad missiones. 

6. Festum Corporis Christi. Institutio SS. Sacramenti, 
quale medium ad finem! Et quanta abundantia mediorum, in 
sinu Ecclesiae, Societatis, Romae! Quanta indignitas, si tot 
inter media, tanta eorum eopia quotidiana non fiamus saneti! 

1. Memoriam fecit mirabilium suorum. Stupenda miracula 
SS. Sacramenti, quae Dominus quotidie operari non cessat, 
spem faciunt euiusvis adiutorii in his tantis calamitatibus. 

8. Panis angelorum, factus cibus viatorum. 

9. O quam suavis est, Domine, spiritus tuus ... 

Suavitas ila gustari debet, explieari aut intelligi à non 
gustante non potest, ut colores caeco, ut soni surdo. Suavitas 
illa animae in nobis fruetus esse debet Eucharistiae, eique 
contrarius est spiritus amarus, teter, melancholicus. 

10. O sacrum convivium. Re, qua maxime delectari solent 
homines, Christus utitur ad sanctificationem. Zn quo Christus 
sumitur... Sumitur, intime unitur nobiseum Christus, Salus 
nostra, Dominus ae DEUS noster, Magister noster. 

11. Recolitur memoria passionis eius. 

12. Mens, tota anima, memoria, intelleetus, voluntas, im- 
pletur, pro capacitate, dilata eor meum et animam, gratia. 

13. Et futurae gloriae nobis pignus datur. Gloriae super- 
naturalis, visionis beatificae, unionis cum Deo; pignus item re- 
surrectionis, pignus, nam semen immortalitatis. 

14. Cor Iesu. Spinis cinctum ae cireumstrietum, cruce 
pressum, hiante vulnere saucium, flammis caritatis omnia su- 
perans et gloriae radios quaquaversum diffundens. 

Et mihi caritas spinas meas et crucem non modo tolerabi- 
lem, sed suavem reddet, amore Iesu. 

15. De meds ad. finem. Reliqua super terram ... 

16. S. Ioannis Fr. Regis. Ad plurimos pro salute anima- 
rum perferendos labores B. Io. Fr. mirabili caritate et invicta 
patientia, decoravit. DEI donum, laborare et virtute valere ad 
salutem animarum. Domine mitte supplementum. 

17. De Regno Christi. In parabola. Regis divinitus vocati 
imperium his quidem temporibus in mundo, ubi effusa est con- 
temptlio super principes, exiguam vim habet, sed tamen iuxta 
Evangelieam et apostolieam doctrinam: Qui potestati resistit 
Dei ordinationi resistit, vere Christianis non potest non valere 














1838 253 











plurimum. Deinde, etiam iuxta mundi pompam bellica invitatio 
est effieax, et ignavi militàs exemplum non est sine dedecore. 

In Christo Rege... Invitationem talis, tanti Regis, ad ta- 
lem expeditionem profecto nemo samae mentis recuset. 

18. De eodem. Qui affectent insigniter esse Christi Regis 
servitio addicti. Quis id magis affectare debet, quam Religio- 
sus, Soc. Iesu sacerdos, superior, generalis? Amoris proprii et 
earnalis et mundani impugnatio constans. Quidquid. placet etc. 

19. Mysteria D. N. I. C. ex libello. 

Missus Gabriel ad Mariam ... Sola sine exemplo placuit. 
Mundum per tot saecula tenebris involutum ae sceleribus mer- 
sum Deus respicit in misericordia. 

Ita demum incipit homo sobrie, iuste et pie vivere. N. B. 
primum sobrie, inde nobis initium ducitur. Sobrietas autem 
non solum voluptatum carnis, gulae, sed etiam verborum et 
cogitationwm. | 

20. De eodem Mysterio Incarnationis. Iudicia Dei abyssus 
multa. Non cessat Deus creare animas rationales, ex quibus 
tamen {am paucae Eum laudant eique serviunt ae finem con- 
sequuntur! Et tamen, quid ultra potuit facere vineae suae et 
non fecit? Creatio, redemptio, cetera ... O altitudo! 

Angelus, licet Virginis praesentia ae virtutibus mire de- 
leetatus, tamen non in otiosa conversatione se detinet. Virgo 
audiens laudes suas, turbata est et cogitabat. 

21. S. Aloysü. Caelestium donorum distributor DEUS. 
Caelestia dona desideranda mihi et Societati. Horum quanta 
eopia S. Aloysio distributa, et illis ditatus Aloysius, quanto 
DEI munere Societati datus! (Mirus DEI amor in Societatem 
multas expressit laerimas ad mensam in Collegio, cogitanti 
Societatem, adeo mundo invisam, amari a DEO, et amoris pi- 
gnus singulare in Saneto proprio, singulis domibus Romanis 
eoneesso. Utinam divino amore non indigni reddamur !). 

22. De eadem Amnuntiatione. Ne timeas Maria, venisti 
enim gratiam. Qualis gratia inventa a Maria! Nobis vero gra- 
Lia quaerenda misericordiae ae remissionis peccatorum. 

Ecce ancilla. Domini, fiat! Conformitatis cum voluntate 
DEI et plenae resignationis im omnia exercitium a Virgine 
mihi discendum. 

23. Exsurgens Maria abiit in montana. Licet quietis suae 
amantissima et a publieo abhorrens, tamen inspirante Spiritu 
S. non quod placet, sed DEI voluntatem solam respicit. Qui 
vivunt, iam non sibi vivant ... 

24. Nativitas S. Ioannis B. Multi in nativitate es gau- 
debunt. Quid mirum, si gaudium ibi, ubi eum Maria Iesus adest, 
et sanctificatio et redemptionis exordia, per viscera misericor- 


Annuntiatio. 


Visitatio. 





' 





254 RELIQUIAE COGITATIONUM 











| diae Domni . . . Spiritualiwm gratiam gaudiorum ... Benedictus 
: Dominus Deus Israel, quia visitavit... 


Nativitas. 25. Nativitas D. N. Iesu Christi. Profectio in Bethlehem, 
| oboedientia eum multis dcommodis; sine incommodo virtus 
| | nulla. 


| 26. Paupertas, eontemptus, omnimoda carnis, sensuum et 
amoris proprii ae mundani mortificatio. Domine doce me fa- 
1 cere voluntatem tuam. 

97. Pastores. Invenerunt Mariam et Ioseph et Infantem 
positum in praesepio. 

28. Non vos me elegistis, sed. ego elegi vos. Pro Exhorta- 
tione domestica. 
: 29. S. Petri gloria. Eeclesiae in hae petra firmitas, Socie- 
tatis famulatus erga Petri sedem, S. Pater Ignatius per Pe- 
trum sanatus. 

30. Deus qui diligentibus te bona invisibilia praeparasti, 
* promissiones tuas, quae omne desiderium superant ... Tanta 
bona praeparavit, promisit, sperari iubet, neque potest deesse 
in mediis eopiose suppeditandis, neque enim potest Dominus 
exigere spem, eamque £am firmam, illusorie. O sanctam, o dul- 
cem spem! Verum, ut ad invisibilia illa veraciter tendam, visibi- 
lia euiuseumque illa sunt generis, contemnenda. DEUS in omni- 
bus et super omnia diligendus. 
1 Iul. Quanto aliquis ... tanto eum in se liberaliorem ex- 

perietur. Pro exhortatione in Collegio. 
2. Visitatio B. V. ad Elisabeth. 
Circumcisio. 3. Cirewncisio D. N. Iesu Christi. Conformitas eum DEI 
voluntate, non modo in mediis sed et in omni eventu particu- 

| lari, nam et haee media sunt. 
Ÿ 4. Circumciditur ... et vocatur Iesus. Ignominia et dolor 
1 . ad nomen et officium Salvatoris praerequisita. Grande bonum 
a naturae humanae, quod per intelleetum et liberum arbitrium 
j possit omnibus miseriis suis glorifieare Deum. 
: 5. SS. Cor Iesu amans et quanto plus amans tanto plus 
3 patiens ... Exemplar. 
1 Magi. 6. Trium Magorum adoratio. Stella cum interno lumine et 
gratia Magos reddit certos de Domini adventu. O gratiam !... 

7. Deus virtutum, cuius est totum quod. est optimum ... 

8. Procidentes adoraverunt. Non nisi tres! Et nune tam 
pauei veri adoratores, tam multi apostatae. 

9. Generalatus (*). Gratiarum actio de auxilio, deprecatio 
de innumerabilibus peccatis et offensionibus et negligentiis, 
petitio benedictionis DEL... 


PU TV. PET NP M UNE 7 





PELLUS wv 


Là 


(1) Die 9 Iul. a. 1829 electus erat. 


wu. PRIS YR 


Eu 

E 
3d 

À 
* 
"x 


T 














1833  - 255 








10. Praesentatio in Templo. lesus offert se totum ad om- 
nia et quae illa! 

11. Fuga in Aegyptum. 1* DEI providentia detestatur qui- 
dem malitiam Herodis, sed vult omnia illa, quae sequuntur, ad 
afflictionem suorum. 2° Exsilia nostra parvum quid sunt, imi- 
tatio aliqua Iesu infantis; in perfecta aetate plenitudinis Chri- 
sti flagella, spinae, erux et mors. 

12. Reversio ex Aegypto. 

13. Oboedientia Iesu in Nazareth. Nil poterat grandius 
faeere, quia voluntas Patris! 

14. Valedicit matri, quae saerifieium generosa facit, et 
pergit ad Jordanem. 

15. Ego debeo a te baptizari ... Sine modo. 

16. Venit Spiritus S. sicut. columba... Hic est. Filius 
meus dilectus. 

17. In desertum, 1eiunium, tentatio. 

18. Vocatio Apostolorum. Quales illi, ad quantam digni- 
tatem! Nemo potest accipere quidquam etc. 

19. Idem. 

20. Nuptiae, vinum non habent. Haee pro me, pro meis, 
die Filio. 

21. Dominica VIII p. P. Large... semper cogitandi et 
agendi... Sine te esse non possumus, secundum te vere... 
Huie respondet Epistola Fratres, debitores ... nom secundum 
carnem neque secundum mundum. | 

22. S. P. Ignatn conversio prompta, generosa, constans. 

23. Iesus expellit e templo vendentes, erga nummularios 
severior, erga pauperes vendentes columbas benignior. 

24. S. Patris poenitentia externa et internorum affectuum 
repressio. In me vitae taedium ex exiguo amore DEI, ex ?nor- 
dinato desiderio donorum DEI, eum plura dederit ultra omne 
meritum, et deceat etiam in his voluntati Domini conformari. 

25. S. P. Ignatii persecutionum amor et ego taedio afficior! 
Mihi haee exigua nimium, S. Patri tanta numquam satis, longe 
plura semper appetebat! 

26. S. P. Ignatà orationis ardor, assiduitas, industriae. 

21. S. P. fiducia, fiduciae industria, fructus. Spera in 
Christo et ora eum et ipse faciet. In diffidentia mea et in meo 
taedio magna ingratitudo erga Dominum. 

28. S. P. amor Iesu et Mariae. 

29. S. P. zelus animarum, desideria, opera .... 

30. S. P. mors beata, desideria mortis purissima ad solam 
DEI gloriam maiorem. Quam iuste ae sapienter ad finem, scil. 
ut laborem ae pati gaudeam propter finem, euius conseeutio ita 
desideranda, ut nee uno momento velim praeveniri momentum 





Pare a m 


zy. 
E» 


La Otis 


RU fer 


APS Meet 


EE Re 7 
-— 











T ND Me PO M E 


itte 


256 RELIQUIAE COGITATIONUM 





a divino beneplaeito destinatum. Sit ubique mors in desiderio 
animae, sed desiderium sit purum et omnino divino beneplacito 
subordinatum. 

31. Ad maiorem DEI gloriam. 

] Aug. Gratiarum actio, examen status. Voluntas DEI in 
omnibus. 

2. Messis multa, operari pauci. 

3. 

4. t Sermo Domini in monte. Beati pauperes .. 

5 

6. Transfiguratio Domini. Talis gloria Domino debita, 
sed Ille mei amore huie renuntiat et proposito sibi gaudio tor- 
cular calcavit, sustinuit crucem. 

7. Confirmatio Societatis (). Gratiarum actio, deprecatio, 
petitio. Opus Domni. 

8. Beati mites ... 

9. Beati qui esuriunt et sitiunt iustitiam. Quid ferius, quid 
violentius fame ac siti. 

10. Nisi granum frumenti... mortuum fuerit ... 

11. Dom. XI. p. P. Omnipotens sempiterne Deus, nos ipsa 
infirmitas et hesterni, cras tollet me factor meus ... abundantia 
pietatis et merita supplicum excedis et vota. Nihil sum et nihilo 
peius, quid meriti esse potest ex me! Vota quaecumque in sola 
pietatis Christi abundantia nituntur, tamen utraque excedit 
pietas Domini! Effunde etc. 

:12. Beati mundo corde, pacifici, qui persecutionem patiun- 
twr ... Promissa beatitudo non solum de vita futura, sed et de 
praesenti suo modo intelligitur. /psorum est regnum, vustitia, 
pac et gaudiwm in Spiritu S. 

13. Vos estis lux mund, singulari dono DEI; lucent autem 
non modo eontemporaneis suis et vitae suae spectatoribus, sed 
et posteris aetatibus, ad quas eorum lux virtutum pervenit. Ita 
V. Berchmans (?) luxit et etiam nune lucet. 

14. Christo dormiente tempestas... Domine salva nos, 
perimus. 

13. B. V. quia purissima, praeservata a eorruptione. Puri- 
tas mentis, cordis, oris, operis, quia hwmliata; exaltata super 
choros Angelorum humilis et humiliata. 

16. 1° Dominus compulit discipulos transfretare. Non quod 
placet, sed quod. vult Deus. 2° Ipse in montem solus orare... 


(2) Die 7 Sept. a. 1814 Societas Iesu a Pio VII in universo terrarum orbe resti- 
tuta erat. 

(2) Cuius memoria d. 13 Aug. agebatur. Io. Berchmans (1598-1621) a. 1888 
a Leone XIII Sanctorum dtalogo ascriptus est. 








1838 957 


1 








3° Laborabant in remigando, erat enim contrarius ventus. Non 
tamen redierunt, sed contra ventum remigabant. 

17. 1° Vidit Dominus eos laborantes... Cum Patre agens 
in oratione eorum non obliviscitur et constantiam in laborando 
inspirat. 2° Vemit ambulans super mare. Discipuli timent et 
ibi timent, ubi maxime debebant confidere; effectus ignoran- 
tiae. 3° Ego sum, non minus miraeulum sedasse turbationem 
animorum, quam fluctus vestigia caleasse. 4° Petri ardor, fides, 
dubitatio, perieulum, salus. 

18. S. Ioachim, Pater sanctus filiae sanctissimae. Sanctitas 
Patris via compendiosa ad sanctificationem filiorum. In hoe 
meo gradu et officio ita sim interius et exterius, quales esse de- 
bere intelligo filios meos. O quam acer stimulus ad omnis per- 
feetionis acquisitionem et exercitium! Forma gregis... 

19. Dominus dedit eis potestatem eiciendi daemonia et ut 
languores curarent. Mitto vos sicut agnos inter lupos. N. B. 
Ego mitto vos, nil timendum. Prudentes... et simplices seu 
patientes. 

20. Magdalena, quam eompuneta, confusa, tacita comparet 
coram Domino! 

(De S. Bernardo. Si Dominus magnus voluerit, spiritu in- 
telligentiae replebit illum. Nemo potest accipere quidquam .. . 
Nostrum est nos disponere). 

21. Magdalenae actus lacrimis, capillis, osculis, unguento. 

22. Octava Assumptionis et S. Stanislai. 

23. Multiplicatio panum, diserimen inter hwmanam mise- 
rieordiam discipulorum et divinam Christi. 

24. Festum Reliquiarum. Auge in nobis, Domine, resurre- 
ctionis fidem ... et multiplicatis intercessoribus ... (Fiduciae 
augmentum tum in universis necessitatibus Societatis tum de 
salute Fr. Linari (") ...). Secretum mewm mihi. 

25. S. Bartholomaei. Ascendit in montem solus orare, Pro oratione. 
erat pernoctans in oratione DEI. Qualis oratio huius Domni, 

Magistri, Zelatoris, Medici, Pastoris, Patris, Salvatoris! Lati- 
tudo extendens se in totum universum, longitudo usque ad fi- 
nem saeculorum et ultra, sublimitas in consilia Dei, profundum 
in abyssum miseriarum generis humani. Domine doce me 
orare. Domine, magister, zelator ... 

Da nobis fidei, spei et caritatis augmentum. 

26. De Domini Transfiguratione. Quanta gloria sibi debita ^ Transfiguratio. 
se Christus Iesus amore mei privavit, proque ea paupertatem, 
contemptwm, dolores sustinuit volens! Ad amorem et exem- 
plum. 


(1) Paulus Linari (1813-1833) magnae spei novicius, qui vix Societatem in- 
gressus d. 10 Sept. pie in Domino obiit. 


17 








Lazari resuscitatio. 


Passio Dni. 


Passio. 


258 RELIQUIAE COGITATIONUM 











27. Lazarus, Christus non sanavit aegrotwm ut suscitaret 
morluum. 

28. Maria ungit caput Christi. Viros principes, praelatos 
iuvare, ubi occasio se offerat, est ungere caput corporis mystici 
lesu Christi. 

.. 99. Solvite illam, dicite quia Dominus his opus habet. Com- 
motio illa populi, eantantis Hosanna, mirabilis operatio mo- 
tionis divinae. 

30. Post tam solemne Hosanna, nemo est qui Dominum re- 
cipiat in domum suam, hoe praeludium ad futurum mox Cru- 
cifige! 

31. Unus ex vobis me traditurus est. Numquid ego sum, 
Domine? Nemo sit inter nos, Domine, per misericordiam tuam. 

1 Sept. SS. Cor Mariae, purissimum, humillimum, afflic- 
tissimum, et in afflictione generosissimum. 

2. Institutio SS. Sacramenti. 

3. Hortus. Transeat a me, non mea, sed tua voluntas ... 

4. Tristis est anima mea; sanguinem sudat. lta Cor inno- 
centissimi Iesu angustiatum et ego solatia quaeram? 

(Tanta DEI beneficia ... Si tandem homo excidat fine suo, 
quanta DEI iniuria et hominis miseria). 

5. Comprehensio Domini. Tamquam ad latronem ... Sed 
haec est hora vestra. | 

6. Ad Annam... Dedit alapam Iesu... 

7. Notum fac mihi, Domine, finem meum, ut sciam ... Et 
nunc quae est exspectatio mea? nonne Dominus? Exhortatio 
ad PP:.3*. Probationts. 

8. Nativitas tua, Dei Genetrix Virgo, gaudium annuntiavit. 
Universus mundus sine gaudio, quia rebellis, degradatus, per 
innumeros errores et dolores in aeternum ruebant supplieium. 
Nune vero, nascente electa ae dileeta Virgine, quae sola sine 
exemplo plaeuit, gaudium annuntiatur, futurum scilieet, ut 
gaudeamus 1am in spe. 

9. Christus ante Caipham et Petri lapsus. Iniustitia iudi- 
eum humiliter a Christo et in silentio tolerata, quia tustitiam 
Patris solam intuebatur, quae nostrarum culparum poenam re- 
poscebat. 

Petri lapsus, quam horrendum, si in hisce apostasiae tem- 
poribus aliquis etiam ex Societate labatur! Iesu, labentes re- 
spice, ut Petri poenitentiam imitentur. 

10. Christus fota mocte in manibus inimicorum blasphe- 
mantium, insultantium. 

11. Ante Pilatum ... 

12. A Pilato ad Herodem, quomodo abscondita divinitas 
sinit se ita tractari! Quid mirum, si etiam nune DEUS Iusti- 








1833 259 








tiam suam et Sapientiam et Providentiam abscondit, ac sinit 
impios triumphare! 

13. Ad Pilatum flagellatus, spinis coronatus. Ecce m 
Quanta iniustitia ex parte hominum, sed ex parte DEI iustitia 
excellentissima. Ita in rebus humanis consideranda iustissima 
et altissima voluntas DEI. Patimur vel ob peccata nostra, vel 


ut eum Christo vietimae et ipsi simus divinae iustitiae, quod 


posterius sane nobilissimum. At in utroque casu iustissima, 
altissima et vero etiam amabilissuma Voluntas DEI. 

14. Nunc vudiciwm est mundi, nunc Princeps huius mundi 
eücietur foras, et ego, si exaltatus fuero a terra, omnia traham 
ad me ipsum. 

15. In periculis, in angustiis, in dubiis Mariam cogita, Ma- 
riam. invoca, non recedat ab ore, non recedat a corde. 

16. Pilatus tradidit lesum voluntati eorum. clamantium : 
non habemus regem misi Caesarem! 

17. Baiulans sibi crucem, angariaverunt Simonem. 

18. Crucifixi verba septem. 

19. Sitio gloriam Patris et hominum eiu at quam male 


ab hominibus respondetur! Hie habeo in erucifixo exemplar ad. 


ferendos dolores meos in isto genere in hoc meo munere. Sitio. 

20. Sitio de mea propria perfectione. O si ego vere siti- 
rem! pro me, pro meis, pro omnibus... 

21. Sitio. 1° litteraliter ad sensum sitis exprimendum, 
2° ut adimpleatur prophetia ex decreto divino, 3? sitio gloriam 
Patris, 4 salutem et perfectionem hominum. Multipliei hoc 
sensu acetum felle mixtum accipit, neque alia satisfactio nisi 
in 2° sensu, adimpleta voluntate divina, unde postea Consum- 
matwm est. Omnia ad imitationem, eum resignatione plena in 
voluntatem DEI. 

22. Stemus iuxta crucem, generose et constanter cum Ma- 
ria Matre lesu, quae non abscondit se, non fugit, neque erubuit 
adstare, sed dolorem immensum séans sustinuit, offerens se 
cum Filio. 

23. Depositus de cruce. 

24. Sepultus, et custodes positi; eustodes adhibendi post 
Sacrum. 

29. Resurrectio, Apparitio Matri SS. 

26. Mulieres : quis revolvet nobis lapidem, erat quippe ma- 
gnus valde, figura impedimentorum ad inveniendum Christum, 
eique me uniendum. 

27. Iterum. In quaerendo Christo imitanda mulierum dili- 


gentia et generositas ex amore. Impedimentum (lapis) remo- 


vendum non neis viribus, sed si fidelis fuero inveniam revolu- 
twm lapidem. Cavendum porro, ne quaeram Christum, ub? non 





Resurreetio. 














hi Apparitio 7. 























Apparitio 68. 


260 RELIQUIAE COGITATIONUM 





est: non in exercitiis a meo officio alienis aut in lis quae mihi 
placeant. 

28. Repetitio hesternae. 

29. S. Michael, Prineeps sapientissimus, fortissimus, hu- 
mallimus. Contra ducem superbiae sequamur. 

30. Maria Magdalena ad sepulerum Dominum quaerit cum 
dolore et lacrimas. 

1 Oct. Maria eum timore et gaudio ... Avete, dicite fratri- 
bus meis. 

2. Mulieres videbantur discipulis deliramenta loqui; incre- 
dulitas hie, non quod id nollent esse quod nuntiabatur, sed quod 
nimis bonum nuntium existimarent. Diffidentia, humanus mo- 
dus cogitandi. 

3. SS. Angelorum Custodum. 

4. S. Petro apparet Dominus. 

5. Emmaus ... O stulti et tardi corde! 

6. SS. Rosarii, Oratio Festi. 

7. Apparitio decem Apostolis. Pax vobis ita die, Domine, 
in corde meo, in medio faeultatum mearum et in Societate, in 
medio fratrum meorum. T'antum dic verbo. 

8. Apparet S. Thomae... Separatio a ceteris quanto 
damno Thomae! 

9. Nisi videro .. . Licet ita iactans, tamen postea ... Ita fere 
homines in passione... et misericordia Domini vincit eos. 

10. Dominus Iesus verae humilitatis exemplar. In S. Fran- 
eiseo Borgia vera humilitas, quam paupertatis amor et contem- 
ptus et dolorum eomitabatur. 

11. Apparitio ad mare. Vado piscari, et nos tecum. Per to- 
tam noetem frustra laborantes, non tamen impatientes aut fa- 
stidiosi. Et tamen nondum acceperant Spiritum S.! Scilicet ad 
patientiam exercitati. 

19. Idem. Notanda minor familiaritas in tractando eum 
Domino redivivo et glorioso, maior reverentia. 

13. Maternitas B. M. V. Divina sapientia, quae ab aeterno 
praevidit lapsum generis humani et permittendum statuit, 
etiam ab aeterno remedium tale adferre constituit. Ita cogitan- 
dum in malis quibuscumque. 

O Mater, gratis eleeta et ideo humillima simul et subli- 
missima! 

14. In locum, ubi constituerat illis Iesus. Ibi lesum vident 
eiusque societate fruuntur. Ita ego in hoc loco et munere, ubi 
constituit mihi lesus. Hic ego ascensiones in corde disponere 
debeo, hic benedictionem dabit legislator. Quid maeror aut fa- 
stidium aut aliena ab hoc loco desideria? Voluntatis scilicet pro- 
priae, non divinae motus. 








1833 | 261 





15. Data est mihi omnis potestas in caelo et in terra. Ergo 
confidite. 

16. Quingentis fratribus simul. Varii varie primum affecti, 
sed tandem omnes, admirantes prae gaudio crediderunt et ex 
gloria Capitis animos ceperunt ad imitandum. 

17. Visus est Iacobo... Recordatus fuerit de potestis bi- 
bere calicem ... ? 

18. Josepho ab Arimathea, memoria Sepulturae. 

19. Novissime, tamquam abortivo, mihi. In Paulo propriae 
indignitatis intimus ae verus sensus, nec tamen ideo minus gra- 
tias sibi faetas agnovit. 

20. Puritas B. Mariae V. Puritas corporis et puritas men- 
lis. Haec in humilitate, euius fructus perfecta subiectio divinae 
voluntati in omnibus. Haee perfecta puritas, voluntas propria 
impura. 

21. Sedete in civitate, donec induamini virtute ab alto. Non 
modo Christi doetrina et miraeula, sed neque redivivi appa- 
ritio in multis argumentis et instructionibus per 40 dies satis 
erant, nisi virts ab alto illos proxime disponeret ad opus evan- 
gelieum. Quam ergo necessaria haec virtus ab alto! 

22. De Examine particulari. Voluntas divina spectanda in 
omnibus. Totum ab applieatione pendet. 

vn De fine. 

3l. De regno Christi. Rex aeternitatis et universorum Do- 
minus. In parabola vis praecipue in eo, quod Rex dicatur a DEO 
electus. 

1. Nov. Rex Sanctorum, Caelestiwm. 

2. Rex... infernorum, animarum in Purgatorio. 

3. Quam aequum totum se offerre ad laborem! 

4. Praeclariora etiam munera Regi fal ac tanto in tali ex- 
peditione. 


D c 


Sanctorum gloria et patrocinium. 


s 


QC 


9. Dedicatio Ecclesiae. Caelestis urbs Ierusalem. Sed illa 
sedes caelitum, nos almae Sionis aemuli. Beata communio San- 
ctorum. ! 

10. Patrocinium B. V. Mariae. Potentissima ob dignitatem 
et merita. Patrocinium in necessitatibus privatis et publicis. 
Privata, temporalia quid sunt nisi merum nihil! 

d d 

19 De duobus V'exillis. 

13. S. Stanislai. Omnis Eius sanctitas fundata in illo: Non 








Apparitio 10. 


Ascensio Dni. 


De Regno Christi 











Infirmitates. 


De tribus modis 
humil. 


262 RELIQUIAE COGITATIONUM 





ad ista sed ad aeterna natus sum. Veritas simplicissima, notis- 
sima sed totum in applicatione practica consistit. 

In aeternam ingredi requiem festinemus, non tam de prae- 
matura morte, impleta citius mensura, intelligendum, quam de 
vitae puritate et sanetitate, quae efficiat, ut quam minimum 
aut plane non sit differendus ingressus in aeternam requiem 
post mortem. 

14. Beneficia infirmitatum ac dolorum. Gemitus sit Amen. 

15. Providentia divina in 4llis. Ab aeterno praevisae, dispo- 
sitae, commensuratae, quantum ad intensionem et durationem. 

Remedia multo magis in DEO, quam in mediis humanis. 
Corpus post tot saecula arti medicae et chirurgicae myste- 
rium ... Si quod membrum aut membri pars aliqua dolet, nu- 


merentur, si fieri potest, beneficia divina in tam multis aliis, 


quae non dolent. 

16. De eodem. 

17. De eodem. 

18. Dedicatio Ecclesiae. 

19. De £ribus gradibus humilitatis. In 1° modo, necessario, 
S. Pater ponit quantum in me erit, recte. Non quod impossi- 
bile sit peeeatum mortale vitare semper, sed tubendo admonet... 
petere quod. non possis. Scilicet, ut in difficultatibus ordinariis, 


gratia ordinaria sufficit nec umquam deest, ita in extraordina- 


Dedieatio Templi. 


riis perieulis, tentationibus, etiam sancti homines gratia extra- 
ordinaria indigent, ne succumbant. Et haee humili diffidentia 
de se et fiducia in DEO per orationem obtinenda. Fidelis DEUS. 

20. De 2° modo humilitatis. Indifferentia vera et practica 
actualis conditio sine qua non, ae dispositio absolute necessaria 
ad vitanda eonstanter peccata venialia. Nihil magis conve- 
niens ereaturae rationali et fideli, et tamen tantae difficultatis 
in praxi!... Quid hoe est nisi eaecitatis et perversitatis meae 
naturae effectus deplorabilis. 

21. Praesentatio B. V. Oblatio sui prompta, generosa, con- 
stans, eognita divino lumine Maiestatis illius infinitae dignitate. 

22. De 3° modo hwmilitatis. Praesupponit 1* et 27, indiffe- 
rentiae gradum longe excedit, amore Iesu Christi. 

23. Beneficia DEI et mea ingratitudo per annos 48 (?). 

24. Dedicatio Templi nostri. Praeparatio ad Exercitia. Za- 
chaeus princeps, sed pusillus, desiderat videre Iesum, ascendit 
in arborem syeomorum, a Iesu benigne vocatur. Ecce Domine. 
Ego Praepositus Generalis, at virtutibus ae meritis minimus, 
prae turba negotiorum lesum videre saepe non possum... 
Exeundum, ascendendum, cum magno desiderio et spe magna 
in Domini benignitate. 


(1) Dies natalis Servi Dei, 23 Nov. 1785, 














1888 . 263 





25.-3 Dec. Exercitia octiduana. 

3. Confirmatio propositi eirca edet voluntatis 1n 
negotiorum turba. 

4. De conformanda voluntate et propria abneganda. 

9. In principio erat Verbum ... 

Omnia per ipsum ... sine ipso facium est nihil. Etiam in 
morali mundi statu, sine Verbo, sine Christo n?hal, chaos, mala 
omnia. 

6. Faut in diebus Herodis ... Omni tempore, etiam eum do- 
minantur impii, habet DEUS suos iustos incedentes in omnibus 
mandatis eius sine querela. 

1. Liber Generationis. Verbum generationem humanam ha- 
bere dignatur et inter progenitores tam multos pessimos! Fi- 
des, spes, caritas... Mali progenitores remedium tantis malis 
promissum non impediverunt! 

8. De qua natus est... O sola sine exemplo placuit electa 
et praedileeta perfecte respondit. Cuius vita inclyta cunctas 4- 
lustrat Ecclesias. Vita, lieet privata, quia sancta, énclyta et 
illustrat. 

9. Missus est... Personae. 

10. Missus... DEI Bonitas, hominum malitia et ingrati- 
tudo, et praesertim mea. 

11. Ave gratia plena, Dominus tecum, benedicta tu, cum op- 
positione ad dispositiones meas, et oratione ut particeps reddar. 

12. Turbata cogitabat ... Hoe cogitabat imitandum in ver- 
borum et eventuum Con cogitare ... Christi Domini 
infinita dignitas. 

13. Ecce ancilla Domini, Humilitas Virginis ex vera sui 
cognilione, sui scil. nihili ex se. Quid deberet esse in me, si ve- 
ram haberem cognitionem mei non solum nihili, sed etiam pra- 
vitatis? Et tamen Virgo tam pura humilitate omnes humiles 
superavit! Quia purior omnibus, puriori oculo proprii nihili 
abyssum simul et divinae maiestatis excellentiam contemplaba- 
tur. Noverim Te, noverim me. 

14. Ecce ancilla Domini. Fides, quam heroiea tot mysterio- 
rum ae mirabilium, idque vi internae illustrationis clarissimae, 
quae omne dubium exeludebat! Lumen divinum pia ac doeili vo- 
luntate susceptum, resignatio sui in multos et gravissimos la- 
bores. 

15. Ecce ancilla Domini, fiat mihi secundum verbum tuum. 
Fiat... promptius est illud fiat quam faciam, facilius pati 
quam agere. Sed in utroque voluntas mea nulla sit, voluntas 
DEI sola regula, in rebus quotidianis personalibus, in Socie- 
tatis negotiis, in mundi eventibus. Ecce ancilla Domin. 

Ubi agere aliquod aggredior, animus maneat liber et vo- 
luntas resignata. 


Annuntiatio. 











E 
Da 
p 





Visitatio Elis. 


Nativitas. 


Pastores. 


204 RELIQUIAE COGITATIONUM 





Fiat...agi, idque non solum, ut hic in opere plane divino, 
quod a Virgine non dependebat, et in quo solum passive per 
consensum se habere poterat, sed et in variis actionibus ne- 
cesse est magis agi spiritu DEI quam agere. 

16. Exsurgens abiit in montana, etiam hic acta magis quam 
agens, et vero opera mirabilia, in Ioanne, in Elizabeth, DEI 
opera. 

17. Ad Patres tertiae probationis de abnegatione. Vincere 
seipsum supponit pugnam, pugna supponit inimieum, inimicus 
quis est vincendus? 

18. Magnificat. Vide Virginem, extra se raptam, Spiritu 
Sancto plenam. Exsultat de Domini bonitate, quae suam humi- 
litatem, se vilem, respexerit, illa tanta tam excelsa Maiestas! 

19. Cum esset desponsata, inventa, est. Angustiae loseph, 
Mariae afflietio et in afflietione silentium. 

20. Nativitas Ioannis Bapt. 

91. Benedictus, visitavit, ad faciendam misericordiam 

99 | cum patribus nostris, explendo promissa ipsis faeta, 

93 et propter illos benefaciendo filiis eorum, quamvis 

‘| indignis. 

24. Exiit edictum a Caesare Augusto. Caesar mundum uni- 
versum conturbat uno edieto, lesus Rex pacificus in sinu matris. 

25. Maria, Ioseph, Iesus puer, natus cum esset ibi. 

26. Ego de numero eorum, de quibus dietum est: coram 
illo procident Aethiopes, et inimici eius terram lingent (°). 

27. S. Ioannis, euius spiritus idem qui postea Ignatii. Spi- 
ritus Societatis Iesu mihi et aliis omnibus nostris... 

28. Pastores vigilantes et custodientes vigilias. llli sim- 
plices humiles, egeni, mortifieati accedant; ego procidam, ter- 
ram lingam. Utinam aliquando divinus Infans me, melius dis- 
positum, invitet ad aecedendum propius! 

29. Menstrua recollectio. Homo peccator, Christianus, pec- 
cator, religiosus peccator, ecce tituli... Notum fac... Abne- 
gatio constantius exercenda. 

30. Pastores venerunt festinantes, ego non curro, non eo, 
ambulo vix. Et tamen redimendum tempus, ut in aeternam n- 
gredi requiem festinemus. 

31. Videntes cognoverunt ... et omnes ... mirabantur. Ma- 
ria conservabat ... conferens im corde suo, Pastores reversi 
sunt, laudantes et glorificantes DEUM. 


(1) Ps Lxxt, 9. In Commentario S8. Rob. Bellarmino, quo Servus Dei uti so- 
lebat, h. 1. legitur: « Aethiopes ...quia nigri, feri moribus, maxime abesse vide- 
hantur a cultu veri Dei», 








1834 265 





1834. 


1 Ian. Jesus salvat a peccatis, salvat merita faciens per 
viriutis actus, salvat per mundi persecutiones. 

2. Circumcisio. 

3. | De mundo non estis, sed ego elegi vos de mundo. Pro 


4. ) exhortatione ad Collegium Romanum. 

9. 

: Stella, Magi, Herodes, in quo omnis generis passio- 
g. nes. Magorum fides, munera. Infantium caedes, He- 
9. rodis erimina, DEI in illis permittendis providentia 
10. in bonum. Praesentatio in Templo, Maria, Iesus, Si- 
1L meon... 

12. 


13. Remansit ... et non cognoverunt parentes eius. Mariae 
in hae gravi afflietione hwmilitas sine animi defectione, resi- 
gnatio sine socordia, sollicitudo sine anxietate, sed operosa, 
oratio cum fiducia, sine praesumptione, quam perfectae vir- 
tutes! 

14. Fili, quid fecisti nobis sic? Humiliter imitanda haec 
oratio. 

15. Factum est verbum Domini super Ioannem. llla tanta 
Ioannis efficacia, ille populi consensus et motus, opus Domini. 

17. Genimina viperarum, tamen ad conversionem hortatur. 
Facite ergo... Patrem habemus Abraham. Patres Saneti ma- 
gna gratia, sed hae ne temere et cum praesumptione fidamus. 

18. Cuius non sum dignus corrigiam calceamenti solvere. 
Cuius ventilabrum ... 

19. SS. Nomen. Ego autem in Domino gaudebo ... S. No- 
minis bui, Domine, timorem pariter et amorem ... 

20. De plenitudine etus nos omnes accepimus. Medus ves- 
irum. stetit, quem vos nescitis. 

21. Ecce Agnus DEI. 

29. Iesus ductus est in desertum a Spiritu. Scilicet Spiri- 
tus S. ducit in desertum, ut tentetur, ut ieiunet. Et erat. cum 
bestüs terrae. Ad haee ducit Spiritus S. 

23. Desponsatio B. V., cutus Deus hwmilitatem respexit, 
quae Angelo muntiante concepit, concepit Salvatorem munda. 

Saneti uno die plus fecere pro DEO quam nos ?ofa vita, 
illi tota vita non peccaverunt, quantum nos uno die. 

24. Iterum Ioannes: Ecce Agnus DEI. Hoc nomine vocat 
Iesum Ioannes, indicans innocentiam et statwm victimae. 








Adoratio. 


Iesus in Templo. 


Tentatio Dni. 

















Nuptiae in C. G. 


Venditio 
plo. 


in Tem- 


266 RELIQUIAE  COGITATIONUM 





Gaudere debeo, quia non gaudeo, solatium capere, quia 
consolationibus careo etc. 

25. Conversio S. Pauli. Durum est tibi contra stimulum 
calcitrare. Certe Saulus, lieet putaret obsequium se praestare 
DEO, stimulos sentiebat; fiducia hine sumenda ad admonendos 
delinquentes, et dieendum etiam ipsis durum est tibi. 

26. Nuptiae in Cana Galileae. lesu et Mariae commiseratio 
et bonitas in sublevanda necessitate, neque tam gravi neque 
supernaturali, vinum non habent. Quanto magis Mater miseri- 
cordiae pro necessitatibus altioris ordinis! 

27. Eiecit vendentes et ementes de templo. Potentia, iusti- 
tia et simul bonitas. 

Iudaei petunt signum, quasi vero hoe ipsum non esset mi- 
raculum. ) 

28. Amen, nisi quis renatus fuerit... Nati male, necesse 
est renascamur etc. 

29. Nemo potest accipere quidquam ... 

30. Si scires domnum DEI... petisses. Scire donum DEI 
initium salutis; non petimus, quia caeci nescimus donum DEI. 

31. Qui biberit ex aqua hac, sitiet iterum. Hoe de omni 
bono ereato, de omni solatio transitorio, immo etiam de con- 
solationibus spiritualibus in hac vita. 

1 Febr. Spiritus est Deus et qui adorant eum, in spiritu et 
veritate ... | 

2. Recognitio status, studiosior eura examinis particularis 
cirea resignationem et verborum parsimoniam. 

3. Nisi signa ... Domine descende ... Vade, filius tuus vi- 
vit. Credidit homo ... Mira vis verborum Domini, Vade ... cre- 
didit. | | 

4. Vocatio Petri, piscatio ... Exi a me Domine. Favores 
Domini humilitatem ingerunt. 

9. SS. Martyres Iaponenses ..... 

6. dms. 

7. [ Christi miracula sanitatum, daemonum tyrannis, tem- 

8. | pestas sedata. ; 

9. 


10. Et virtus Christi ad sanandum eos, dum sedebat inter 
Pharisaeos et populum multum. Vere Dominus inter nos in S5. 
Eucharistia; ...praesertim id cogitandum in magno populi con- 
eursu, exposito SS. Sacramento. 

1. Matthaei vocatio. Notanda Matthaei in narratione his 
humilitas. 

12. Bona est oratio cum ietunio, Do proue ad Quadra- 
gesimam. 



































1834 267 





13. Iairus et mulier sanguinis fluxu ... Benignissima Chri- 
sti caritas, ad solandos afflietos. Ne timeas, tantum crede, con- 
fide, filàa, ad pauperculam timentem ae trementem. 

14. Caeci, creditis, quia hoc possum vobis facere? 

15. Seiens quia iam multum tempus haberet (38 annos): 
Tolle grabatum etc. O christe, scis quia multum tempus habeo 
in languore meo ...! 

"^ 16. Pater meus usque modo operatur et ego operor; sicut 
Pater habet vitam in semetipso, sic dedit et Filio ... Christi 
Domini divinitas et excellentia! 

17. Miraeulum manus aridae. Domini benignitas et zelus 
in Pharisaeos... Circumspiciens eos cum ira et contristatus 
super caecitatem eorum. Manus arida imago impotentiae meae. 

18. Ascendit in montem, pernoctans in oratione DEI, vo- 
cavit ad se quos voluit Ipse. 

19. Beati pauperes, qui esuriunt, qui persecutionem pa- 
tuntur. 

20. Vos estis sal terrae, lux mundi... Sal mundi, qui con- 
tactu operatur, esse debemus in conversatione, lux, quae eminet 
ac late illuminat, in ministerüs publicis. 

21. Attendite ne iustitiam vestram faciatis coram homini- 
bus, ut videamini ab eis. Videant quidem opera vestra bona 
(non vos) et glorificent Patrem (non vos). 

22. Petite et accipietis. Quid petam, Domine, nisi miseri- 
cordiam, quae omnia complectitur, mihi, Societati, Ecclesiae, 
mundo universo. 

23. Assumilabitur viro sapienti, qui aedificat domum suam 
super petram. Fodit in altum tollendo arenam ae terram le- 
vem, donee solidam petram reperiat. Ita scilicet inchoandum 
aedifieium spirituale tollendo affectiones humanas et mundanas. 

24. S. Mathiae. Eleetus Mathias prae Ioseph, cognomine 
Iusto. Ita qui minus honoratur ab hominibus, magis honoratur 
a DEO. Tamen et Ioseph iustus DEO carissimus. Tuae pie- 
iatis semper viscera sentiamus! 

25. Domine, non sum dignus ... Dicebant de lo, quia. dà- 
gnus est; amat enim gentem nostram etc. En vera humilitas : 
esse et reputari ab aliis dignum et existimare se óndigmuwm. 

26. Filius unicus efferebatur ... Noli flere. Domini mise- 
ricordia et potentia, Ille solus efficaciter dieere potest «oli 


flere. 
. 2T. Pauperes evangelieantur et beatus qui non fuerit scan- 
dalieatus in me... Venit Ioannes non manducans ... daemo- 


nium habet. Venit filius hominis ... potator. En mundi per- 
versa iudicia, cui placere non potest DEI servus. 


Sermo in monte. 


Naim. 


HET UE PRO CSIEDRRESEY 
Tr Pt Á zi 





RELIQUIAE COGITATIONUM 


























Magdalena. 


28. Mulier in civitate peccatrix. Admiranda quidem hu- 
militas, sed magis admiranda fiducia et Domini misericordia. 
Et haee valde placuit Domino, nec fraudata est sed cumulate 
expleta. O Domini benignitatem! Illa autem peccatrix nondum 
viderat Dominum pro peccatoribus crucifixum. 

1 Mart. Finis, voluntatis propriae abnegatio et cum divina 
conformatio. | 

2. Daemonium ... et illud. erat mutum. Erat et caecus, scil. 
qui caecus est, qui nee DEUM. novit nec seipsum, mutus est ad 
confitenda peecata sua, mutus ad DEI laudem. 

3. Mater tua et fratres twi foris stant, quaerentes te. Ie- 
sus autem erat eireumdatus turba pauperis populi. 

4. Semen inter spinas, sollieitudines temporales. O quam 
necessarium, ut hae sint pure propter DEUM. 

9. Parabola zizaniorum cum applieatione ad sollicitudines 
importunas. 

6. Parabola seminis, quod excrescit dum ipse dormit. 
Nostrum est seminare, reliquum DEO committere, absque an- 
xia sollieitudine quae nihil prodest; sed semen fructum faciet, 
paulatim, etiam nobis ignorantibus. 

Granum sinapis et fermentum tam de malo quam et de 
bono intelligi potest, exiguo, minimo, sed effectus non exigui, 
non minimi. 

7. Thesauro abscondito in agro ... Qui invenit, abscondit 
et vendit omnia. 

8. Spiritus Domini super me, evangelizare pauperibus, 
sanare contritos corde. 

9. Turbae sequuntur Dominum. Quam suavis Christi prae- 
sentia! sed qui pudor, parum delectari praesentia eius et con- 
versaticne in SS. Eucharistia! 

Philippi imperfecta Christi notitia. 

Multiplicatio panum ... Populus regem facere volebat, quid 
nos SS. Eucharistiae miracula intuentes sentire par est de 
Christo? 

10. Missio apostolorum. Appropinquavit in vos regnum 
DEI. Haec materia praedieationis et conversationis. Gratis ac- 
cepistis, gratis date, paupertas dispositio ad apostolatum, pax 
huic domui salutatio in ingressu. 

11. Ecce ego màtto vos sicut oves in medio luporum, estote 
ergo prudentes ... 

12. Non est discipulus super magistrum ... Si Patrem fa- 
milias Beëlzebub ... Nolite timere... Qui me confessus fue- 
rit... Quam glorifieati SS. Patres Ignatius et Franciscus (?), 


(1) D. 12 Mart. commemoratur Canonizatio SS. Ignatii et Frane. Xav. 








1834 269 





quod Christum confessi sunt coram hominibus, coram inimicis 
Christi. 

13. Non veni pacem mittere. Qui amat... plus quam me, 
non est me dignus. 

14. Christi... desiderium patiendi... 

15. Christi timor, tristitia, taedium, agonia. Ego vero gau- 
dere velim? 

16. Tristitia Christi et peecata hominum. Quanta hominis 
infamia, qui Creatori suo tristitiam ... In cor illud, gaudii se- 
dem, amaritudinem... ! 

17. Surgite, eamus. Comprehensio. 

18. Ad Annam, ratio nulla habita iustissimae responsionis. 

19. Petri lapsus, pro mensura praesumptionis praecedentis 
(quamquam ex principio boni affectus sed inordinati) est lapsus, 
isque semper profundior. S. Joseph contra, filius accrescens. 

20-29. Mysteria Passionis. Nulla ratio habita iustitiae nec 
rationum iustissimarum, passionis caecitas! 

30. Resurrectio Domini, aeternitatis aditum reparasti, de- 
vieta morte et inferno, et aperta via ad beatam aeternitatem, 
vota nostra. 

31. Mulieres, licet imperfectae, tamen ob piam intentionem 
plaeuerunt. 

1 Apr. Mulieres, cum timore et gaudio magno. 

2. Mariae Magdalenae perseverantia, lieet cum defectu 
fidei, tamen quia ex amore ... Mulier, quid ploras? 

27. Cor mundum crea etc. Cordis mundities non solis eruen- 
dis peccatis, sed et peecatorum radicibus, et in examine non de 
inquirendis solum peccatis, sed vel maxime de cordis motibus, 
qui ex vitiorum radicibus pullulant, eurandum est. N. B. 

28. Miserere mei DEUS. Miser, miser ego, et totus a mi- 
sericordia Domini pendeo. 

29. Quoniam iniquitatem meam ego cognosco. Beatitudinis 
initium cognoscere iniquitatem suam, non cognoscere miseria 
maxima. O Domine miserere, 

80. Ecce emim in imiquitatibus ... Quanta iniquitas, esse 
tam parum gratum pro beneficiis, tam durum ad orationem; 
effectus degradationis humanae. 

1 Maii. B. Virgo sola sine exemplo ... 

3. Crux dolorosa et ignominiosa, sed gloriosa Christo et in 
futurum. 

2. Vidit eos laborantes in remigando; tales respicit DEUS. 

6, 1, 8. Ascensio Christ. 

9. Omne quod. dat mihi Pater ... (ita tamen dat Pater, ut 
in his etiam inveniantur, qui recedant ut Iudas) non ut faciam 
voluntatem meam etiam cirea salvationem hominum, Mysteria ! 
































rien, 


270 RELIQUIAE COGITATIONUM 








12. Patres vestri manducaverunt manna et mortui sunt. 
Quia miraeula illa tanta visibilia non producebant in illis fidem 
invisibilium. Quod eontra in SS. Eucharistia contingit, quae 
vere est mysterium fidei. Hine etiam patet motiva credibilitatis, 
quantumvis evidentia, nee sufficere per se ad fidem ingerendam 
incredulis nee eam impedire in fidelibus. Accedat necesse est 
gratia et bona voluntas. 

Festa Pentecostes et SS. Corporis Christi et SS. Cordis. 
Inter haee de hominis magna necessitate, qui cum sui cordis 
passionibus iter mortalis vitae agit, velut qui beluas secum du- 
eit quae eatenam rodunt semper, et ni cautus ille sit, perieulum 
semper praesentissimum habet ; aliqua vero identidem levia vul- 
nera vix et ne vix quidem vitare potest. 

7 Iun. Apostoli obliti sunt panes sumere; simplicitas et 
exigua eura rerum temporalium. Dominus: cavete a fermento 
Pharisaeorum. Morum simplicitas, licet ex ignorantia et parva 
spiritualitate, non tamen displieet; eum illis Dominus versari 
delectatur. 

8. Protector in te sperantium, DEUS ... DEUS, qui nemi- 
nem in te sperantem nimium affligi permittis ... 

9. Quem dicunt homines esse filum hominis? 

10. Tunc (post Petri confessionem) coepit illis aperte di- 
cere, quia oportet eum multa pati a senioribus etc. 

11. Si quis vult post me venire. Et quis non velit, o Domine, 
sed nimirum... 

12. Veniendum post lesum in hac vita, hoe multi nolunt. 

13. Abneget semetipsum, crucifigere carnem cum vitiis et 
coneupiseentiis, etiam per se non vitiosis, hoc est abnegare se- 
metipsum totum. 

15. Mundi cursus pacifice tuo ordine gubernetur ... 

16. S. Ioannes Franc. admirabili caritate et invicta patien- 
tia. Caritas sine patientia non est caritas, patientia sine cari- 
tate non potest durare. 

17. et seqq. de Christi transfiguratione. Omnia in confir- 
mationem mortifieationis paulo ante praedieatae. 

21. S. Aloysü. Puritas, mortifieatio passionum, sensuum 
eustodia, asperitas, hae dispositiones ad illos amoris excessus. 

22. Diligentibus et bona invisibilia praeparasti. Oratio Do- 
minicae. 

23. et seqq. De perfeetionibus divinis ex P. Aquavivae epi- 
stola De bono orationis usu (7). 


& 
(1) Litterae d. 12 Mai. a. 1599 ad PP. et FF. Societatis lesu datae, de Ora- 
tione et Poenitentia, ep. 3. (Epp. Praep. Gen. Gandavi, 1847, vol. I). 


: 
à 
À 
i 
E 
1 
- 4 
à 
1 
À 

















1884 271 





1 Iul. Pro exhortatione: Praeparate corda vestra, vigilate 
et orate, iam instantibus tribulationibus. 

4. Ponite vos in cordibus vestris sermones istos, de pas- 
sione. 

9. Magister vester non solvit didrachma? Qui bona inaesti- 
mabilia ferebat omnibus, ab eo postulatur!... Ne scandalize- 
mus eos. Mira Providentia. 

6. O Domine, cuiuc dextera B. Petrum ambulantem in fluc- 
tibus, ne mergeretur erexit. In fluctibus et ego ambulo. In pe- 
riculo ne mergar. 

7. Intravit cogitatio in eos, quis eorum maior esset. Hu- 
mani affectus, quam suaviter a Domino correcti! Quid in via 
tractabatis? Nisi...sicut parvuli... 

8. Vidimus quemdam ... qui non sequitur nos. Nolite pro- 
hibere, nemo est qui faciat virtutem in nomine meo, et possit 
cito male loqui de me ... Vae mundo a scandals. 

9. Memoria electionis meae. 

10. Bonum est tibi in vitam ingredi debilem vel claudum .. . 
quam mitti in gehennam. Bonum quaecumque tribulatio... quam 
Titre 

11. Habete in vobis sal et pacem habete inter vos. Norma 
eonsiliorum et consultationum. 

12. Si peccaverit in te frater tuus ... si... lucratus eris 
fratrem tuum. Ergo ille perierat, et peccans in te; nocuerat sibi 
magis quam tibi. 

13. Debebat ei decem millia talenta ... Patientiam habe in 
me et omnia reddam tibi ... Qua spe poterat servus hoc promit- 
tere? Nos tamen ita loqui merito possumus ad Patrem, quia me- 
rita Christi nostra sunt, et ex illo thesauro omnia reddimus. 

14. Transi hinc, neque enim fratres eius credebant in ewm. 
Quanta consolatio exemplum Christi in mundi odiis. Non po- 
test mundus odisse vos, me autem odit. 

15. Non receperunt eun. Domine vis dicimus, ut ignis de- 
scendat? Nescitis cuius spiritus estis. In rudi populo et a du- 
cibus suis decepto, quis dubitet, quin multa excusanda et con- 
donanda inveniat Dominus ?. Non venit animas perdere sed sal- 
vare. 

16. Viri leprosi, qui steterunt a longe. Ita et publicamus a 
longe stans. Hie et meus animi sensus esse debet, cum ad divi- 
num Saerum celebrandum sub infimo altaris gradu consisto, 
et etiam eum aecedo proxime ministrans, et Sanctissimum in 
manus sumo. Domine non sum dignus, verba sunt hominis stan- 
tis a longe. n : 

17. Et murmur multum erat in turba de eo. Quidam enim 
dicebant, quia bonus est, alii . . . mon, sed seducit turbas. Nemo... 



































272 RELIQUIAE COGITATIONUM 





palam ... propter metum Iudaeorum. Quanta Domini dignatio 
in Societatem! 

18. Si quis voluerit voluntatem eius facere, cognoscet. Co- 
gnitio etiam a bona voluntate pendet. 

19. S. Vinc. a Paulo. Pro Clero .... 

20. Daemonium habes, quis te quaerit interficere? Nemo 
másit in illum manus, quia nondum venerat hora eius. Ergo 
illi quidem quaerebant vere eum interficere... 

21. Si quis sitit, veniat ad me, et bibat... 

22. S. Maria Magdalena. 

23. Turba haec... maledicti sunt... et ad Nicodemum: 
numqwid et tu Galilaeus es? Quomodo pass?o obcaecat, ita ut 
nulla vis rationis sit! 

31. De S. P. Ignatio in die festo. Vota nostra . .. adiuvando 
prosequere. . 

Aug. Multi crediderunt, sed inconstantes, quia humilitate 
carebant nee agnoscebant se a Christo liberandos. 

De iniuris et contumelüs Domini. Ego daemonium non 
habeo ... et vos inhonorastis me. 

De caeco nato. 

Mitto vos sicut agnos inter lupos. 

Vae tibi Corazaim ... quia si in Tyro etc. 

Tudicia Dei abyssus! Tyrus conversa fuisset, si eas habuis- 
set gratias, et non habuit, Corazaim autem .... 

16. Gaudete quod nomina vestra scripta sunt in caelis . . . 
Spe gaudentes. 

17. Omnipotens Sempiterne Deus, da nobis fidei, spei et ca- 
ritatis augmentum. 

18. In illa hora exsultavit Iesus in Spiritu S. Semel exsul- 
tationem sensibilem ita manifestavit; ceterum paz animi, exsul- 
tatio vero non item. 

19. Confiteor tibi, Pater ... ob humiliatam superbiam, exal- 
tatam vero humilitatem. | 

20. Venite ad me... qui... onerati estis. Ego, Domine, one- 
ratus meis culpis et miseriis et curis de Societate universa etc. 

21. Tollite iugum meum super vos et discite . .. et invenietis 
requiem. 

29. Beati oculi qui vident, quae vos videtis. Diliges Domi- 
num DEUM tuum .... 

23. Qui incidit in latrones. 

24. Dominica. Custodi me, animam meam, Societatem, Ee- 
clesiam tuam, propitiatione perpetua. 

25. S. Bartholomaei, In montem solus orare, et erat per- 
noctans in oratione Dei. 








s S DedÉ a rm 


TR ES E ai Rn a TS 








1834 273 





26. Mulier excepit illum in domum suam ... et ego excipio, 
o beatitudo! 

27. Maria sedens secus pedes Domini audiebat verbum il- 
lius. 

28. Sollicita es et turbaris erga plurima. Etiamsi de bonis, 
tamen sollicitudo et turbatio reprehendenda. 

29. Domine doce mos orare. Pater noster .... 

31. Dominica. Ecclesiam tuam, Domine, miseratio conti- 
nuata mundet et muniat. 

1 Sept. Pater... dabit spiritum bonum petentibus se. 

2. 51 oculus tuus fuerit nequam, totum corpus tenebrosum. 
Oculus, ratio, rationis lumen si per peccatum, per passiones 
obscuratum. 

3. Rogavit illum Pharisaeus ut pranderet et Dominus non 
recusat, etiamsi malo animo Pharisaeus. Quod deforis est mun- 
datis. 

4. Vae vobis Pharisaeis! Hoc vae in prandio, absque hu- 
mano respectu. 

9. Aedificatis monumenta prophetarum; virtutem ama- 
bant in abstracto et absentem, praesentem et ad se pertinentem 
oderant. 

6. Attendite a fermento Pharisaeorum. 

7. Tua nos gratia, Domine, et praeveniat et sequatur ... 

8. Natwitas B. V. pacis tribuat incrementum. 

9. Ne terreamini ab his qui occidunt corpus. 

10. Videte et cavete ab omn avaritia, quia non in abun- 
dantia cuiusquam vita eius est. 

11. Nolite solliciti esse. Pater vester scit quia his omnibus 
indigetis. Hoc etiam de necessitatibus spiritualibus, unde exclu- 
datur anxietas. 


12. Nolite timere, pusillus grex. Ubi thesaurus vester ibi. 


et cor. 

18. Sint lumbi vestri praecincti et lucernae ardentes ... 

14. Nunc iudicium est mundi, quia condemnata triplex con- 
cupiscentia mundi paupertate, contemptu et doloribus internis 
et externis Domini Crucifixi. 

15. Nativitas tua, DEI genitrix, gaudium ... 

16. Et vos estote parati... Dicit ei Petrus: ad nos dicis 
hanc parabolam, an ad omnes? Quis putas est fidelis dispen- 
sator et prudens? Ex hoe responso Christi colligitur, vigilan- 
tiam illam praecipue superioribus commendatam. 

17. Servus, qui cognovit ... et non fecit, vapulabit multis, 
qui autem mon cognovit et fecit digna plagis, vapulabit paucis ; 
scil. hic non quod non fecit voluntatem Domini, quam non co- 


18 








SS. Angeli. 


274 RELIQUIAE COGITATIONUM 








gnovit, sed quia feeit digna plagis, et sie etiam vapulabit 
pauels. 

18. Cum vadis cum adversario tuo ad principem ... adver- 
sarius ille conscientia. 

19. Putatis, quod hi... prae omnibus peccatores fuerint, 
quia talia passi sunt? Non... nisi poenitentiam habueritis ... 
Valent haee in hisee ealamitosis temporibus. Non est optima 
illorum eonditio, de quibus dieitur: in laboribus hominum non 
sunt et cum hominibus non flagellabuntur. 

20. Vinea tres annos sine fructu et mulier inclinata 18 
snos i 

21. S. Matthaei. Domini bonitas et Matthaei promptitudo. 

22. Domine, si pauci sunt qui salvantur? Dominus respon- 
det indirecte: contendite etc. Vos ita contendite ae si essent 
paucissimi salvandi. 

23. Manducavimus et bibimus coram te... Nescio vos. Non 
alio nomine, nisi vero merito admittemur. Quam multa falsa 
fundamenta sperandi homines sibi fingunt! 

24. Magister, exi et vade hinc, quia Herodes vult te occi. 
dere. Praesentia Christi gravis impiis. Jerusalem, Ierusalem, 
quae occidis ... 

25. Manducare panem ... et ipsi observabant ewm. Et nos 
observant. Recumbe in novissimo loco. | 

26. Beatus qui manducabit panem in regno DEI. Homo 
quidam fecit coenam. 

21. 1* Confirmatio Societatis. O Pater beatissime! 

28. B. Virginis dolores, o Fili, o Mater, tot dolores tam exi- 
guo fruetu! 

30. -1 Oct. Ibant turbae multae cum eo et conversus dixit 
ad illos: Si quis venit ad me, et non odit ... 

Multi ad sequendum Christum se offerunt. Dominus videtur 
quasi illos repellere illa severa intimatione et tamen non ita 
est, sed pro necessitate spiritum Evangelii sui exponit, qui to- 
tus in abnegatione est; vel eerte inde initium capit, quia natura 
corrupta tali remedio eget necessario, si sananda est. 

9. SS. Angeli Custodes. Visibilium omnium et invisibilium. 
O quam haee illis excellentiora, Angelorum sapientia, potentia, 
earitas, promptitudo ad omnem DEI nutum! Eorum imitatio 
nobile obieetum aemulationis nostrae. Nos autem ad visibilia, 
eaque infima et contemptibilissima, inclinati toto naturae pon- 
dere. Eheu, caro aggravat animam! 

3. Qui habet aures audiendi, audiat. Post expositam doctri- 
nam de abnegatione, quae scilicet diffieilis intellectu, nom omnes 
capVunt. | 

4. S. Francisci. Confiteor Tibi, Pater. 














3894 : 275 








9. SS. Rosarii. Humiliatio de negligentia ae tepiditate in 
recitando, propositum de futuro. DEUS, cuius Unigenitus ... 

6. Quousque animam nostram tollis? Si tu es Christus dic 
nobis! Ita perversa voluntas quaerit se defendere ignorantia 
affectata. 

(. Hic peccatores accipit. Semper obloeutiones tolerat Do- 
minus. 

De ove et drachma inventa gaudiwm. Sane Domino tanto 
cariores animae, quanto maioribus laboribus eas quaesivit, et 
pretio maiori redemit; magis sane quam si numquam perditae 
fuissent. 

8. De filio prodigo. Ad se reversus dixit ... Errans, peccans 
exit a se ipso, convertens se revertitur ad se. 

9. Redde rationem villicationis de talentis conereditis, de 
offieiis de auctoritatis usu. 

10. S. Francisci. Humilitatis verae comes amor patienda. 

11. Qua fidelis in minimis et in maiori fidelis erit. Quod 
hominibus altum est, abominatio est ante DEUM. Ad Phari- 
saeos qui lustificabant se eoram hominibus, DEUS autem in- 
tuebatur corda eorum. 

12. Maternitas B. V. M. Humilitas B. V., puritas, fecun- 
ditas, sola sine exemplo. 

13. Homo des epulabatur quotidie splendide, Lazarus .. . 
sed finis utriusque! | 

14. Chaos magnum, Fili recordare, quantum malum acce- 
pisse bona in vita! 

15. S. Teresiae, aut pati aut mori. Et revera quid iuvat 
vivere, si non patiamur, eum pati pars vitae sit melior omnium! 

16. Domine adauge nobis fidem. Cum feceritis omnia . .. 
servi inutiles. Regmum DEI intra vos est. 

17. Oportet semper orare... Confirmat exemplo viduae et 
iudicis, intellige de perseverantia. Eit vero, Domine, non peto 
vana aut quae mundus amat, sed spiritum bonum mihi, Socie- 
tati, ete. Quomodo non dabis! 

18. Ad quosdam, qui in se confidebant et aspernabantur 
ceteros. Utrumque in Pharisaeo, nam eius gratias ago est quod 


multorum, qui ore quidem, sed non corde ... Sieut aliis ad maio- 


rem Dei gloriam orant, et interna intentione laborant minime 
pura. 

19. Puritas B. V. M. Sola sine exemplo pura a culpa, a sti- 
mulis, ab imaginationibus, ab omni eo, quod sanctum non esset ; 
simul disposita proxime ad omnem sanctitatis plenitudinem. 

Omni custodia serva cor tuum. In phantasiis, in ineptiis 
humiliari ... Creatus ad tanta ac tam sublimia! 




















276 RELIQUIAE COGITATIONUM 





20. Sinite parvulos. Domini benignitas in amplexandis 
parvulis. 

21. Magister bone... Unum tibi deest, vade, vende etc. 
Tristis abiit. Quam difficile... Quae impossibilia sunt. apud 
homines, possibilia sunt apud DEUM. Ultima verba mitigant, 
sed... Ergo memento opus esse omnipotentis DEI! 

29. Ecce nos reliquimus omnia... Sedebitis super sedes 
duodecim. Sed inter duodecim illos unus Iudas, qui non reli- 
querat omnia vel eerte ad affectum rediit! Multi erunt primi 
novissimi... Quid prodest primum esse in hoe mundo! 

23. Festum SS. Redemptoris. Sicut Moyses exaltavit ser- 
pentem, ita ... Quomodo serpens, figura Christi? Scilicet Chri- 
stus in cruce factus pro mobis maledictus! Respiciendus, ut 
sanemur. 

24. Paterfamilias conducens operarios ... Et quod vustum 
fuerit dabo vobis, Dominus non exspectat finem diei, ut mer- 
cedem tribuat, sed inter laborandum; immo et labores ipsi et 
obsequia, eius sunt dona et gratiae insignes. Est erga alios 
liberalior, sed erga neminem iniustus. 

25. Diligebat Iesus Martham et Mariam sororem eius et 
Lazarum. Ecce, quem amas infirmatur ... Beati, qui a Iesu 
amantur... Et tamen infirmatur ; amor Iesu afflictiones non ex- 
cludit, immo... 

26. Eamus in Iudaeam iterum... Nonne 12 horae diei? 
Si quis ambulaverit in die, non offendit. Haec dicit Dominus 
eum applieatione ad Apostolos et ad nos, ut agamus dum tem- 
pus habemus. 

27. Apostolorum timores. 

98. Domine si fuisses hic... Marthae fides, spes, caritas. 
Quanto maior esse deberet in me, qui tanto arctius Domino ob- 
strietus!... Ego resurrectio et vita. 

29. Magister adest et vocat te. O beatum nuntium! Relin- 
quit Magdalena Iudaeos et procidens ad pedes Iesu: Domine 
si fuisses hic. 

30. B. Alphonsi Rodr. Confiteor tibi, Pater ... quia abscon- 
disti a sapientibus et revelasti ea parvulis. Cum simplicibus 
sermocinatio Domin. 

31. lesus infremuit spüritu, turbavit. semetipsum, lacri- 
matus est. Frater noster effectus miseriis nostris commovetur, 
lis eondolet, non tamen mera compassione naturali, sed super- 
naturali earitatis. Ita me decet imitari. Iudaei etiam hie mur- 
murant! 

1 Nov. Omnium Sanctorum. Quales saneti nune sunt, ali- 
quando ego talis ero: spes. Qualis ego sum, tales fuere olim 
saneti in laboribus internis, externis: imitatio. 








—— - 


PCR NOE ET D ur MEE ST IE 


HN ZR o 


HD TT RR e IET 











1884 271 





2. Dominica. DEUS, qui nos in tantis periculis constitutos 
pro humana scis fragilitate non posse subsistere ... Maximum 
periculum, pericula sua non cognoscere. Deus scit. Domine no- 
verim te, noverim me! 

3. Comm. Omnium Fid. Def. Ego sum resurrectio et vita. 
lesus Christus spes nostra et omne bonum vévis et mortuis. 

4. S. Carol. Illum pastoralis sollicitudo gloriosum reddidit. 
Non erit ergo sollicitudo, quam gradus superioris imponit, 
sanetitatis impedimentum, si... praesertim fuerimus im Do- 
mini amore ferventes. Fervor iste praecipue in: Quid me vis 
fugere, facere, ferre, et quo vis ferri 

9. Tollite lapidem, miraeulum faetum; vult ab hominibus 
fieri, quae ipsi possunt. Ita solet Dominus. Resuscitato Lazaro 
aliqui erediderunt, alii abierunt ad Pharisaeos! 

6. Quid facimus, quia hic homo multa signa facit? Quia non 
proponunt sibi finem iustitiae, ideo haerent, sentiunt iniquita- 
tem fore gravissimam, si Dominum damnant. Caiphas audactior 
tolht haesitationem: expedit vobis! Et quo successu ... Do- 
minus ad mortem quaeritur, ideo quia multa bona et signa fa- 
ct! Solatium magnum in persecutionibus mundi. 

.. 1. Ascendentes Ierusalem praecedebat eos lesus, ipsi se- 
quentes timebant. Ita affecti erga erucem aliter perfecti, aliter 
imperfecti ... Surgite eamus! 

8. Ecce, ascendimus Ierosolymam et Filius hominis trade- 
tur (a quo? a Patre suo caelesti et a se ipso) e£ ipsi nihil. ho- 
rum intellexerunt. Quam duri sumus ad intelligenda mysteria 
crucis! Dicendum: Ecce, ascendimus ... Et tamen non ita, ut 
Dóminus, distincte nosse possumus, quae superventura sunt, 
et haee tanto minora! 

9. Fili Zebedaei. Nescitis, quid peiatis. In illorum sensu 
parum aut nihil petebant, in sensu Christi nimium petebant. 
Potestis bibere calicem ...? Hoe, hoe petendum, ut calicem 
Domini bibere mereamur, cetera Illi committenda. 

10. Decem coeperunt indignari de duobus fratribus. Ex 
oceasione ii qui non cogitabant de primatu commoti sunt, re- 
viviscente natura. Dominus mitissimus blande componit, non 
sic erit inter vos. 

11. Caecus... sedebat secus viam mendicans. Caecus spi- 
ritu sedet, non enim potest ambulare nec proficere, mendicet, 
oret, remedium unicum huie caeco. 

12. Quid tibi vis faciam? Domine, ut videam ... Illumina 
oculos meos. 

13 S. Stanislai. Tempus instanter operando redimentes, 
festinemus operando et patiendo. 




















278 RELIQUIAE COGITATIONUM 


Zachaeus. Desiderium videndi Dominum; lieet non 


14 Nr : 
adeo supernaturale, placuit eius ardor et generositas. 

et e Pd se gu ; 

15 Christi admirabilis benignitas... Eximium exerci- 


tium pro SS. Communione. 

16. Dominica. Semper rationabilia meditantes, conformia 
rationi ae fidei, omni inordinatione exclusa; rationabile me 
valde hwmiliari et confundi, sed simul multum confidere in Do- 
mini misericordia. Mea mala, Domini tam multa beneficia. 

17. Homo quidam mobilis abit im regionem longinquam, 
accipere sibi regnum et reverti. Christus Dominus in caelum, 
accipere regnum a Patre et reverti. Scio, quia homo austerus 
es. Non, Domine, non tollis quod non posuisti, sed contra! 

18. Caeci prope Iericho ... Quid vultis? Domine, ut ape- 
riantur oculi nostri. Non respondet Dominus nescitis, quid pe- 
tatis, quia postulant necessaria. Ita ego petam misericordiam 
et spiritum bonum, et certo dabit Dominus. 

19. Alabastrum unguenti, impleta est domus ex odore un- 
guenti. 

20. (Pro exhortatione ad Patres tertiae probationis). 

21. Praesentatio B. V. Quale saerifieium virginis et pa- 
rentum! 

29. Venerunt non propter Iesum tantum, sed et... Quam 
rara puritas intentionis, propler Iesum tantum. 

23. Dominica ultima p. Pent. Divini operis fructus. Crea- 
tio, redemptio, sanetifieatio, divina opera; horum fructus no- 
stra virtutis exercitia. Quae quo nos séudiosius exsequimur, eo 
pietatis divinae remedia maiora percipiemus. Praeparatio op- 
portuna ad exercitia. Excita, Domine voluntatem. 

(Exereitia Octiduana). 

2 Dec. De fine, linea a me ad. DEUM. non est per se tantae 
distantiae, eum sit Dominus prope. In ipso enim vivimus, sed 
per mala mea... Ideo abnega, tolle crucem et sequere. Haee 
via, hie cursus ad DEUM. 

3. S. Francisci Xav. Amor DEI, odium sui. 

4. Dominus mittit. duos ad pullum asinae solvendum. Do- 
minus omnia agit paeate ex proposito, nil tumultuose, nil in- 
eerte. Domini est terra et plenitudo eius. 

Ego iumentum. Utinam Dominus solvi iubeat vinculis, quae 
impediunt, quominus ad ipsum aecedam. 

9. Diseipuli, turba, Pharisaei murmurantes. Dominus... 

6. Flevit super eam. Filius DEI humanis affectibus .. . ca- 
ritas et miserieordia! 

7. Ediciebat vendentes ... e templo. Christi potentia con- 
tra illos. O eïice, Domine, e templo animae meae... die... do- 
mus oratlionis est, 











1834 279 





8. B. Virgo immaculata, purissima, pacatissima, felicis- 
sima, lieet tribulata. Ego miser, in perpetua pugna, quia pec- 
cator. Pacis tribue incrementum. 

9. Esurut... et videns fici arborem: etc. In fame et siti 
Dominus meus. Ficus, in qua ndhil nisi folia tantum, quae imago 
animae sterilis et maledicto proximae! O Domine ! ... 

10. Gentiles: Domine volumus Iesum videre. Iesus: venit 
hora, ut clarificetur filius hominis ... Nisi granum frumenti . . . 
Memoria et repraesentatio futurae passionis mentem oceupat 
duleissimi Salvatoris. Granum frumenti sim, o Iesu, ad imita- 
tionem tuam cadens in terram moriar, ut fructum multum af- 
feram! 

11. Nunc anima mea turbata est. Simile illi : Pater, si pos- 
sibile est, transeat ... Ita infirmitates nostras portare digna- 
ris, o bone Iesu. Quidni ego simili oratione utar in turbationi- 
bus et angustiis meis! 

12. De mysterio Incarnationis et Nativitatis. 

Pater omnipotens, aeternus DEUS creare decernit. ange- 
los, homines ; hos lapsos erigere decernit ob gloriam suam prop- 
ter misericordiam suam, et ob miserias nostras. O miserum 
me. O miserieordem Dominum aeternum! 

13. Deeretum divinum ut Filius DEI homo fiat, sapientia, 
iustitia misericordiae copulata, item Virginis Matris electio, 
levamen meae miseriae. 

14. Missus est angelus Gabriel a DEO non ad solem, aut 
aliam planetam maiorem, aut stellam, sed ad hane infirmam et 
minimam terram, et in ea in Nazareth ad Virginem. Quis sic- 
ut Domnus ... et humilia respicit! 

15. Quae cum audisset, turbata est, vel admiratione novi- 
tatis, vel confusione laudum suarum, vel quod mulier vocaretur ; 
ex motivo virtutis turbata est... Ego autem quibus turbor! 
Et cogitabat ... Angelus: ne timeas. O Angele custos, compone 
ita turbationes meas! 

16. Invenistà gratiam, non solam illam, qua Deus praeve- 
nit, sed et illam, quam cooperando invenit. Ecce concipies, ve- 
rificatur vaticinium Isaiae: Hic erit magnus etc. Magnalia Iesu 
Christi, sed omnia in hwmiliatione eius fundantur. 

17. Quomodo fiet ... non cognosco. Non cogitat de dispen- 
satione voti sui, quam nollet. Ita vere amans votorum suorum 
et virtutum, quas DEO vovit... Non erit impossibile ... Fiat! 
(Cibus meus est, ut faciam voluntatem Patris, sive ad absti- 
nendum, sive ad sustinendum, sive ad aggrediendum). 

18. Exsurgens Maria, quae domi sedere solita, abWt in 
montana cum festinatione, impulsu Spiritus Saneti et Filii 
DEI, quem utero gerebat; promptitudo ad voluntatem Dei. 


Annuntiatio. 


Visitatio. 











Cireumeisio. 


Pastores. 


280 RELIQUIAE COGITATIONUM 





19. Ut audivit salutionem Mariae Elisabeth... Dominus 
ex utero matris, praesentia sua, tanta operatur. Quid est quod 
sua praesentia in me in Eucharistia ...? 

20. Magnificat anima mea Dominum. Quanta sapientia! 
Dominus solus magnus. 

Et exsultavit ... Exsultare licet, magnificari non, sed ex- 
sultare spiritu et in DEO salutari. Salvatore, hoc praesertim 
nomine, quo et nostra miseria et eius misericordia exprimitur. 

21. Quia respexit. humilitatem ... Respectus Dei beatam 
reddidit. Humilitas, fecit mihi magna, non ignorat, quanta sibi 
fecerit Deus, sed Domino gloria. Et misericordia eus, beati 
qui se miseros vere sentiunt et Deum timent! 

22. Fecit potentiam ... Deposuit, esurientes ..., suscepit 
Israel, recordatus misericordiae suae (hanc Domino in memo- 
riam veluti revocare per orationem debeo) sicut locutus est. 

23. Cum esset desponsata... Virginis et Ioseph probatio 
et utriusque silentium! 

24. B. Virgo et Ioseph in itinere versus Bethlehem. Slen- 
tium exterius, loquela interior. 

25. Ut nos Unigeniti tui nova per carnem nativitas liberet, 
quos sub peccati $ugo vetusta servitus tenet. Servitus et iugum 
peccati, non modo peccata gravia et levia et defectus, sed et 
passionum inordinatio, quam turpe iugum mihi !... Solve vin- 
cula colli tui, captiva filia Sion... 

Christus natus est nobis, mihi... pobrecito y esclavito 
indigno ... 

26. Hesternae repetitio. 

21. S. loammis Evangelistae. 

28. Puer lesus, quis est? quid illi futurum est in hoc 
mundo? quid post? 

29. Pastores... vigilantes et custodientes vigilias moctis, 
Angelus Domi, et timuerunt. 

30. Evangelizo ,... hoc vobis signum. 

31. Anni conclusio: laudo, ago grates, veniam precor pro 
me, pro Societate. 


1835. 


1 Ian. Circumciditur Puer. Huie se humiliationi ae dolori 
subiieit. Gratiam allaturus venit sed medicinalem, medicinae 
solitum est, ut sit cum amarätudine et dolore. NB. Gratiae 
Christi medicinales! | 

2. Pastores... invenerunt Mariam et Ioseph et Infan- 
tem... Beati! 


SP à 


| 
| 


| 


EMT 


e re m P WP ue rm, um E 








1835 281 








3. Miratà sunt ... Maria autem (et ipsa mirabatur quidem 
sed praesertim) conservabat ommia (memoria) conferens (in- 
tellectu) in corde suo (voluntate). Imitanda, tum alias tum 
praesertim in meditatione, conferendo meam miseriam et Iesu 
misericordiam ete. Opposita oppositis. 

4. Nomen Jesu miserias nostras supponit, ad quatuor F (?). 
efficaciter impellit. 

9. Exhortatio in collegio romano. Fili) sapientiae ecclesia 
tustorum, et natio Morum oboedientia et dilectio (Eccli. 3). 

6. Ecce... mirabile! Mag? ab oriente... Gratia singularis 
sed qualis cooperatio! Nos ad cognitionem Christi perdueti... 

7. Mag? in Oriente... Vita aeterna, scire... Haec cogni- 
tio nobis tam facile acquisita, sed perficienda ut revelata facie 
gloriam Domini speculantes, transformemur a claritate in cla- 
ritatem. 

8. Ubi est, qui natus est? Fortitudo intrepida DEO fisa. 

9. Herodes turbatus et omnis Ierosolymma cum eo... mali 
spiritus effectus. 

10. Et convocans... et clam vocatis Magis, diligenter 
didicit ab eis... Fietiones, fraudes, multa cum diligentia et 
falsa sapientia. 

11. Et ecce stella... Gavisi... et intrantes ... Consolatio- 
nes mixtae adversis, fides bonae voluntatis, quae non postulat 
evidentiam, ut eredat, sed gratiae se permittit et correspondet. 

12. Et procidentes adoraverunt. Laus, gratiarum actio, 
oblatio sui. Apertis thesauris obtulerunt aurum, thus, myrrham. 

18. Per Eum, quem similem nobis foris agnovimus, intus 
reformar) mereamur. 

14. Qui cwm recessissent... Post ilam consolationem, 
ecce angelus: Surge, fuge. Audiverat: salvum faciet a peccatis, 
non immediate a tribulationibus. 

19. Herodes iratus occidit. Quantum malum potentia abs- 
que freno timoris DEI et hominum, sed tamen divina Provi- 
dentia ex tanto malo, quanta bona! 

16. Defuncto Herode (finis) ... Angelus Domini: Surge etc. 
Quam dure semper exercetur carissimus DEO! Quo quis gra- 
tiosior apud DEUM, eo durius habetur, meritum nostrum ex 
patientia. Maior gratia, maior patiendi occasio. 

17. Vocatum est Nomen eius Iesus. (Pro exhortatione do- 
mestiea) SS. Nomen Societati solatium et gloria, socis causa 
humiliationis et stimulus ad imitationem. 

18. Jesu Nomen. Omnia nostra mala in se suscepit, nos 
vero miserias nostras et alienas ferre nolimus, Societas Iesu? 


(1) Fugere, Facere, Ferre, Ferri, v. p. 277, 4 nov. 


Magi. 











Hortus. 





Baptismus. 


282 RELIQUIAE COGITATIONUM 





19. Ibant parentes eius in Ierusalem, non ut plerique, sed 
vero spiritu. Remansit Puer Iesus, et non cognoverunt paren- 
POSU S 

20. Regressi... requirentes ewm, dolentes quaerebamus. 
B. Virgo sollicite quaesivit, sed £wrbata non fuit, quia nulla 
culpa. Ego in adversis turbor facile, quia peccator, et hic sen- 
sus humilitatis, quod plura et graviora mereor, malus non est 
modo ne perturber; sed ad Dominum cito recurrendum. 

21. Erat subditus illis... DEI virtus et DEI sapientia 
oboedit. Superior non necessario sapientior et sanctior sub- 
ditis! 

22. Tot annos absconditus et interea, Iesu bone, tam mul- 
tae animae perierunt! Quomodo zelus submittendus voluntati 
divinae! In vita privata humilitas, mansuetudo, simplicitas ... 

23. Desponsatio B. Virginis Heroieus animus Virginis in 
desponsatione admittenda et in iis, quae inde consecuta sunt. 
Gratia, gloria utique, sed quantis laboribus ae poenis coniuneta. 

24. Maria conservabat ... Memoriae, intellectus et volun- 
tatis operatio. Ne mea sit vaga, otiosa! 

Iesus autem proficiebat. Ut aetate ita virtutis operationi- 
bus crescere. Nihil sistit, nil in eodem statu permanet... et 
ego! 

25. Iesus ad Iordanem ad Ioannem. Ecce agnus DEI. Non 
leremias, non Elias, non Ioannes Baptista, sed Agnus. Discite 
a me... Quem dicunt homines esse filium hominis? 

26. Iesus audit contionem loannis, audit voeem clamantis 
i. e. suam, pro se loquentem. Ita bonus contionator existimet 
se coram Christo, in Christo loqui. Etiam in eolloquiis...! 

Ego a te debeo baptizari, et Tw...! Noverim te, nove- 
rim me! 

21. Repetitio. 

28. Repetitio. Dominus audit Ioannem, adhortantem ad 
poenitentiam, et baptismum suseipit, qui formam peccatoris 
suscepit; ego et ob propria peccata et ob peceata meorum poe- 
nitentiam agere debeo. Grave onus Superioris! 

29. Repetitio. Humiliatio Domini, voluntatis et affectus et 
etiam intelleetus, quatenus non personam sed naturam huma- 
nam respicit, et hane in forma peccatoris, et cum onere omnium 
peccatorum. | 

30. Fer. VI. Egressus Dominus in montem Oliveti, afflic- 
tus simul et generosus. In Domino haec unita, contra ego ge- 
nerosus quando non afflictus; quando afflietus non generosus. 

31. Purificatio B. Virginis. Immunda erit, ita lex, sed tu, 
o Virgo, virgineo partu purissimo, et tamen purificari vis! 
Quid me inmundwm ...! 














JG885 5: 52 495532 283 








1 Febr. Purificatio. Humilitas Virginis similis humilitati 
Fili. Formam et spiritum peccatoris ,... occultatio divinarum 
virlutum ... omnia opposita meae superbiae: velle videri bo- 
num et sanetum, «om esse; esse malum, non videri! absit Do- 
mine. | 

2. Oblatio Iesu, ex parte ipsius et ex parte matris; per 
Ipsum nos offerendi et accepti DEO et praesentandi per Ma- 
riam, purificatis mentibus. Et placebit Domino. 

3. Repetitio ) Omnia bona occultat lesus, occultat Maria. 

4. Repetitio ( In omnibus Maria et Iesus simillimi. 

5. SS. Martyres Iaponenses. In colle Nangasachiensi, si 
tratta di morire! 

6. Fer. 6. Tristis est anima mea usque ad mortem. 

7. Ductus in desertum, ut tentaretur, in omnibus similis 
faetus fratribus. 

8. Ieiunavit. In Christo Domino rebellio carnis nulla, sed 
tamen appetitus naturalis conformis rationi; et hune appeti- 
tum ad exemplum nostrum mortifieat et quam severe! Hacer 
conira, Quidquid. placet .. . 

9. Tentatio gulae superata contemptu, non in solo pane 
vil... 

10. Mitte te deorswm, tentatio, ut se mirabilem praeberet 
hominibus. Nil feeit Dominus wt mirabilis videretur mundo. 
Regna, eui volo do illa, miser diabolus promittit non sua! 

11. Repetitio. 

12. Fer. 5. O quam suavis est... Quanta Domini bonitas et 
suavitas remanentis nobiseum et in tam multis locis,... et no- 


strum fastidiwm! Ideo dimittimur inanes ubi esurientes re- 


plentur bomis. 

13. Fer. 6. Positis genibus procidit in faciem suam: Pater, 
si possibile est... Pati, pati! 

14. Sab. Sit tibi velut in imagine descripta B. Virginis 
sensus externus per primum modum orandi. 

15. Septuagesima. Lapsus hominis et exsilium, miseriae 
.extremae meae a solo Domino sublevandae. Humilitas, com- 
punetio, mortificatio. 

16. Nuptiae in Cana et Iesus ibi. lesu et Mariae ibi actio- 
num omnium sanctitas. 

. 17. Deficiente vino ... vinum non habent... implete hy- 
drias aqua. Vinum non habent, oratio faeienda pro me, pro 
meis. Interea mea opera exhortationis ete. est aquam infundere 
hydriis, sed Domini erit, eam in vinum convertere, dando spi- 
ritum. ( 

18. Repetitio. Vinum non habent ... B. Virgo non pro sei- 





Praesentatio in 
Templo. 


Li 
Dominus in deserto. 


SS. Eucharistia. 


Nuptiae. 





PATES A 











284 RELIQUIAE COGITATIONUM 








psa, ego autem imprimis pro meipso vinum non habeo... Et 
consilium : quodcumque etc. 

19. O Sacrum Convivium, in quo Christus sumitur. Convi- 
vium hoe, quantum ab earnis conviviis, a gula, abstrahere de- 
bet! Christus sumitur! 

20. Venit ad discipulos et invenit eos dormientes. Quae de- 
solatio! Egone mirabor, esse qui pro benevolentia indifferen- 
tàam retribuant? 

21. De B. Virginis internis facultatibus. Memoria DEI et 
sui. DEUS et ego, duo termini! 

22. lesus Capharnai. Docuit certe, saltem privatis sermo- 
nibus. Vemit Iesus. Quali itinere, quam laborioso. 

In Templo vendentes et ementes. Habebant illi licentiam a 
Principibus sed. contra legem DEI. 

23. Repetitio. Capharnaum, populi extra salutis viam, eheu, 
quomodo iuvandi... 

24. S. Mathiae. Posuerunt duos, loseph qui cognominaba- 
tur iustus, et Mathiam. Nominatum esse et honoratum apud 
homines non reddit acceptiorem DEO; sed etiam ceteris pari- 
bus praefertur virtus incognita vel neglecta aut etiam eontemp- 
ta, quam honorata. 

25. Repetitio superioris. De populorum caecitate ... Eheu, 
quae utilitas in passione! i 

26. Recolitur memoria passionis eius. 

27. Dormite iam... ecce appropinquavit. Discipuli dor- 
miunt, hostes vigilant operosi. 

28. B. Virginis memoria, intellectus, voluntas. 

1 Mart. Caecus sedebat, mendicans, clamabat, Domine ut 
videam! 

2. SS. Sacramenti adoratio, quanta Domini dignatio, qui 
miserum homuneionem non fastidit ad conspectum suum ad- 
mittere, immo vero delectatur. 

3. SS. Sacramentum. Deliciae meae esse cum filiis homi- 
num. Beatus, qui vigilat ad fores meas . 

4. Corporali ieiunio vitia Cor prets Lk 

9. Jesus processit obviam ... Amice, ad quid hu 2. 
Ego sum, abierunt retrorsum. 

6. Tenuerunt eum... Petrus percussit ... 

7. Quotidie eram apud, vos ... Sed haec est hora vestra et 
potestas tenebrarum. 

8. Apud Annam, alapa. 

9. Petri dispositio ad lapsum, lapsus (daemonis insistentis 
rabies), contritio. 


10. Quaerebant falsa testimonia, lesus tacebat. Caiphas 











1835 285 











urget et adiuvat, omne iudicium passione subvertitur, ad talia 
non respondendum sed £acenduwm. 

ll. Caiphas scindit vestimenta, simulatus zelus eumque 
ceteris persuadet. Tunc conspuerunt .., O bone Iesu! 

12. S. P. Ignatii et S. Franc. Xav. Gaudent in caelis ani- 
mae sanctorum ... Caelestis urbs Ierusalem. Nos cari Domino 
propter Patres, sed illi imitandi, spiritus bonus petendus. 

13. Mane facto comvenerunt. Impiorum diligentia meam 
confundit acediam. 

14. Iudas. Quam amarum iam, quod prius ad peccatum in- 
duxerat. Sacerdotum durities, impietas: quid ad nos? et falsa 
conseientia, quae deliberat serupulose de usu illius pecuniae . . ! 

15. Vinctum tradiderunt Pilato. Quanta iniuria, a suo po- 
pulo quasi excommunicatus! Et illi nom introierunt, ne conta- 
minarentur. Hypocritae. 

16, 17. Pilatus Iesum interrogat, lesus respondet sed ab 
homine earnali non intelligitur, qui quae non intelligit con- 
temnit. Regnum invisibile et veritatis. Deinceps autem Iesus 
ad accusationes £acebat. 

18. Jesus ad Herodem. Sapientia ab insipiente, puritas ab 
ineestuoso, mansuetudo a erudeli, humilitas a superbo irride- 
bur ... ut stultus! O quam nobilitatus est stultitiae titulus! 

19. Caelitum Ioseph decus (gloria ob dignitatem, cuius in 
hae vita privilegia nulla, nisi afflietiones maiores ut B. V. spon- 
sus) a£que nostrae certa spes vitae (bonitas) columenque mundi 
(potentia). 

20. Barabbae postponitur lesus! Pilati iniquitas ex debi- 
htate ... ; 

21. Repetitio. Iesus ab Herode illuditur, quia mea stultitia 
hoe meretur... Stultissimus sum virorum... Quam multae co- 
gitationes ineptae, affectus rationi non conformes, verba ina- 
nia, stulta principia! 

22. De Domini flagellatione. 

23. (De spiritu orationis ecclesiasticis necessario; ad 
S. Apollinaris) (?). 

24. De Domini flagellatione et spinarum coronatione et 
wras. 

25. Mundi miserabilis status, ex meditatione de Incarna- 
tione. 
26. Ecce homo. Pilati animus vilis, Iesu ignominiae, dolo- 
res, magnanimitas. 

21. Pilati arrogantia: mihi non loqueris? Christi dignitas 


(2) Materia exhortationis, vide d. 6 Apr. 


Tribunalia. 


Passio. 


NOT or 











286 RELIQUIAE:GOGITATIONUM 





in respondendo ... Accepta aqua lavat manus, vis conscientiae 
improbrantis iniquitatem etiam ethnieo. Quem timet? 

28. Repetitio. Ecce Homo... 

29. Baiulans sibi crucem, Simon Cyrenaeus. Hie erucem 
lesu portat; ego non Iesu erucem, sed meam solam portare de- 
beo; quanto leviorem! | 


30. Turba... et mulieres quae plangebant ... Nolite flere 
super me. 

31. lesus in monte, propter me sedisti lassus; vinum cum 
felle mixtum ... crucifixerunt eum. 


1 Apr. Titulus: /esus Nazarenus Rex Iudaeorum ... Quod 
scripsi, scripsi! 

2. Milites dividunt vestimenta (Societatis dissipata bona) 
Principes sedentes servabant et blasphemabant ... 

3. Latrones, alter de vita servanda cogitat, non de poeni- 
tentia, immo ... alter: nos digna factis recipimus, Domine, me- 
mento mei. Pulchra oratio nihil partieulare petentis. Hodie etc. 
O liberalitas! quam levis reddita poena bono latroni! 

4. Jesus, Maria, Ioannes. Ecce filius, ecce mater tua. 

9. Repetitio de bono latrone, memento mei. Multa ego pe- 
tenda habeo. Domine, ante te omne desiderium: meum et gemi- 
ius meus a te non est absconditus, memento mei! 

6. De meditatione Crucifixi. (Pro exhortatione ad S. Apol- 
linaris). 

7. Tenebrae factae... lesus exclamat DEUS meus etc. 


Non Pater sed DEUS, quia homo hie nostrorum peccatorum 


pondere pressus, plena tamen fiducia vox. 

8. Cum consummasset, ut consummaretur Scriptura dixit: 
Sitio. In tantis doloribus animi pax et sui potentia, divinitas. 
Sitio, sensus multiplex ; ultimum, quod a mundo accepit, acetum. 

. 9. Cum accepisset Iesus acetum ... consummatum est. Pa- 
ter (n manus tuas. 

10. Jesus, Maria, loannes sub cruce. 

11. Praetereuntes ... blasphemabant. Ego stabo vel sedebo 
sub umbra illius. | 

12. Repetitio. Fructus eius dulcis gutturi meo, scilicet 
amor, gaudiwm, pax ... quorum nihil in inimicis crucis Christ. 

13. Sedebo sub wmbra... 

14. De Iesu verbis, tria prima tota benignitatis, inter tam 
atrocia quasi oblitus sui. — 

15. Iesus... Naearenus ... Rex... Iudaeorum. | 

16. Fer. V Coena Domini. Suos, qui erant in mundo, quo- 
rum miserias, infirmitates, imperfeetiones noverat, hos in fi- 
nem dilexit. 

17. Passionis mysteria successive pro horarum ratione. 








1835. 287 








18. B. V. solitudo. Tum, quae sub eruce stabat eonstans, in 
solitudine doloribus suis indulsisse eredenda est, et ipsa hu- 
millime et verissime meditabatur: dilexit me et tradidit semet- 
ipsum pro me. 

19. Ressurrectio D. N. Iesu Christi. Gloria et gaudium de- 
bebatur SS. humanitati ob unionem hypostatieam, sed, quia 
humana natura per peccatum infeeta et degradata, oportuit 
Christum pati, ne in ullo individuo natura humana glorifica- 
retur, nisl expiatis piaculis. Mihi quidem peccatorum eommis- 
sorum expiatio patiendi necessitatem imponit, sed etiamsi in- 
nocens essem omnis peccati actualis, vel ob ipsam naturae de- 
pravationem pati necesse esset, ut ad gloriam pervenire pos- 
sem. Quid ergo? Gaudeamus in fide et spe et in caritate Chri- 
sti, de euius gloria gratulari et gaudere dignum et iustum est. 

20.. Apparet Christus Matri suae. Primum ei, quae plus 
passa erat et plus amabat. Iam non dixerit mulier, sed mater. 
Crueis amatores non sola spe futurae gloriae, ad suum exem- 
plum, solatur, sed etiam in praesenti vita, identidem consola- 
tionum stipendiis praesentibus sustentat ae remunerat Rex 
meus et DEUS meus. 

21-25. In mulieribus et in Magdalena vicissitudo anxietatum 
et consolationum, quarum hae momento suecedunt desolationi, 
Christo vel uno verbo dicente. Tantum duc verbo... Fiducia, 
fiducia servanda in desolatione. 

26. Desolatio in anima, dolores in eorpore, necessarii ad 
nostrae naturae reparationem, ad Christi exemplum. $4 scires 
donum DEI! Sunt et reparationis nostrae munimen, simul 
cum Sacramentis. 

27, 28. Mulieres timore et gaudio videntes lesum. Timor 
reverentiae, tremunt Potestates. Summa Iesu amabilitas : dicite 
jratribus meis. O Iesu! Quis tu? Qui nos? 

29. Apparitiones. In omnibus amabilitas Iesu Ghristi. Pez 
iro apparens non exprobravit: ille enim ipse fleverat, et flere 
non cessabat, poenitentia favores maiores merebatur. Mihi 
contra merito accidit, quia nee satis strenue versatus sum nec 
versor in eastris poenitentium. 

3 Maii. NB. Christus in Sacrificio c Pen post eonseera- 
tionem. Lieet adsit DEUS ipse vivus et verus, tamen de illo 
ut de victima ad Patrem sacerdos loquitur! 

Visa mihi relinquenda Mysteria gloriosa et ad vitae et 
passionis mysteria meditanda revertendum, ut magis mihi op- 
portuna. 

4. De fine. Creatus, Dominus creator. Quale dominium! 
Quae obligatio laudandi!.Nonne statua quaevis aut pictura 
nobilis, si posset, proelamaret nomen auctoris sui, cui debet 


B. V. solitudo. 


Resurreetio. 


Apparitiones 


Christus Victima. 


Fundamentum. 




















Ascensio Dni. 


288 RELIQUIAE COGITATIONUM 





se omnemque honorem suum? Et homo, ego, Creatoris laudem 
non debebo habere semper in ore meo? Non nobis, Domine, non 
nobis. 

9. Repetiti. Laudare (in off. div.), revereri, servire. 

6, 7. Repetitio et de mediis, praeter quatuor illa alia multa ; 
totum vero ab applicatione pendet. Quid hoc ad laudem DEI 
et salutem meam? 

Pater ... Salve Regina... (2% modo orandi). 

17. Dominica 4 p. P. Deus, qui fidelium mentes unius ef- 
fcis voluntatis. Omnes fideles, licet diversissime affecti, tamen 
qua fideles sunt unius voluntatis. Da... id amare quod praeci- 
pis, id desiderare quod. promittis. Non est invertendus ordo: 
amare quod DEUS promittit et desiderare quod praecipit est 
eorum qui velleitatem habent, non voluntatem. Amare est de 
bono praesenti, desiderare de futuro. 

28. Salutis humanae Sator ... 

29. Apostoli iubentur exspectare Spiritum S. Tot instru- 
ctiones, tot meditationes ete. non suffieiunt nobis, nisi Spiritus 
S.... Tertia classis (^) intelligenda in partieulari etiam, non in 
universali solum dispositione animi. 

Sed et supportate me; aemulor enim vos DEI aemulatione, 
in correctionibus ae reprehensionibus. 

6 Iun. Vig. Pent. Si diligitis me. Si? Quomodo non diliga- 
mus te, o bone Iesu? Et ego rogabo Patrem ... Hoe petendum, 
ut Dominus roget Patrem pro nobis. 

1. Cum complerentur dies ... Tempus faciendi Domine .. . 
Erant omnes discipuli . . . his datur haee gratia, non omni- 
bus.... Divisiones gratiarum ... Nemo potest accipere quid- 
quam... 

8, ss. De mysterio eodem, de donis Spiritus S. et de Eius 
fructibus. | 

14. De SS. Trinitate, ex oratione Festi. 

15. Contemplatio ad amorem, beneficia creationis. 

16. S. Ioannis Fr. Regis, mirabilis caritas et invicta pa- 
tientia. 

17. Beneficia creationis, tam multae creaturae et ego 
ipse... Ut cognoscam, sicul et cognitus sum, et amem sicut 
amatus sum... 

Omnia tua sunt, dispone, seu des seu tollas, aeque semper 
amandus; item quidquid dederis, amorem twum solum et gra- 
tam. 


(1) Ofr. Exere. Spir. S. P. Ignatii, med. de tribus binariis. 








1835 : 989 





18. Festwm Corporis Christi. Christi in Sacramento vifa 
abscondita et ipse victima, Ergo etiam glorifieatus hoc ipse in 
mundo eligit et quid ego? 

19. De eodem Mysterio, et quam insignem in’ eo partem, 
quam eopiosam mihi sacerdoti Dominus tribuit. 

21. S. Aloysü. Caelestium donorum distributor. DEI libera- 
litas in S. Aloysium. 

24. S. Ioannis B. Spirituale gaudium, dies honorabilis. 

26. SS. Cordis Iesu. Mysterium ineomprehensibile, quod 
tanta fecerit Dominus et tam parum fructus ab hominibus. 

27. Pro exhortatione: Attendite vobis. Act. 20. Attende tibi, 
1 Tim. 4. (Badare ad altri fatti e criticare : 1° tempo perduto, 
2* perieoloso e dannoso, 3* nasce da superbia e la nodrisee ; ba- 
dare a sé utilissimo e necessario ... In quali cose badare a sé). 

28. Dominica, 3. Protector in te sperantium, DEUS ... 

29, 30..S. Petrus et Paulus, quales ex se, quales gratia DEI! 

1 Iul. Exhortatio in collegio. Attendite etc. 

2-4. Visitatio B. Virginis. 

9. Dominica. Da, quaesumus, Domine, ut et mundi cur- 


sus... et Ecclesia... Pax hominibus bonae voluntatis. Omnis 
turbatio ordinis ex mala voluntate; mundus irrationalis ordi- 
natissimus, ut caeli... at liberi arbitrii abusus ... 


6. Magnificat, exsultavit ... Laudis divinae et exsultationis 
nostrae principium humailitas. j 

1-14. De duobus vexillis, de tribus classibus, de tribus mo- 
dis hwmilitatis. 

16. Christus valedicit SS. Matri et iter facit ad Iordanem. 

16. Audit contiones loannis et humiliatus accedit bapti- 
zandus. T'w... ad me? 

17. De tentatione Christi, de ieiunio, de victoria. 

25. S. Iacobi Apostoli. Non petendum, wt sedeamus... 
Nunc non agitur nisi de bibendo calice, in hoc esse debeo, hoc 
cogitare. 

De S. Patre Ignatio. Pars optima et privilegium Societati 
impetratum persecutiones, magna felicitas omnium nostrum in 
huius boni partem esse vocatos, quantumvis non meritos. 

De Sermone Christi in monte. Cum sedisset, accesserunt 
ad eum discipuli. Christus sol iustitiae, eius discipuli velut pla- 
netae, ex se tenebrosi ab ipso lumen accipiunt. Accedite ad eum 
et illummamin. 

5 Aug. Sabbato. Virgo Sanctissima, puritas et sanctitas po- 
sitiva B. V. utraque imitanda. 

6. Dominica. Da nobis fidei, spe? et caritatis augmentum. 
Quid est, quod nobis plerumque difficile aecidat cognoscere 


19 














Tempestas. 


S8. Euchar. 


290 RELIQUIAE COGITATIONUM 











Dei voluntatem, idque valde humiliter et instanter nobis postu- 
landum sit? Ergone Dominus similis heris illis terrenis, qui fa- 
mulis suis voluntatem suam non manifestant clare, iisque eum 
divinando asseeuti non fuerint, irascantur? Minime sane, sed 
quia nimis heu saepe DEI voluntati eognitae restitimus, ideo 
merito rogari vult instanter, ut ne dedignetur eam nobis mani- 
festare. Atque haee petitio simul est melioris ae promptioris ob- 
sequii promissio. - : 

7. Ascendit Iesus in naviculam, secuti discipuli et tempes- 
tas. Num forte poenituit discipulos secutos fuisse, exorta tem- 
pestate? Absit. Et eum postea rapti, capti, flagellati... ibant 
gaudentes. Num quemquam nostrum poeniteat vocationis ad So- 
cietatem ob perseeutiones? Absit. Immo vero hoe praecipuum 
voeationis huius bonum. 

8. Nativitas B. V. Gaudium  annuntiavit ... non utique 
quod mala temporalia sublata sint, sed in bonum conversa. 

9. Motus in mari, Ipse vero dormiebat. Timent discipuli 
sed non erat, quod timerent, eum /esus esset cum ipsis. Cum 
ipso sum in tribulatione, nom timebo quoniam tu mecum es. Sed 
timemus, et merito, quia lieet Jesus nobiscum sit, nos non satis 
vere sumus eum ipso. Quid si discipuli prae timore exsiluissent 
e navi in fluctus! 

Pater meus usque modo operatur, et ego operor. Quid ope- 
ratur? Salutem nostram. Quidquid facit, permittit omnia ut nos 
purgemur, illuminemur, uniamur eum ipso, solatium in afflictio- 
nibus privatis et publicis. 

Maris stella. Cor meum mare turbatum... 

. B. V. Dolor, non qualis esse noster solet, inquietus, agita- 
tus, sed profundus, tacitus, eum resignatione plus quam hu- 
mana, spiritu sursum elevato. 


1836. 


Festum Christi et in Octavo. 

Accedite ad Ewm et illuminamini, et virtus Domim ad sa- 
nandwm eos. In Eucharistia illuminat et sanat. 

O S. Convivium! Ut hominibus in hae vita adhuc carnali- 
bus nil iueundius convivio, ita spiritus delicias Dominus sub 
convivii figura instituit, quin etiam eaelestem beatitudinem sub 
hae figura deseribit: Praecinget se, et transiens ministrabit 
ulis: - | 

Sancti nominis tui, Domine, timorem pariter et amorem etc. 
Aeternus, omnipotens, terribile Nomen eius. Pius et misericors 


dass 








4 
D 
? 


ER 














1836 291 





et amans animus. Nomen amoris... tànor et amor coniungen- 
dus, ut in soliditate dilectionis instituti eius gubernatione num- 
quam destituamur. Sanctitas porro DEI aeque ad timorem in 
nobis quam ad amorem excitandum valet plurimum. - 

12 Iun. Dominica 3 p. P. Protector in te sperantium DEUS, 
sine quo mhil est validum, nihil sanctum. Numquid experientia 
ipsa satis doctus non sum, quod nihil sum et infra nihil? Quid 
est, quod ante opus sentio nihilum meum, et tamen post illud 
facile aliquid complacentiae superveniat? Quid est hoc Deus 
meus? Nhi, nihil, nihil, nil in opere nil in voluntate nil in in- 
telleetu. Si quid est, quatulumeunque sit, totum est tuum. O 
quam necesse est, ut multiplices super me misericordiam tuam! 

19. Mulier, sanguis fluxum ..., si tetigero fimbriam ... 
Ne sim ut turba, quae sine fide, sine desiderio . . . Christum 
tangebat. Habemus aquas salutis in medio terrae nostrae ari- 
dae, nostrum est, aquas illas derivare in usum nostrum, ut Ae- 
gyptii aquas Nili. Itane abire sine fruetu nostro sinimus? Con- 
fide, filia, ne timeas, fides tua, vade in pace. O benignitatem! 

15. Transeunte inde Iesu, secuti sunt eum duo caeci claman- 
tes, miserere nostri, fili David! Cum autem venisset domum, ac- 
cesserunt ad ewm. Et dicit eis: Creditis quia hoc possum fa- 
cere vobis? ... Utique, Domine. 

Dominus £rans?t et in transitu eius eaptanda opportunitas. 
Sequendus est et clamandwm post ewm, etiamsi videatur mon 
attendere, miserere, praesertim in desolatione. 

Demum certe reperitur in domo (in Eucharistia) et ibi nos 
admittit. Ibi aecedamus, cum füde viva, nemo speravit in Do- 
mino et confusus est. 

16. S. Ioannis Fr. Regis, mirabili caritate et invicta. pa- 
tentia. Obiit 31 Dec. 1640, clausit primum saeculum Societatis. 
Illud saeculum gratiis gratis datis illustrissimum, sed praeser- 
tim sanctitate. O ne gloria Societatis veterascat! Quomodo mu- 
tatum est aurum, ut capitulae deauratae in ecclesia obscuratae a 
temporis iniuriis... ! Tamen Christus heri et hodie, idem et in 
saecula. Si in illis mirabilem, saltem in nos misericordem fuisse 
Dominum gloriari possimus! ; 

17. Probatica piscina ... Languentium, caecorum, claudo- 
rum, aridorum, imago infirmitatum spiritualium, in imagine 
pertransit homo. 

Hominem non habeo. Hoc nos in nostris infirmitatibus di- 
cere non possumus, nam habemus hominem, hominem-DEU M. 

19. Dominica 4 p. P. Da... ut et mundi cursus pacifice no- 
bis tuo ordine dirigatur et Ecclesia tua tranquilla devotione 
laetetur. 























292 RELIQUIAE COGITATIONUM 





Pax seeundum DEUM, uo ordine ... Tranquilla devotio 
singulis procuranda, muniendo nos adversus ea, quae £ranquil- 
lam devotionem interturbare possunt, ut conservemus in om- 
nibus eventibus pacem cordis. 

20. Pater meus usque modo operatur, et ego operor. Ope- 
ratur in mundo, in Eeelesia, in singulis... Operare, Domine! 

21. S. Aloysu. Caelestium donorum distributor Deus. O 
Aloysi, iuventutem cura! 

28. Exhortatio. Videte vocationem vestram: Ad maiorem 
Dei Gloriam numquam satis. 

3 Iul. Dominica. Deus virtutum, cuius est totum, quod. est 
optimum. Parum est DEI in me, quia parum aut nihil bon. 
Quidquid autem mali et imperfecti meum est, meum totum quod 
est malwm. 

5. Et circumspiciens eos cum ira, contristatus super caeci- 
tatem cordis eorum. Ira Domini eum compassione, caecitas 
cordis. 

6. Ascendit in montem, solus, orare; pernoctans in oratio- 
ne DEI. 

2 Nov. DEI sanctitas et iustitia in exigendis poenis ab ani- 
mabus sibi dilectissimis, simul misericordia in acceptandis vi- 
vorum suffragiis. Animarum resignatio, quae ne cuperent qui- 
dem eaelum intrare non purgatae. Amor divinae sanctitatis. 


1837. 


2 Febr. Christus victima, oblatio sui totalis, generosa 
(seiens omnia futura sibi), numquam retractata, in vita, morte, 
post resurreetionem, in Eucharistia, in caelo, Agnus. Utinam 
sim viclima DEI, vivam vitam sacrificii et vietima moriar! 
Haee solum meum bonum et maxima gloria. 

3. In nuptiis Canae. Vinum non habent, ... nondum venit 
hora mea,... quodcumque dixerit vobis facite, implete hydrias 
aqua. Et haee in vinum mutatur. Omnia opportune mihi trans- 
lata ad euram spiritus Societatis. 

Eücit de templo vendentes ... Zelator Dominus ita e domo 
sua (anima mea, Societate, Ecclesia, mundo) expellat, iudicet 
in miserieordia et non in furore suo! 

6 et 7. Adoratio 40 horarum. Accedite ad Eum et illumina- 
mini. Illuminare tenebras meas, peccatorum, tristitiarum ae sol- 
licitudinum ad elare eognoseendum, quae sit voluntas DEI in 
omnibus. 








4 
À 





1837 293 





Tibi se cor meum totum. subiicit. Cor totum! grande ver- 
bum, sed quam parum sincere, certe quam parum eonstanter! 
Mille, mille rapinae in holocausto. 

9. Iesus ibat in praediwm, in hortum, non recreationis gra- 
tia sed ad orandum et patiendum. O bone Iesu! Pati huius vi- 
tae bonum, patientia virtus quae vitam in hae praesenti Provi- 
dentia magis reddit meritoriam, quam fuisset in statu inno- 
centiae primae, per merita tua. 

15 Febr. Tenuerunt lesum et duxerunt. Domini vincula et 
itinera. Angustias Domini cogitanti quanto minores et leviores 
apparent meae! 

17. Petrus dispositus ad lapsum per praesumptionem de 
se, euius effectus, ut nee monita Domini attenderet, nec media 
adhiberet vigilantiae et orationis, et quia se aliis praetulit ante 
omnes et profundius quam omnes prolapsus est. Humilitas, dif- 
fidentia de se. Omnes infirmi, sed'nemimem infirmiorem me ipso 
iudicare; mihil te profecisse scias, nisi omnibus inferiorem te 
esse sentias. : 

26. Tradiderunt Pilato. Ita Pontifices Iesum reprobatum 
a sua natione declararunt et ut excommunieatum, immundum. 
Ita lesus a Iudaeis ad Gentes translatus. Sed qui sensus SS. 
Cordis, quod hwmano sensu afficiebatur tenerrime, et amabat 
gentem suam cuius calamitates tantis laerimis deflebat! Missum 
se meminit nonnisi ad oves domus Israel. 

28. Tu es Rex?... A temetipso ... an ali tibi dixerunt? 
Quaerit Dominus, quo sensu Pilatus quaerat de eius regia di- 
gnitate, suane ut praeses romanus an sensu Iudaeorum? Et hine 
sensus illus: regnum mewm non est de hoc mundo, non eius- 
modi, quod imperio Caesaris sese opponat. Ceterum licet Christi 
regno propagato imperium Caesaris ceciderit, hoe tamen non 
intendebatur directe a Christo Rege, sed per accidens secutum 
est, per providentiam alterius ordinis. Ita Christi fideles non 
subvertunt ipsi per se tyrannidem ipsam persecutorum, licet 
alio ordine providentiae isti perseeutores de tyrannide dein 
disturbantur, in poenam persecutionis, quam exercuerunt, 

1 Mart. Ad calumnias Iudaeorum éacet lesus. Cum tam 
aperta et evidens sit falsitas aecusationum, silentio respondere 
optimum est. 

6. Emendatum ergo illum dimittam. Nil peccasse Iesum 
profitetur et emendare se velle dicit. Scilicet claudicat in duas 
partes, nec iniustus vellet esse nec iustus esse audet, leges vel- 
let servare sed et Iudaeis satisfacere. Ita ad extrema etiam de- 
labitur et semper gravius in Iesum innocentem delinquit. 

8. Quid ergo faciam de Iesu? Quid enim mali fecit? Cruci- 
fige...magis clamabant . .. invalescebant voces eorum. Ita quo 





Eucharistia. 


Passio. 








NC 
sl 
i 








294 RELIQUIAE COGITATIONUM 





debiliorem se Pilatus, eo ferociorem exhibet se turba ; ita timor 
vanus veras timori causas praebet in publieis rebus adminis- 
trandis. Sed quid inter haec sensit Cor mitissimi lesu, cui aeque 
timor Pilati ae ferocia plebis offendebat gravissime... Utrim- 
que peeeatur, innocens utrimque patitur. 

13. Ecce homo humiliatus, exeruciatus, proclamatus dignus 
morte crucis, peccatis mundi totius onustus. Sed quam merito 
de me: Ecce homo, hominis nomine indignus, et tamen Chris- 
tianus, religiosus, sacerdos, religiosorum et sacerdotum prae- 
ses... Eheu, qua ignominia, qua morte dignus! 

14. Quia filium DEI se fecit. Nostra haee est superbia, fa- 
cere nos, quales non sumus, eum esse non possimus, in genere 
bonitatis vel cuiuscumque boni, nisi quod DEUS dederit, quod 
DEUS nos fecerit. 

15. Si hunc dimittis, non es amicus Caesaris. Non dicitur 
Pilatus timuisse hune sermonem, seilicet satis videbat, non fa- 
lem esse regem Christum. 

Ecce Rex vester, rex scilicet qualem se lesus esse ipsi con- 
fessus erat. 

16. Angariaverunt Simonem. Licet invitus... tamen prae- 
mium tulit, sed ego, qui quis sit Iesus didici et quae sit virtus 
erucis eius, si ónvitus, si querulus humeros submittam, ... peius 
si portare detrectem! Portabo, bone Iesu, et portabo usque ad 
mortem, utinam etiam laetus et gaudens, quia post te. 

17. Nolite flere super me. Non improbat Dominus fletum 
mulierum; non enim dicit: quid fletis? ut alias eum improbat 
quaerere solet, sed nolite... swper me, quia alia vobis flendi 
ratio Super vos ipsas etc. Quanta mala manent peccatores, ut 
in eomparatione illorum malorum, ipsa flagella et spinae et 
erux Christi eum suis tormentis et ignominiis, minus digna fletu 
videri debent! In imagine pertransit homo. Etiam passio Chri- 
sti, quantum ad ea quae humanitus eognoseuntur non nisi mago 
poenarum alterius vitae! 

20. Diviserunt vestimenta Domini. Ita inspectante Domino 
de cruce mudo dividuntur ae diripiuntur eius vestes. Quae spo- 
latio umquam comparari huie spoliationi potest? et quando 
umquam euiquam fiet in tantis doloribus et opprobriis consti- 
tuto, et inspectanti? 

Vestes illae, in quarum fimbriae tactu salus, in manus 
transeunt sanguinolentas et i impias. Grandis imago JR SUR 
bonorum Eeclesiae. 

21. Nos quidem iuste, nam digna factis recipimus. Haec 
confessio sincera et humilis prima dispositio ad misericordiam 
inveniendam. In omnibus adversitatibus. Ita et Daniel: confi- 
tebar peccata mea et peccata populi mei. 














1837 . 295 





24. Fer. 6 in Parasceve. Domini Iesu dignitas, collata cum 
tantis opprobrus et doloribus et desolatione. Ego vero tam 1#- 
dignus et contra tam bene habeor, ut quale diserimen inter 
Iesum et me, tale inter modum quo tractor ego et modum quo 
lesus habitus est! Omnia prorsus inversa eheu! 

26. Resurrectio D. N. Iesu Christi. Decora lux aeternitatis 
...Fides et spes pro nobis, caritas in gaudio de gloria Salva- 
toris. 

29. Cur Dominus resurgens non dedit se spectandwm custo- 
dibus? Quia indigni, quia fide salvandus homo. Nox illa sola 
novit tempus et horam. ; 

1 Apr. Regina caeli, hie titulus iam competebat Virgini, 
etiam in exsilio huius vitae. 

Laetare, gaudium Virginis matris de Filii resurrectione 
Alleluia! Gaudium nostrum in Domino. 

3. Annuntiatio B.V. 

5. Ave. Salutatio angeli sincera et vera. Hominum saluta- 
tiones vel pravae, laudantium quae laudari non debent: oleum 
peccatoris non impinguet caput meum; vel falsae, ore benedi- 
cunt et corde maledicunt; vel certe vanae et semper noxiae. Qui 
te beatwm dicunt, illà te decipiunt. 

6. Gratia plena, respicit ipsam, Dominus tecum, respectu 
ad DEUM, benedicta in mulieribus, relatio ad homines ei si- 
miles natura. 

10. Hic erit magnus, lesus Christus vere magnus, non ut ho- 
mines respective, non accidentaliter et ex dono, magnus quan- 
tumvis vilipendatus, blasphematus ab impiis. Ipsi nihil demere 
possunt, a nemine dependet, quin sit magnus. Tw solus ... Gra- 
tas... propler magnam gloriam tuam! 

14. Quid turbati . . .et cogitationes ascendunt ... Ascendunt 
cogitationes terrenae, infimae, descendunt bonae, quae desur- 
sum sunt. Alia sapientia quae de terra est, alia quae de caelo, 
haee descendit, illa ascendit in cor. Medium ad discernendos 
spiritus, ut admittantur vel repellantur cogitationes et notio- 
nes, ne simus e numero eorum qui éerrena sapiunt. 

Discipulorum affeetus 1? turbati et conterriti, 2° mirantes 
prae gaudio, necdum tamen credentes oculis suis. 

15. Quia quem meruisti portare, meruit. B. V. cooperando 
fidelissime gratiis sibi datis ut ad matris dignitatem praepa- 
raretur. 

. Ora pro nobis Deum alleluia! Nobis quidem in hoc saeculo 
miseriae et miseriarum abyssus, unde nobis dolor et contritio, 
sed alleluia, laus DEI gaudium nostrum... propter magnam 
gloriam Eius, alleluia! | | 





Resurreetio. 


Annuntiatio. 


Apparitiones. 








296 ; RELIQUIAE COGITATIONUM 





id Apparitiones. 17. Iterum: Pax vobis, primum ut tentationem tolleret, 

3 iterum.ut gaudii sensum moderaretur, pax, pax, pax, necessa- 

E ria dupliciter ad officium apostolicum. 

E 26. Data est mihi omnis potestas in caelo et in terra. Data 

E est mihi, homini, omnis potestas ... Quanta hine orandi, labo- 
randi, patiendi fiducia oriatur necesse est pro Christo! 

9 Maii. Convescens, discipulorum in Christum redivivum 
fides et caritas et spes. Dominus repetiverit illis : nolite timere 
pusillus grex, et alia tam multa, quae in vita sua mortali dixe- 
rat spei ac solatii plena. 

6. S. Ioannis cognitionem Iesu et interiorum Eius ... 

Spiritus S. 14. Cum complerentur dies Pentecostes. Quantum diseri- 
men legis veteris et legis novae, et quas gratias debeo, quod 
sub hae natus sum eiusque faetus particeps, idque tam libera- 
liter. Quanta ingratitudo, parum amare! 

15. Omnes pariter in eodem loco, quam infelix, qui a ce- 
teris divisus... 

16, 17. Factus est repente... Qua hora mon putatis. Ut 

3 mors ita et consolatio divina et Spiritus S. adventus, ut semper 

p. simus dispositi et semper exspectantes beatam spem, nullo non 

tempore, nullo non loco, in omni actione et occupatione sint om- 
nia talia, ut Spiritus S. exspectari possit. 
18. Spiritus S. ignis cor obseuratum illuminat, sordidum 

E purgat, durum ut petram reducit in pulverem contritione, ter- 

i renum humore passionum exsiccat, vineulis ligatum solvit, se- 

parat vel wnit, pro ratione necessitatis animae. 
De SS. Sacramento et de SS. Corde. 
3 Iun. S. Monicae (transl) DEUS, maerentiwm consolator 

4 | et in te sperantium salus. Qualis maeror meretur solatium, spes 

; salutem? Quare tristis? Spera in DEO. 

Monica mater, mea sollieitudo paterna, cum maerore et 


spe, pro filiis Societatis, pro Ecclesia, pro mundo. O DEUS, 
consolator et salus! 


| 6. Non licet tibi, ita Ioannes Herodi. Numquid monitio fuit 
P imutilis, quia fruetum optatum non tulit? Christus autem Ioan- 
ne misso in carcerem, secessit in Galilaeam. Ita aliter Ioannes 
aliter Christus, uterque sanetissime et secundum voluntatem 
DEI. 
b Virtus Domini ad sanandum eos. Applicandum ad Iesu 
; virtutem in Eucharistia. | 
Tres diversi cirea vocationem : Primus se offert et Domi- 
nus: vulpes faveas habent etc. Alter: sine me sepelire patrem, 
...Sinite mortuos sepelire mortuos suos. Tertium renuntiare 
iubet iis qui domi sunt: nemo mittens manum ad aratrum. 

















$ 








1837 297 








29. S. Petri. Tu es Christus ... divinitatem agnoscit, nam 
fili DEI adoptivi erant etiam prophetae... Non caro ei san- 
guis ... Sine fide supernaturali divinitas Christi non agnosci- 
tur. Tu es Petrus etc. Prophetia splendide impleta per omnia 
saecula, et euius vidimus etiam nune effeetum, nisi caeci vel 
claudentes oculos. 

8 Iul. Sancta Maria. B. V. sanctitas eo mirabilior quod lieet 
donis gratiae superaret primum hominem in statu naturae in- 
tegrae, tamen laboribus et doloribus fuit obnoxia. Adam sine 
his lapsus, Maria cum his saneta, immo eo sanctior, quanto plus 
passa est. | 

15. Mater Christi, Messiae, quod est honoris et doloris. 

16. Oratio Dominicae: Pateant awres misericordiae luae, 
Domine, precibus supplicantium. Quanta humilitate rogandum, 
etiam ubi promissa petuntur, quia semper undequaque indignis- 
simi sumus! 

25. Nescitis quid petatis. Si gloriam mundanam, spinas pe- 
titis, si gloriam aeternam, bene sed nescitis, non posse aequiri 
nisi gravi certamine ... Item petitis vobis nom competentia. 

1 Aug. Filü altissimi (eritis) quia ipse benignus est in in- 
gratos et malos. Quam alta idea de bonitate et misericordia 
DEI! Estote perfecti, sicut et Pater vester caelestis, etiam in 
ingratos et malos. 

5. Mater divinae gratiae. In partu filii sui divina mater non 
doluit, at quantum doluit, ut gratiam nobis pareret! Ita nos 
patres non poenosa sollieitudine pro familia, ut patres terreni, 
sed in alio genere sollicitudinis et curarum. 

22. Multi dicent mihi in illa, die. Mihi, se 1udicem futurum 
aperte declarat. Nonne in nomine tuo daemonia eiecimus etc. 
Etiam spiritualiter intelligi possunt de omnibus operariis evan- 
gelicis, si faeta ministerio sacro non respondent. 

23. Domine, si vis, potes me mundare. Ut leprosus, ita to- 
tum genus humanum eoram Christo Domino. Tetigit eum... 
volo ... Nos tangimus Christum in Eucharistia, sed necesse est 
ut Christus etiam tangat nos, et ad hoe nos disponamus, et hoc 
ab Ipso efflagitemus. 

21. Et beatus qui nom fuerit scandalizatus in me. Conclusio 
mira post enumerata beneficia. Sit semper haee sors et portio 
Societatis ! 

2 Sept. Quae est mater mea? Numquam legitur Christus 
Dominus suavia verba dixisse matri suae, et nos volumus blan- 
dimenta consolationum! Ceterum, et Mater sanctissime ipsa 
excipiebat et Filius, dum dicit: Qui audit verba mea et facit 
ea... eo ipso elogium fecit matris. 











Cholera. 


298 RELIQUIAE COGITATIONUM 








3. Semen est verbum DEI. Verbum DEI seu vox Domini 
in virtute, etiam choléra (*). Videndum ne aut secus viam, aut 
in petrosa, aut inter spinas cadat, sed im terram bonam. Hoc 
utinam! Ef fructus maneat Dominieae visitationis! Quis non 
agnoscat, non sentiat vitae tempus omne donum esse gratuitum 
DEI, cum tam multi intra paueas horas rapi videat ad aeter- 
nitatem? 

9. Zizanra in medio tritici. Sie in mundo, in Ecclesia, in re- 
ligione, in anima. 

ll. Videns turbas misertus est eis, quia erant vexati et 1a- 
centes sicut oves non habentes pastorem. Messis multa... ro- 
gate ergo Dominum messis, ut mittat ... Domine, Tu Dominus 
messis, mitte ergo! Et qui iubes rogare, quomodo rogantes et 
ex eorde supplicantes non exaudies? 

12. Tunc convocatis duodecim .... Etiam non rogatus non 
rogantes mittit, dedit eis potestatem super omnia daemonia. 
Quam divina, et quae praecipit quantum inspirant fiduciam! 

13. Pax... Si ibi fuerit filius pacis ... sin autem ... Spiri- 
tualiter sie pars superior pacem nuntiet inferiori, quodsi haee 
non admittat, pax tamen erit superiori. 

17. Septem dolores B. V. Christus in cruce. Mater sub cru- 
ce, an umquam quidquam gravius, immo quidquam simile ac- 
cidere nobis poterit? Et tamen beatus finis. Fiducia in DEUM 
generosa et resignatio in omnia. 

19. In multiplicatione quinque panum. Apostolorum consi- 
lia de emendo pane, item illud: quid haec inter tantos? argu- 
mento sunt, quam raro f?ducia hominum bonitatem Domin as- 
sequatur. Etiam post experimenta habita illius bonitatis tot 
ae tanta! 

23. De surdo et muto. Suspiciens in caelum ingemuit, dolet 
misericors lesus miseriam humani generis, sed quanto magis 
super spirituales infirmitates! 

1 Oct. SS. Rosarium praesidiwm adversus haereses et vitia 
quid mirum? Totum versatur cirea Jesum et Mariam. Nec mi- 
rum, haereticis et malis eatholieis contemptui esse. 

13. Expedit ei, ut suspendatur mola asinaria in collo eius. 
Expedit, scilicet omnia huius vitae consideranda seeundum re- 
lationem quam habent cum vita futura. Haee regula et norma, 
iuxta quam solam diiudieanda huius vitae seu bona seu mala. 

17. Iesu, fili David miserere . . . Sie leprosi, sensu propriae 
miseriae. Si ita maculas spirituales sentirem, quam ferventer 
orarem! 


(1) Lues asiatiea mense Iulio a. 1837 in Urbem ingruit. Servus Dei, voto facto 
Purissimo Cordi B. Mariae Virg. cum omnibus sociis Romae degentibus aegrotorum 
eurationi se tradidit. 





i 
: 
| 
À 
Iu 
\ j 
) 
| 
| 
| 


— — 


aret EE pe 


y 
3 
» 
y 
* 














1837 299 





Ite, ostendite vos sacerdotibus. Poterant cogitare: quid 
hoe proderit nobis, nisi prius nos mundet? Sed Dominus ple- 
rumque oboedientiam exigit ab iis, quibus per miraeulum vult 
consulere. 

18. Quidam dicebant, quia bonus est, alii autem, non sed 
seducit turbas. Quanta dignatio Domini erga Societatem, quod 
eam similem suae sortem experiri faciat! 

19. S? quis sitit, veniat ad me... Quemadmodum desiderat 
cervus ... sitivit anima mea. Beata sitis spiritualium bonorum. 

26. F'ures et latrones, et non audierunt eos oves. Magnum 
solatium, oves, homines bonae voluntatis a doctoribus erroris 
non sedueuntur. DEI est illos praeservare. Et gratia interna 
etiam rudes homines et indoctos docet cavere a pestilenti doc- 
trina. 

11 Nov. Nemo accendit lucernam et ponit eam sub modio. 
Electi a Domino ut sint lucernae, 1° non tales ex se, 2° lychnus 
maior vel minor non ab ipsa dependet, 3? oleum nisi infundatur, 
4° nisi accendatur, 5? nisi super candelabrum ponatur: quid in 
omnibus his non £otum a Domino? Nemo potest accipere quid- 
quam, nisi datum ei fuerit. Lux Christus, homines lumina vel 
lucernae, quae extrinsecus accipiunt omnia... 

15. Mulier .. . inclinata, nec poterat sursum respicere, ima- 
go mea, hominis terreni. Erat spiritus infirmitatis, daemonis 
operatio. 

Christi severitas in hypocritas. Populi gaudium de Christi 
factis gloriosis. 

19. Dominica 6 p. Epiph. Semper rationabilia meditantes…. 
Rationabilia 1° conformia rationi, 2° iustis rationibus fundata, 
3 rationabilia per oppositum ad sensibilia, invisibilia ad visi- 
bilia. Quae enim videntur temporalia sunt, quae autem non vi- 
dentur aeterna, ut ait Apostolus. 

30 Dec. Angelus Domni iuxta illos (pastores) ef claritas 
DEI circumfulsit illos, non alios. O dispositionem humilitatrs, 
paupertatis, simplicitatis, vigilantiae ... Invenietis infantem. . . 
invenietis, hoc vobis signum ... lpse Infans se inveniri faciet 
a vobis. 

31. Et subito .. . militiae caelestis, laudantium DEUM. Gau- 
dium Angelorum in tanta exaltatione hwmanae naturae. Af- 
feetus prfeetae caritatis, quae invidiam (daemonis) non novit, 
et sola DEI voluntate beata est. 





Nativitas. 








300 RELIQUIAE COGITATIONUM 








1838. 


E. 13 Ian. Procidentes adoraverunt eum. DEUS meus ...Quo- 
E modo meus si DEUS? et quomodo DEUS, si meus? Sed DEUS 
Salvator, vere meus, mihi datus, mihi natus, mihi totus im- 
pensus. 
21. Erat subditus illis, et hoc ex voluntate Patris, et huie 
ministerio etiam applicari potest: in his, quae Patris mei sunt, 
oportet me esse. ; 
23. Cuius non sum dignus solvere corrigiam calceamenta. i 
Quam verus sensus de Christi dignitate! Sed quid mihi sen- 
tiendum, qui... manibus traetem et in cibum sumam! 
E. S. Io. B. 25. Ego vox clamantis, non clamans ipse sed vox claman- 
: lis, merum instrumentum gratuito electum; poterat enim alio 
b. quoeumque uti Dominus ad hoe ministerium. Quam vera humi- 
"à litatis solidae ratio! 
Passio. 10 Febr. Quod natum est ex carne, caro est. Et eheu! quod 
À natum est ex carne, eum suis miseriis, durat usque ad mortem. 
E 9 Mart. Facta autem et contentio inter illos. Modo anxii 
À ae dolentes quaesiverant : numquid ego sum, Domine. Vix Chri- 
3 stus de gloria sua post Iudae diseessum locutus erat, et iam 
obliti anxietatis contentionem instituunt. Ita mihi a desolatione 
ad consolationem transeunti. Ut ubique defectus et miseriae! 
Cor dilatatum cavendum ne fiat eor tumens. 
1 6. Tristis est anima mea, coepit taedere. Qui sensus SS. 
- | Cordis... Pro toto genere humano vitam ponit ...et tam multi 
perituri...! 
Dl 18. Amodo videbitis Filium hominis ... Ita hoc non tacet 
Christus, sed loquitur, licet sciat non profuturum Caiphae ete. 
Ad ealumnias et falsa testimonia tacet, quia manifestuni erat, 
ealumniatores ex passione loqui et rationem abiecisse. Respon- 
E. de stulto ... ne respondeas stulto ... utrumque Dominus servat. 
b. 15 Mai. De fine. Servire DEO, facere voluntatem DEI, ubi 
) nota est; ubi vero voluntas DEI non cognoscitur, securius est 
4 illud eligere quod est contra voluntatem meam. Haec enim prae- 
E cipuum voluntatis DEI impedimentum. 
* 24 Ascensio Domini. Viri Galilaei, quid statis... Repre- 
henditur inoperosa speculatio et contemplatio caeli, nune agi- 
tur de serviendo DEO de Eius facienda voluntate. 
b. Spiritus S. 27. Spiritus Sanctus, Advocatus, postulat... 1° Facit ut 
E eognoseamus nostras necessitates spirituales, 2? sumus absque 
Spiritu S. indigni conspectu Dei, 3° absque Spiritu S. nescimus 








TENES T € 


TTE 


cos iia 


LES cR 


ETE pe an 


Urt eps 


mae RH NL ERE e. de 


paf c mar 


p 








1838 301 








quomodo orare oporteat, 4? Spiritus S. excitat gemitibus ine- 
narrabilibus. 

11 Iul. Et virtus Domini ad sanandum eos ... pro Visita- 
tione Sanetissimi. 

12. Non veni vocare iustos sed peccatores, non est opus bene 
habentibus medico, sed male habentibus. Quam bene dicitur: 
misericordia Domini super ommia ... 

9, 10 Aug. Pater noster, qui es in caelis .. . applicandum ad 
SS. Sacramentum. 

1l. Lucerna corporis ... oculus... Non sufficit oculus nec 
lux sine oeulo, ideo Zllumina oculos meos; illuminatos oculos, 
pro recta intentione. 

26. Festum purissimi Cordis B.V. Mariae. Cor purissimum, 
non modo a culpa, sed ab omni inordinatione; semper intentio 
recta et pura et in electione mediorum pariter. 

9 Sept. Dominica 14. Sine te labitur humana mortalitas, in 
me, in meis, in omni Collegio, Provincia. 

11. Oves, serpentes, columbae, triplex qualitas hominum 
apostolieorum. 

20. Ego sum panis vivus ... caro mea vere est cibus .. . Fi- 
des, sed si viva, quomodo non producit actus admirationis, ado- 
rationis, laudis ete.! Justus ex fide vivit. 

23. Tua nos, Domine, gratia semper et praeveniat et se- 
quatur. Gratia est misericordia, sed plus quam misericordia, 
non modo miseris subveniens, sed ex miseris beatos faciens. 

5 Nov. [esu, Praeceptor, miserere nostri. Si miseriae spi- 
rituales ita sentirentur ut corporales, quam ferventer orarem! 
Petam, ut eas cognoscam, et bene compellabo Dominum: prae- 
ceptor. 

Ite, ostendite vos ... Solet Dominus aliquid exigere et qui- 
dem non sine abnegatione proprii iudicii in iis quae iniungit. 
Ita passim. 

6. Iesus perrexit in montem Oliveti, et diluculo ... in tem- 
plum ... et omnis populus ad eum ... Omnis populus ad eum, 
et tamen nemo invitabat, nemo excipiebat. Talis est hominum, 
etiam quibus ob benefaeta gratiosus sis, gratitudo. 

7. Veritas liberabit. Servus est peccati, servus est qui alie- 
nam voluntatem sequitur et sequi cogitur, quantumvis sibi du- 
ram et molestam. 

8. Ut manifestentur opera DEI in illo. Haec ratio omnium 
quae eveniunt, ad purgationem, ad üluminationem, ad unionem. 

9. Lutum super oculos ... et lavare in natatoria Siloe ... 
Noverim me, noverim te, cognitio luti mei et purgatio per 
Christum. 














à 


B 
M 


E LEE ne 








CARRE SET 
RNC 


NE Pr E 





m NL 


Visitatio. 


302 RELIQUIAE COGITATIONUM 








22. In ipsa hora exsultavit ... Hic semel, in quadam hora, 
exsultasse legitur Dominus, gaudens quod nomina discipulorum 
seripta essent in caelis, ceterum vix umquam exsultasse, ga- 
visus esse legitur. 

25. Dominica ultima p. P. Excita, quaesumus Domine. Exci- 
landi sumus, vel a morte vel a somno. Surge, qui dormis ... 
Ego dormio et cor mewm vigilat, ait sponsus; nobis contra di- 
cendum: £go vigilo (curis temporalibus) e£ cor meum dormit, 
cor, affectus in DEUM. Excita, Domine... 

18 Dec. Quae eum Elisabeth et Ioanne B. ad Virginis salu- 
tationem gesta sunt, quam magna, momento facta et occulte, 
mundo inscio. 

23. Dominica 4. Adventus. Quod nostra peccata praepe- 
diunt. Intellexi defeetuosam esse humilitatem in meo mihilo 
fundatam; hane enim et in Sanctis et in ipsa B. V., et in ipsa 
Christi humanitate locum habere; in me vero non modo mihilum 
illud, sed peccata, peccata, peccata innumerabilia, humilitatis 
esse debere et esse motivum iustum et necessarium. 

25. Nativitas D. N .... Sub peccati iugo vetusta servitus. 


Semper idem nobis petendum, dum vivimus, quia servitus ista . 


durat. Perfecta libertas non nisi in patria caelesti. 

lesus Puer ... Laudo et ago grates ... 

26. Filiwm primogenitum, multi filii spirituales secundo ge- 
niti, sed hi multo dolore Matris. 


1839. 


6 Ian. Stellam. Magi adverterunt, intellexerunt, secuti sunt 
generose, constanter, fideliter; ita ego debeo inspirationes ad- 
vertere, intelligere, sequi, sed eheu! 

24. De filio prodigo. Quid est, quod homines ubi de salute et 
praedestinatione agunt, semper videantur non in homine cul- 
pam perditionis quaerere, sed quasi in defectu gratiae? Et ta- 
men. c. 

21. Dominica Septuagesimae. Iuste pro peccatis nostris af- 
fligimur. Ut minor sum omnibus miserationibus Dei, ita minor 
est poena omnibus peccatis meis. 

12 Iun. Peccatores ... ut audirent eum. Ecce, Pharisáei ut 
observarent, ut caperent in sermone, ut tentarent; quanto me- 
lior eonditio peccatoris humilis, prae praetenso iusto superbo! 


2 Tul. Exsurgens ... cum festinatione. Tantus ardor non ad 


salutandum solum, sed ad sublimiorem finem. Quanto festinan- 
dum ad gratiam! 























1839 303 





3. Ut audivit salutationem, quanta vis Spiritus! O si con- 
tionatores... aut etiam in privato sermone Spiritu animati! 

4. Benedicta tw... Laudes Mariae inspirat Spiritus San- 
etus. 

9. Magnificat... Mater Domini extra se rapta, totum in 
DEUM refundit. 

6. Compulit ... Et ipse solus in montem, post miraeulum 
panis fugit honorem... Nulla ratio maioris boni, fructus ami 
marwm,....quam vanae illusiones hominum! 

16, 17. Magister bone, quid boni faciam? Haee oratio est 
mihi facienda. 

Haec omnia observavi. Ego ita dieere non possum et nihi- 
lominus lieet indignum Domini intuitu, dilexit me! 

22, 23. Operart in vineam, quanta liberalitas in lege gratiae 
brevi tempore laborantibus, et tanta eopia gratiarum! Vinea, 
labor gravissimus in prima plantatione et renovatione, via pur- 
gativa. | 

6 Sept. Feria 6*. SS. Cordis Iesu devotio in eo potissimum 
ut interiora Domini ponderemus et Cordis amorem tenerum ac 
fortem sentire, et eum eo dolere et cum eo amare DEUM disca- 
mus et proximum, et iniurias eius reparare studeamus. 

Omnia exteriora Domini nonnisi umbra interiorum Cordis. 

12. Sic DEUS dilexit ... ut filium unigenitum daret. Re- 
latio intima inter diligere et dare. Ita ego, si amo opere et 
virtute. 

14. Ego cum exaltatus fuero a terra. Dominus Iesus de fu- 
tura morte sua, euius omnes cireumstantias tam horrendas di- 
stinete cognoscebat, quomodo loquitur semper? Quanti fecit 
amor eius omnia illa tormenta eum tantis ignominiis! 

15. Et nomen Vàrginis Maria. Nominis devotio iustissima, 
quia nomen omnia illa excelsa exprimit, quae alias per partes 
exprimi vix ae ne vix quidem possunt. 

'Quam vere dietum : e£ ipsi nihil horum intellexerunt. Quo- 
modo post annuntiatam futuram passionem petiverunt duo: 
wnus a dextris, unus a. sinistris ... nee ceteris melius dispositi 
quam hi duo. Nescitis quid petatis, duplici sensu: si de regno 
meo in hoe mundo petitis, crucifigi mecum a dextris et a sini- 
stris, si in altera vita, hoc quam sublime sit nescitis, est enim 
Patris mei dare cui voluerit. 

26. Homo quidam nobilis abit in regipnem longinquam. 
Hie nobilis Christus Iesus solus, vere nobilis, omnes enim ce- 
teri degradati. Totum de Christo in caelum ad regnum eapescen- 
dum abituro et.... reversuro ad iudicium. | 

7 Oct. Dicite quia Dominus his opus habet. Christus Rex 
vere et plene, quia regnum habet in se, non dependens ab ex- 


SS. Cor Iesu. 











304 RELIQUIAE COGITATIONUM 


terno ambitu principum et exercituum ... Rex etiam nudus in 
cruce. 

8. Quam bonum ae beatum est hune Regem sequi, huie ad- 
haerere Regi immortali, cutus Regni nom erit finis! | 

12. Post Hosanna, post miracula in Templo faeta, vesperi 
sero, a nemine invitatur, exire extra civitatem hospitium quae- 
siturus cogitur. En hominum gratiam! Etiam boni respectu hu- 
mano, timore pharisaeorum dissimulant, non audent. Cavete ab 
hominibus, nolite confidere, si etiam non adversentur, tamen 
deserent. 

24. Amen ... misi granum frumenti... Admirabilis simili- 
tudo ad explieandum fructwm spiritualem produeendum per 
contraria; ita mihi, ita Societati. 

25. Cadens in terram, humilitas , .. . mortuum fuerit, morti- 
fieatio, ... multum: fructum affert, ecce fructus... Et fructum 
et mereedem Dominus ubique proponit et promittit in sui se- 
quela. Nempe crux amabilis, non in se, sed ob suos effectus 
et fructum, ut in ipso Christo. Sie: qui mihi ministrat, ... ubi 
sum ego et minister meus erit,...honorificabit eum Pater meus. 

26, 27. Nunc anima mea turbata est etc. O Iesu, propter 
nos et ad exemplum nostrum £urbatus in parte inferiori, postea 
etiam £ristis, quod plus significat. Sed utrobique monstrat quid 
agendum in £urbatione vel in tristitia. 

28. [In consideranda Domini Iesu benignitate coniungenda 
contemplatio maiestatis, ut reverentia fiduciae semper unita sit, 
et timor sanctus amori. 


3 Nov. Dominica 4* p. Epiph. Oratio Deus qui nos etc. Mi- 


seria nostra triplex : fragilitas, pericula, peccata. 

9. F'ecit nuptias filio suo. Quae dignatio, quod Filius DEI 
desponsaverit sibi naturam humanam, tam foedam, tam mi- 
seram! 

Misit, vocavit ad nuptias, nolebant venire. Omne malum 
a voluntate hominis. Non vult, non quod non possit aut quid 
desit ex parte DEI. 

6. Hoc est maximum et primum mandatum. Ergo amor 
DEI, si huius causa me agere, me vivere humiliter per miseri- 
cordiam DET conscius sum, erit mihi scutum, thorax impenetra- 
bilis, erit pallium, quo securius me involvam in omni tempestate. 

10. Dominica 5°. p. Epiph. Familiam tuam etc. Deus Pater 
familias, a quo solo omnis nostra felicitas, in quo omnis spes. 
Familiam, animam meam, Societatem, Ecclesiam, continua pie- 
tate custodi. Totum est opus hoc pietatis huius Patris, Patris 
magis quam Domini. 











1838 : 305 








17. Dominica 6*. p. Epiph. Semper rationabilia meditantes, 
l1. e. non earnalia, non mundana, non sensibilia et visibilia, sed 
rationabilia. Quanta mentis et cordis puritas, ex qua dein et 
dicta et facta; de bono thesauro bona. 

18. Tunc videbunt Filium hominis ... plangent omnes ... le- 
vate capita vestra... Fides, timor, spes, caritas et gaudium de 
Christi gloria. Adveniat regnum tuum! 

20. Vigilate itaque omni tempore orantes, ut digni habea- 
mini fugere ista omnia et stare ante filium hominis. Quam plena 
sensibus verba! 

26. Unicuique secundum propriam virtutem. Quomodo, si 
nemo quidquam ex se habet virtutis propriae? Scilicet fidelitas 
primae gratiae meretur alteram, et ita propria fit. Sed eheu, ... 
quid mirum, si parum accipio? Domine, multum accipio praeter 
omne meritum. 

29. Intravit satanas in Iudam, unum ex duodecim. Hoc 
omnes Evangelistae notant. Ita seilicet iuxta meditationem de 
duobus vexillis, nemo immunis relinquitur a tentationibus dae- 
monis, et prima tentatio cupiditatis, etiam in luero exiguo. La- 
tro in eruce salvatur, Judas Apostolus... 

90. Coenaculum grande stratum, anima mea angusta et in- 
ornata. 

1 Dec. Dominica 1°. Adv. Imminentia peccatorum pericula, 

2. De Incarnationis Verbi Mysteriis. 1°. Generis humani 
misera conditio sine Redemptore, massa damnata, cuius ego 
pars... Quid mihi debetur? Si nihil boni facio, saltem patiar 
utinam! 

3. S. Franc. Xav. Instrumentum gloriae DEI. Et ego? ... 
Eheu... ! Sed si ineptum, rogandus DEUS, ut meo loco alium 
sibi sumat instrumentum. O! si non impedirem divinam manum! 
Numquid securis, serra... | 

14. Turbata in sermone eius, cogitabat. Turbatio B. V. et 
erat ex virtute humilitatis et verecundiae (in mulieribus) et non 
fuit perturbatio. Ex virtute... et virtutem produxit summae 
prudentiae, nec rationis imperium praevenit nec turbavit, nec 
actus irrationabiles produxit. Contra in me. 

16. Invenisti gratiam. Humilitas dispositio ; gratia DEI est, 
si nostra uti opera dignatur, et gratia etiam hominum, si no- 
stris ministeriis utuntur. Non nos benefactores, sed illi et super 
omnes DEUS. 

23. Edictum Caesaris. Superbia, avaritia et durities, co- 
gere omnes, etiam pauperes, ire in propriam civitatem et ibi 
profiteri et solvere tributum. Sed Maria et Ioseph non murmu- 
rant. lesus infans in utero docet Matrem, Mater sponsum. 7/le 
regit .... Inspirationum divinarum divina virtus. 


20 


Inearnatio. 


Annuntiatio. 


Nativitas. 


| PAST 
PART UE 


n 


SAT 











Pastores. 


LT 74 
Meaoi. 


Fuga in Aeg. 


Inventio in templo. 


Nuptiae. 


Venditio in templo. 


306 RELIQUIAE COGITATIONUM 








24. Ascendit Ioseph ... Iter laboriosum, ita eligente et dis- 
ponente Filio DEI. Omnia eontraria iis, quae mundus amat. 

30. Invenietis infantem. Quomodo invenietis? Utique du- 
cente DEO. Fidueia in Illo... Donum humilibus et mortificatis, 
ut his pauperibus pastoribus. 


1840. 


9. Tan. Qui cum audissent regem, abierunt, perdi tempus 
existimantes, si haererent in aula ultra necessitatem. Mihi par- 
cendum tempori, in colloquendo, in visitationibus, etiam neces- 
sariis, ne ultra necessitatem prolongentur. 

10. Videntes stellam gavisi sunt. Consolationis duplex frue- 
tus, cordi dilatatio per gaudium et lumen intellectui; mens et 
cor iuvantur. 

11. Intrantes ... invenerunt puerum cum Maria. Quam di- 
verse vident oculi interni et externi! Puerum et matrem, primo 
puerum eognoverunt et ex pueri dignitate matrem. 

12. Dominica. Vota supplicantis populi caelesti pietate pro- 
sequere. 

99. Tunc Herodes... occidit. Tunc, eum iam S. Familia 
fuga arrepta in tuto esset. Ita tempora disponit Dominus. 

24. Maria et Ioseph quaerentes Iesum ... Sollicitudo sine 
defectu, seilicet exercebant humilitatem, resignationem et sol- 
lieitam euram et operam sine anxietate, sime pacis iactura. 

26. Dominica 3*. p. Epiph. Omnipotens sempiterne Deus, 
infirmitatem. nostram propitius respice. Infirmitas dicit po- 
sitionem abiectam virium, infirmus plus est quam non firmus, 
infirmitas nostra omni ex parte omnipotenti pielate indiget; 
atque ad protegendum mos dexteram tuae Maiestatis extende. 
Videtur alludere ad Evangelium de leproso. 

29. Lex per Moysen data est, gratia per Iesum Christum 
facta ... Ita Constitutiones et Institutum et Adnotationes per 
hominem, gratia per lesum. Christum. 

In medio vestrum stetit. lesus in medio nostrum, ad Illum 
recurrendum in omnibus, praesertim mihi, ut per Eius gratiam 
proficiamus. 

4 Febr. In nuptiis. Et erat Mater Iesu ibi, Quam felix do- 
mus, ubi adsit Mater Iesu ! ... Quid faciendum, ut invitemus; 
quid ut retineamus! 

6. Cum fecisset quasi flagellum. En Domini mansuetudinem 
in ipso zelo et vindicta! Ita scilicet in hac vita iustitia Christi 
non in furore. 











1840 307 








9. Dominica 5*. p. Epiph. Familiam tuam ... DEUS, licet 
Dominus tamen amat Pater familias vocari. In familia sunt filii 
et domestici et servi. Familia Domini et Ecclesia et Societas 
et anima eum suis potentiis et corporis sensibus. 

Sola spe gratiae caelestis innititur, non gratia sed spe gra- 
tiae, et hae sola quia gratiam an habeat neene ignorat, sed om- 
nino sperat et hae spe nititur. . 

14. Socrus Simonis ... rogabant eum pro ea; orandum. 
Etiam ipse Christus in desertum et ibi orabat, debuit orare, 
lieet etiam sine oratione ipsi deberetur. Postula a me, et dabo 
tibi gentes hereditatem tuam. 

17. Daemoniaci apud. Gerasenos. Quid non faceret in ho- 
mines tyrannus ille, nisi lesus nos liberasset ab eius tyrannide! 
Qualiter animam ageret! Rogavit, ne eticeret extra regionem, 
non quod ipse minus pateretur, sed quod magis nocere posset 
hominibus, hostis humanae naturae. 

19. Et virtus Domini ad sanandum eas. Confide, fili, remit- 
tuntur... Benignitas Domini non improperat sed peccatorem 
vocat filium. 

23. Dominica Sexag. DEUS ... in nulla nostra actione con- 
fidimus. Hoc utinam intime sentiamus! Tum gratiam Redemp- 
toris, cum ex misera stirpe humana eligit tales, qualis doctor 
gentiwm, qui sint protectores universales. 

26. Haemorrhoissa, humilis et confidens. Si tetigero tan- 
tum ... Accedite ad eum et illuminamina, in SS. Sacramento, 
et purgamini et sanamini et solamini et confortamini et profi- 
cite et perfectionem persequimini. 

27. In archisynagogi puella mortua resuscitanda quanta be- 
nignitas Salvatoris! Si tanta eius misericordia pro mortua, 
postea tamen iterum moritura (idem in reliquis miseriis cor- 
poralibus) quanto maior pro necessitatibus spiritualibus. 

De Domini passione. Merito Dominus toties de passione 
sua praemonuit, quia utique longe magis supra humanum 1in- 
tellectum passio Domini, quam eius miracula et gloria. 

Ecce, Mater tua. lesus postquam se totum suaque dedisset, 
tandem etiam Matrem nobis donat! Scilicet omnis Ipse et om- 
nia sua nobis ... ) 

21 Sept. Consummatum est. Ita si post singula opera mea 
dicere possem! Saltem £endendwum ad illam perfectionem inten- 
tionis et actionis. 

23. Pater, in manus tuas commendo spiritum meum. Ita 
orandum mihi pro spiritu meo, Societatis, sociorum, superio- 
rum, item Ecclesiae, cleri. De spiritu omnis cura; de fortunis, 
de fama ete. parum refert. Spiritus sollicite commendandus. 

2 Nov. Antequam vadam et non revertar ... 


Passio. 











EX 
b. 








Nativitas. 


Wo BPO d T o ET 
d "E 


308 RELIQUIAE COGITATIONUM 











5. Unus vestrum me traditurus est. Quid si diceretur: 
unus de Societate, unus de romanis, de domo professa, de curia 
generalieia! Nonne mihi timendum foret, ne is unus ego es- 
sem? | 

17. De Incarnatione. Personae, homines, miseriae ex ma- 
litia; si primus homo non peceasset, fortasse non fuisset melius 
genus humanum, fuissent etiam bomi et mali et hi tum sine 
remedio! 

18. Divinae Personae in sua aeternitate vident, decernunt. 

19. Angelus Gabriel DEI voluntate beatus; fiat voluntas 
tua sicut in caelo ... 

23. Annos 55 eomplevi... eheu, quam vaeuos! Quam nihil 
est, quod egi! Notum fac mihi, Domine, finem meum, ut sciam, 
quid desit mihi. Si rationes ineam, accepti multum invenio, dati 
autem nihil; nam si quid boni, etiam ad rationes accepti trans- 
ferendum. Summa remanens: miseriae et Domini misericordia, 
in qua spes omnis. {n nobis doma tua multiplices et tempora 
nostra disponas. Ex Posteommunione Missae. Via vitae meae 
plena putredinis peccatorum et luti negligentiarum et pulveris 
defeetuum infiniti. 

13 Dec. Dominus tecum, applieatum mihi, sed an ego cum 
Domino? 

15. Ecce concipies in utero. Apparet ex his verbis angeli, 
turbationem B. Virginis natam ex sermone angeli, quo dixerat : 
Benedicta tu in mulieribus. | 

16. Si Spiritus S. superveniret in me et simul virtus altis- 
sini obumbraret, pervenirem ad agnitionem mei sine pusilla- 
nimitate, ad agnitionem DEI sine praesumptione, multa bona 
facerem nec intumescerem, timorem eum amore coniungerem 
et eum fidueia. Sed hoe DEI opus. Non eril impossibile apud 
DEUM omne verbum. O Domine, o Domine, quam bene in Se- 
ereta huius hebdomadae (Dom. 3 Adv.) oramus, ut salutare 
suum in nobis mirabiliter operetur. 

20. B. Virginis humillimum illud « fiat » praeparavit illud 
infinitum fiat, quo Verbum inearnatum est. 

24. In Christi Nativitate visibilia vilia, mvisibilia summa. 
Sie passim et fere hae proportione, quo plus eo minus. 


1841. 


9 Ian. Cognitione me? video abyssum tenebrosam DEI vero | 


lucem. 

10. Dominica infra oct. In oratione, quam bene caelestis 
pietas imploratur, ut et quae agenda sunt videamus ... Est tota 
caelestis. 





À 
1 
4 
4 
N 


TIME ee 


er M gm ge pe PONE 


C Lv um wn 


X i AN CN PEE PR eR n 


C 


M um em 


oer d 


ETT PLI À 


EN. T ERES MR re 


c ir a metri M eia 


"x Ac 


ER 


—— 








1841 : 309 





29. Venite post me (hoc primum), faciam vos fieri pisca- 
tores hominum (hoc secundum). 

Ecce nos reliquimus omnia, etiam nos ipsos et iudicium et 
voluntatem propriam. . 

2 Febr. B. Virgo hilariter sacrificium suum offert itemque 
Infans divinum, scilicet abhorrent quae mundus amat, amant 
quae his adversantur, tertium modum humilitatis. 

7. Dom. Septuagesimae. Qui iuste pro peccatis nostris af- 
fligimur, nostra peccata, propria et Societatis et in tota Eccle- 
sia, ut communio Sanctorum in bonis ita et in malis participatio 
eum membris omnibus ... Eheu, ex parte nostra plus mali quam 
boni, sed in eapite Christo, in V. Maria, in sanetis superabun- 
dantia bonorum. Semper vero iuste affligimur et ut eramus 
digni non accipimus. 

9. Impleverunt usque ad summum, ita abundem ego in eom- 
portanda aqua exhortationum mearum, quam Dominus conver- 
tat in vinum. 

10. Post miraculum Maria certe gavisa est ob gloriam Fi- 
lii et ob opulentiam sponsi, sed numquid sibi quidquam tribuit? 
Nil eerte, ne orationi quidem suae, vere humilis. Orationes 
meas si exaudiret DEUS, quantum fuerit superbiae pericu- 
lum!... Humilitas, humilitas. 

De Domini Passione ex P. de Ponte. 

12. Passio Domini in satisfactionem peccatorum ex tripliei 
coneupiscentia. 

14. Omnis conditionis homines Dominum persequuntur, 
quia pro omnibus patitur. Illi quidem immensum augent debi- 
tum generis humani, sed Christi meritum infinitum pretium et 
superat omnia. Ita porro electorum patientia cum Christi me- 
ritis unita compenset peccata persecutorum. 

15. Patitur pro omnibus et pro omnim omnibus pecca- 
lis... Grandis fiducia veniae, mihi et aliis sine termino. 

23. Si non potest hic calix transire, misi bilam Mlum ... 
Nos calicem plenum abominationibus peccatorum miscemus, 
quem Domino bibendum porrigimus. Ille suscipit et amarum 
calicem bibit usque ad faecem, et nobis vicissim stillam huius 
gustandam praebet, ut fruetus passionis reddamur participes. 


28 Oct. Domine, si tu es, iube me venire ad te super aquas. 
Meum studium sit, omni eura sie me habere, ut merear audire 
ego sum. Tum fidenter aquas laborum et tribulationum ingre- 
diar et super ipsas, DEO iubente, ad ipsum perveniam. 


Apostolorum voca- 


tio. 


Purifieatio B. M. V. 


Cana. 


Passio. 


Hortus. 


Tempestas. 


EG NME 


FE C ERES MET ES TE, SC PR 
































Iudas. 





rum. 








Missio  Apostolo- 


310 RELIQUIAE COGITATIONUM 








1842. 


- 12 Febr. Christus pretio inaestimabilis venditur a luda. 
Ego emere Christum debeo, sed quo pretio? Me dando et m1- 
serias meas omnes et sollicitudines ac labores; semper parum 
dedero, immo gratis Eum mihi comparabo. 


Sept. Petrus, post praeclaram Deitatis Christi confessio- 
nem et accepta illa tanta encomia et promissa, moz offendit. 
Domine non erit tibi hoc! Ita nec DEI lumina nec virtus etc. 
reddunt vel sanctum virum expertem erroris et peccati... Non 
sapis quae DEI sunt, sed quae sunt hominum. Quanta lux in 
istis verbis, ad sensa nostra discutienda et maerores et gaudia! 

] Nov. Saneti in eaelo beati, quia uniti eum voluntate DEL, 
vident bonam et sanctam in omnibus. Haee beatitudo fide in 
hae vita. Possidemus Christum DEUM in Eucharistia, quomo- 
do non beati? Quia in eorpore? Sed quid si anima esset sepa- 
rata a corpore? S4 munda esset, utique. Mundities animae pro- 
euranda ut beatitudinis capax sit. 

10. Animam meam pono pro ovibus meis, Christus victima, 
sanctifico pro eis meipsum. 

14. Designavit Dominus ... et misit illos... quo eral ipse 
venturus. Viri apostoliei debent esse designati a DEO, missi 
ab ipso, ae tum necesse est, ut ipse veniat quo illi eunt, secus 
nihil efficient. 

15. S4 fuerit ibi filius pacis etc. Liberum arbitrium eorum 
ad quos mittuntur diseipuli Christi. Si non admittant doctri- 
nam pacis, non ideo frustra missi, frustra praedicarunt: ad 
vos revertetur. 

16. Vae tibi Corozain... Gaudete quia nomina vestra scripta 
sunt in caelo. Quam varia argumenta pro varietate persona- 
rum! Haee imitanda in animarum ministerio. 

17. In illa hora exsultavit in Spiritu et dixit: Confiteor 
libi, Pater ... Profundum mysterium exsultationis de reproba- 
tione superborum et de electione humilium. Z£em illud : cut vo- 
luerit Filius revelare. 

19... tentans cun. Prudentiam docet Dominus, qui inter- 
rogantes subdole Ipse interrogando respondet. 

20. Maria sedens secus pedes Domini audiebat verbwm Il- 
lius. Imitanda et audiendum quid loquatur in me Dominus. 

21. Ex antiphona: Beata DEI Genitrix, sola sine exem- 
plo... Beata, et iam in tribulationibus et sub cruce, sicut sem- 
per benedieta, quia semper unita eum DEO Eïusque Sanctis- 
sima voluntate... Sicut in caelo et in terra, 











1844 311 





23. Tua in nobis dona multiplices, et tempora nostra dis- 
ponas. Postcommunio. 

18 Dec. Joseph, fili David, noli timere... Quam blande 
nune, eum in tribulatione est loseph. Ita Dominus blanditiis 
utitur erga afflietos, modo servetur fiducia et humilitas. 

27. S. Ioannis. Tres stationes, 1° in monte Thabor, spes 
gloriae; 2° super pectus Domini, contemplationis solatium; 
3° sub cruce. 

29. Infantem, innocentia et silentium, pannis involutum h- 
bertatis sacrificium, positum in praesepio paupertatem et mor- 
tificationem. 


1843. 


1 Apr. Jesus autem responsum non dedit li... Terribilis 
poena sed iustissima. Quoties eam ego promerui, toties infide- 
lis DEI inspirationibus. 

13 Iun. Zachaeus, cupiebat videre Iesum et mon poterat 
prae turba. Sie ego impedior multitudine curarum et negotio- 
rum. Ef ascendit in arborem sycomorum. Mihi remedium abne- 
gatio et mortifieatio et sedere solitarius et tacere, et levare me 
supra me hoc medio. 


1844. 


16 Apr. In Incarnatione DEUS donavit se ipsum homini, 
donat in Eucharistia, donabit in gloria, certe non minus quam 
in praecedentibus mysteriis, ineffabiliter. Non solum mea sed 
me totum si dedero, quid fecero dignum tanto donatore? Et 
tamen... 

Iul. Circumcisio. In ea non ungues, non crines, sed viva 
caro scindebatur, ita mortificatio non in solis superfluis rese- 
candis. 

Fides magorum. Sancti per fidem vicerunt regna, alii dis- 
lenti sunt, secti sunt. Sanctorum victoria utrobique. 

Sept. Eleeti Apostoli £ales, ut sibi tribuere grandia illa, 
quae deinde operati sunt, ne possent quidem. Et mihi gratiae 
DEO agendae, quod ego £alis sim vocatus et electus, ut si quid 
reete fiat in Societate, nihil possim mihi vindicare, eum tam sim 
egenus et pauper, donis seu naturae seu gratiae. Nihil et mihil. 

In prima Apostolorum oboedientia, cum a Domino tam 
mirabiliter illuminati fuere in intelleetu et moti in voluntate, 
vix loeus fuisse videtur libertati et merito. Sed deinceps soli- 


Le A NUM es Er dt HT DUROS Toy SACS T = ua SUE i jp dior 
aa 7 d AS ET UT SETA "PS iN "7 Sue bb MADRE Y LP DD NE dio ve 
t v > ‘ " e y i AU PA j ERA Laye E Se REG 1 


Nativitas. 


Passio. 


Cireumeisio. 


Magi. 


Voeatio Apost. 





Tiras td de E NC PA TAN m j A NOE NON Tr TO OPA ERA Tay VONT Dale AMEL LL ELT 7 COP # MR qi da vid rs D 
À His cde ta SR sex esL rei AS bas MT CPE DA KP NN A NT ER UM RER SONT TER ERAN er PA [uy Ua 28. TTE, nf, 


312 RELIQUIAE COGITATIONUM 








E. ditas et firmitas in laboribus et tentationibus, illa scilicet he- 
E. roiea. Sie ferme nobis in religiosa vocatione... Centuplwm ac- 
cipiet, quale et quantum centuplum ubi vere omnia relieta sint! 
E Nov. Vos estis sal terrae. Donum grande DEI factum ho- 
mini earnali, ut sal dieatur et sit. Ego vero, qui sal esse debeo, 
E. | et hoe honore insignitus, heu, caro corruptibilis...! 





E 1845. 


3 Mart. Benedictus, qui venit in nomine Domi... In 
BACTO 2 

Sternebant vestimenta in via. Ego me prosternere coram 
| Domino et coneuleandum me dare, idque si fiat, honori mihi ae 
E felicitati dueere debeo. Fiat, fiat. Amen. Amen... 

; Passio. 13. Stabat tuxta crucem Iesu Mater eius. Quae umquam 
Mater adstitit supplicio filii sui sponte? Quid £alis Mater talis 
5 Fili, nisi divinitus impulsa, inexplieabile mysterium! Core- 
E demptrix. 
P 20 Iul. Omnipotentiam parcendo maxime et miserando 
3 manifestas, tum exspectando poenitentiam tum tandem pu- 
4 niendo eos, qui misericordiam contempserunt. 
: i Dee. In principio erat Verbum ... Infinita Verbi dignitas. 
E Et haee eum homine communicata, qualis stimulus ad sancti- 
" tatem, ne naturam humanam ad tantam evectam dignitatem in 
Ü nobis inhonoremus! 

Lux in tenebris lucet, in tenebris huius saeculi luxit sem- 
per et lucet lux Verbi, multis modis; vel ipsa mors, euius exem- 
3 pla quotidie ante oeulos, quantam lucem daret mortalibus, ni 
i caeci essemus voluntarii. 

6. Zacharias, ut censum poneret. Sanctus hie spiritu in- 
terno funetionem externam animabat; dirigatur oratio mea 
sicut incensum, ne in thuribulo meo carbones exstincti sint, 
E dum thus orationis offero. 

4 Exaudita est deprecatio tua... Non est probabile Zacha- 
E. | riam ównc orantem postulasse prolem a Domino, sed divina 
Bonitas desiderium pro petitione habet, etiam id non cogi- 
4 tantis. , 

E 7. Ioannes nascitur ... Parare Domino plebem perfectam. 
Is finis... quam pauci tamen... ! O altitudo... o humana ma- 
litia ! 

9. Zacharias ait: Unde hoc sciam? Mira difficultas, in ho- 
minibus ceteroqui bonis, in fiducia habenda de Domini boni- 
tate. Quam misera natura humana, quae tam parum digne de 
DEO suo sentit! | 




















^ 1846 z 313 








10. Liber Generationis. Domini fidelitas in promissis, ho- 
ininum peccatis non obstantibus... O Bonitatem! 

15. Quomodo fiet istud, quoniam etc. Docet B. Virgo nulla 
ratione, ne boni quidem vel maximi specie in voti violationem 
esse consentiendum; dispensationem non modo non quaeren- 
dam, sed nee admittendam. 

16. Grandia illa DEI opera in Nazareth et in domo Za- 
chariae mundo ignota manebant, agebantur abscondite, homi- 
num vero opera magnificantur pompose. Quantum interest in- 
ter veritatem et vanitatem, etiam in agendi modo, inter DEUM 
et mundwm. 

17. Magnificat anima mea Dominum. Quam bene haee laus 
in ore Virginis! Mihi vero: exsultent et laetentur ... et dicant: 
Magnificetur Dominus qui diligunt salutare tuum ... Ego vero 
egenus et pauper sum, DEUS, adiuva me. Haee mea oratio, 
miserere. 

18. Angustiae Ioseph et Mariae, tribulatio longe pretiosis- 
sima, in qua n4hil peccati euiuseumque, nihil offensae DEI. 

19 Dec. Elizabeth impletum est tempus et peperit. filium. 
Ita suo tempore concepta proposita in lucem, in opus educen- 
da... Magmificavi$ Domus misericordiam suam cwm ea. 
Omnis gratia Domini, etiam in Sanctos, misericordia. Quanto 
magis mihi peccatori sola misericordia exoptanda et petenda. 

20. Benedictus Dominus DEUS Israel. S. Zacharias in ean- 
tico non pro beneficio sibi concesso, sed pro concesso nationi 
suae et toti mundo DEUM laudat... Propter magnam gloriam 
tuam. Hie animus Sanctorum, minus de se magis de communi 
bono solliciti sunt. í 

26. Ext edictum... Dominus ab aeterno, dominus tem- 
porum, zempus illus edicti elegit suae nativitati, ut i£a ineom- 
mode nasceretur. En Spiritus Christi iam tum. 

28. Factum est autem cum essent ibi... Loquitur Evange- 
lista, quasi casu accidisset; seilicet humano modo loquitur, sed 
revera utique sie disponente ab aeterno ipso DEO. Ita quae- 
eumque nobis accidunt. 


1846. 


7 Ian. Herodes, credit ad turbationem et damnationem, 
non credit ad salutem. Mira caecitas passionis! 

8. Puerum cum Maria... Puer in sinu Matris, solo loco 
digno... Domine non sum dignus ... Illa sola placuit ... 

10. Et apertis thesauris, obtulerunt ... Non existimarunt 
Magi se magnum quid offerre, immo nimis beatos se, quod 


Annuntiatio. 


Visitatio. 


Nativitas. 


Magi. 








E 





Purifieatio. 


Nazareth. 


314 RELIQUIAE COGITATIONUM 





Puer dona non dedignaretur admittere. [ta, quidquid offeri- 
mus, de Domni donis ac datis. Magna et ineffabilis dignatio, 
quod accipere non renuat. Quam vere servi inutiles sumus! 

12. Responso accepto ... ne redirent ad Herodem. Mira et 
amabilis Providentia pro Magorum salute. Cuius Providentia 
non fallitur. Haec praesertim in eos, qui timent DEUM. et con- 
fidunt in eo. 

14. Postquam completi sunt dies purificationis Mariae. 
Tam grandia mysteria de Maria et Iesu tam simplici apposi- 
tione narrantur, ae si essent illae personae communes. Quanta 
confusio nostrae superbiae, qua nos et nostra esse aliquid exi- 
stimamus! Ah, DEUS omnia, ego mhil. 

15. Purificatio Mariae et oblatio Pueri. Ita scripta, ut tot 
ac tantae heroicae ac divinae virtutes absconditae erui medita- 
tione debeant. 

22. In signum cui contradicetur. Solatium Societati, ita 
tamen, ut nobis valde imperfectis, in multis merito contradici 
sentiamus. 

23. Tuam ipsus animam, solatium mihi in multis animae 
transfixionibus. 

24. Ut revelentur ex multorum cordibus cogitationes. In 
tribulationibus meis et Societatis revelantur cogitationes ami- 
corum et inimicorum, meae etiam imperfectiones, ut me nove- 
rint qualis sim. 

26. Puer autem crescebat. Infinitus et immensus, cui proin 
repugnat omnis accessio et incrementum, homo factus, propter 
exemplum nostrum crescit et confortatur, ut meam vitam sía- 
ionariam, confundat. 

3 Febr. Generatio viperarum ... Ego in iniquitatibus con- 
ceptus ... Vetus homo exuendus et induendus novus. 

4. Ioannes B. Non sum ego... Veritas, humilitas. Istud 
non Sum ego, non sumus nos, tenendum corde et ore pro cir- 
cumstantiis, ut cum forte laudamur dicamus : tales esse utique 
deberemus, non admittentes videri quales non sumus. 

7. Ecce Agnus DEI, qui tollit... Ita Ioannes. Non dicit : 
Qui £ollet, neque nos dieimus : qui sustulit. Scilicet semper £ol- 
lii, ut sustulit et tollet usque ad consummationem saeculi. O 
misericordiam, O fiduciae nostrae fundamentum! 

10. Post illa summa: Hic est Filius meus dilectus, lesus 
statim ductus in desertum. Quomodo non est usus tam bona 
occasione, ut praedieationis opus inchoaret ?... Humilitas 
prius doeenda Ipsi fuit exemplo quam verbo. 

18. Nemo potest accipere quidquam. O Domine; nolo plura 
a Te dona, quam quae Tu dare mihi volueris, neque enim tam 














1847 315 





dona tua mihi postulanda aut desideranda, quam gratia tua, 
ut tuis donis bene utar, et ante omnia ut in me fiat voluntas tua! 

19. Non sitiet amplius, fons aquae salientis in vitam aeter- 
nam. En quare non sitiet, quamvis dietum sit: qui bibunt me, 
adhuc sient. 

21. Cibus meus est, ut faciam voluntatem. Cibus, necessitas 
et delectatio vera in voluntate Domini. 

9 Apr. Feria 5 in Coena Domini. Sciens Iesus quia venit 
hora ut exeat de hoc mundo, ... suos qui erant in mundo ... in 
finem dilexit. Mundus locus laboris et aerumnarum. Iesus trans- 
iturus ex hoc mundo, et heu quam angusta, quam tormentosa 
via, suos qui erant et futuri erant in mundo, in finem dilexit. 
In finem, usque ad ultimum terminum vitae suae, et in finem 
usque mundi, quamdiu forent, qui sui essent. O simus tui, o 
bone Iesu! 

10. Pater, ignosce ... Nesciunt, quid. faciunt. In multis, in 
crucifixoribus v. g., vera poterat esse excusatio, sed Dominus 
ad omnes extendit, omnibus ignosci petit, et exaudierit Pater, 
ita ut propter hoc peccatum, si obstinatio et alia peccata non 
accessissent, non fuissent damnandi. Ita nobis orandum pro 
persequentibus nos, et culpa eorum deprecanda, ut S. Pater N. 
docet. 

11. B. Virgo in sua solitudine et desolatione magna in om- 
nibus, in dolore et amore, in fide, spe et caritate. O mater! 

28. Et virtus Domini ad sanandum eos. Dictum plane in- 
spiratum S. Evangelistae, extra historiae narrationem. O vir- 
ius divina, ad sanandwm. Ita Dominus in Eucharistia. 


1847. 


18 Dec. Peccator vel non agnoscit malum suum vel despe- 
rat veniam, Adam, Caïn. Christus Redemptor passione sua, et 
quantum malum sit ostendit, tanto documento iustitiae, et ve- 
niae spem, misericordia. O pietas! nullus umquam peccator 
veniam ne peteret quidem, nisi praeveniret misericors DEUS 
gratia sua. 

20 Exemplum 5S. Ioseph in vicissitudinibus eonsolationum 
et poenarum. | 

Poenae praecedunt consolationes et hae praeparant ad il- 
las ferendas, sensa caelestia dant: Gaudete et exsultate. .. Sed 
sensus humani dant tristitiam, taedium ete. Videndum qui sen- 
sus, modo uni modo alteri, in animo praevaleant. Et cavendum! 

22. Praeclara promissio et inde gaudium in loseph non 
dedere exemptionem a laboribus et aerumnis, immo vero... 


Passio. 


Inearnatio. 











Passio. 


316 RELIQUIAE COGITATIONUM 


——ÀAs. 





Plane ut ipsi Virgini Matri. Tales sunt gratiae divinae et be- 
neficia singularia DEI in hae vita. Utinam saperemus et intel- 
ligeremus! 

23. lesus desiderabat prodire ex utero Matris, non ut in- 
commoditatem illius carceris finiret, sed wnice ad gloriam Pa- 
tris et ad opus redemptionis. Oh! miserum amorem proprium 
indme.i.] 


1848. 


7 Febr. Quis vestrum ... numquid lapidem porriget ei... 
Pater caelestis, si quid quod noxium foret petitur, non conce- 
dit, sed quoties patres filiis, principes etiam subditis, petenti- 
bus concedunt pro pane lapidem, pro pisce serpentem, pro ovo 
scorpionem, nescientes aut non audentes respondere : Nescitis, 
‘quid petatis (?). 

7 Apr. Iesus post noctem illam, qua facie sputis foedata, 
alapis et colaphis tumida ae livida... Ita speciosus forma prae 
filiis hominum expiat primi Adam seelus ae posteritatis eius, 
qui DEI imaginem ac similitudinem in se foedarunt. Ita for- 
mam nostram reformat artifex. Nos autem revelata facie glo- 
riam Domini speculantes ... 

8. Quid sensit Iesus, eum pedem inferret in Praetorium, 
reprobatus, reiectus a populo electo et traditus gentibus! In 
Praetoriwm, ubi quae et quanta se manerent supplieia, non 
ignorabat... Malefactor! 


9. Rex sum Ego. Ex consequentibus Regnum: suum dieit . 


esse Regnum veritatis, ad quod illi pertineant qui sint ex ve- 
ritate, partes veritatis sequuntur. Adveniat Regnum tuum, Do- 
mine, ut eadat Regnum mendacii. Sim ego huius Regni, ut re- 
gnet in me veritas, quae suscepta ae dominans mihi, me vicis- 
sim regem faciet superiorem omnibus erroribus et vitiis, fa- 
ciens me vivere et agere in omnibus ex veritate, contra quam 
faciunt filii hominum, qui diligunt, vanitatem et quaerunt men- 
daciwm. 

11. Quid est veritas? ait Pilatus, et dorsum vertit Christo, 
et putaverit Regnum Christi non esse nisi aliquam ex iudaieis 
superstitionibus. Contempsit ergo, et ad populum dicens: ego 
nullam. invenio in eo causam, fastidiose dixerit, eum Christi 
et Iudaeorum contemptu, quasi diceret: Quid ad meum tribu- 


(1) Die 27 Mart. Pius IX invalescentibus Societatis et Ecclesiae hostibus re- 
sistere iam non valens, Servo Dei auctor fuit, ut Roma proficisceretur. Qui iter 
exsilii aggressus Massiliam se contulit, unde annis 1848 et 1849 Societatis domos 
plurimas in Gallia, Germania, Belgio, Formats Anglia, Hibernia visitavit. Mense 
Aprili 1850 Romam rediit. 





BREST Y o 











1848 317 











nal deduxistis quaestionem de vestris somniis, de vano aério 
hegno...? Et haee Dominus audivit, et sustinuit ad servorum 
suorum solatium, eum veritatem a se praedieatam inter fabu- 
las aniles amandari vident, et contemni a superbis saeculi as- 
seclis. 

12. lesus autem tacebat, ita ut miraretur Praeses vehe- 
menter. 1° Ubi non est auditus, non effundas sermonem, ubi 
rationis lumen passionum violentia exstinxit; 2? morti sese ipse 
addixerat; 3° expiat loquacitatem et gratiam impetrat custo- 
diendi linguam, et exemplum praebet. 

14. B. Virgo sub cruce. Magnum miraculum fuit B. Virgo, 
miraeulum puritatis et sanctitatis, miraculum amoris et do- 
loris. 

18. Flagellatio, spinae, contumeliae crudeles, arundo ... 
Vere tradidit semetipsum pro me, non dubitavit manibus tradi 
- nocentiwm. Quid magnum fecero, si me éradidero manibus Do- 
mini probandum, exereitandum, quocumque modo, in corpore, 
in anima, in me ipso, in Societate. Quodeumque tibi applicitum 
fuerit, sume. 

22. Anima Christi in eorpore libera semper et domina, ta- 
men in vita mortali poenalitatibus subiecta, quia ipsa voluit, 
statim ubi separata a eorpore, beata plene et in aeternum. Uti- 
nam anima mea a eorpore mortis huius soluta, statim ita... 
ad gloriam capis. 

24. Quanta erat Domini Iesu infamia lerosolymis, quanta 
discipulorum eius deiectio, ineredulitas, certe fidei imminutio, 
in omnibus, praeterquam in B. Virgine... et tamen Rex glo- 
riae in resurrectione triumphat. Societatis in hae calamitate 
longe minor infamia, etiam apud inimieos et infirmos, ergo 
confidamus in Domino. 

25. Maria Magdalena, ut sociae eius itemque discipuli, in 
fide et spe defecerant, sed caritatem, amorem erga Christum 
servarant. Ita defectus illi non impediverunt, quominus beni- 
gnissimus lesus illis se redivivus exhiberet sibique emendatas 
uniret. 

Quid tristius, quam si omnia, quae accidant, fiant nutri- 
menta superbiae, eum deberent esse humilitatis! Omnia facile 
obtinerem a DEO, si vere humilis essem ac mortifieatus. Ae- 
tate... procedente, si non crescit virtus, non crescit humilitas, 
male proceditur, male crescitur. 

Cavendum, ne sim ut barometrum, modo serenissimum cae- 
lum dum elevatur, modo depressum usque ad £empestatem et 
terrae motum. Ut mare, modo, cessantibus ventis, quietum sed 
non fidendum... 


Resurreetio. 














Praesentatio. 


In Aegyptum. 


318 RELIQUIAE COGITATIONUM 








Mene salis placidi vultum fluctusque quietos 
lgnorare iubes, mene huie confidere monstro, 
Iam caeli toties deceptus fraude sereni? (?). 

Nihil minus Ignatianum, minus lesuitieum, quam difficul- 
tatibus, euiuseumque illae sunt generis, terreri aut animo ca- 
dere, dum oboedientia duce proceditur. Angustia cordis non- 
nisi ex superbia, diffidentia de DEO, philautia, ceterisque huius- 
modi monstris. Ad maiorem DEI Gloriam! Quid aptius ad in- 
spirandum magnum animum et generosum? Quodsi hoe motivo 
non deponitur pusillanimitas, quid umquam eam expellet? 

Vere ego iumentum, sed pigrum, quod iniquo semper 
animo et quasi coacte progreditur, et tam leviter sub quovis 
onere fatiscit. Ubi memoria finis, ob quem conditus sum et 
ad quem solum vivo? 

Utinam in hae Societatis tempestate, si qui socii de eo 
quasi desperantes vacillent, amorem saltem vocationis et In- 
stituti et cum hoc amore vitam Societatis homine dignam reti- 
neant! Ita facile, per Dei gratiam, ad meliora tempora rescr- 
vati, ipsi etiam Societati restituentur, ad maiorem Dei glo- 
riam. Haee gratia pro omnibus postulanda assidue. Domine 
serva eos in nomine luo. 

2 Iun. Oblatio Iesu in Templo. Quanto pretiosior in oculis 
Domini haee oblatio Fili sui, quam ceterorum primogenito- 
rum! Non solum ob vietimae nobilitatem, sed et maxime ob 
internum spiritum, quo haee oblatio fiebat. Spiritus internus ... 

3. Fuga in Aegyptum. Hane ipse lesus ordinabat, ipse 
Mariam et Ioseph regebat. Ut oblatus quia ipse voluit, ita. et 
fugam in Aegyptum iniit quia ipse voluit. Itaque non Hero- 
dis nequitiam sed Patris voluntatem speetabat. Ita ergo et 
nos, Jia, Pater, quia sic fuit placitum ante te. 

4. Iesus puer in Templo. Quanta reverentia et externa et 
interna maxime! Domine, in unione illius divinae intentionis ... 


1850. 


Ian. Sat bene. 

Mart. Pax, magis invigilandum; verba de me meisque re- 
bus eavenda, gulae invigilandum. 

Aug. Consideratio studiosius exercenda, eum lectione In- 
stituti; verba de me rebusque meis cavenda, etiam eum ex- 
ternis. 


(1) VERG., Aen. lib. V, v. 848 ss. 











1850 319 











25 Aug. Voto fatto (?) il di 25 Agosto l'anno 1850, festa del 
Cuor Immaeolato di Maria. 

Per li bisogni spirituali sopra tutto, ed anche pei tempo- 
rali bisogni della Compagnia fo voto, che mia vita durante, 
1° Ogni anno fard una novena di nove venerdi consecutivi in 
onore del S. Cuor di Gesü, cioè in tal giorno meditazione e 
messa ed altre opere di pietà, tutto secondo lo spirito della 
divozione al S. Cuore di Gesü. 

2° Ogni anno celebrerd la festa del Cuore Immacolato di 
Maria, colla messa alle dette intenzioni e con digiuno la vi- 
gilia. (Il giorno, s’intende la prima domeniea dopo l'ottava 
dell'Assunta, purché non venga forse fissato dalla Chiesa qual- 
che altro giorno). 

Di più, ove vengano, quando che sia, restituite a noi libere 
quelle ease nostre in Roma, che sono ancora in parte o in tutto 
occupate, preseriveró a quei nostri che abiteranno in una di 
queste tali ease cosi ridatae, che per dieci anni consecutivi vi 
osservino quanto qui sopra n. 2, ed il giorno della festa vi si 
recitino le solite Litanie all'altare della SS.ma Vergine. 


I bisogni spirituali intendo: 

Che si degni il Signore di riseuoterei dalla nostra tiepi- 
dezza e dare a noi tutti spiritum bonum, il vero spirito della 
Compagnia, nel cercare null'altro che la gloria di Dio e gloria 
sua maggiore, nell'annegazione di noi stessi, nel vivo e vero 
desiderio di fatiear molto e soffrir molto per si nobile causa. 

Che con tali disposizioni e Superiori e R. Padri spirituali 
compiano le parti loro; con tali i predieatori ed operai, con tali 
nelle seuole i prefetti, i professori, i maestri, con tali facciano 
gli seolari i loro studii, con tali i Fratelli coadiutori i loro uf- 
fizi: tutti e ciascuno ne’ rispettivi doveri del proprio grado 
e stato. | 

Che si degni il Signore di ehiamare alla Compagnia sog- 
getti idonel, u£ Societas Spiritu et numero augeatur e possa 
opponere murum pro domo Dei e venire in soccorso al povero 
mondo, ehe minaccia di profondarsi negli errori e nei peccati 
e quindi nelle estreme miserie, temporali ed eterne. 

I bisogni temporali intendo: 

Che il Signore avendoci fatto ritornare in Roma nelle no- 
stre case, conservati noi e conservate queste, con una serie di 
miracoli della sua miserieordiosa Provvidenza, si degni di con- 
tinuare questa sopra di noi e sopra le nostre ease. Sicut autem 
fuerit voluntas in caelo, sic fiat: per tutto cid che appartiene 


(1) In gratiarum actionem pro servata e tot tantisque periculis Societate Iesu. 











+ 
Dr 
AN 
^ 
Hs 
3 
D 











Incarnatio. 


Imm. Cone. 


390 RELIQUIAE COGITATIONUM 





a bisogni temporali e materiali, poiché dal compimento de" no- 
stri desideri riguardo a queste cose non dipende assolutamente 
la maggior gloria di Dio. | 

24 Nov. Renovatio menstrua. Resignatio et paz, sat bene; 
consideratio studiosius exercenda. Gulae severius invigilan- 
dum. 

Dec. Sat bene. 


1851. 


3 Dec. S. Franc. Xav. Quam mirabiliter praeventus divina 
gratia, eum totus vanitati deditus esset! Sed quam generose 
respondit! Ignatius, Pater et Patriarcha futurus, convertitur 
immediate ab ipso Deo, Xaverius per Ignatium. 

4. Incarnatio. Quam suaviter Deus grande opus exsequitur, 
quam non propere! tot saecula exspectavit, et tamen in tanta 
humani generis necessitate... Nos semper impatientes, sem- 
per festinare volumus; seilieet nobis mortalibus elabitur tem- 
pus. F'estinemus ergo, sed simul lente, eum resignatione in Dei | 
voluntatem, euius est omne bonum. | 

5. Zacharias. Unde hoc sciam? Punitur de incredulitate. Et 
tamen B. Virgo: Quomodo fiet istud ? ... laudatur. Ille dubi- 
tat ob rei diffieultatem, Maria sollicita est de virginitate sua. 

6. Missus est Angelus. Maria ab aeterno electa, immacu- 
lata. Hoe ipsum singulare donum a Deo optimae Matri conces- 
sum, nonne stimulus cordi eius, ut miseris hominibus, in Adamo 
lapsis, indeque et fomiti peccati et tentationibus tantopere 
obnoxiis, compatiatur et piissima pro nobis intercedat? Nobis 
autem gratulandum et gaudendum de gloria Dei, de Virginis 
felieitate, de nostro grandi bono. Quantam etiam fiduciam in- 
generare debet! 

7. Maria lieet immaeulate concepta et cireumsaepta et 
extra periculum posita, tamen et abstinentiam a deliciis et a- 
bores et dolores sustinet tota sua vita mortali. Nulla illi exemp- 
tio ab huius vitae malis. Quale exemplum mihi, peccatori! Ter- 


tius modus humilitatis, abstine et sustine, exemplo Mariae Im- 


maeulatae, quae ipsa exemplo et inspiratione lesu... 

8. Immaculata. Primum fundamentum omnium bonorum, 
omnium thesaurorum gratiae, ut in me titulus peccatoris prima 
omnium miseriarum. Unde peccati fuga, et quo longius a pec- 
cato eo melius cetera. 

9. Missus est Angelus. In Angelo nuntiante exaltationem 
generis humani super angelos non invidiae sensus, sed gaudii 
et exsultationis. Quia in illo non resignatio solum, sed con- 

















1853 391 


formitas immo uniformitas voluntatis eum voluntate Dei, sem- 
per et in omnibus saneta et iusta et amabili Fiat, sicut n 
caelo et in terra, Nulla sit mea, sed mea sit tua, tua sit mea! 


1852. 


Ian. Sub finem Dec. et initium Ian., per varios motus, oc- 
easione defectuum eommissorum, ex éenebris et luminibus in- 
vieem succedentibus, plura elarius quam alias eognovisse mihi 
videor de miseriis meis et periculis tentationum, de necessitate 
gratiae semper assistentis, procurandae et aliquo modo pro- 
merendae fidelitate et praesertim humilitate. Ita pax illa con- 
servanda, quam mihi adeo necessariam a pluribus iam annis 
in exercitiis annuis vidi et cognovi. Domine miserere. 

Cito semper claudenda cataracta turbationum, ubi semel 
per aliquem defeetum notabilem vel per inopinum easum aper- 
ta sit; medium vero: hwmiliari coram divina Maiestate. 

Iunü 21. S. Aloysiy Caelestium | donorum | distributor 
Deus... Certe Deus in Aloysium liberalissimus liberalitate 
speciali, singulari, tamen in omnes liberalitate ordinaria. sibi- 
que propria, pro ratione etiam qua homo primis gratiis re- 
spondet, et pro fidelitate in usu donorum Dei. 

Mirum, quod in Aloysio eum tanta sanctitate, cum tanto 
amore sociaretur usque ad finem fimor et sollicitudo. Scilicet, 
Sancli Nominis tui, Domine, timorem pariter et amorem ... Et 
hoc Domini benefieium erga suos, ut dum vivunt non sibi fi- 
dant, sed usque et usque in Dei misericordia. Inde soliditas 
dilectionis. 


21 





UTE 


ENT 
i 
509 


TR 


UM 


CORDE 
a 





TN 


Far 


T ELIT 


ADHORTATIONES SPIRITUALES 


"EX 


(A 














Ut Diarium, Octidua, Reliquiae Cogitationum Servi Dci 
vitam, interiorem nobis aperiunt, ita Epistolae, quas ad Pati es 
et Fratres Societatis Iesu scripsit, etus gubernandi rationem 
manifestant. Utriusque seriei documenta, si inter se conferun. 
bur, S. Patris Ignatii successorem eximium quasi vivum anlc 
oculos ponunt. | 

Epistolae, quas Adhortationes Spirituales inscriptas hoc 
capite complectimur, omnes ym editae sunt in libro, cui titulus 
Epistolae Praepositorum Generalium ad Patres et Fratres 
Societatis lesu. 

Manuscripta (apographa) Romae in Archivo S. I. inve- 


nuntur. 





32: ndi ^ . E + x 
D» aie DAC EE DS Rs QAR 2 OT) Ce NC. y vd Ton dre ves, Th E CES de ER 




















EPISTOLA 
R. P. N. IOANNIS ROOTHAAN 


AD PATRES ET FRATRES SOCIETATIS 


De amore Societatis et Instituti nostri 


1. Quod primo quoque tempore facere constitueram, cum 
onus gubernandae Societatis hisce meis infirmis umeris impo- 
situm viderem, quodque et a me vobis deberi et a vobis, PP. 
reverendi ac FF. in Christo carissimi, desiderari facile intel- 
ligebam, ut vos omnes eo quo liceret modo alloquerer, et ad 
grandis debiti, quod in hae nostra vocatione erga Deum pro- 
ximosque eontraximus, solutionem novo semper studio, novo 
eonatu procurandam, primum quidem me ipse, tum omnes vos 
adhortarer; id nune saltem, eum iam annus meae administra- 
tionis ad finem vergit, omnino tandem praestandum mihi esse 
eensui. Quamquam enim satis frequenter, tum ad superiores, 
seu provinciales seu locales, tum ad alios etiam quosvis ex 
vobis pro rerum temporumque vel necessitate vel opportuni- 
tate, litteras darem, nequaquam tamen meo me muneri satis- 
facere existimabam, nisi etiam aliquid identidem ad omnes vos 
in communi, more atque instituto maiorum perseriberem. Cum 
vero multa occurrerent, quae utilem seribendi materiam offe- 
rebant, unum tamen prae ceteris placuit argumentum, quod et 
commune omnibus esset et latissime pateret, atque hisce So- 
cietatis temporibus maxime opportunum videretur: ut nempe 
de amore huius nostrae voeationis atque Instituti, ad commu- 
nem omnium nostrum adhortationem, quae sentirem, cum om- 
nibus vobis, PP. RR. Fratresque in Christo carissimi, commu- 
nicarem. 

2. Neque tamen hic ego illud mihi proposui, ut vos ad So- 
cietatem Institutumque hoe nostrum amandum adhortarer, id 
quod ferme inutile, certe minime necessarium esse arbitror; sed 
potius, ut de modo quo hune vocationis nostrae amorem, ex- 
ercere unusquisque nostrum debeat, aliqua in medium affer- 
rem, quae si minus necessaria, certe non inopportuna, immo 
vero utilissima fore existimo, 





Seripturus de suno- 
re Societatis. 


potissimum  inten- 
dit modum edocere, 
quo exercendus sit 
hie amor. 














Quod quidem sem- 
per fuit proprium 
quoddam Societatis 
donum, 


sed ut recte exer- 
ceatur, primum ca- 
vendum ab  errori- 
bus, seilicet: 


1.0.Ne intempesti- 
ve extendatur Socie- 
tas, 


328 ADHORTATIONES SPIRITUALES 








3. Ac fuit quidem semper proprium quoddam Societatis 
nostrae donum, PP. RR. ae FF. in Christo carissimi, ut quot- 
quot in eam divina vocante gratia fuissent admissi, artissime 
ili adhaererent, eam unice amarent, eius successus seu pro- 
speros seu adversos, non aliter ac suos proprios ducerent; do- 
num, inquam, hoe fuit semper Societati nostrae proprium et 
quodammodo singulare, unde etiam Societatis inimici occasio- 
nem eriminandi non semel arriperent, id scilicet vitio verten- 
tes quod in eius laudibus merito ponendum erat. Fuit certe hic 
amoris sensus ita infixus in sociorum animis, ut etiam post 
universalem illam Societatis cladem, omnes, si paucissimos ex- 
eipias qui monstrorum instar fuere inter tot sociorum milia, 
ab amanda semper vel exstineta iam Societate non cessarent ; 
eumque haee ab immortali Pio VII ad novam revocata vitam 
esset, qui superstites erant e communi naufragio socii, ple- 
rique, lieet annis graves ae laboribus fracti, nil tamen anti- 
quius haberent, quam ut ad matris sibi earissimae sinum velu- 
ti in portum se reciperent, ad quaevis etiam laboriosa mini- 
steria, quasi renovata iuventute, promptissimi; quibus vero 
id per aetate, per valetudinem, per alia impedimenta omnino 
iam non licebat, hi studiis illam omnibus, ae beneficiis etiam, 
fihali plane affeetu prosequerentur. Quem quidem vocationis 
amorem eum in patribus nostris fuisse gloriamur tum et in 
vobis omnibus nune vigere non est quod dubitem, et ut porro 
semper nostris hominibus proprium maneat ae perpetuum bo- 
num, vehementer nobis optandum est. 

4. De modo tamen quo hune amorem Societati exhibere 
omnes debeant, quaedam non levis sane momenti animadver- 
tenda mihi occurrunt. Vereor enim interdum, ne a quisbusdam 
hune amorem Societatis vel non recte intellegi vel perperam 
exerceri eontingat, unde tandem non Societatis incrementa 
quae ipsi desiderant, sed detrimenta gravissima quae maxime 
nollent, tristi quadam necessitate enascerentur. 

9. Atque ut aliquot ex erroribus qui in hoc genere obre- 
pere nostrorum animis possent sane perniciosissimi attin- 
gam, primus mihi sese offert eorum qui Societatem intempes- 
tive quam latissime extendi, domibus, collegiis, convictibus 
augeri unice exoptant, ae tum demum bene beateque cum illa 
aetum iri existimarent, si eam longe lateque sparsam quam 
brevissimo tempore viderent. Laudabile sane, si in se specte- 
tur, desiderium, et amantis erga matrem Societatem animi. 
Equidem, PP. RR. Fratresque in Christo earissimi, Societa- 
tem, ad Dei gloriam ae proximorum iuvamen, per universum, 
qua late patet, orbem spargi et ego desidero quam qui maxime. 
Utinam etiam brevi, etiam cito! Sed nimirum ne inconsulto 





F 

; 

À 
n 











DE AMORE SOCIETATIS ET INSTITUTI NOSTRI 329 





festinetur, id tam necessarium est, ut, nisi modus adhibeatur, 
nihil certius, nihil propius Societatem ad extremam perniciem 
adducere facile possit. Quid enim, Patres ae Fratres in Christo 
carissimi, si hae tempestate, renata paucis abhine annis So- 
cietas, et adulescentiae suae, ut ita dicam, aetate vix egressa, 
ad plura se extenderet quam praesentes eius vires ferant, et 
alumnos suos, antequam rite formentur, ad gravissima sui 
Instituti ministeria adhibere cogeretur, quid, quaeso, accideret? 
Illud seilicet quod in humano eorpore fieri videmus, eum vel 
praeter modum aetatis exerescit, vel laboribus ultra vires gra- 
vatur; quod inde quidem enervari atque elumbe reddi solet, 
hine brevi fatiscere et ad immaturum interitum praeceps ruere. 
Simili prorsus modo, si domus, si collegia, si convietus multi. 
pliearentur, antequam qui seu spiritus seu studiorum praefec- 
tos agant, antequam qui litteris bonisque moribus iuventutem 
imbuant magistri idonei suppetant; si iuvenum, si recentium 
hominum operam ad huiusmodi munera adhibere cogeremur, 
antequam illis imbuantur principiis quibus verus Societatis 
finis et media continentur, et quod eaput est, vitam agere nostra 
vocatione dignam didicerint : Societas vires suas pessumdaret, 
enervaretur, languesceret; tandem, si minus nomine fortasse, 
re certe Societas Iesu esse desineret. 

6. Profecto, si quis vitam Societatis homine dignam sola 
quadam probitate et qualieumque virtutis rectique amore con- 
tineri existimat, nae ille vehementer errat. Grande enim est, 
RR. PP. Fratresque in Christo carissimi, vocationis nostrae 
propositum, si tamen, qualem S. P. N. Ignatius Societatem 
eondere voluit, intellegamus. Neque eiusmodi est vitae nostrae 
ratio, quam mox ut amplexus quis fuerit, etiam continuo as- 
sequatur, auf quae una eum veste Societatis arripi atque in- 
dui possit; sed quae in primis longam veteris hominis morti- 
fieationem, qua sine novus non induitur, postulat. Nam etsi 
vitae nostrae modus in exterioribus communis est, neque adeo 
a piorum sacerdotum vita multum differt, alia tamen longe 
atque altiora sunt, quae a nobis, quam quae a quibusvis piis 
sacerdotibus et Deus exposcit, et homines exspectant, et no- 
strum Institutum requirit. 

7. Quare patres qui in provinciis auctoritate maxime pol- 
lent, ae praesertim praepositi provinciales monendi mihi sunt, 
atque in Christi visceribus, per quantum ipsis ineolumitas So- 
cietatis cordi est, obsecrandi, ut ne de novis domibus vel col- 
legiis aperiendis, aut cogitent ipsi, aut iis qui importune pos- 
tulant spem proximam ingerant, antequam hominum eopia 
suppetat, quibus tum Societatis ministeria tum praecipue gu- 
bernandi munus tuto committere possimus. Semper, quaeso, 


antequam rite 
formati sint eius 
alumni; 


quibus non suffi- 
eit qualiscumque vir- 
tutis et recti amor, 


sed eorum omni- 
moda prius inten- 
denda est formatio, 
deinde labor. 








YO 13, otf; 





2.9 Ne sectemur 
speciosa in oculis 
mundi. 





Cfr. Io. 7, 4. 




















330 ADHORTATIONES SPIRITUALES 





prae oeulis habeamus, primum Societatis vitam ae salutem, 
deinde eius ministeria; primum formationem nostrorum, dein 
eorum labores ae laborum fructus; primum interna nostra, 
dein externa curanda esse; nobisque persuadeamus, nee Socie- 
tati consuli, nee gloriae divinae, nee proximorum utilitati, si 
homines vel a virtute, vel a scientia nondum quantum satis 
est instructi, ante tempus in solem atque aciem educantur ; qui 
scilicet, ubi tandem appareant minus habentes, et spes de So- 
cietate conceptas fallent, et ipsi gravissimis perieulis obicien- 
tur, et Societas ipsa dedecori. Quae detrimenta utinam in qui- 
busdam provinciis non iam plus minusve passa sit Societas, 
dum principum ac populorum importunis votis, ex quadam 
insuperabili necessitate, fuit obsecundandum. Meminisse nos 
in hane rem iuvabit illius sententiae Sapientis: substantia 
festinata minuetur; quae autem paulatim colligitur manu, mul- 
tiplicabitur. 

8. Errori quem dixi affinis est alter, quo quidam, amore 
ut existimant Societatis ducti, ea sectanda praecipue putant 
quae plurimum habeant speciositatis, quae hominum scilicet, 
litteratorum praesertim, plausus excitent, ac mundo celebres 
reddere nostros homines queant. Videntur illi seilicet matri 
suae illud suadere velle, quod olim Salvatori vani quidam ho- 
mines ingerebant: Ostende te, ostende te mundo. Hi profecto, 
vereor, ne specie fallaei eapti non tam esse velint nos aliquid, 
quam videri, et umbram veritati, famam rebus bene gestis, 
denique splendorem nescio quem, verae utilitati reique publi- 
eae anteponant. Vivimus quidem tempora, in quibus, quae co- 
lore quodam splendent a multis unice extolluntur, ae ferc 
maioris fiunt quam vera in hominum salutem obsequia. Sed, 
si qua in re necesse nos est etiam tempori servire, ne nostra 
ministeria fastidiantur, absit tamen, ut quidquid est vanae 
ostentationis, sive in litterarum cultura, sive in Dei verbo prae- 
dicando, sive in aliis nostrae vocationis muneribus, adamemus. 
Nimium discrepat ista vanitas a spiritu Societatis, quae tota 
in proximorum utilitate ad Dei gloriam proeuranda versatur ; 
non in quaerenda humana gloria, quae, ubi bene factis parta 
non sit, fallax ac fucata est, ac tandem in ignominiam vertitur. 
Patres certe nostri, si gloriam hominum etiam assecuti sunt, 
praeclaris eam meritis, non hoe agentes, consecuti sunt. Haec 
nos aemulari, haee quaerere decet. Quidquid vero est honoris 
et nominis tum demum erit Societate nostra dignum, si iuxta 
nostrae voeationis spiritum omni hominum generi vere pro- 
desse, et non vulgaris virtutis exemplo, et doctrina solida, et 
nostri Instituti ministeriis conabimur; ut qualiseumque illa 
gloriae umbra res a nobis bene gestas sequatur, non illam um- 
bram vanam nos ipsi sectemur. 











DE AMORE SOCIETATIS ET INSTITUTI NOSTRI 331 





9. Hie vero aliud sese mihi offert malum, quod sane lon- 
gissime velim ab omnibus nostris abesse, et quo vel solo, si, 
quod avertat Deus, in nostrorum animis haereret, omnis a So- 
cietate divinorum munerum largitas prohiberetur. Non igno- 
ratis, PP. RR. Fratresque in Christo carissimi, quam saepe 
Societatis nostrae homines in suspicionem nescio euius arro- 
gantiae vel superbiae vocati fuerint; quam saepe recantatum 
homines Societatis, quantumvis pro se singulos humilitatis stu- 
diosos, in communi tamen pro Societate superbos, ceteros 
fere qui de Societate non essent facile despicere, eorum me- 
rita extenuare, eorum invidere successibus, nee quidquam fere 
magni facere quod ab aliis quam a nostris hominibus fieret, 
omnem denique doctrinam, omnem virtutem, omnia in Deum 
et proximum merita in sola Societate, si fieri posset, con- 
tineri affectasse. Quam falso ista, si universe de Societatis 
hominibus intellegantur, confieta sint, quamque iniuriose, 
ad invidiam seilicet Societatis nomini conflandam, non ignoro. 
Verum ego, huiusmodi spiritu si vel unus nostrorum duce- 
retur, dolendum graviter, totique Societati vel ob unius cul- 
pam multum timendum esse mali existimarem Quid enim, 
PP. RR. ae FF. in Christo earissimi? Quod singulis turpe 
foret et erimini vertendum eoram Deo, id si Societatis no- 
mine in animum quis suscipiat, legitimum esse, amorem esse 
Societatis quisquam sibi persuadere umquam possit? Si Ec- 
clesiam Christi, pusilli gregis nomine ab ipso designatam Ve- 
nerabilis Beda ideo existimat, quod ipsam, quantalibet nume- 
rositate iam. dilatatam, tamen usque ad finem munda humili- 
tate velit crescere, et ad promissum regnum humilitate per- 
venire: quanto magis cuivis congregationi, quae ipsius Eccle- 
siae pars exigua est, competit huiusmodi sensus fovere? De 
Societate vero nostra quid dieam? Sanctus quidem parens 
noster illam semper appellare minimam consueverat. lpsa, 
eum tota sit in Christi ducis sui humilitate sectanda, iis a pa- 
rente suo instituta est documentis, iis praesidiis munita, ut 
a mundi gloria, ab honoribus etiam sacris non abstinere mo- 
do, sed etiam abhorrere sese profiteatur. Eius primi patres, 
quales et quanti viri, quantique apud Deum et homines meriti, 
vaticinia quaedam a sanetis quibusdam viris edita cum passum 
a vulgo sibi applieari audirent, numquam in animum induxe- 
runt ut de se tam praeclara, tam honorifica intellegi posse cre- 
derent. Quo plura ab ipsis et insigniora redundabant in rem 
publieam christianam commoda, eo sibi magis ingeminabant 
illa Evangelii verba; Serv? inutiles sumus, quod. debwimus fa- 
cere fecimus. An vero nune, cum pauperes facti sumus nimis, 


3.0 Ne de Soeie- 
tate eiusque labori- 
bus superbiamus. 


Quae superbiae 
nota, iam olim So- 
cietatis ^ hominibus 
falso inusta, 


tam spiritui Ee- 
clesiae, 


quam Societatis 
Instituto summopere 
repugnat. 


Luc. 17, 10. 








E Luc. 14, 11. 





er 


| 
E^ 
E. 
ui 
Dc 
E 
Eu 
PM 
ue 
pc 


Jm 
nt 
Ÿ 


4,0 Ne aliorum 
laudibus ac recte 
factis invideamus. 


Ps. 118, 63. 


Hos igitur errores 
in exercendo $Socie- 
tutis amore vitantes, 





332 ADHORTATIONES SPIRITUALES 





et numero pauci, et meritis profecto patribus illis nostris tan- 
to intervallo minores, poterit quisquam sensus fovere altos, 
nec timere ne suo vitio Societas universa humilietur, eum vera 
semper maneat sententia aeternae veritatis: omnis qui se exal- 
tat, humiliabitur? Aut quisquam existimabit, ubi de aliqua so- 
cietate hominum agatur, oppositam sententiam veram fore, ut 
scilicet quo se illa magis exaltaverit, eo sit a Deo muneribus et 
gratiis copiosioribus exaltanda? Ego vero timeo ne, si qui for- 
te sint inter nostros qui Societatis quam dieunt gloriam max1- 
me loquantur, gloriam Societatis unice praedieent, de his ti- 
meo, inquam, ne similes fere sint quorundam, qui in mundo 
generis quidem sui nobilitatem iactant, sed ipsi degeneres 
maiorum suorum merita minime omnium aemulantur. Ita qui- 
dem interdum videre est quosdam, qui eoetus ad quem perti- 


ment laudes mirifice extollant, at maiorum suorum meritis di- 


vites satis atque abunde sese existimantes, nihil iis addere ipsi 
de suo cogitant, immo sibi lieere, ob merita maiorum, vitam 
degere fere inertem atque otiosam arbitrantur. 

10. Quod vero ad illos sane non bonos aemulatores attinet, 
qui in alienis laudibus ae reete factis invidia tanguntur, equi- 
dem nescio quid possit eogitari magis nostrae voeationi con- 
trarium. Nonne maior Dei gloria totius vitae nostrae studio- 
rumque nostrorum ac laborum omnium seopus est ac meta? 
Hane autem si vere quaerimus, nonne gaudendum nobis et 
gratulandum de omnibus quae ad Dei gloriam feliciter a quo- 
cumque fiant? Quis nobis det ut omnes quotquot sunt cuius- 
cumque religiosi Ordinis alumni et apostolieae vocationis 
homines, iunctis omnes viribus, in Ecclesiae subsidium, quam 
possint maximo conatu ae successu felicissimo annitantur! Pro- 
fecto ea sunt tempora, eae christianae rei publieae necessitates, 
ut quotquot, ubieumque sint, qui Dei eausam promovere velint, 
etiamsi maxime numero Deique donis augerentur, habituri ab- 
unde sint omnes in quo operam ponant Deo et Ecclesiae nomine 
praestandam. Particeps ego sum omnium timentium te, Do- 
mine; ita fidelis ille Dei famulus sentiebat et loquebatur. Ita 
sentire ac loqui decere veros Societatis filios, quis est qui non 
videat? 

11. Equidem, PP. RR. Fratresque in Christo carissimi, per- 
suadere mihi non possum, ut a quoquam vestrum amorem So- 
cietatis in eo poni eredam, quod eum spiritu Societatis tam 
aperte pugnare manifestum est. Volui tamen ista quae iden- 
tidem etiam hisee temporibus, sane perquam invidiosis, homi- 
nibus nostris obiciuntur, commemorare, quo magis unusquisque 
nostrum in dietis faetisque suis ab omni etiam specie vel su- 
perbiae vel invidiae caveat; ut nostri ubique eos qui Dei cau- 














DE AMORE SOCIETATIS ET INSTITUTI NOSTRI 333 





sam suscipiunt ae tuentur, amore et honore prosequantur; ut 
cuiusvis alterius religiosae familiae alumnos, earumque prae- 
sertim quae tot ante Societatem saeculis Ecclesiam Dei doc- 
trina. ae meritis illustrarunt atque optime de illa mereri num- 
quam desierunt, ea qua decet veneratione et affeetu sincero 
compleetantur; in omnibus denique humilitatem et caritatem 
decora Societatis esse praecipua meminerint, neque umquam 
tali Soeietatem amore prosequi videantur, qui eum Societatis 
institutis repugnaret tum ei non proficuus esset sed noxius, 
neque eius incrementa promoveret sed retardaret aut etiam 
plane intercideret. 

12. Atque haee de male intellecto Societatis amore attigisse 
sufficiat, et ad ea iam transeamus consideranda, in quibus amor 
hie revera consistat, et qua ratione ab omnibus nostris exer- 
cendus sit et eomprobandus. . 

13. Hie porro omnia facile reduci possunt ad illud simpli- 
cissimum prineipium, quod ab humana philosophia ad divinam 
traduetum a B. Parente nostro in aureo Exercitiorum libello 
(cuius utinam studium, studium, inquam, et usus perpetuus 
omnibus nostris, ut meretur, eordi esset!) ita exponitur, ut sci- 
licet amor, qui ab operibus magis quam a verbis pendet, in 
mutua consistat communicatione bonorum. 

14. Ae bona quidem quae a Societate in nos derivantur, 
quaeque ipsa nobiseum summa profecto atque inaestimabilia 
eommunicat, breviter saltem ac per summa capita perstringere 
volo, quo facilius quid à nobis vieissim Societati debeatur in- 
tellegamus. Neque enim decet nos ignorare quae a Deo donata 
suni nobis, neque, si fas non est Societatem aliis religiosorum 
Ordinibus praeferre, ideo eius gratiam ferventi spiritu magni- 
fieare in Domino prohibemur. 

15. Quid ergo nobiseum boni eommunieat Societas? Videa- 
mus, quaeso, PP. RR. ae FF. in Christo carissimi, ac de voca- 
tione nostra, quaeum una tanta nobis bona venerunt, in Do- 
mino gaudeamus nobisque gratulemur. 

16. Communieat nobiseum Societas finem suum, quo tota 
est in proeuranda impense salute ae perfectione, primum qui- 
dem suorum filiorum, tum ceterorum, ad maiorem semper ae 
maiorem Dei gloriam ; qui quidem finis ae seopus tam excelsum 
tamque nobile vitae genus constituit, ut merito S. P. N. neque 
in hominibus neque in ipsis Angelis sublimius quidquam repe- 


riri posse affirmet, aetionesque nostras omnes atque exercitia. 


etiam maxime eommunia, si ex nostri Instituti ratione fiant, 
singulari modo nobilitat, dum illis omnibus formam imprimit 
zeli gloriae Dei ae salutis animarum. | | 


consideremus dein- 
de in quo consistat, 


nimirum in mu- 
tua communicatione 
bonorum. 


Communieat nohis 
Soeietas bona inae- 
stimabilia, 


12 Gor. 2 T2, 


1.0 finem suum, 











2.0 media ad fi- 
nem praestantissima, 


3.9 institutum $. 
P. Ignatii, 


4.0 vinculum, quo 
Sedi apostolieae ad 
stricta est, 


5.0 hereditatem 
Patrum nostrorum, 


6.0 gloriam suam, 


7.9 divinae Provi- 
dentiae erga se beni- 
gnitatem. 


334 ADHORTATIONES SPIRITUALES 


17. Communieat, una eum fine nobilissimo, media quae ha- 
bet praestantissima summeque efficacia ad finem sibi proposi- 
tum assequendum; inter quae primum facile locum obtinet in 
spiritualibus exercitiis magisterium orationis proprium ae pe- 
euliare, quo quieumque nostrum ex ordine utatur, et sibi fun- 
damentum ponet spiritualis vitae solidissimum, cui perfectio- 
nis evangelieae quantumvis sublime aedifieium tuto superstrua- 
tur, e£ arma eomparabit ad peccatorum conversionem, ad iu- 
storum profectum, ad omnium salutem ae perfectionem ope- 
randam potentissima. 

18. Communieat Patris Ignatii Institutum, caelestis sa- 
pientiae plenum opus, adeo sanetum, adeo perfectum et omni- 
bus partibus absolutum, ut nemo illud sapiens legat, qui non 
admiretur, non digitum Dei ibi esse agnoseat. Hoe nobis pro- 
prium tribuit Societas, auctum praeterea sapientissimis pa- 
trum nostrorum doeumentis ae praeceptis, quibus facilior red- 
ditur et expeditior et certior ipsius Instituti observatio. 

19. Communieat nobiseum Societas sanctissimum illud vin- 
culum, quo Sedi apostolicae artius adstrieta est; quod quantum 
sit beneficium, quantumque praestiterit semper nostris prae- 
sidium inter saeculi procellas ae pravarum doctrinarum peri- 
cula, ille intellegit, qui feros errorum fluetus quaquaversum 
per orbem debaechantes cum non sine horrore prospexerit, in 
sola illa petra ac rupe inconcussa novit esse securitatem, super 
quam aedifieata a Christo Eeeclesia, ipsas inferorum portas, 
ne praevaleant, non pavescit. 

20. Communieat nobiseum totamque nobis tradit heredi- 
tatem patrum nostrorum sane multis nominibus locupletissi- 
mam ; eorum, inquam, doctrinae thesauros, eorum exempla sane- 
titatis, eorum in Ecclesiam Dei merita, ob quae nos, indignos 
licet, eaelo tamen earos esse propter patres non immerito con- 
fidimus. 

21. Communieat nobiscum gloriam illam suam plane sin- 
gularem, qua et bonis omnibus semper eara et improbis exosa 
semper fuit, quorum utrum magis gloriosum sit, non facile 
dixerim; utrumque certe ab ipsis Societatis exordiis ad eius 
usque occasum constans illi semper adhaeserat; utrumque, 
etiam exeisa iam Societate, non tamen exciderat; utrumque 
eam post octo lustra redivivam protinus mirabiliter excepit, 
et etiamnum bonorum ille favor, illud pravorum odium in So- 
cietatem, Deo miserante, perseverat. 

22. Communieat denique nobiseum Societas ae fruendam 
tribuit ilam admirabilem plane divinae providentiae erga se 
benignitatem, quae illam, continua quadam prodigiorum serie, 





DE AMORE SOCIETATIS ET INSTITUTI NOSTRI 335 








et ab universali interitu vindicavit, et ad novam reduxit vitam, 
et miris plane modis conservat, fovet, promovet, lesu nomine 
insignitam, Iesu vitae imitatricem, Iesu crucis participem, eius- 
que saeratissimo Cordi peculiari quodam modo eoniunetam ae 
devotam. 

23. Haec sunt, PP. RR. ae FF. in Christo earissimi, bona, 
nee tamen omnia; quis enim omnia enumeret? Haee itaque 
pars aliqua summatim expressa bonorum, quorum in partem 
nos vocat Societas, quaeque liberaliter eum unoquoque nostrum 
eommunieat; quibus nos vicissim obstringit ut nostra pariter, 
non segniter, non repugnanter, non avare, eum illa communi- 
cemus, nostrumque hoe modo amorem matri optimae conte- 
stemur. à 

24. Verum, nonne iam, eum, saeculi relieta vanitate, So- 
cietati nomen dedimus, ae votis Deo nuneupatis ad vitam in 
Societate perpetuo degendam nos obstrinximus, nonne, inquam, 
hoc ipso nos totos et omne id quod sumus Societati tradidimus, 
ut quod illi praeterea demus nihil omnino reliquum nobis sit? 
Ita sane, RR. PP. et FF. in Christo carissimi. Holocaustum 
plane vocatur et est, quod obtulimus Deo, quodque propter 
Deum Societati eonseeravimus. Sed nimirum, eum hostiae si- 
mus vivae, quae, utut perfecte oblatae, offerri tamen in dies, 
eontinuando semper sacrificio, et possint et debeant, cumque 
natura humana sui licet abdieati iuris tenacissima sit, suarum- 
que facultatem ae virium, etiamsi semel ae saepius dominium 
resignarit, usum tamen liberum, quam diu vivitur in haec mor- 
tali vita, conservet, habemus profecto etiam nune quam plu- 
rima, in quibus ad Societatis obsequium impendendis nostrum 
in illam amorem non tam verbis quam factis demonstremus. 
Campus hie se nobis amplissimus aperit, per quem dum vos 
exhortor ut eogitatione frequenter discurratis, ego quaedam 
pauca dieendo attingam. 

25. In primis itaque amor Societatis id a nobis postulat, 
ut eius instituta probe cognoscere, eius spiritum, modos, fines 
rite intellegere impenso studio curemus, Quo in genere vereor, 
ne a multis non tantum fiat, quantum pro ratione officiorum, 
quibus funguntur, ad ea rite obeunda fieri aequum esset. For- 
tasse non nulli, ea lectione regularum quae in publiea mensa 
fieri solet eontenti, quarum ipsarum vim ae sensum parum for- 
tasse penetrare student, de ceteris propriorum officiorum re- 
gulis, quae instrumenta quaedam sunt aptissima ut ea iuxta 
Societatis modum recte ac perfecte expleantur, vix umquam 
cogitant. At deberent illae esse unieuique instar speculi, in quo 
frequenter se suique officii actiones considerans, quid sibi desit, 
in quibus a se peccetur, et qua ratione se suaque ad Instituti, 





Societas, commu- 
nieans nobis sua bo- 
na, nos vicissim ob- 
stringit, ut ei com- 
munieemus nostra. 


Quae etsi iam om- 
nia nobiseum obtuli- 
mus per vota, 


offerre nihilo mi- 
nus denuo cotidie 
debemus, impenden- 
do nos, 


ut eius instituta 
probe cognoscanus, 























Eccli 41, 71. 


et probe cognita 
perfecte exsequamur. 


Speciatim 


336 ADHORTATIONES SPIRITUALES 








quod amat quodque admiratur, normam efformare possit, ob- 
servaret. Certe quidem iam dudum, idque saepius, animadver- 
sum fuit, et ab universa Societate in Congregationibus gene- 
ralibus, et in litteris Praepositorum generalium repetitum, si 
qua sint quae a nobis interdum non recte agantur, nullis opus 


esse novis legibus, non exeogitandas novas industrias, satis et 


abunde esse provisum, ut adeo si quis nova invenire, nova prae- 
seribere vellet, tempus frustra contereret, et vere ostenderet 
ignorari a se thesaurum quem prae manibus habet. Sed nimi- 
rum, si, quae a maioribus inventa sapientissime ac statuta sunt, 
ignorantur, fiat necesse est quod apud Eeclesiastieum dicitur: 
Sapientia abscondita, et thesawrus invisus, quae utilitas 4n 
utrisque? Hie tamen obiter notare non omittam (quod obser- 
vare interdum lieuit), esse aliquos qui Institutum legant, dili- 
genter, sed aliis seilicet, non sibi. Ita fructus quem ex huius- 
modi leetione eapiunt, omnis eo refertur, ut, quae ab aliis er- 
rantur, aeute notent et amare reprehendant, quin tamen ipsi 
ea quae vel communia omnibus, vel sui officii propria sunt, 
studiosius exsequantur. Qui quidem certe, si vero Societatis 
amore dueerentur, utique, quae sibi, sibi, inquam, ipsis in suis 
muneribus agenda praeseribuntur, ante omnia cognoscere cu- 
rarent et exsequi. 

26. Neque enim amor Societatis, si nos ad Institutum stu- 
dio non perfunetorio cognoscendum vehementer impellere de- 
bet, huius sola cognitione contentos esse sinit. Enimvero, PP. 
RR. ae FF. in Christo carissimi, quidnam inde, quaeso, Socie- 
tati aecedet commodi, quod plures e nostris eius instituta et 
leges cognoscant, earum sapientiam admirentur, earum sanc- 
titatem laudent? Quodnam inde Societati obsequium, si, quae 
eognoverunt, quae laudant, quae admirantur, in opus usumque 
non dedueant? Liceat mihi, quod S. Hilarius in alio, sed simili 
argumento dixit, hue transferre. In eos seilicet qui dicunt 
Christo: Domine, Domine, et voluntatem eius non faciunt. Quid 
enim meriti, inquit, Domino dicere: Domine? Numquid. Domi- 
nus non erit, nisi fuerit dictus a nobis? Simili modo dicamus 
et nos: quid enim meriti est alte de Instituto sentire ae loqui, 
atque illud frequenter usurpare: Sanctum Institubum! San- 
chum Institutum! Numquid sanctum non erit, nisi fuerit dictum 
a nobis? Profecto Societatis ipsius status optimus non a seriptis 
legibus pendet, sed ab earum accurata in nobis observantia; 
quae ubi defuerit, Institutum quidem, ut est, ita erit sanctum; 
at haee Societas, quae in terris agit, quae ex nobis viventibus 
eomponitur, proeul a sanctitate distabit. 

27. Equidem in his duobus quae dixi, cognitione scilicet 
et exsecutione Instituti nostri, omnia dixi quae Societatis amor 











DE AMORE SOCIETATIS ET INSTITUTI NOSTRI 337 








a nobis requirit. Prorsus enim omnia his duobus continentur. 
Sed ne forte ista nimis generaliter ae propterea minus utiliter 
dicta sint, iuvat unum alterumve singulatim commemorare, in 
quibus amorem Societatis faetis potissimumsnos exhibere ne- 
cesse est, si eam vere amemus. 

28. Horum primum est illud quod S. P. N. in omnibus nobis 
tamquam fundamentum huius nostrae in Societate vitae re- 
quirit; illud in quo maus atque impensius vult esse unius cuius- 
que studium ; cuius necessitatem summam, tum ad nostram per- 
feetionem, tum ad alterum Societatis finem consequendum, pro- 
ximorum scilieet auxilium, frequentissime in constitutionibus 
ineuleat. Est, inquam, abnegatio nostri ipsorum, propriae nempe 
voluntatis et iudicii, et universi amoris sensualis, ut ipsius ver- 
bis utamur. In hae quam dico abnegatione exercenda, quo na- 
turae aecidit haec difficilior, eo magis amorem Societatis pro- 
bari, per se satis manifestum est. Sed illum utinam aliquando 
probe intellegamus, huius abnegationis tantam esse tamque ab- 
solutam necessitatem, ut sine hae, quem ad modum Christus 
Dominus illud suum non potest, nom potest meus esse disci- 
pulus, usurpat, ita non posse nos, omnino sine hae non posse 
veros esse Societatis filios sentiamus; et quem ad modum in 
hae sese exercere assidue eos, qui serio Christum Dominum 
sequuntur, S. P. N. affirmat, ita nos sine hae neminem serio 
Socletati adhaerere, neminem serio eam amare nobis persua- 
deamus. Profecto, PP. RR. ae FF. in Christo carissimi, si 
quando aliquis nostrum ab officio deflectit, si qua aliquando 
vel domi turbatio pacis, vel foris aedifieationis iactura, sicubi 
minus quam par est proximorum servitur utilitati, si in pau- 
pertatis, in oboedientiae, in ceterarum virtutum exercitio, quae 
nostrae vocationis propriae sunt, defieimus; si quis aut sua 
nimium commoda sectatur aut molestius sibi minus gratum of- 
ficium vel repugnanter assumit vel neglegenter exsequitur; si 
quis aut domesticam disciplinam aegre sustinet, aut in agendo 
cum proximis impatientem se, vel fastidiosum et inamabilem, 
vel vanum suique amantem praebet, et quantumvis ceteroqui 
strenuus operarius, tamen de numero est eorum qui altera manu 
destruunt quod altera aedificant : non aliunde magis, quam ex 
neglecto huius abnegationis studio damna haee ae detrimenta 
profieiseuntur; neque illud Societati praestatur obsequium, 
quod ab amantibus filiis mater amantissima suo merito exspec- 
tet. Quare hoe prae eeteris ratum fixumque sit nobis, si vere 
Societatem amemus, paratos nos esse debere ad generosum 
nostri ipsorum saerifieium, voluntatis, inquam, ae iudieii nostri, 
et inelinationum nostrarum, et temporis omnis nostri, eorum 
denique omnium quae natura nobis pretiosiora fecit et cariora ; 


22 





bn c MER nu TE NE no da ac 
rt Te NÉE RD ES VIT MT 


a du Mer het i 
qe MS DE NEA 


omnimoda  abne- 
gatione nostri ipso- 
rum, 


Luc. 14; 26. 





338 ADHORTATIONES SPIRITUALES 


EE 











Zen a alg e 


eumque huiusmodi sacrificii faciendi sese offeret occasio, quae 
quidem in nullo non officio frequens adesse solet, tum vero 


deli labore pro u- : T ; : PEN 
niuscuiusque mune. Oportet, illud est, ut quae divina bonitas euique dona tribuit, 


ou ea in commune obsequium Societatis unusquisque pro ratione 

demandati sibi muneris fideliter conferat; neque contentus sit 

officium suum quoeumque modo implevisse, si melius, si utilius, 

si perfeetius, adhibita maiori diligentia et industria, facere 

potuisset. Hie, PP. RR. Fratresque in Christo carissimi, hic, 

si usquam alias, illam habemus bonorum communicationem, in 

qua praeeipue amorem consistere ex S. Patre nostro annota- 

vimus. Sive quinque talenta quis acceperit sive duo, illa quin- 

que, illa duo, ut navus et industrius negotiator, in Societatis 

emolumentum exponat; ae si quis etiam unum tantummodo 

aecepisse sibi videatur, ne illud ipsum defossum servet. Quem 

4 ad modum enim ille in Evangelio, qui duobus talentis instru- 

E. etus, duo lueratus erat, eandem prorsus laudem promeruit 

] quam qui talentis quinque altera quinque aequisiverat; ita si, 

qui unum acceperat, illud sta industria duplicasset, dubitan- 

Mth. 25, 21. dum non est quin et ipse servus bonus et fidelis auditurus 

fuisset a Domino, et laude superaturus etiam illum eui quin- 

que talenta eommissa fuerant, si is neglegentius agendo non 

nisi duo vel tria lueri nomine attulisset. Neque enim amor no- 

ster Domini liberalitate, sed nostra industria, nostro labore, 

E nostra in operando fidelitate metiendus est. Non ignoramus 

E Io. 14, 2. quidem, in hac domo Patris nostri mansiones multas esse; at 

B nullam tamen esse otio ae desidiae meminerimus, nee vero 

E quemquam reperiri debere, qui, dum eorpore bene valeat, in 

E aliqua re utilem Societati operam praestare non possit aut non 

debeat. Ut vero sunt in Societate, quae Dei bonitas est, plurimi 

ita animati, ut quidquid obsequii ab ipsis vel necessitas postu- 

lat, vel superiorum desiderium, id ultro libenter suscipiant, 

etiamsi consuetis officii sui muneribus satis esse occupatos exi- 

E stimare merito possent. Ita etiam quosdam interdum videre 

E est, quod non sine dolore eommemoro, qui, dum alicui offieio 

sibi demandato satisfaciant, eui minima quaedam pars virium 

E facultatumque suarum sufficere possit, ab alio tamen quovis 

onere, quod facile sustinere simul possent, se subtrahant vel 

exeusent. Quorum quidem utri vere Societatem amare, utri 

bona sua eum Societate vere et ex animo communicare dicendi 
sint, quisque, vel me tacente, intellegit. 


E | nobis offerri existimemus, in quo nostrum erga Societatem ! 
E amorem verum ae sincerum demonstremus, ne alioqui vana sit 4 
4 1-12. 4$, 15. nostra amoris protestatio. Ne diligamus verbo meque lingua, 1 
U sed opere et veritate. 1 
E : et assiduo ae f- 29. Alterum, in quo amorem nostrum Societati probemus — . 




















DE AMORE SOCIETATIS ET INSTITUTI NOSTRI 339 











30. O utinam, PP. RR. ae FF. in Christo carissimi, utinam Seri dt s 
haec, ut facile intellegimus omnes, ita opere ab omnibus imple- serventur. — 
rentur! Quanto speciosior esset Societatis nostrae forma! Quam 
ila propius ad pristinum illum deeorem suum accederet, ad 
illum inquam verum decorem, quem illi accurata sociorum om- 
nium in suis officiis diligentia, studium, industria, totiusque 
animi ac virium applicatio in obeundis ex Instituti praescripto 
muneribus, ad Dei maiorem gloriam ae proximorum iuvamen, 
conciliabat! Hae eerte ratione patres nostri illam sibi veram 
gloriam pepererunt, quam nobis reliquerunt fruendam; neque 
alia ratione nos eandem conservare ae tueri debemus, ne, si nos 
vel ignorantia Instituti nostri vel eius explendi socordia, ni- 
mium videamur patribus illis nostris dissimiles, et ipsi coram 
Deo et hominibus pro incrementis iustitiae et gloriae damna 
feramus ae dedecora, et ipsa Societas mater nostra, quam quot- 
quot sumus filii amamus tenerrime, detrimenta capiat, vix ae 
ne vix quidem longo annorum intervallo reparanda. Ceterum 
illud, quaeso, unusquisque sibi persuadeat, quicumque sit gra- 
dus, quieumque loeus quem in Societate teneat, sive superior 
sit, sive operarius in vinea Domini, sive studiis litterarum, sive 
spiritui excolendo praefectus, sive scholasticus sit, ac vel discat 
ipse vel alios doceat, sive etiam ad res domestieas adiutor, 
unusquisque, inquam, ita existimet, se in illo suo gradu ac mu- 
nere in partem vocari communis utilitatis procurandae, ut a 
se, a suis studiis ae laboribus Societatis existimatio, incremen- 
tum, status denique optimus pendeat. Deus, Domini nostri ae 
ducis optimi Jesu Christi pater gloriae, det omnibus spiritum | Eph. 1. 17. 
sapientiae, et illuminatos oculos cordis, ut sciamus quae sit spes 
vocationis nostrae, ut ne degeneremus ab excelsis cogitationi- 
bus patrum ae fratrum qui nos praecesserunt, sed eorum exem- 
plo caritas nostra magis ac magis abundet in scientia et in ommi Phil. 1. 9. 
sensu, repleamurque fructu iustitiae per Iesum Christum in 
laudem et gloriam Dei. Amen. 

Omnium vestrum, RR. PP. ae FF. in Christo carissimi, 
sanetis sacrificiis ac precibus me enixe commendo. 


Romae, VII Tulii; MDCCCXXX. 


Vester in Christo servus, 
IOANNES ROOTHAAN. 








DEEE NE S 


LP LOU CLIS, s 
T urs LA 


Wu MEL mou TN 


ñ 


— ou Ne 


! 


5 


E 
S 








Tribulationes 


persecutiones, 


et 


quas ab initio 


passa Societas 


et- 


iamnum abunde pa- 


titur, 


exeitare in nobis 


debent: 


lo Gaudium 
voeatione nostra, 


de 


EPISTOLA 
RP; N'IOANNIS ROOTHAAN 


AD PATRES ET FRATRES SOCIETATIS 


De tribulationibus et persecutionibus 


1. Quamquam non est quod dubitem, RR. PP. et FF. in 
Christo earissimi, quin omnes, quotquot Societatis se ac Sancti 
Ignatii filios esse gaudent, eo sint animo, ut non modo vocatio- 
nis suae munera alacriter exercere et in iis labores quoseumque 
suscipere, verum etiam adversa quaeque fortiter tolerare pa- 
rati sint, eaque divina gratia aspirante exoptare etiam soleant 
et gaudentes excipere; tamen quae vivimus tempora illud a me 
postulare videntur, ut optime animatos confirmare, et qui for- 
te infirmiores sint in vobis excitare, omnes denique in verbis 
Domini eonsolari pro modulo meo non omittam. Etenim quod 
S. Pater noster inde a primis Societatis exordiis divinitus intel- 
lexisse visus est, quando Dominus, ita ut erat cum cruce, pro- 
pitium se ipsi soelisque futurum promiserat, quodque eundem 
parentem nostrum Societati deinceps et expetiisse et a divina 
bonitate enixe postulasse accepimus, ut ne umquam persecu- 
tionibus eareret; id eum alias semper nee paree consecuta est 
haee familia, tum maxime hisce nostris temporibus sane abun- 
de experitur. Equidem certe nescio an umquam antea tam 
multis in loeis simul eodemque tempore, tamque universalis 
in eam et in eius nomen malevolorum euiusque generis invi- 
dia vel odium insurrexerit, fecunda seges calumniarum, contu- 
meliarum, vexationum, spoliationum, exsiliorum, ceterorum- 
que, quae hominibus mala dieuntur, sunt autem insignia Dei 
dona. Plura etenim in hoe genere variis in locis unius fere 
anni spatio plurimi e nostris, ut non ignoratis, experti sunt, 
et an statim futurus sit finis, an non alibi etiam similia no- 
stris aliquando maneant, saltem fas est dubitare. Itaque quod 
eoram voce non lieet, id per litteras saltem efficere constitui, 
ut ad ea vos sentienda, quae his sunt aecommodata tempori- 
bus et nomine nostro et voeatione digna, qua possem ratione 
adhortarer. 

2. Et in primis quidem res est maxima sane gratulatione 
digna, nee video equidem an quidquam aliud magis nos ad vo- 


] 
: 
4 














DE TRIBULATIONIBUS ET PERSECUTIONIBUS 341 





eationem nostram artissime summoque affectu complectendam, 
et ad gratias de illa divinae maiestati agendas excitare debeat, 
quam ista ipsa consideratio: quod summa illa bonitas nos, 
fors nescientes quid nobiseum ageretur, ad eam Societatem 
perduxerit, quae tantam habere partem meruit in illa prae- 
clara sorte, quam beatitudinis nomine insignire Christus Ie- 
sus dignatus est. Beati eritis, inquit, cum maledixerint vobis 
homines, et persecuti vos fuerint, et dixerint omne malum ad- 
versum vos mentientes, propter me; et iterum: Beati, cwm se- 
paraverint vos, et exprobraverint, et eiecerint nomen vestrum 
tamquam malum propter filium hominis. Certe quidem, PP. 





quam Iesus bea 
tam dixit, 


Math. 5. 11. 


Truc 122, 


RR. Fratresque in Christo earissimi, illa Domini verba in hae - 


nostra familia impleri non sine maximo animi solacio vide- 
mus. Vere enim maledieunt nobis homines et persequuntur nos, 
et quod omnium vexationum eompendium quoddam est simul 
et fons uberrimus, dieunt omne malum adversum nos, et uti- 
que mentientes dicunt. Testis enim nobis est Deus et conscien- 
tia nostra, non eam nos vitam profiteri omnibus devotam sce- 
leribus, quae in nos congerere non cessant, et ob quae nos non 
homines, sed hominum monstra quaedam ae portenta, reique 
publieae labem ac pestem esse iactitant, multisque ignoranti- 
bus persuadent. Vere etiam separant nos et tamquam extra 
ius fasque positos habent, quibus ea, quam reliquo generi hu- 
mano magno ore venditant, libertas legumque tutela neganda 
sit, quasi facinorosis et plane absque omni eausae examine 
convictis ae damnatis; et ipsum denique nomen nostrum ei- 
ciunt tamquam malum, utique non aliam ob causam nisi pro- 
pter filium hominis qui nos in sui nominis communionem vo- 
care dignatus est. Huie seilicet nomini sanetissimo bellum in- 
dixerunt, hoe illi nomen oderunt; quod quidem et verbis et 
faetis demonstrant, eum et nomen nostrum omnibus iam, qui 
fidem, qui pietatem sectantur, commune faciunt, et quod in nos 
exercent odium, eodem et Christi Iesu vicarium, et Sanetam 
eius Ecclesiam, et quidquid est usquam virtutis, castitatis, pie- 
tatis christianae apertissime prosequuntur, religionis univer- 
sae osores infensissimi. 

3. Quod ergo ita habeamur a mundo, qui Dominum Iesum 
priorem nobis odio habwit, quodque in tam nobilem partem 
contumeliarum atque iniuriarum crucis Christi vocemur, est 
profecto quod nobis gratulemur, PP. ae FF. carissimi, atque 
equidem fateor me haee sine intima animi confusione comme- 
morare non posse. Et quis ego sum, Domine, ut me talis ae 
tantae gloriae participem esse volueris? Et unde hoe mihi, ut 
hae me sorte carissimorum fidissimorumque famulorum tuo- 
rum dignareris? Certe quidem Apostolus divinum exaggerat 


quia vere patimur 
pro eius nomme, 


et participes su- 
mus gloriae crucis 
Christi. 
Io. 15, 18. 








E 


LU Ce SE eu D NE 4 2 À Er Hg ND ES TN EE ELI, ape dy doit 








Ph. 1. 29. 


1. Pet. 4. 16. 
Ibid. 14. 


Jom. 12. 12. 
Matth. 5. 12. 


2E COrT TUE, 


Quod quam deplo- 
randi, si qui non in- 
tellegant! 


LACET: 


Matt. 14. 30. 
Ephes. 3. 17. 


Tuc 09,162: 


1 Mac. 9. 10. 


2.0 Profundam hu- 
militatem cum sanc- 
ta sollicitudine, 


ne ob aliquorum 
culpas, etiam mino- 
res, universi huius- 
modi poenas merea- 
mur; 


342 ADHORTATIONES SPIRITUALES 











beneficium in iis, quibus donatwm erat non solum ut in Chri- 
stum crederent, sed etiam ut pro illo paterentur. Et Petrus 
pro Christi nomine opprobria ferentes hortatur wu glorificent 
Dewm in isto nomine: quoniam, inquit, quod. est honoris, et 
gloriae, et virtutis Dei, et qui est eius spiritus, super vos re- 
quiescit. Quorum verborum vim qui attente perpenderit, vix 
vel in eaelis ipsis quidquam maius reperiri posse sentiet, si 
solam purissimi gaudii iucunditatem excipias. Quamquam et 
hae ipsa earere fortes athletas suos noluit Dominus, saltem 
spe gaudentes; ait enim: gaudete et exsultate, quoniam mer- 
ces vesira copiosa est im caelis. Quin etiam paratis iam ac 
praesentibus gaudiis inter ipsas erucis aerumnas frui quibus- 
dam ferventioribus concedit, quem ad modum illi qui dicebat : 
repletus sum consolatione, superabundo gaudio, in omni tribu- 
latione nostra. 

4. Primus itaque hic sit sensus noster, PP. RR. ac FF. 
in Christo carissimi, dignus Iesu socio, dignus Ignatii filio sen- 
sus, ut omne gaudium existimemus, cum in varias tentationes 
inciderimus. Tantumque absit ut cuiquam ex nobis minus 
grande iam benefieium videatur sua ad Societatem vocatio, 
quod eam in signum positum videat eui contradicitur, ut vel 
hoe ipso nomine maioris illam faeere, donumque Dei tanto 
praeclarius aestimare ae studiosius conservare discamus. Est 
profeeto amaris laerimis deplorandus quorundam paucorum 
easus, quos, sive quod ventwm videntes validwm timerent, seu 
quod alioqui non satis in Deo fixi, non satis i» caritate radi- 
cati essent ac fundati, tempestate a nobis avulsos ingemisci- 
mus, qui seilicet miserunt manum ad aratrum, et respexerunt 
reiro. Verum absit ab unoquoque nostrum huiusmodi oppro- 
brium, ut inferamus crimen gloriae nostrae, cum iure merito 
S. Bernardus dixerit: bonam vitam ego puto, multa bona fa- 
cere et multa mala pati, et sic perseverare usque ad mortem. 

9. Ast haee paueorum quorundam, quos modo commemo- 
ravi, inconstantia ae tristis ruina alterum suggerit animi sen- 
sum, quem occasione earum quas experimur vexationum ex- 
citari in omnibus nobis vehementer exopto. Est autem, ut cum 
animo ob eausae bonitatem laeto atque erecto, veram simul 
ae profundam humilitatem cum saneta sollicitudine coniunga- 
mus. Etenim si nihil gloriosius esse potest quam vocationis 
nostrae causa, id est virtutis, religionis, Christi lesu eausa, 
aliquid pati, illud tamen eogitare utiliter et possumus et de- 
bemus, fieri utique posse, ut eum mundus quidem exosos nos 
habeat eodem illo odio quo Deum ipsum prosequitur, fieri ta- 
men posse, inquam, ut Deus mundo potestatem faciat ita nos 
exagitandi in vindictam nostrarum culparum, culparum, in- 














DE TRIBULATIONIBUS ET PERSECUTIONIBUS 343 











quam, etiamsi non communium sed aliquorum dumtaxat, eulpa- 
rum fortasse, quae, si tam graves non videantur oculis homi- 


num, sint tamen eiusmodi eoram purissimis illis ac lucidiori-' 


bus super solem oculis Dei, ut omnia ea quae patimur et gra- 
viora etiam mereamur. Quid enim, PP. ae FF. carissimi, num- 
quid nobis ita blandiri, ita nobismet ipsi placere possumus, ut 
tales nos esse quales vocationis nostrae ratio nos esse postulat, 
nobis persuademus? Eritne quisquam inter nos, qui facile sibi 
satis fecisse videatur, si quadam mediocritate virtutis conten- 
tus vivat, quae quidem, ut S. P. N. aiebat, in communi homi- 
num vita bonitas foret non contemnenda, at in nobis parum 
omnino esset ac pro nihilo reputanda, si eum eo seilicet con- 
feratur quod a nobis Institutum nostrum, quod regulae, quod 
tessera nostra ad Maiorem Dei Gloriam, et grande nomen quod 
gerimus Societatis Iesu, quod denique tot tamque insignia in 
nos Dei beneficia requirunt? Quanta, quaeso, deberet esse in 
omnibus nobis intentionis rectitudo atque sinceritas? Quanta 
eum Deo in orando et in agendo familiaritas et coniunctio? 
Quanta in unoquoque nostrum nominis proprii atque existima- 
lionis et omnis figurae huius mundi despicientia? Quantus pro- 
priorum commodorum neglectus? Quanta laborum pro Christo 
eupiditas at tolerantia? Quanta oboedientiae promptitudo atque 
perfectio? Quanta proprii iudicii propriaeque voluntatis ab- 
negatio? Quanta vitae apostolieae et angelicae puritas, atque a 
levioribus etiam culpis mundities? Quanta caritatis inter nos 
unio atque concordia? Quantum salutis proximorum studium, 
quanta industria? Quanta denique eura respondendi vocationi 
suae propriisque explendi muneris, non utique pro euiusque 
arbitrio, sed iuxta eas leges quas sapienter maiores nostri prae- 
seriptas reliquerunt, quibus unis potissimum stat religiosus or- 
do et floret, ae divinum meretur uberiorem influxum? Equidem 
de me fateor, identidem eo me timore pulsari ne fortasse ob 
quorundam, ob paucorum fortasse in aequirenda solida ac per- 
fecta virtute neglegentiam, videat Dominus Societatem suam 
non probationis modo, verum etiam purgationis indigere; ve- 
reor, inquam, ne, cum inde quidem Satanas expetivit nos ut 
cribraret sicut triticum, inde etiam ipse Dominus constituerit 
purgare aream suam. Certe quidem illius verba sunt, quae me- 
rito quemvis seu torpentem seu dormientem excitent atque per- 
cellant : omnem palmitem non ferentem fructum tollet eum cae- 
lestis agricola, e£ eum qui fert fructum purgabit ewm, ut fruc- 
twm, plus afferat. 

6. Hie itaque est alter animi sensus, quem calamitatibus, 
quas vel patimur vel merito timemus, exeitari in nobis desi- 
dero, ut humiliemur sub potenti manu Dei. Nihil enim profec- 





sed perfectionem 
Instituti nostri me- 
ditantes, 


Luc. £2. $1. 


J DITE s s HP 


Joan. 15. 2, 


lugeamus  imper- 
fectum nostrum, et 
cotidie ad altiora 
tendamus. 
Det has 





344 ADHORTATIONES SPIRITUALES 








to iuverit, PP. ae FF. earissimi, si nobismet ipsi blandiamur, 
EC ipsi nos decipiamus, ae tam facile nos tamque exiguo labore, 
tam levi, ut ita dieam, pretio veros nos Ignatii filios, veros 
lesu socios esse nobis molliter persuadeamus. Contra vero, hu- 
Eccli. 3. 20. militatis quam dixi sensus numquam non utilissimus est. Hu- 
milia te, inquit, in omnibus, et coram Deo invenies gratiam. 
Humiles si vere fuerimus, gratiam inveniemus apud Deum, 
apud quem solum gratia invenisse sat est, etiamsi gratia apud 
homines, quae per se fallax est, imminuatur vel etiam penitus 
nos destituat. Quare sollicite vocationis nostrae rationem per- 
pendentes, illud a Domino quanta possumus humilitate peta- 
Ps. 38, 5. mus : Notum fac mihi Domine finem meum, ut sciam quid desit 
mihi; ut finem, ob quem non modo conditus quisque est homo 
et voeatus Christianus, sed eum etiam, ob quem et religiosus, 
Societatis Iesu, sacerdos, finem denique, ob quem in suo isto 
gradu et munere positus quisque nostrum est, attenta mente et 
. illustratis eaelesti lumine oculis considerantes, videamus quam 
multa nobis desint, et imperfectum nostrum lugeamus, et no- 
vos colligamus spiritus ad insistendum firmius et artius inhae- 
rendum patrum nostrorum vestigiis, Christique Iesu, qui dux 
noster est et vivum exemplar, fideli imitationi. Equidem nulla 
re magis quam hae quam dixi humili sollicitudine placandum 
nobis esse Deum sentio; hae immo vim etiam persecutionum 
PR qi retusum tandem ae infraetum iri confido, ut, cum placuerint 
à Domino viae nostrae, quem ad modum Sapiens ait, etiam ini- 
A mcos nostros convertat ad pacem; caecas videlieet eorum 
mentes illuminet, corda tangat, et ex adversariis infensissimis 
aliquando etiam eupidos reddat operae nostrae, qua bene illis 
ipsis non optare modo ae precari, ut nune quidem facimus, sed 
s bene facere etiam pro nostro munere possimus. Ceterum, eo 
quem dixi animo si fuerimus, quidquid tandem, Domino per- 
mittente, acciderit, veritatem experiemur celebratae illius ab 
Eeclesia sententiae; quia mulla nobis mocebit adversitas, si 

nulla nobis dominetur iniquitas. 
3.0 Summam in 1. Neque enim ex iis quae de humili concipienda sollicitu- 
es dine dixi, imminui vel minimum fiduciam cuiusquam velim, PP. 
RR. ac FF. in Christo carissimi; quin potius illud ad ultimum 
desidero ac postulo, ut, quo humiliores in nobis fuerimus, eo 
maiorem concipiamus in Deo fiduciam, eamque divinae gratiae 


CER EU Ww S be 


EE 4- 
rur 


OR NS: 











CERA WU EIS CES pe Re a OT 


AU: 











E 


Nr. 
EU 


E virtute et sanctae orationis ope excitemus in nobis ac foveamus 
3 quantam possumus maximam atque amplissimam. Quid enim, 
EF PP. ac FF. carissimi, si qui sunt in vobis quos futurorum for- M 
? Matt. 8. 26. tasse eventuum timor deicit, quid, inquam, #imidi estis modicae — 
E Amos, 8. 6. fidei? Numquid erit malum in civitate, quod Dominus non fe- | 


cerii? Aut poterit omnino malum esse quod fecerit Dominus? 














DE TRIBULATIONIBUS ET PERSECUTIONIBUS 345 


Quod si non ea omnia quae Dominus permittat, continuo bona 
esse necesse est, nonne tamen fide certum est omnia, etiam 
mala illa, diligentibus Deum cooperari in bonum? Et re qui- 
dem vera, quid tandem illud erit quod nobis, si Deum amemus, 
nocere possit? Quid, quod non etiam summe profuturum sit? 

8. Etenim quantaeumque vel gravissima mente praecipere 
velimus, quo tandem, quaeso, mundi totius totiusque etiam in- 
ferni furor recidet? Fortasse violentas inferet manus, carce- 
rem, vulnera, mortem minatur? Haee quidem extrema sunt, 
quibus graviora, quantumcumque saevierit, non est quod in- 
ferre ultra possit. Atqui de his ipsis nonne ait Dominus : nolite 
timere eos qui occidunt corpus? Ego vero sie existimo, PP. ae 
FF. earissimi, idemque vos existimare non dubito, summum 
esse bonum sanguinem ae vitam in tam bona eausa profun- 
dere; ut, si quid huiusmodi vel timentes exspectemus, mihi 
nescio quid praesumptionis habere videatur, quasi ad tantam 
gloriam aspiremus, qua plane sumus indigni. Quamquam uti- 
nam digni essemus! Utinam vel pauci quidam ex nobis tam 
beata sorte dignarentur! Quam multi, quaeso, ex patribus 
nostris, viri apostolici, huius tanti boni spe aliqua in suis labo- 
ribus ae aerumnis unice se sustentabant? Hanc unicam metam 
sibi ae veluti mercedem proponebant, quam tamen multorum 
annorum laboribus atque aerumnis consecuti non sunt. Sed si 
tanto nos bono indignos esse sentimus, saltem, quaeso, ne illud 
timeamus. Quin potius cogitemus Dominum, gravissimas illas 
mundi minas eum denuntiaret: e£ eritis odio omnibus propter 
nomen meum, sermonem suum tandem inexspectata illa ac plane 
admiranda sententia conclusisse : e£ capillus de capite vestro 
non peribit. Quod quidem singulari modo hisce etiam tempori- 
bus experti sunt e nostris quam plurimi, e mediis periculis di- 
vina protegente providentia erepti incolumes. 

9. Quid ergo timebimus? fortasse, ne spoliati iis quae ad 
vitam sustendandam adhue divina providentia suppeditavit, ad 
angustias rei familiaris redacti et egestate pressi, rebus non 
opportunis modo sed et necessariis eareamus? Ast utinam digni 
essemus qui aliquando uberiorem gustaremus fructum sanctae 
paupertatis, quae nune quidem satis commode nos habet et elee- 
mosyna eotidie sane lauta nos sustentat! Similiores scilicet 
redderemur patribus illis nostris, quos equidem tanto virtuti- 
bus ae donis eaelestibus et meritis apud Deum et homines lo- 
eupletiores fuisse existimo, quo erant ipsi in suae vitae ratione 
egentiores, cum paupertatem non affectu modo tenerent, sed re 
etiam experirentur, non raro necessariis etiam vitae subsidiis 
destituti. Quam in rem verba S. Patris nostri, quae, quotiens 
lego, valde me movere solent, lubens commemorabo : Cum enim, 


Rom. 8. 28. 


praecipientes ani- 
mo mala omnia, 
quae mundus inferre 
potest, ne ea timea- 
mus, scilieet: 


1.0 carceres, vul- 
nera, mortem, 


Matth. 10. 28. 


Luc ere 


Ibid. 18. 


2.9 rerum  penu- 
riam, 


Examen, gen. c. 4, 
n. 26. 
































Iac. 22: 35. 


3.9 separationem 
ae dispersionem $o- 
ciorum. 


JEEP viene 


Job. 19. 27. 


Phil. 1, 6. 


Rom. 5. 3. 


Conelusio. 


Luc. 22, 33. 


Matth. 8, 26 et 14, 
24 s. 


346 : ADHORTATIONES SPIRITUALES 





inquit, qui primi in Societatem convenerunt, per huiusmodi in- 
digentiam ac penuriam maiorem rerum corpori necessariarum 
probati fuerint, qui post eos accedent, curare debent wt quoad 
poterunt eo pertingant quo illi pervenerunt, vel ulteriws etiam 
in Domino. progrediantur. Ceterum meminisse iuvat eorum quae 
S. Evangelista Lucas refert de Domino Iesu discipulos inter- 
rogante: quando misi vos sine sacculo et pera, numquid aliquid 
defuit vobis? At illi dixerunt : mihal. 

10. Sed, si nee mors adeo nec rerum penuria timenda est, 
aliud fortasse malum imminet, seilicet, ut invieem separari et 
hae illae dispergi necesse sit, quo vim persecutionis decline- 
mus? Haee, non diffiteor, PP. ae FF. carissimi, mihi quidem 
certe, nee minus etiam vobis, ut existimo, omnium gravissima 
foret probatio. Nihilo minus tamen, si talem etiam probatio- 
nem, duram sane, permitteret Dominus, probatio utique foret, 
non perditio. Et numquid non Domini est terra et plenitudo 
eius? Aut ubieumque fuerimus, nonne filii semper erimus illius 
providentiae quae nescit amare et deserere, quia tota paterna 
est? Denique si quid tale aceideret, non nisi ad tempus, ad exi- . 
guum tempus accideret, quo virtus nostra et constantia proba- 
retur. Haec certe fiducia, fore ut, si dispergi nos contingat, ite- 
rum colligendi simus, idque brevi, mihi quidem ita inhaeret 
animo defixa, ut de ea usurpare illa Prophetae verba non du- 
bitaturus sim: reposita est haec spes mea in sinu meo. Nequa- 
quam, PP. ae FF. earissimi, tot illae ac tantae misericordiae 
Domini, quas Societas experta est adhue hisce ultimis tempo- 
ribus, et quibus non immerito aliquam miraeuli speciem inesse 
multi etiam externi existimant, illae, inquam, tantae Domini 
misericordiae dubitare nos non sinunt, quin, quod coepit opus, 
ipse etiam velit perficere. Quod si pereusserit nos, et sanabit ; 
si disperserit, et congregabit. Quare animum, quaeso, quotquot 
sumus obfirmemus, et quaeeumque tandem futura sint ea quae 
disposuerit Dominus, gloriemur eum Apostolo in tribulationi- 
bus, scientes quod tribulatio patientiam operatur, patientia au- 
tem probationem, probatio vero spem, spes autem mom con- 
fundit. 

11. Fluctibus iaetatur eymba Societatis; et quid mirum, 
quando Petri navis teterrima procella pulsatur? Scilicet, nox 
ingruit ae potestas tenebrarum. Laboramus in remigando : re- 
miges enim a Pio VII vocati sumus ; utinam strenui nullisque 
frangendi laboribus! Laboramus, inquam, im remigando; est 
enim contrarius ventus. Ast, modo ne cessemus, PP. ac FF. 
carissimi, illucescet aliquando des, et Jesus veniens, qui suos 
nune laborantes videt utique, aderit et ambulans super mare 
fluctus feros divino vestigio calcabit, et cessabit ventus, et fiet 








DE MISSIONUM EXTERARUM DESIDERIO EXCITANDO AC FOVENDO 347 





tranquillitas. Clamemus utique, oremus: Domine salva nos. At 
pereundi timorem nimium, quaeso, ne concipiamus, ne forte, 
quem ad modum Apostoli, a benignissimo Domino modicae 
fidei arguamur. Exspectemus, viriliter agamus, confortetwr cor 
nostrum et sustineamus Dominum. Adhue modicum aliquantu- 
lum, qui veniens veniet et non tardabit. Illud interea precari 
a Domino non ullo die omittamus, ut, qui dat omnibus affluen- 
ter et non improperat, donet, inquam, omnibus nobis gratia 
stabilire cor. Simul etiam illud Petri monitum prae oculis ha- 
beamus, ut qui patiuntur secundum voluntatem Dei, fideli Crea- 
tori commendent animas suas in bene factis. Deus autem omnis 


gratiae qui vocavit nos in aeternam suam gloriam in Christo 


Iesu, modicum passos, ipse perficiet, confirmabit, solidabitque. 
Ipsi gloria et imperium in saecula saeculorum. Amen. 
Vestrum omnium SS. SS. ae precibus me commendo 
RR. PP. ae FF. in Christo carissimi. 


Romae, XXIV Iulii, MDCCCXXXI. 


Servus in Christo, 
IoawNEs RooTHAAN. 


EPISTOLA 
R. P-,N. IOANNIS HOOTHAAN 


AD PATRES ET FRATRES SOCIETATIS 


De missionum exterarum desiderio 
excitando ac fovendo 


1. Nobile sane est et excellens, ac vocationis nostrae ma- 
xime proprium ministerium, Iesu Christi evangelium fidemque 
eatholieam in remotissimis etiam orbis terrarum partibus pro- 
pagandi. Atque illud quidem Societas nostra, Dei nutum ac vo- 


Ps. 26. 14. 


Hebr. 10. 37. 


Jia f en. 
Hebr. 13. 9. 


1. Pet. 4, 19. 
Ib. 5. 10. 


Ad Missionum ex- 
terarum ministerium, 
quod semper ample- 
xa est Societas, de- 
nuo nos stimulant 


eationem minime dubiam seeuta, inde ab ipsis suis primordiis | 


amplexa est; illud patres deinceps nostri nullo non tempore 
summo studio maximaque industria prosecuti sunt, eoque insi- 
gnem per duo saecula Deo Domino nostro gloriam et innumeris 
animabus salutem aeternam pepererunt. Ad hoe tam insigne 
ministerium denuo eapessendum cum haud obseuris neque in- 
frequentibus invitationibus provocemur, Patres ae Fratres ca- 
rissimi, facere non possum quin vos in communi per litteras 











TOP oe 


: 
M. 
d 





1o Exempla maio- 
rum usque ad ulti- 
ma Soeietatis tempo- 
ra, 


20 religionis de- 
trimenta in remotis 
illis regionibus. 


TORINESE ARTE NE PESO COTES WERDEN e Tue iE EMT P TREE TEE e Rs TR e ERE en PL APT ERI IE 


348 ADHORTATIONES SPIRITUALES 








alloquar et ad tantum opus desiderandum vos exeitem, eosque 
inter vos, qui desiderio tam sancto iam sunt accensi, quos non 
paueos esse eerto scio, ad necessariam tanti operis praepara- 
tionem quibus possim modis exhorter. 

2. Equidem neminem esse vestrum existimo, qui ubi me- 
moria repetat quid in hoe genere a patribus nostris quanto la- 
bore quantoque fructu gestum sit, non inflammari se sentiat 
desiderio in partem aliquam ae societatem veniendi tantae in 
Domino gloriae. Initio enim faeto a magno Indiarum apostolo, 
qui primus e Societate difficillimam adiit missionem, cum nec- 
dum pontificio diplomate Institutum Saneti Patris Nostri con- 
firmatum esset, sequentibus dein temporibus tot viros aposto- 
licos in omnes orbis partes Societas expedivit, eosque tam stre- 
nuos, tam sudoris et sanguinis prodigos, ut magnus ille Xave- 
rius, in mystieo isto apostolieae praedieationis caelo, non tam 
ut sol inter sidera quam ut stella primae quidem illa magnitu- 
dinis, at inter plurimas splendore vix ac ne vix quidem minores 
refulgere videatur. Exstant etiam nune nee umquam excident 
zeli eorum praeclara monumenta, ex quibus quanto studio et 
per quantas aerumnas sementem evangelieam fecerint, quam- 
que eopiosos eollegerint frugum aeternae vitae manipulos, ne- 
mini non est manifestum. Indiarum tam multa regna, Sinarum 
Taponumque imperia, Syriae, Aegypti et Aethiopiae regiones, 
vastissimas utriusque Americae plagas vixdum iis temporibus 
eognitas, incredibili animi fortitudine libentes adierunt, nullis 
laboribus, nullis perieulis territi, ut vel ab ipsis Ecclesiae ac 
Societatis hostibus admirationem extorquerent. Tantusque erat 
in Societate ad ultima usque tempora, sociorum ardor longin- 
quas illas missiones exposcentium, ut numquam potuerit om- 
nium eas postulantium votis a Praepositis Generalibus satis- 
fieri; et in aliquibus quidem provineiis adeo commune id erat 
ae sollemne omnibus fere sacerdotibus desiderium, ut vix ullus 
esset, qui saeris Ordinibus initiatus missionem sibi ad exteras 
regiones non expeteret. 

3. Quo vero quantoque fructu in hoe apostolieo ministerio 
ad ultima usque tempora patres nostri versati sint, et quantum 
postea, illis in universae Societatis elade sublatis, in remotis 
illis regionibus religio detrimentum ceperit, a nobis taceri po- 
tius quam commemorari convenit. Equidem, Patres ae Fratres 
carissimi, eum tot animarum, immo tot gentium miserabilem rui- 
nam vel lego vel etiam, ut identidem accidit, ab oculatis testi- 
bus referri audio, earumque plures etiam nune patrum nostro- 
rum memoriam servare, at operariis evangelicis destitutas esse, 
aut etiam ab impiarum sectarum ministris tentatas et magna 
ex parte seduetas, non possum non intimis visceribus commo- 














DE MISSIONUM EXTERARUM DESIDERIO EXCITANDO AC FOVENDO 349 





veri, illaeque Prophetae lamentabiles voces alto cordis gemitu 
una eum illis gentibus et pro illis ingeminandae occurrunt : at- 
tende de caelo, Domine, et vide de habitaculo sancto tuo et glo- 
riae tuae. Ubi est zelus twus et fortitudo tua, multitudo visce- 
rum tuorum, et miserationum tuarum?... Tu enim Pater noster... 
Redemptor noster.. quare errare nos fecisti, Domine de viis 
buis?... quasi nihilum possederunt. populum | sanctum tuwum : 
hostes nostri conculcaverunt sanctificationem tuam. Facti su- 
mus quasi in principio, cum non dominareris nostri, neque in- 
vocaretur nomen tuum super nos... Civitas sancti tui, Ecclesia 
inter barbaros quondam populos florentissima, facta est de- 
serta, Sion deserta facta est, Ierusalem desolata est. Domus 
sanctificationis nostrae et gloriae nostrae, ubi laudaverunt te 
Patres nostri, facta est in exustionem ignis, et omnia deside- 
rabilia nostra versa sunt in ruinas. Numquid. super his conti- 
nebis te, Domine? — Neque vero quemquam fore existimo inter 
vos, PP. ae FF. carissimi, quem tot miserabilium animarum 
strages non tangat, qui eam non acerbe doleat. Etenim si tale 
est huius nostrae vitae Institutum, ut nemo nostrum, cum de 
sua salute sollieitus Deo se commendat, non continuo in eam 
veniat cogitationem, id quidem sibi non sufficere in hoe suo 
vitae genere, nisi etiam ceterorum hominum aeternam salutem 
ardenter commendet Deo ae pro viribus promoveat, quid sen- 
tire nos decet de tot miseris derelietis et omni ope atque auxi- 
lio, ad finem ad quem eonditi sunt obtinendum, destitutis? 

4. Ne vero solo eommiserationis sensu ae precibus et ge- 
mitibus in tanta tot animarum necessitate contenti simus, sed 
opera etiam nostra illis prodesse aliquando conemur, faciunt 
illae quas dicere incipiebam invitationes, ex quibus ostium ma- 
gnum, idque forsan brevi, nobis apertum iri non immerito spe- 
rare licet. 

9. Ex Americae quidem Statibus foederatis, nostri, qui non 
exiguo iam numero ibi nec sine magno fruetu laborant, novas 
operas sibi submitti postulant, idque in omnibus fere quas inde 
ad nos seribunt litteris etiam atque etiam flagitant, eo quod iam 
ne excolendis quidem catholicis, et colligendae ex illa omnium 
fere sectarum colluvie evangelieae messi suffieiant, eum tamen 
etiam ad illos aliquando Indos exeurrere oporteret, quos olim 
patres nostri in Christo Iesu per Evangelium genuerant, quique 
nune ex suis sedibus a novis habitatoribus exturbati, et in de- 
sertas oras versus Occidentalem plagam compulsi, vel omni 
prorsus religiosa institutione carent, vel quod magis etiam do- 
lendum est nostrisque pudendum, ab errorum ministris ex Eu- 
ropa illue submissis in perditionem praecipites rapiuntur. 


IS DOCS 152 SCQ: 


15:504 0e seq: 


30 invitationes, 
quibus  provocamur 
ad operandum 


in Americae Sta- 
tibus focderatis, 








ad montem Liba- 
num et in maris 
Aegaei insulis, 


ad varias Asiae et 
Afrieae oras, 





332 in Indiis orienta- 
libus, in Sinis, etc. 





E: Ne igitur obstet 
operariorum penuria. 


Qui Missionum de- 
sideria in se sen- 
tiunt, nomen dent; 


d zl V3 Le Es Le ION Dor 


E neque timeant 
5 Provinciales Provin- 
eiarum suarum detri- 
ruenta. 


Luc. 6, 38. 





350 


ADHORTATIONES SPIRITUALES 








6. Deinde pauci illi ex nostris qui ad montem Libanum 
missi nuper fuerunt et qui in maris Aegaei insulas, augeri so- 
ciorum numerum vehementer desiderant, eum utrobique et 
messis multa sit et perieulum imminens ne, ut in America, ita 
et in illis regionibus, variarum sectarum emissarii incautos ac 
male sanos populos perfidis artibus occupent et in transver- 
sum agant. 

7. Praeterea nostrorum opera postulatur ad varias non 
Asiae modo, verum et Africae oras, ubi plurima christianorum 
milia, sacerdotum ope destituta, in praesentissimo periculo ver- 
santur aeternae salutis amittendae, nee sibi solum amittendae, 
sed et posteris suis, ubi fidei catholicae, quae in grave diseri- 
men vocatur, iacturam fecerint. 

8. Taceo de Indiis orientalibus, de Sinis, aliisque antiquis 
huiusmodi missionibus, de quibus pariter a nostris aliquando 
instaurandis iam non semel faeta nobis mentio fuit ab iis, qui- 
bus pro suis in universali Ecclesia muneribus haec eura in- 
eumbit. 

9. Quid iam me sentire existimatis, Patres ae Fratres ca- 
rissimi, quid vero etiam vos sentire par est, cum me intellegatis, 
quominus tam multis postulationibus obsecundari tantisque ne- 
cessitatibus serviri possit, operarum penuria prohiberi? 

10. Quod itaque offieii mei partes postulant, in primis om- 
nes in Domino invito et exhortor quam possum maxime, ut gra- 
tiam voeationis suae quisque suscitare in se satagat, et qui de- 
siderium apostolatus huiusmodi immissum sibi senserit, illud 
in primis tamquam insignem Dei gratiam toto pectore suscipiat, 
illud diligenter foveat in animo, ae saepe se Deo ad illud ali- 
quando, si eius sanetissima voluntas tulerit, explendum offerat ; 
deinde, re eum suo patre spirituali collata, nomen suum inter 
aspirantes ad tam nobilem provinciam ad nos transmittere, sive 
datis ad nos litteris sive per suae provinciae Praepositum, 
non omittat. 

11. Praepositi autem Provinciales detrimenta suarum pro- 
vineiarum ne extimeseant velim. Nam evangelieum illud ver- 
bum: date, et dabitur vobis, etiam hie locum habere dubitan- 
dum non est. Neque vero exspectandum, donee tanta in pro- 
vineiis copia suppetat sociorum, ut ex abundantia ae veluti ex 
superfluo aliqui ad missiones destinari possint. Verum ut in 
illo promisso Domini: date, et dabitur vobis, non utique tum 
solum liberalitatem exereere monemur, eum largae prae ma- 
nibus habeantur opes ; — non enim ait: cum datum vobis fuerit, 
date, sed ut etiam de ipsa tenuitate sua dare nemo gravetur, 
certa spe nixus fore, ut quod ita dederit magno eum fenore a 
divina liberalitate refundatur, date inquit et dabitur vobis — 














DE MISSIONUM EXTERARUM DESIDERIO EXCITANDO AG FOVENDO 35i 








ita plane in re de qua hie agimus nobis persuadeamus necesse 
est, quo fuerit generosior aliqua provincia, neque invita opti- 
mos sibique utilissimos homines ad missionum opus, Deo eos 
vocante, obtulerit, eo fore liberaliorem divinam bonitatem, ut 
novis accessionibus idoneorum sociorum eadem provincia lo- 
eupletetur. Certe quidem generosis animis stimulus ad Socie- 
tatem petendam unus ex acerrimis atque efficacissimis et fuit 
olim et porro nune erit, opera diligenter navata in remotissi- 
mis etiam gentibus ad Dei veraeque religionis eultum vocandis, 
aut in eo eonservandis. Quam multos quamque insignes viros 
vel unius Xaverii apud Indos labores, eum primum in Europa 
pererebuissent, ad Societatis institutum ampleetendum allexit! 
quantum etiam deinceps fruetum Europae ae Societati Missio- 
num exterarum attulit opera! Constat sane ex Societatis histo- 
ria, eas olim provincias insignium virorum copia ae meritis in 
Europa floruisse maxime, quae liberaliores sese in sublevandis 
gentium barbararum necessitatibus, missis eo leetissimorum 
operariorum manipulis, praestiterunt. Nulla ergo hie timenda 
sunt detrimenta, sed potius magna fiducia sperandum fore, ut 
populus Deo in Societate serviens merito et numero augeatur, 
si quam plurimos idoneos miserimus in Domini vineam ope- 
rarios. 

12. Sed iam ad alteram propositi mei partem transeamus, 
quae est de praeparatione ad missionum opus necessaria. Cum 
enim iam non pauci, ex iuvenibus praesertim, hane sibi spartam 
longinquarum missionum ardentibus votis expetant, et plures 
etiam fore non dubitem, qui hisce excitati litteris eundem ardo- 
rem vel iam pridem conceptum expromant, vel eum hae ocea- 
sione concipiant, necesse omnino esse arbitror aliqua hie at- 
tingere, quae iis inesse oportet qui ad tantum opus adeundum 
aspirant; ne forte, desiderio quantumvis pio sanetoque abrep- 
tus, aggredi quis velit quae perficere non possit, éurrimque 
aedificare quam deinde nom possit consummare, quod scilicet 
non prius sedens, sedens, inquam, multa quiete eoram Deo, com- 
putaverit sumptus qui necessari sunt, si habeat ad perfi- 
ciendum. ; 

13. Atque hie de valetudinis quidem firmitate, deque indo- 
lis morumque ingenita quadam facilitate ad missionum istarum 
opus necessaria dicere supersedeo. Taceo etiam de doctrina ad 
tantum munus tuto suscipiendum requisita. Illud solum obiter 
hie monuisse sufficiat eos qui ad missiones aspirant eo dili- 
gentius debere ad studia incumbere, quo minora solent esse hoc 
in genere subsidia in longinquis illis regionibus. Cum enim in 
europaeis provinciis nec libri fere nec docti viri desint, quos 
in dubiis consulere commode quisque possit, in missionibus non 


Praeparatio ad 
Missiones 


Luc. 14. 28 


praeter  valetudi- 
nem, bonam indolem, 
et scientiam diligen- 
tius hauriendam, 








in 
Dn. 
Em 
; 
"n 
p 


% 


à 
RAE 





BT 
eo 
T 


requirit virtutum 
solidarum prae- 
sidium. 


Quare, qui Mis- 
siones optat, videat 
qua ducatur purita- 
te intentionis gloriae 
Dei et salutis proxi- 
mi, 


352 ADHORTATIÓNES SPIRITUALES 


raro quisque sibi bibliotheca et consiliarius esse cogitur, qui, 
nisi doetrina bene sit paratus, in errores scilicet quandoque 
non leves ineurrat necesse est. 

14. Verum de virtutum solidarum praesidio comparando 
ab iis qui missiones adire cupiunt potissimum mihi sermo est, 
Patres ae Fratres carissimi. Nam si ceterorum quae dixi do- 
norum naturalium atque humanorum minor adsit copia, vir- 
tute non vulgari magna ex parte suppleri defectus huiusmodi 
potest. Nam et valetudo infirmior vigore spiritus non raro eri- 
gitur, et ad multa in Dei laudem operanda convaleseit; et in- 
dolis naturalis asperitas virtute facile mollescit aut mitigatur; 
et doetrinae lieet tenuis mediocritas ad non pauca praestanda 
potest valere, ubi non desit vitae sanctimonia. Ast virtutis de- 
feetum eompensare nihil omnino potest; ut adeo, si haec desit, 
etiamsi cetera sint omnia atque eximia, nee fructus animarum 
nee gloriae Dei solidum inerementum sperari possit; sed de- 
trimenta potius gravissima eum propriarum animaram peri- 
eulo timeri debeant. 

15. In primis ergo, qui missionum exterarum desiderio te- 
netur, hoe ipsum desiderium velim diligenter examinet, et qua 
potissimum re, qua spe moveatur, secum ipse coram Deo attento 
animo disquirat. Satis enim manifestum est, nisi purus sit in- 
tentionis oeulus, nisi sola Dei spectetur gloria et animarum 
salus, errari graviter in isto desiderio posse nec sine ingenti 
perieulo. Verus ergo ae sincerus Dei amor, in quo omnis veri 
zeli ratio consistit, tam saneti desiderii initium sit ac finis ne- 
cesse est. Certe, si alia quaevis humana ratio vel naturae qui- 


dam impetus ad exoptandas missiones impelleret, constaret 


profeeto tale desiderium a Deo non esse. Quid enim? si quis 
vel vitae huius suae, munerumve quibus in praesens fungitur, 
pertaesus, exteras regiones cogitaret? Quid? si vitae ad exac- 
tam regularum nostrarum observantiam aecommodatae minus 


amans, missiones spectaret tamquam ingenio suo liberiorique 


agendi modo aptiores? Quid? si naturalis quaedam instabilitas, 
aut novas adeundi plagas novaque visendi euriositas quaedam 
impelleret? Quid? si species quaedam rerum non ordinariarum, 
quas missionarios experiri ut plurimum contingit, et quae ad- 
mirabilitatis aliquid habent, alliceret? Quis non videt haee et 
his similia, partim vana partim etiam prava, neminem non 
modo impellere ad missiones expetendas non debere, sed ne in 
partem quidem venire posse huius deliberationis? Quare, si 
quis forte aliquid huiusmodi in suo illo missionum desiderio 
penitius animum perserutatus deprehendat, illud, quidquid est, 
retundat omnino et exeludat necesse est, ut eo solum fine mis- 
sionem exoptet, qui tanti muneris proprius est ae solus verus 














DE MISSIONUM EXTERARUM DÉSIDERIO EXCITANDO AC FOVENDO 353 - 








ac sincerus evangelici operarii scopus. Hane enim intentionis 
puritatem si in omni vita, et in omni actione nostra procurare 
a sancto parente nostro iubemur, uf sincere in omnibus Deum 
quaerere eique soli placere studeamus, quanto magis id neces- 
sarium est in deliberatione tam gravi, quaeque suis periculis 
carere non potest? 

16. Ita quidem a natura comparati sumus ut, quae rariora 
sunt aut minus communia, ea fere suspiciamus, ea demiremur, 
ad ea rapi nos quodammodo sentiamus. Cum itaque Patrum 
nostrorum in missionibus labores, certamina, pericula legimus 
vel audimus, eapi nos huiusmodi rerum desiderio mirum non 
est. Scilicet etiam ignavum quemque historiis bellorum, obsi- 
dionum, proeliorum, tempestatum, naufragiorum, veluti specta- 
eulis quibusdam teneri ac delectari usu venit. Verum ea quae 
lectu et auditu iucunda sunt, quam gravia sint ac molesta expe- 
rientibus cogitemus necesse est; et profecto intellegemus, nisi 
Dei et animarum verus purusque amor ad talia ae tanta sub- 
eunda invitet atque impellat, non esse quod nobis de divina vo- 
catione ad exteras illas missiones blandiamur. 

17. Quod si quis uno moveri se amore Dei illique placendi 
desiderio sentiat, videat velim quomodo iam nune hune ipsum 
Dei amorem exerceat, quantumque ponat studium ut in omni 
vitae suae ratione Deo placeat, quam facilitatem agendi cum 
Deo in oratione et in omni eum eo communicatione in se expe- 
riatur, quam fidelis sit in suis spiritualibus de more exercitiis 
studiose et constanter obeundis, quam cautus sit in custodienda 
omni mentis et cordis munditie, eum, quod praecipue iuxta pro- 
phetae verbum ab homine requirat Dominus, illud sit: solli- 
citum ambulare cum Deo suo. 

18. Si vere animas iuvandi studio ineensum se existimet, 
videat item quam libenter nune labores ad hune finem suscipiat, 
quanta caritate ac patientia ferat quae in communi vita inter- 
dum occurrere molesta solent, quam facile aliorum se ingenio 
accommodet, quam pacifice eontradiei sibi aut etiam aegre sibi 
fieri patiatur, qua alacritate miseris praesertim, egenis, sor- 
didis hominibus, in careerum ac nosocomiorum squalore ac pae- 
dore, adesse ae ministrare consueverit. 

19. Unusquisque enim ita sibi persuadeat, virtutem ad 
missionum opus necessariam nequaquam ita ut penulam ad 
iter eapessendum momento indui posse. Quare, si quis neque 
eum Deo familiariter agere in oratione, neque eum fratribus 
suis patienter ae pacifice degere, nec ferre incommoda aut 
tolerare fortiter adversa didicerit, et tamen ad missiones ex- 
petendas rapiatur, hic merito illa prophetae verba sibi dieta 
existimet: Si cwm peditibus currens laborasti, quomodo con- 


23 


ab omni rerum in- 
solitarum  cupidine 
aliena; 


num jam nune 
quaerat Dei gloriam 
studio orationis et 
puritate  conscien- 
tiae, 


Mich. 6. 8. 


proximi — salutem 
exercitio caritatis et 
patientiae ; 


ut praestare pos- 
sit foris, quae sibi 
domi eomparaverit, 


Ierem. 12. 5, 














temere fretus, 


et in sui abnega- 
tione maxime exer- 
citatus 


Tune enim aderit 
Deus, qui nos voca- 
vit, si vocationi fi- 
deles sumus, 


Tosd555; 
do Sa 


fidueia in Deo non 


354 ADHORTATIONES SPIRITUALES 





tendere poteris cum equis? Si in hoe tuo vitae genere, non 
adeo incommodo in collegiis, molestiam accipis, si labores mo- 


.deratos et ipsa horarum apta distributione leviores aegre to- 


leras, si exiguos istos paupertatis effectus, qui vix hoe nomen 
merentur, si fratris tui verbulum fortasse minus officiosum vel 
vultum subtristem horres: quid demum tibi ipse pollicearis, 
ubi inter continuas aerumnas ae labores eum hominibus fortas- 
se barbaris omnique ferme humanitate destitutis versari con- 
tinget? Tene illa expetere, illa desiderare, qui haee levia, quae 
illorum comparatione nulla sunt, vix ac ne vix quidem sustines? 
Tene velle firmissime Deo inhaerere, tibi ipsi relictum arte 
eum Deo coniunctum vivere, cui in praesenti vitae genere co- 
tidiana incitamenta, adiumenta, exempla vix sufficiant? Si cum 
peditibus currens laborasti, quomodo contendere poteris cum 
equis? 

20. Neque tamen eo haee dicta velim, ut quisquam qui sibi 
saneta illa desideria immissa sentiat, ab iis fovendis deterrea- 
tur, quod se etiamnum imperfectum agnoscat. Scio, Patres 
Fratresque carissimi, fiducia in Deo fretos, non propria virtute, 
missiones adiisse quotquot eas eum animarum fructu ae Dei lau- 
de obierint. At certe virtutis perfectae studium verum atque 
efficax strenuamque eius exercitationem, ut praeparationem ad 
tantum opus suscipiendum, omnino requiri, etiam atque etiam 
moneo et obtestor. 

21. Longum esset, Patres ae Fratres carissimi, omnia vir- 
tutum praesidia singillatim pereensere, quibus vel disponi ani- 
inos vel muniri necesse est eorum qui longinquas missiones ex- 
petunt; et mihi de hoe argumento agenti longius iam exeurrit 
oratio, quam ipse mihi initio proposueram. Ad unum omnia 
referri possunt, ad veram scilieet sui abnegationem, ad gene- 
rosam sui vietoriam. In qua ut rerum summam omnibus com- 
muniter nostris a sancto patre nostro positam fuisse, tum ex 
Constitutionibus, tum ex dietis factisque eius constat, ita certe 
lis qui apostolatus ministerium in longinquis missionibus co- 
gitant, haec eadem sui victoria, haee sui abnegatio non commu- 
ni modo necessaria est. 

22. Quidquid est, Patres ae Fratres carissimi, quod nobis 
in hoe nostro vitae genere inque nostris eum proximo ministe- 
riis proponimus, ab illa semper intima persuasione inchoan- 
dum, ut illud Christi: sine me nihil potestis facere, et illud 
sancti praecursoris eius, non potest homo accipere quidquam, 
nisi fuerit ei datum de caelo, alte animis nostris infixum gera- 
mus, et nihil, omnino nihil effecturos nos ex nobis certa fide cre- 
dentes ae sentientes, ad divinam opem nos et implorandam et 
qua possimus ratione etiam promerendam comparemus. Certe 




















DE MISSIONUM EXTERARUM DÉSIDERIO EXCITANDO AG FOVENDO 35 





quidem Deus, qui ad hoe vitae institutum nos vocare dignatus 
est, cuius seopus proprius est in animarum salutem impense 
incumbere, pro eo quo gloriam suam prosequitur zelo sanetis- 
simo, proque illo amore quo amat animas, hine quidem iuvari 
illas ac salvari cupit ardentissime, inde vero pro fidelitate qua 
vocatos a se vocationique suae oboedientes prosequitur, paratus 
est adiuvare, ne fine nostrae vocationis nobilissimo sibique ac- 
ceptissimo frustremur. Quod ergo nostrum est, in eo paene to- 
tum est, ut quidquid in nobis impedimenti esse possit, amoris 
propri atque mundani, id primum omni studio removeamus, 
quo scilicet remoto, mox pro beneplacito suo illis nos donis cu- 
mulabit, quibus instrueti eamus et fructum afferamus et fruc- 
ius noster maneat. 

23. Non est abbreviata manus Domini. Omnibus haee ad 
extremum dieta sint, Patres ae Fratres carissimi, sive quos 
divina bonitas ad exteras missiones vocabit, sive quos in hae 
Europa nostra consuetis in ministeriis consistere volet; neutris 
enim, quocumque demum in loeo, quoeumque in officio, deesse 
occasio bene de Deo merendi umquam poterit. Non est abbre- 


viata manus Domini. Et quod olim per hane suam familiam 


in gloriam Nominis sui operari dignatus est, id eum etiam his 
luetuosissimis temporibus effecturum certo confidamus, si mo- 
do nostrae vocationis memores, optimique parentis nostri prae- 
ceptis inhaerentes, instrumenta nos apta divinae manui prae- 
buerimus. Sit nobis, quaeso, alte impressa animo gravissima 
illa et multa consideratione digna sententia, quam sanctum pa- 
trem nostrum frequentur in ore habuisse non ignorantis: pau- 
cissimi sunt, qui intellegant, quantum Deo volenti in ipsis ope- 
rari ipsi impedimento sint, quantumque Deus in nobis et per 
nos effecturus esset, nisi a nobis ipsis impediretur. O ergo si 
nos quotquot sumus divinae manui plane movendos regendos- 
que committeremus! O si quisque saepe illud Christi verbum 
sibi dietum serio cogitaret: s? scires, si scires domum Dei! 
Heu! quam multa fortasse talenta inoperosa iacent, quam mul- 
tae gratiae infruetuosae! Quam multae fortasse animae non 
perirent, si omnes boni aemulatores essemus! 

24. Videte, quaeso, Patres ac Fratres carissimi, miseran- 
dam orbis christiani condicionem. Videte necessitates, pugnas, 
ealamitates Ecclesiae sanctae, non ab apertis modo hostibus 
impugnatae acerrime, sed etiam a tam multis, qui se filios pro- 
fitentur, novitatum amatoribus afflietae, turbatae, laceratae. 
Videte erescentem in dies morum corruptelam, videte spiritum 
vertiginis passim hominum ingenia corripientem et omnia veri 
bonique dietamina labefactantem. Videte ut dux impiorum per 
innumerabiles sceleris sui ministros, triplicis concupiscentiae 


Ioan. 15. 16. 


sive ad exteras 
Missiones  destine- 
mur, sive consuetis 
ministeriis — oceupe- 
mur in Europa. 


TS535597—1- 


loan. 4. 10. 


1PCINS- 13; 


Ad hane fidelita- 
tem stimulet nos mi- 
seranda orbis chri- 
stiani condie1o. 


























Iud. 13. 


2. Paral. 20. 


1 Reg. 25, 28. 


Ioan. 16. 33. 


2. Par. 20. 20. 


PR MINCMEL EN 13. 


356 ADHORTATIONES SPIRITUALES 





iniectis laqueis et catenis, miseros mortales, summos, imos, in 
barathrum superbiae et in effrenem licentiam sub specioso li- 
bertatis nomine detractos, in omne vitiorum genus praecipites 
rapiat. Quam multa erimina, quam multi errores, veluti fluctus 
feri maris, despumantes suas confusiones, perrupto omni non 
sacrarum legum sed honestatis etiam naturalis aggere, late 
quaquaversum exundant, omniaque devastatum ruunt! Eritne 
quisquam nostrum, quem tantorum malorum labes, tanta ani- 
marum Christi Iesu sanguine redemptarum pernicies non tan- 
gat, non commoveat, non urat? Quod si eo res devenit, ut in 
humanis quidem praesidiis nulla spes suppetat, et iam dudum 
optimus quisque eum pio rege Iosaphat exelamare cogatur : În 
nobis quidem non est tanta fortitudo, ut possimus huic multi- 
tudini resistere, quae irruit super mos. Sed cum ignoremus quid 
agere debeamus, hoc solum habemus residui, ut oculos nostros 
dirigamus ad te: nonne tamen simul intellegemus, Patres ac 
Fratres carissimi, si quid opis per nos afferendum est, con- 
traria contrariis omnino esse opponenda, superbiae scilicet 
humilitatem, effrenis libertatis eupiditati religiosam oboedien- 
tiam, mundi fastui spiritum paupertatis, voluptatum libidini 
Crucis Christi eiusque mortifieationis amorem? Haee arma no- 
stra spiritualia, haec interna dona, ex quibus vim et efficaciam 
ad exteriora promanare ad finem nobis propositum oportet. 
His Patres nostri instrueti proelia Domini proeliati sunt et 
vicerunt ; his et nos vincere in bono malum contendamus, eius 
sequentes vestigia, qui non aliis et ipse armis certavit et vicit, 
ac triumphans suis illam suavissimam vocem ingeminat: Con- 
fidite, ego vici mundum. Itaque id unum solliciti, ut ne qua 
in re desimus gratiae Dei, exspectemus, et videbimus auxilium 
Domini super nos ,... Et qui coepit in nobis opus bonum, psc 
perficiet pro bona voluntate sua ... Et quanto aliquis se artius 
Deo astrinxerit et liberaliorem erga summam maiestatem se 
praestiterit, tanto eum in se liberaltorem etiam experietur, et 
ipse in dies magis idoneus erit ad gratias et dona spiritualia 
uberiora recipienda. Fiat, fiat. 

Omnium vestrum SS. Sacrificiis ac precibus me commendo 
RR. PP. ae FF. in Christo carissimi. 


Vester in Christo servus, 
IoawNEs ROOTHAAN. 


Romae, die III. Decembris, MDCCCXXXIIT. 
S. Franciseo Xaverio Indiarum Apostolo saera. 














EPISTOLA 


R. P-N.IOANNIS ROO TEHSAN 
AD PATRES ET FRATRES SOCIETATIS 


De spiritualium exercitiorum $. P. N. 
studio et usu 


1. Saepe ae multum cogitanti mihi, Patres ac Fratres ca- 
rissimi, immo vero assidue animo volventi (necessitas enim mihi 
incumbit, quippe eui per Apostolum dieitur: qui praeest, in 
sollicitudine) assidue, inquam, animo volventi quanam maxime 
ratione in renata paucis abhine annis ae sensim adolescente 
Societate spiritus ille vel exsuscitari ubi opus sit vel conser- 
vari, foveri, promoveri possit, qui eius olim tum primordia tum 
inerementa tam laeta reddidit eeclesiae Dei, tam fructuosa ad 
innumerabilium hominum salutem, illud iam dudum occurrebat, 
nihil fore ad convertenda corda patrum n filios, ad filios, in- 
quam, patribus reddendos quam fieri posset simillimos, aptius 
atque efficacius, quam Saneti Patris nostri Exercitiorum spiri- 
tualium diligens studium et accuratum usum. Etenim cum pri- 
mos illos patres nostros et qui eos dein subsecuti sint, non 
alia re magis quam horum Exercitiorum opera in alios plane 
viros mutatos fuisse constet, perque ipsos, alios deinceps at- 
que alios, iisdem hisce spiritualibus Exereitiis excultos, e vi- 
tiorum laqueis eximiae sanctitatis studio incensos fuisse, et 
in concepto semel ardore spiritus ad mortem usque per multos 
labores et aerumnas perseverasse, quid est quod iisdem Exer- 
citiis nos rite utentes non eundem spiritus fructum in nobis 
fidenter exspectemus? Equidem, Patres ac Fratres carissimi, 
dum hoe argumentum, quod dudum meditabar, tractandum apud 
vos suscipio, brevi compendio ad omnem vocationis nostrae 
perfeetionem, ad omnium vitiorum et imperfectionum victo- 
riam, ad omnium virtutum exercitationem efficacissime vos ad- 
hortari mihi videor, atque ita existimo, si studium admirabilis 
libri saneti patris nostri, si diligentem et aecuratum eius usum 
vobis persuasero, renovationem spiritus in universa Societate 
laetissimo nostrum omnium profeetu consecuturam. 

2. Ac de Exercitiorum quidem laudibus, de eorum excel- 
lentia atque effieaeia apud vos disserere, Patres ac Fratres 
carissimi, supervaeaneum existimo. Donum ea esse singulari 


Usus Exerc:tiorum 
S. P. N. .dieaeiss:- 
nium est instrumen 
tum ad renovatio- 
nem spiritus. 


1. Cor. 9. 19. 


Rom. 12. 8. 


M ee V CRINE NE NIA cl PE re A, NUES SER RUN IS, c 


LUCRATIF 


- 


dic 


LPS ME RETE IINE Sr n PST NE SR ee PINS e SIND. IRA 2 CRU ENERO MEE 






Ex his enim nata 
est Soeietas et con- 
servata. 


358 ! ADHORTATIONES SPIRITUALES 








Dei benefieio Sancto Patri nostro Ignatio concessum, et per 
illum Societatis proprium, nemo vestrum ignorat. Ab his po- 
tissimum ipsum hune Societatis parentem suam illam hausisse 
eximiam sanctitatem, in his Societatis formandae ideam divi- 
nitus eum concepisse, haee socios ei peperisse in Christo, in his 
i proinde conceptam fuisse Societatem, ex his natam, his ado- 
P levisse, his praecipue altam ae sustentatam fuisse, haec unum 
E ex praecipuis esse praesidiis, quibus ad duplieem vocationis 
| nostrae finem, ad propriam scilicet salutem ae perfectionem, 
et ad salutem ae perfectionem proximorum eoniti debeamus, 
et quaeeumque Societas adhibeat ad finem suum eonsequendum 
media, in omnibus suis ministeriis, in omnibus operibus zeli, 
ex his eam haurire vim et efficaciam debere, in comperto est. 
Quod si Societas hisce Exercitiis in primis parentem suum ac- 
ceptum referre debet, his eius primos socios, (quales quantos- 
que viros!) his constitutiones suas, caelestis plane sapientiae 
opus, his se totam suaque omnia, non est profecto quod pluri- 
b. bus verbis demonstretur, quanti eorum traetatio momenti sit 
E. ad Societatis nostrae conservationem et inerementum. 

3 COPAS UR I 3. Et vero tractantur illa a nostris, et prout constitutiones 
i ter, at non eodem legesque nostrae praeseribunt, traetantur frequenter. Per so- 
3 fructu tractemus, — |idum mensem in tirocinio primum singuli, iterumque per 
E. mensem integrum post studia peraeta in tertio probationis an- 
E no, quotanis item per octo vel decem dies iisdem ex praescripto 
vacamus omnes. Eorum usus etiam apud externos ita iam com- 
B. munis est, ut passim in omnibus fere monasteriis, in ephebaeis, 
À NE in scholis, ad populum etiam publiee tradantur, ea frequentia 
P | qua fortasse numquam magis. Ast fateri vel inviti cogimur, 
lieet fructus quidem salutaris exsistere numquam non soleat, 
raro tamen iam Exercitia eos producere effectus eximiae illius 
5 T e olim maiores sanctitatis, quae olim vix non perpetuo eorum tractationem 
: consequeretur. Atque ut de aliis qui Exercitiis spiritualibus 
E. excoli solent nunc non agamus, de nobis ipsis, Patres ac Fratres 
À earissimi, hie mihi sermo est. Neque enim est quod ita nobis 
» | blandiamur, ut non plane videamus longo nos intervallo di. 
stare ab eximia illa patrum nostrorum virtute, quam in anna- 
libus nostris legimus et admiramur. Ut enim, quae Dei mise- 
rieordia est, recti bonique desiderium vigeat passim in omni- 
bus, idque ipsum hisce spiritualibus Exercitiis potissimum de- 


ITUNES COMER D Er D'OR RTT PORE CUL e. 
MON MENO doe CM Er aret NIST TUR WPUPENEEEU NE 


1 
4 
i 
5 
| 
1 








E. beamus, non est tamen quod hae quaeumque bonitate vitae con- 
3 tenti esse possimus, si voeationis nostrae altitudinem conside- 
E remus, si formam nobis in constitutionibus propositam contem- 
3 plemur. Viros enim non eommuni quodam modo, sed eximie 
E spirituales et insigniter orationi deditos, et, quod maioris est 


D momenti, viros abnegationis perfectae, perfectae mortifieatio- 








DE SPIRITUALIUM EXERCITIORUM S. P. N. STUDIO ET USU 359 





nis, zeli perfecti, qui animo vere magno et generoso expugnan- 
tes omnem carnis, sensuum et amoris proprii ae mundani af- 
fectum, Christum quam possint proximi sequantur, Christum 
uniee ament, unice spirent, Christum imitari per aerumnas ac 
ludibria, per mille mortes ardenter exoptent, quales olim pro- 
diisse plerosque ex Exercitiis spiritualibus aecepimus, rariores 
iam esse, non sine intimo dolore nec sine pudore fateri debe- 
mus. Magna illa et praeclara et heroica in codicibus legimus 
frequenter, oculis cernimus rarius, nec fere nisi in paucis. 

4. Neque vero is ego sum qui ab omnibus omnia praestari 
aut posse aut debere existimem. Scio, Patres ae Fratres caris- 
simi, non eandem gratiae mensuram omnibus tribui, nec sine 
praesumptionis periculo futurum, si nobis omnia imitanda pro- 
poneremus quae in patribus nostris fuere eximia, quos ut pri- 
mihias spiritus habentes largiore manu divina bonitas donis 
suis cumulaverat. Immo vero praeclare nobiseum agi arbitra- 
bor, si, ut in illis servis suis Dominum mirabilem praedicamus, 
ita in nos misericordem fuisse gloriari possimus. Sed tamen si 
nobis centesimum ferre fructum, ut patribus nostris, datum non 
est, num érigesimo aut etiam decimo contentis esse nobis licet, 
eum fortasse sexagesimum saltem ferre daretur, si eonatum 
intenderemus ? 

2. Itaque sic existimo ae plane sentio, si spiritualia Saneti 
Patris Exercitia a nobis magis aeeurate usurparentur, maiora 
nos incrementa spiritus veraeque sanctitatis absque dubio cap- 
turos. Quod autem dico, ita intellegi velim, ut ipsius libri Sancti 
Patris nostri studium et usum in nobis magis vigere summo- 
pere cupiam. 

6. Multi sane, Patres ae Fratres carissimi, multi prostant 
libri titulum Exercitiorum spiritualium praeferentes, qui fuse 
Exereitiorum Saneti Patris argumenta pertractant. Sed nimi- 
rum, qui, dum vaeat Exereitiis, huiusmodi libris utitur, prae- 
sertim si ipsius libri Sancti Patris cognitionem et usum habeat 
nullum, is magis fere lectione pascit intellectum, quam medi- 
tatione veritates illas intime penetrat; cum tamen is sit praeci- 
puus Exercitiorum fruetus, ut sublimes illae veritates rite per- 


ceptae, animo alte defixae inhaereant, inque omni vita ad earum 


normam actiones nostrae omnes exigantur. Quid? quod plurimi 
ex illis, qui Exercitiorum eonseripsere libros, mentem Sancti 
Patris Ignatii vix obscure assecuti sunt. Quid? quod plerique 
nee sensa Saneti Patris nee verba servarunt. Quod utinam sal- 
tem fecissent semper omnes ae solum superaddidissent quae- 
dam quisque de suo! Sed multi sua plerumque sensa sensis 
Ignatii substituerunt, et in multis scilicet vim Exercitiorum 


amplioribus — for- 
tasse Dei doais or 
naty. 


lom. 8. 83. 


Ps. 67, 86. 


Eccl. 17. £7. 
Matth. 13. 85. 


saltem ipsius li- 
bri S. P. studium et 
usus in nobis vigeat, 


posthabitis ceteris 
exereitiorum libris, 
quae minus $8. P. 
Sensum assequuntur, 








vs 


u-— 








Sa 
B. 
V 
y 
d 








\ 
; 
i 
f 


PR RE T dai E TR 


| 
ur fone. det tC 


T 





cz dei ad c Mm E ET a 


MA En ET IN 
t 


et quorum lectio 
non est illud Exer- 
citium quod S. P. a 
nobis requirit, 


sed potius refer- 
tur ad exercendos 
alios; 


dum contra S. P. 
documenta  sequen- 
tes, nos ipsos exer- 
cemus. 


360 ADHORTATIONES SPIRITUALES 











enervarunt, ut vere dici possit in tanta huiusmodi librorum co- 
pia: inopes nos copia fecit, et sacer ille ignis veluti sub cinerum 
cumulo obrutus ac paene deperditus iaceat. 

7. Quam multi ergo etiam inter nostros, qui eum huiusmodi 
libros Exercitiorum tempore adhibere soleant, exiguum ae fere 
non nisi transitorium capiunt ex Exercitiis fructum! Quam 
multi qui numquam librum ipsum Saneti Patris usu gustuque 
probavere! Quam multi vix eum, ut ita dieam, de facie norunt! 
Et aliqui fortasse ne regulas quidem illas memoria et usu te- 
nent, quas partim Annotationum partim Additionum nomine 
sanetus parens noster praescripsit, et in quibus ille maximam 
semper vim ad fructuose meditandum posuit, et posuere quot- 
quot recte Exercitia traetarunt. Ergo illud plerumque evenit, 
ut qui libris illis quos modo dicebam exercitiorum tempore 
utatur, lectione magis quam meditatione in saero secessu oc- 
eupetur, ut quae absque multa mentis et cordis applicatione 
pereurrit, sine multa quidem animi defatigatione, sed etiam 
sine magno fructu percipiat; ut denique id fere agat, quod ii 
plerique qui diffusos audiunt de veritatibus illis sermones : le- 
gentium enim et audientium hie ferme eadem est ratio, quae 
longe certe ab Exercitiorum spiritualium usu, qualem Ignatius 
intellexit, abest. Ille quidem, quid sint Exercitia spiritualia 
in ipso libri sui limine explieaturus, similitudine utitur Exerci- 
tiorum eorporalium, quae agere illi scilicet dieuntur qui am- 
bulant, iter faciunt, currunt. At vero qui solum audit, qui legit 
quae ab aliis fuse per modum meditationis proposita sunt, et 
ita se exercitia spiritualia facere existimat, similis mihi vide- 
tur illi qui dum alios ambulantes, iter facientes, multa quiete 
sedens spectaret, se exercitia facere corporalia diceret, eum 
id de iis solum qui ipsi ambulant, ipsi iter faciunt, ipsi eur- 
runt, vere dici posse nemo non videat. 

8. Poterunt ergo plerique illi Exereitiorum spiritualium 
libri utilitate sua non carere, si quis illis extra exercitiorum 
tempora utatur, si eos identidem pro lectione spirituali assu- 
mat, si eos adhibeat dum ad populum dieendum est, ut inde 
apta ad auditorum animos illuminandos et excitandos argu- 
menta depromat: sed dum quis exercitiis spiritualibus vaeat 
(non iam de illitteratis, de rudioris ingenii tironibus loquor, 
sed de iis potissimum qui magistri divinae huius artis esse de- 
bent, id quod omnibus sacerdotibus nostris commendatum est), 
equidem unicuique auctor sum ut ipso Sancti Patris libro po- 
tius quam alio quovis utatur. Quod si quis, propter nimis exi- 
guum vel potius nullum eius libri usum adhue faetum, sibi ieiu- 
num fore nimis et aridum existimet, eius se studio ex animo 
dedat et experimentum semel faciat velim, et profecto plura 



































DE SPIRITUALIUM EXERCITIORUM S. P. N. STUDIO ET USU 361 





latere sub paueorum verborum cortice reperiet quam prima 
specie videbantur ; illudque ei continget quod plerisque cordate 
idem opus aggressis contigisse experti novimus, qui abundan- 
tiam rerum in eo tantam, Deo scilicet piis conatibus aspirante, 
invenerunt, ut nullum alium deinceps librum pro exereitiis spi- 
ritualibus praeter ipsum illum Saneti Patris requirerent, et 
quotiens eo uterentur, totiens novam inde se luminis practici 
eopiam magno suo bono percepisse profiterentur. 

9. Atque utinam omnibus vobis, Patres ae Fratres caris- 
simi, studium in primis, tum usum admirabilis huius libri per- 
suadere possem! Epistolae angustiis prohibeor equidem quo- 
minus singillatim thesauros ingentes in eo contentos enume- 
rem et exponam. Nom in persuasibilibus hwmanae sapientiae 
verbis, sed in virtute Dei, Ignatius, litterarum etiam tum plane 
expers, quae divino Spiritu suggerente didicerat, primum sibi 
tum aliis servare ac, Deo animum eius manumque regente, 
chartae tradere constituit. 

10. Methodos orandi facillimas itemque efficacissimas do- 
cet, quibus utentes quam plurimos, etiam illitteratos Fratres 
adiutores, horas integras, nullo taedio, fructu maximo, orationi 
impendere consuevisse novimus. Et vero quid facilius quam 
animi facultates, memoriam, intellectum, voluntatem, certo ser- 
vato ordine, ad veritates fide cognitas applieare? Quid item 
facilius, quam vitae passionisque Christi lesu mysteria per 
contemplationem distinetam personarum, verborum, actionum 
meditari? Quid ad sui eognitionem, ad vitiorum suorum emen- 
dationem aptius utroque illo examine, quod tanta verborum 
simplicitate a sancto parente propositum, tam facile ab omni 
homine, qui modo bonae sit voluntatis, in praxim reduci potest? 
Iam vero si praecipua vitae spiritualis doeumenta, quae in 
libro Saneti Patris admirabili ordine tradita sunt, attingere 
velim, finem non inveniam. 

11. Quid enim ego de sublimi illa philosophia dieam, quae 
in ipso quod primum proponitur Fwndamento continetur, qua- 
que Sanctus Pater docet hominem in rebus suis rerumque crea- 
tarum usu, non affectu quoeumque, sed ratione duci, ut, quid 
demum sit, hominem esse, et ut hominem decet agere, intelle- 
gat? Quid de peccatorum gravitate cognoscenda ac detestanda 
in utroque de peccatis exercitio? Quid de praeclara illa de regno 
Christi meditatione, ubi iam non hominem qualemeumque, sed 
christianum erudit et ad maiora provocare incipit? Quid de 
duobus vexillis, ubi apostolicae vocationis finem et media et 
excitamenta sane potentissima, non magis menti intellegenda 
quam oculis ipsis spectanda proponit? Quid de eligendarum 


Hune in finem di- 
vino suggerente spi- 
ritu a S. P. conseri- 
ptus liber, continet: 


Ti Gor CINE 


1o Methodos oran- 
di facillimas et ef- 
ficacissimas, 


20 praecipua vi- 
tae spiritualis docu- 
menta ordine admi- 
rabili, 











239 sententias  i- 
gnem spirantes, 


ut in meditatione 
de tripliei peccato, 


in eiusdem ^ollo- 
quio, 


et in contempla- 
tione de Christi Na- 
tivitate. 


ltaque omnes fa- 
miliarem nobis red- 
damus huius libri 
usum, 


362 ADHORTATIONES SPIRITUALES 





rerum cognitione, deque animi dispositione, quam tum de- 
seriptis tribus humilitatis modis, tum propositis tribus homi- 
num classibus seu tentat et explorat, seu suavissime simul et 
effieacissime provocat et excitat ad aemulanda charismata me- 
liora? Quid de caelesti illa sapientia ae prudentia, qua omne 
bonum desiderium eum propriae imbecillitatis cognitione ita 
semper coniungit, ut divinae gratiae auxilium, et ad cogno- 
seenda quae recta sunt et ad eadem voluntate amplectenda, 
necessarium esse assidue moneat semperque eam postulare, et 
qua ratione postulanda sit doceat? Quid vero dieam de quibus- 
dam ignem spirantibus sententiis, quibus refertus est aureus 
iste ac divinus plane liber, quasque in plerisque exercitiorum 
spiritualium libris, quod incredibile videatur, frustra requiras? 

12. Quo in genere, ut unum alterumve exemplum afferam, 
quid quaeso ad sui ipsius cognitionem propriaeque miseriae 
atque indignitatis sensum aptius, quam quae a Saneto Patre co- 
gitanda, meditanda et animo volvenda proponuntur: dum vel 
animam nostram in hoc corpore veluti ergastulo constrictam, 
hominemque ipsum in hac miseriae valle inter bruta animalia 
exsulantem repraesentat; vel per quosdam veluti gradus me- 
ditantem deducens, cogitare iubet quid sit homo unus ad ceteros 
homines omnes comparatus; quid deinde mortales vel omnes 
comparati ad. Angelos ac Beatos; quid postea Angeli ac Beati 
omnes et quidquid. est creaturarum, comparatum ad Deum Crea- 
torem; quid proinde, quantulus, quam fere nihil, unicus ho- 
muncio ad illam supremam Maiestatem ; atque inde iubens me- 
ditantem descendere ad considerandam primum corporis foe- 
ditatem, deinde animi pravitatem, cogit eum tandem conclu- 
dere nil aliud denique sese esse, nisi wlcus quoddam et apo- 
stema, atque adeo pestilentem orbis luem. ob commissa peccata ? 

13. Quid iterum suavius et ad inflammandos animos erga 
piissimum redemptorem potentius, quam eum in eolloquio, quo 
tremendam illam de tripliei peccato meditationem concludit, 
Christum e cruce pendentem iubet veluti coram spectare; ac 
deinde ex mobis ipsis quaerere, cum ipse Dominus tanta nostra 
causa facial ac patiatur, quid tandem illo digmwm nos egeri- 
mus, quid agamus pro illo, quid agere debeamus in posterum? 
Vel cum item in eontemplatione de Christi nativitate cogitare 
iubet, qui tandem summus ille Dei Filius in extrema nascatur 
paupertate, ut demum vitam illam, tot inter aerumnas, in fame 
et siti, in aestu et frigore, per iniurias et ludibria transactam, 
in crucis patibulo comswmmet... et haec omnia propter me? 

14. Praetermitto alia his similia quam plurima. Verum 
haee, cum praesertim in conspectu Dei, animo iam ad compunc- 
tionem per ipsum saerum secessum et praecedentia exercitia 





de c E ar 








EE 


4 








DE SPIRITUALIUM EXERCITIORUM S. P. N. STUDIO ET USU 363 








composito, considerantur, quem, quaeso, non commoveant, non 
feriant? euius eor non urant, non inflamment? Iterum dieam: 
experiatur quisque, velim, et serio se huius libri studio dedat; 
et si quem umquam huius suseepti studii paenituerit, me dati 
parum opportuni consilii ineuset, non repugnabo. Profecto do- 
lendum maxime sentio, et vero etiam pudendum, quod liber hic 
saneti parentis multis etiam ex nostris ita parum cognitus sit, 
ut liber fere clausus ipsis habeatur. Ergone thesaurum hune 
tantum possidebimus veluti in terra defossum? Ergo praecla- 
rissimum hoc caelestis harmoniae organum in manibus nostris 
mutum erit, sine voce ac mortuum, quod qua ratione tangen- 
dum sit, ut sonos suos edat, ignoremus? Ergo praestantissimis 
hisce armis spiritualibus, ut ea Sanctus Pater vocabat, instructi, 
ingredi ad pugnam non poterimus, quia non usum habemus? 
Studeamus diligenter insignem hune, divinum hune Exercitio- 
rum librum intellegere, eiusque usum familiarem nobis redda- 
mus; neque enim absque diligenti studio usuque frequenti eius 
intellegentiam assequemur. Quod cum omnibus nostris sacer- 
dotibus commendatum esse cupio, tum praesertim superioribus 
rerumque spiritualium praefectis, qui suae curae commissos, in 
hae scientia Sanctorum aequirenda, non sibi relinquere, sed du- 
cere ae dirigere debent; tum vero omnium maxime tironum ma- 
gistris et instructoribus tertiae probationis: cum inter utrius- 
que probationis ezperimenta ab Instituto praescripta, illud sit, 
sin minus semper tempore at certe dignitate ac necessitate 
primum, ut exercitia spiritualia integra a singulis qui proban- 
tur fiant. Et sane ex his discendus orandi meditandique modus 
et usus eotidianus; ex his examinandae conscientiae ratio pe- 
tenda et methodus exstirpandi vitia et acquirendi virtutes; ex 
his omnis vitae nostrae spiritualis documenta certa ac tuta, ex 
his regulae ad inimici seu apertas tentationes, seu tectas artes 
ac fraudes cognoscendas ae superandas, ne quis forte specie 
boni deceptus a vero bono divellatur; ex his denique omnis 
vitae nostrae vocationisque ratio potissimum petenda est; nec 
umquam futurus est aliquis verus Societatis filius, numquam 
eius spiritum habebit, nisi hine, e Saneti Patris inquam Exer- 
citiis hauserit.. j 

15. Neque enim studium libri Sancti Patris eiusque usum 
dum tam multis verbis commendo, studium eius, ut aiunt, mere 
speculativum commendare me, vos ipsi, credo, satis intellegitis. 
Absit, Patres ae Fratres earissimi, ut librum hune manibus 
assidue versantes ac tantae admiratione sapientiae capti, eum 
veneremur tantum, laudemus aliisque commendemus. Absit, ut, 
quem ad modum de Ioannis Baptistae admiratoribus Christus 
Dominus aiebat, quod ad horam eius splendore delectati essent, 


et studium, non 


speculativum, 
praetieum, 


Ioan. 5. 85. 


sed 
































inteligentes  om- 
nem eius doctrinam 
referri ad propriam 
abnegationem, 


in qua totus est. 


364 ADHORTATIONES SPIRITUALES 





quin tamen ex eius praedicatione verum cepissent fructum, ita 
nos pulcherrimis Sancti Patris documentis capti ac delectati, 
manum operi admovere in nobismet ipsis neglegamus. Quis 
enim nescit, omnem hic fructum ab applicatione pendere? Quae 
quidem omnis practica est, seque in universam vitae nostrae 
rationem, et in omnes aetiones nostras, et in aetionum omnium 
modos, in intima demum sensa omnia et cogitationes omnes sese 
diffundat necesse est; euius proinde vis et efficacia tam late 
patet, ut terminum in his invenire non sit, neque adeo dicere 
umquam possimus: sufficit. 

16. Illud vero praecipue animadvertamus oportet ae prae 
oculis semper habeamus, in verae perfectaeque abnegationis 
propriae studium omnem spiritualium exercitiorum doctrinam 
resolvi. Hoe enim qui non intellegat, perieulum est ne, ut in 
eonstitutionum nostrarum, ita in exercitiorum studio vehemen- 
ter erret, eoque perniciosius quo propter sapientissima vitae 
doeumenta doctior sibi ae spiritualior videri posset. Spiritua- 
lium enim rerum intellegentia, neseio quomodo, animis inter- 
dum illudit, ut iam vere spiritualem se esse quis existimet, 
propterea quod in rebus spiritualibus versatus optime sibi vi- 
deatur; quae, si qua alia, tentatio perieulosissima est. 

17. Ad propriam itaque abnegationem omnia demum refe- 
runtur, idque ex universo Exercitiorum libro manifestum est. 
Non tradit Beatus Pater sublimis euiusdam orationis et sin- 
gularis unionis eum Deo modos aut praecepta. Ad hane docet 
quidem animos disponere; at dispositionem omnem praecipue 
in illa quam dixi abnegatione sui constituit. Quis Exercitiorum 
finis? Audi ex ipsa libri inscriptione: u£ homo se ipsum vincat . 
vitamque suam disponat absque ulla affectione quae recte or- 
dinata non sit. Qua vero ratione vita omnis reete ordinabitur? 
Nempe, proposito nobis fine puro purissimo unius Dei gloriae 
nostraeque salutis. Hoe in fundamento, hoe in electionibus, hoc 
passim ubique repetit, ineuleat. Quomodo vero id assequemur, 
ut tam recte, tam pure agamus? Si tollamus quidquid in nobis 
ipsis impedimenti est. Et quodnam illud? Quidquid propriae est 
voluntatis, quidquid est amoris proprii et mundani. Hoc sibi 
quisque persuadeat, inquit, tantwm se in studiis spiritualibus 
promoturum esse, quantum ab amore sui ipsius et proprii com- 
modi affectione sese abstraxerit. In hoe tam constanter insistit 
Beatus Pater per totum libri decursum, ut et ubi de victu recte 
temperando agit, et ubi de paenitentiarum usu determinando, et 
ubi doetrinam tradit de electione, et ubi de vitae reformatione, et 
ubi de eleemosynarum distributione, idem diversis lieet verbis 
assidue ingerat: eo melius futurum, quo longius ab amore nostri 
ipsorum recedamus. Ad hoe in meditatione de regno Christi, ad 
hoe in altera de duobus vexillis, ad hoe in proponendis tribus 












































DE SPIRITUALIUM EXERCITIORUM $. P. N. STUDIO ET USU 305 





hominum classibus tribusque humilitatis modis, admirabili arte 
nos erudit et invitat et impellit; ubique naturae repugnantiam 
impugnare docet ae superare. Quod si ex animo, si strenue, si 
eonstanter agamus, et vitam omnem recte ordinabimus, et vir- 
tutum possessionem facile consequemur, et vero etiam ad unio- 
nem eum Domino beatissimam nosmet ipsos, eius opitulante 
gratia, disponemus. Hae, non alia via, patres nostri, quod sane 
notatu dignissimum est et ex annalibus nostris constat, hac, 
inquam, via patres nostri, qui primis illis temporibus ad reli- 
giosam in Societate vitam non aliis fere institutionibus nisi 
exercitiis spiritualibus instruebantur, vi et animo in illis con- 
cepto, eum se abnegationi propriae generose exercendae de- 
dissent, brevissimo plerique tempore ad eximiam vitae perfec- 
tionem eluetati sunt, et fruetus in Ecclesia Dei fecerunt uber- 
rimos, quibus nos etiam nune, post unum, alterum, tertium sae- 
eulum, gaudemus et fruimur. Scilicet hoc illi vitae spiritualis 
axioma, in exercitiis intime perceptum, alte impressum animo 
gerebant suoque confirmabant exemplo: quantum quisque a se 
ipso recedat, tantum appropinquare Deo, et cor, quo magis va- 
cwum sit amore proprio, eo magis Dei spiritu repleri. 

18. O Patres mei ae Fratres dilectissimi, si spiritum Dei 
habuerimus, si vere spirituales fuerimus, quam bene nobis, 
quam bene Societati erit universae! Quae pax, quanta unio ani- 
morum inter nos; quanta alaeritas ad laborandum pro gloria 
Dei et animarum salute, et ad patiendum etiam quaecumque 
adversa quanta promptitudo! Quam bene fluent nobis omnia! 
Quanto illa ipsa externa ministeria, quae pro nostrae vocatio- 
nis ratione tractamus, nobis ipsis primum, tum aliis plurimis 
uberiores afferent utilitates! In ipsa litterarum seientiarumque 
traetatione, quam proeul aberunt contentiones, aemulationes, 
praeoccupati in partieularibus propriisve opinionibus animi, 
aliaeque huiusmodi miseriae, quae et intellectum obscurare so- 
lent nee studiorum minus progressui quam virtuti ae perfe- 
etioni nocent plurimum! Erit in superioribus zelus disciplinae 
sine asperitate, suavitas non remissa; erit diseretio, erit pru- 
dentia, simplex tamen semper et ab omni specie odiosae illius, 
et quam omnes merito detestamur, politicae longissime remota. 
Erit in subditis oboedientia integra, prompta, hilaris, constans, 
perfecta, exsecutionis, voluntatis, et iudieii etiam, qualem eupit 
maxime Beatus Pater in suis. Denique universa Societas vero 
suo vigentique spiritu efflorescet, qualem illam Sanctus Pater 
Ignatius iuxta formam, non terrena sed caelesti sapientia in- 
ventam ae descriptam, condidit. 

19. Quapropter oro vos, Patres ae Fratres carissimi, per 
Saneti Patris Ignatii reverentiam, cui, post Iesum et Virginem 
Matrem, nos nostraque debemus omnia ; per amorem Societatis, 


Quem fruetum ex 
eo collegerunt Pa- 
tres nostri, 


e5. mos ips» m 
Suo quisque gradu, 
eolligemus, 


si haee saneta Ex- 
ercitia diligenter ad- 
hibeamus, et in u- 
sum deducamus, 





TCU NE RARES NE Ver SN TR ET PUR 





366 ADHORTATIONES SPIRITUALES 3 





3 euius incrementa et successus, non a quibuseumque naturalibus 
; aut humanis praesidiis, non a splendore doctrinae aut eloquen- | 
tiae, non ab hominum quorumeumque favore, sed ab eius vero : 
in nobis eonservato renovatoque spiritu pendent; per salutem ; 
ac perfectionem euiusque propriam, quae nobis omnibus sum- | 
mopere eordi esse debet, quippe quibus in hae vocatione bonis 
piisque christianis esse profecto non sufficit; per Ecclesiae 
sanctae necessitates tantas, quibus aliquam a nobis afferri opem 
suo iure mater optima postulat et exspectat; per animarum 
pretiosissimo Christi Iesu sanguine redemptarum salutem, qui- 
bus iuvandis sacramentum in hae Christi ducis militia diximus : 
Oro vos atque obtestor, ut tam praeclarum, tam efficax ad tanta 
bona eonsequenda subsidium, quod nobis in Saneti Patris exer- 
eitiis traditum est, et studiosa complecti mente, et diligenter 
adhibere, documentaque in iis tradita ad effectum usumque per- 
petuum et cotidianum in vobis ipsis deducere, quanta possitis 
industria et conatu, ad patrum nostrorum imitationem, sataga- 
NOR. d su tis. Et quoniam non in industriis nostris nostrisque conatibus, 
ad lesum, et per Ie- Sed in divinae gratiae auxilio potissimum huius tanti boni con- 
ne pun cAm d sequendi spes sita est, iuxta ipsorum exercitiorum doctrinam, 
gitantes. divina haee auxilia studiose et ardenter petamus ; ad Virginem 
scilicet gratiae Matrem confugientes, et per Mariam ad Iesum 
mediatorem Dei et hominum, et per lesum denique ad Deum 
Patrem benignissimum accedentes, petamus, postulemus, flagi- 
temus eerta fiducia impetrandi. Neque enim timenda repulsa 
est in tam iusta petitione, modo ne ipsi nobis desimus. Etenim, 
Matth. 20. 21. si peteremus sedere ad dexteram vel sinistram in regno eius, 
si quaecumque speciosa aut minime ad finem nostrum neces- 
saria postularemus, respondere nobis posset Dominus, ut olim 
filis Zebedaei: nescitis quid petatis; at dum id ab eo efflagi- 
tamus, quod ipse maxime a nobis requirit, et sine quo ei pla- 
cere non possumus dum nostrae eonseii inopiae miserieordiam 
et opem imploramus, dum denique non aliud petimus nisi spi- 


Luc. 8. 18. ritum bonum: dabit utique petentibus se misericors ae beni- 
Ioan. 4. 14. gnus Pater noster caelestis; ae bonus hie spiritus, verus in- 
Sap. 7. 11. quam spiritus Societatis lesu, fiet in nobis fons aquae salientis 


in vilam aeternam, venientque nobis omnia bona pariter cum 
illo. Quem ut et mihi, qui omnium maxime illius egeo, conce- 
dere Dominus dignetur, vestris me SS. SS. et orationibus enixe 
commendo. 

Reverendi Patres ae Fratres carissimi. 


Romae, XXVII Decembris, MDCCCXXXIV. 


Vestrum omnium servus in Christo, 
loaNNES ROOTHAAN. 














EPISTOLA 


R. P. N. IOANNIS ROOTHAAN 
AD PATRES ET FRATRES SOCIETATIS 


In annum saecularem 


1. Instans quadragresimus huius saeculi annus, qui ter- 
tium a eonfirmata per Paulum III Societate saeculum claudet, 
novumque Deo propitiante Societati aperiet, illud a nobis om- 
nino postulat, PP. et FF. carissimi, ut novo quodam ardore 
ad spiritus etiam renovationem animum ae studium nostrum 
intendamus. Quamvis enim huiusmodi renovatio sit omnis tem- 
poris, nee modo singulis annis ae mensibus saepius, sed etiam 
cotidie et, ut Scriptura loquitur, de die im diem, studium sese 
renovandi in unoquoque, qui religiosam perfeetionem sectetur, 
vigere ita debeat, ut in dies eum Apostolo, quae retro sunt 
obliviscens, in virtutis stadio ad anteriora se extendat, negari 
tamen non potest, esse quaedam tempora quae ipsa per se ad 
subiciendos bene currentibus stimulos, et ad ignavum quem- 
que, nedum e somno si forte dormitet, sed vel si quis mortuus 
sit, excitandum plurimum valeant. Ecce munc lempus accepta- 
bile, inclamabat Apostolus aliquando, ecce munc dies salutis! 
Surge qui dormis, et exsurge a mortuis! Huiusmodi vero tem- 
pus esse prae ceteris annum saecularem, eum nee vos, PP. ae 
FF., dubitare existimem, et equidem ita omnino esse persua- 
sum mihi habeam, minime praetermittendum esse duxi quin 
de hoe argumento aliquid litterarum darem ad universam So- 
cietatem. Verum eum plures habeamus Praepositorum Gene- 
ralium de renovatione spiritus egregias epistolas, quae non sine 
fruetu legi identidem consueverunt, et quas hae occasione re- 
legi valde cupio, illud potius mihi assumendum esse visum est, 
ut, quae et quanta sint incitamenta, quae hoe maxime tempore, 
quo novum saeculum Societas exorditur, ad renovationem hane 
proeurandam stimulare nos debeant, veluti eoram vos allo- 
quens exponerem. | 

2. Et in primis aequum esse videtur, ut, conversis tantis- 
per retro oculis in saeculum ultimo elapsum, spectemus, PP. 
ac FF. carissimi, Societatis hisce postremis temporibus vicis- 
situdines multas et magnas, vel per summa lineamenta adum- 
bratas; hie enim conspectus et ipse maximam profecto vim 
habet ad animos nostros exeitandos. 


Instans annus 
saecularis postulat 
a nobis rennovatio- 
nem spiritus; 


PISTE 


Philip. 3. 13. 


2. Cor.- 6. 8. 
Jphes- 5. 15. 


de qua cum plu- 
res exstent Praep. 
Gen. epistolae, 


nune  eonsideran- 
da veniunt incita- 
menta huie tempori 
propria: 


In primis conspec- 
tus proxime elapsi 
saeeuli, 





368 ADHORTATIONES SPIRITUALES 








P initio exhibens flo- 3. Erat Societas ante hos annos centum, eum tertium sae- 
E pu cH QR "* culum ingrederetur, florens vigensque, ut alias semper, litte- 

rarum, doctrinae, eloquentiae laude; christianae iuventutis in- 
i stitutionem multis in loeis sola sine aemulis, in aliis nulli fere 
4 alteri religiosae familiae secunda, oceupabat suecessu optimo; 
animarum zelum erga omnis generis et condicionis homines, 
non in Europae solum regionibus fere omnibus, catholicis aeque 
et acatholicis, sed et in eeteris mundi partibus etiam remwtis- 
simis interque infideles exercebat, commendatione sui maxima 
nee minore fructu; et, quod eaput est, inter hominum plausus 
ae favores, sincerae pietatis ae sanctitatis studium ita in ea 
vigebat, ut si, quod humana fert condicio, in tanto sociorum 
numero (eensebantur enim supra viginti milia) imperfecti ho- 
mines utique deesse non poterant, paucissimi tamen essent in 
tanta multitudine, qui aliquando vitae aliqua morumve pravi- 
tate, dolente matre optima Societate, offenderent, plurimi in 
quavis provineia vitae sanctitate eminerent, suavissimumque 
Christi odorem longe lateque diffunderent. Ceterum acerrimum 
Societati ubique eum erroribus ae vitiis certamen ardebat; in 
Ecclesiae sanetae defensionem, in auctoritatem romanae sedis 
tuendam strenue ineumbebat; in detegendis novis erroribus, 
qui pullulare iam coeperant, quique nati erant ad saera omnia 
primum, tum ad principum regumque solia convellenda, remque 
publieam omnem perturbandam, vigil excubabat; iisque debel- 
landis, vel certe eomprimendis, vocem, calamum, consilium, stu- 
dium, industriam, operam omnem impendebat. Itaque auctori- 
3 tate et gratia apud Romanos Pontifices ceterosque Episcopos, 
apud prineipes ae populos, passim ubique pollebat maxima. Vi- 
: debatur itaque Societas insigne quoddam scientiarum, virtutis, 
E. ae pietatis domicilium. Videbatur templum quoddam augustum 
E gloriae divinae et animarum saluti per orbem terrarum, qua 
3 Eos mu ier late patet, apertum. Quis umquam existimasset fieri posse, ut 
à dd. paueos post annos, rerum omnium inexspectata conversione 
b. facta, hoe tam praeclarum, hoe inquam, tantae pulchritudinis 
E. tantaeque utilitatis publieae aedificium ingens, quod mole sua 
3 stare videbatur, erebris ietibus pulsatum, convulsum, tandem 
3 | quassatum corrueret? Et tamen, quod incredibile dietu vide- 
batur, brevi, Deo ita permittente, accidit! Ut scilicet intellegant 
omnes, nee scientiae virtutisque laudem, nec res bene gestas, 
| nee merita quamvis immortalia, neque ex his natum favorem 
E. | hominum quantumvis potentium, satis esse ad sustentandam 
E quameumque humanam institutionem, nisi Deus, Deus ipse ser- 
vatam velit; Dei solius omni tempore nitendum esse miseri- 
cordia et auxilio; utque nos prae omnibus mortalibus discamus, 
experientia docti, quod docet fides, nec nostra nec quorum- 


























iN ANNUM SAECULAREM 369 








eumque hominum opera Deum eiusque Ecclesiam indigere; di- 
camusque eum Psalmista singuli pro se quisque, et pro Socie- 
tate universa universi: Conserva me Domine, quoniam speravi 
in te, in te solo; Dixi Domino: Deus meus es tu, quoniam bo- 
norum meorum non eges. 

4. Ergo saeculi illius de quo loquimur quarto lustro nee- 
dum exacto, iam prima clades illata est Societati in eo regno, 
quod olim omnium primum vixdum natam exceperat, eamque 
exinde amantissime complexam foverat semper studiosissime 
ac liberalissime, quodque suae illam gloriae quodammodo so- 
ciam domi forisque in remotissimas usque Indias asciverat. 
Quae plaga quam fuerit gravis, quam dura, quam dira etiam 
atque crudelis, satius est tacitos nos praeterire. Fuit vero illud 
initium dolorum, qui mox ingravescentes, sibique invicem instar 
fluetuum saevi maris suecedentes, seque invicem impellentes, 
intra alia tria lustra, non amplius, Societatem universam fun- 
ditus everterunt; ut vel ipsa supremi Pastoris, Christi in terris 
Vicarii, auctoritas et potestas, eui defendendae nata Societas 
erat, non modo illi tuendae par non fuerit, sed et ipsa, diu licet 
reluctata, postquam nova etiam Constitutione Apostoliea eam 
defendisset, probasset denuo atque laudasset, tandem tamen vi 
et impetu inimicorum, non dicam fracta, sed certe debilitata in 
hoe certamine, vietas adversariis dare manus, ae Societatem 
hostium suorum odiis permittere coacta fuerit, ne quid scilicet 
gravioris detrimenti Ecclesia Dei caperet. Quae autem et 
quanta eo tempore mala Societas universa passa sit, rebus 
omnibus exspoliata, domiciliis suis eiecta, impetita calumniis, 
contumeliis et opprobriis saturata, purgamentum huius mundi 
facta et omnium peripsema, tacitus item praeterire malo; ae 
potius quae, in tanto miseriarum quo Societas mergebatur pe- 
lago, Dei benignitas et misericordia eminuerit, id quod ma- 
xime ad animos nostros pie movendos et ad fervorem vel in 
frigidissimo quoque pectore excitandum valere debet, pro meo 
instituto persequar. Non enim humiliavit ex corde suo et abie- 
cit omnino Societatem nominis sui Dominus lesus, sed vel 
in ipsa illa memoranda ae miseranda clade plurima eius et in- 
signia exstiterunt in Societatem beneficia, quae grato animo nos 
recolere par est. 

5. In primis enim numquam clarius patuit Societatis inno- 
centia, quam eum eversa fuit. Tam multae tamque atroces ca- 
lumniae, quibus iam dudum impetebatur, quibusque diluendis 
vix ae ne vix quidem dabatur locus, numquam evidentius con- 
futatae fuerunt, quam tum, cum oppressae ae suppressae pe- 
nitus intima quaeque ipsa patuerunt oculis omnium vel inimi- 
eissimorum. Tune nimirum Ecclesiae hostes, deposita larva, de 


24 


PSS 5ocT. 


primum in Gallia, 


Matth. 24. 8. 


deinde ubique; 


Thren. 3. 30. 
T5. Cor. 4: TS: 


non tamen a Deo 
destitutam; euius 
benignae  Providen- 
tiae significationes 


sunt: 


Thren. 3. 33. 


1o Societatis in- 
nocentia numquam 
antea clarius mani- 
festata, 





370 ADHORTATIONES SPIRITUALES 








E Societatis abolitione tamquam de praeclaro negotio a se tandem 
H confecto, veluti parto triumpho sibi gratulati sunt; nec dubita- 
3 runt multiplex litterarum eommereium, quod seeretissimum ha- 
P buerant, typis evulgare, ex quibus omnis ratio diuturnae in So- 
D. cietatem conspirationis, et potentium adversariorum consilia, 
et artes adhibitae et fraudes luce palam apparuerunt. Cumque 
Societas tamquam publieae tranquillitati principumque aucto- 
ritati inimiea traduceretur, eoque potissimum nomine exstincta 
esset, factum est, ut non nisi ea eversa illae demum subsecutae 
sint rerum publiearum regnorumque eversiones, quarum ad 
haee usque tempora nondum finis, quasque dum Societas stabat 
florens et incolumis vel frustra vel omnino non tentandas fuis- 
se, et improbi saepe haud obseure fassi sunt, et probi ae sapien- 
tissimi homines non vanis inducti argumentis existimarunt. Pro- 
fecto si quis eas tragoedias, quae non ita multo post Societatis 
ruinam acciderunt, consideret, in iis ipsis malis, quae Ecclesiam 
Dei et omnia quidem regna terrasque omnes, sed illas prae ce- 
teris in quibus gravius et crudelius afflicta Societas fuerat, af- 
füxerunt, lueulentam Societatis apologiam contineri fortasse 
non immerito dixerit. Sed haee quidem Societatis eladem sub- 
seeuta sunt. 
noa De use 6. In ipsa elade duo memoranda maxime occurrunt, PP. 
eae, vel certe mar- ae. FF. earissimi, quae, si sapimus, et Societati maxime glo- 
À ho gummi, riosa fuisse, et nobis omnibus maximo esse solacio debere, 
singularis denique fuisse Dei in Societatem benignitatis et 
amoris argumenta maxima existimabimus, Et quaenam sunt 
E . illa? Scilicet, quod in primis, eum Tesu nomine insignita Ducem 
E suum sequi se non solum in vitae ratione, sed et in eruce fe- 
renda profiteretur, in illa de qua loquimur elade ea passa est, 
E quibus duci suo ae regi Christo Iesu videretur quam simillima. 
| Ac semper quidem illa, quam gratiam Ignatius Pater sibi so- 
eiisque enixe supplex a Deo petiverat, inde a primis suis exor- 
Galat. 6. 14. diis, gloriari in Cruce D. N. I. C. potuit; eui obtrectationes et 
] calumniae et eontumeliae et maledicta, ad imitationem divini 
E exemplaris numquam scilicet defuerunt. At eerte crucis Christi 
particeps numquam alias ita fuit ut in illa extrema ruina; in 
qua ealumniis non impetitam solum sed oppressam, non laces- 
sitam iniuriis sed plane obrutam, si martyrium quoddam illam 
1 'subiisse quis dixerit, nihil dixerit absonum a veritate historiae. 
E Hoe itaque in primis Societati aiebam gloriosum in oculis Dei, 
E nobis solacio plenum. Alterum est quod in illa elade socii de se 
| praebuere spectaeulum Deo, Angelis et hominibus. 























3 Sociorum vita 1. Quid enim in illa temporum acerbitate Patres illi ac 
exemplari t - 5s ; : à : : : ; 
pressionem, — ^. Fratres nostri? Quanta illos in tantis calamitatibus Dei beni- 

: 


" 


gnitas et gratia sustentavit, ut rebus omnibus exuti, in exsilium 








com 


IN ANNUM SAECULAREM 371 








eiecti, hominum ludibrium faeti, tamen quam in Societate vi- 
vendi rationem didieerant, plerique in saeculo retinuerint, ip- 
saque illa inculpatae vitae ratione manifestum fecerint, non 
potuisse perversam esse matrem quae tales filios genuisset at- 
que educasset! Calieem Domini sui, ealiceem ignominiarum ae 
dolorum biberunt usque ad faeces; eontemptum et opprobria, 
quae olim inter meditandum adamare Christi exemplo didice- 
rant, mira in tantis aerumnis constantia pertulerunt; fidem 
interea suam Deo numquam mutaverunt, neque imminutus fuit 
eorum pro gloria Dei zelus, neque a bene de Ecclesia merendo 
destiterunt; quin etiam ex divulsis illis ae dispersis Societatis 
membris praecipui fere exstiterunt, teterrimis quae subsecuta 
sunt temporibus, romanae sedis ae religionis sanetissimae de- 
fensores. Exiguumne hoe existimabimus Dei beneficium tertio 
hoe Societatis saeculo in illam collatum, quod vel exstineta So- 
cietate spiritus tamen Societatis in sociis illis exstinetus non 
fuerit? Et haec quidem et alia multa, quae longum esset singil- 
latim persequi, fuere gravissimae illius ealamitatis solacia et 
levamina. Ad laetiora 1am divinae in Societatem hoc eodem sae- 
eulo protectionis ae providentiae plane singularis argumenta 
consideranda transeamus. 

8. Quam enim everti altissimo semperque adorando consilio 
permisit Deus, non tamen ita eversam, non ita penitus exstinc- 
tam voluit, ut non aliqua eius pars exigua, non aliqua eius 
scintilla servaretur. Itaque mirabili eius providentia faetum est, 
ut, cum ubique terrarum Societas exscinderetur, in extremo sep- 
tentrione portio quaedam eius minima, quaeque fortasse totius 
Societatis erat ut loco ita et animis humillima, certe minus 
mundo cognita, ac fors hoe ipso nomine potissimum Deo curae 
erat, salva uteumque consisteret. Non ego hie miros eventus 
referam, qui Societatis ibi eonservationem comitati sunt; et 
quomodo non semel ea ipsa quae ad disturbandas exiguas illas 
reliquias machinabantur Societatis hostes, maxime ad eas cer- 
tius ac melius conservandas, Deo mirabiliter disponente, pro- 
fuerint. Narrabunt haee aliquando Societatis annales; mihi vel 
commemorare singula longum esset. Verum illud omittere non 
possum, quod, eum uno non amplius anno ante Societatis uni- 
versae abolitionem, regionis illius accessione ad imperium Ros- 
siacum faeta, pauca illa domicilia in tuto quodammodo collo- 
cata fuissent; uno non amplius anno post restitutam ab im- 
mortali Pio VII Societatem, vexari illa in imperio Rossiaco 
coeperit, coacta tum maxime ex illius imperii metropoli exsu- 
lare. Ut illud non obscure signifieare voluisse Deus videatur, 
sua providentia faetum fuisse, ut ibi tantisper Societas veluti 
deposita lateret, ubi in sWentio et in spe futurae quondam re- 
surrectionis salutare suum exspectaret. 


Tob 2n 


4o mirabilis $So- 
cietatis conservatio 
in angulo Europae, 


TS 90:157 
Gen, 49. 18, 








Dr 
n 
XA 
| 
) 
] 

N 

3 

^ 
da 





Uie CESSIT SE e SER E 





5o eius restitutio 


primum tacita in 
Alba Russia et in 
dieione Parmensi, 


mox publica in 
Imperio  Rossiaco, 
in Siciliae Regno, 
et ubique, 


PSI EM 


69 eius inter tan- 
tas vieissitudines in- 
erementa. 


372 ADHORTATIONES SPIRITUALES 





9. Hie vero, ubi ad illud tempus iam ventum est, quando 
Societas ad novam vitam e suis ruinis resurgere singulari Dei 
beneficio visa est, quos animi sensus in nobis excitari, quas bo- 
nitati divinae reddi gratiarum aetiones, quos omnibus nobis 
addi stimulos, illius reeordatione beneficii, ad illum de quo agi- 
mus novum spiritus fervorem proeurandum necesse est, PP. 
ac FF. carissimi! Quanta fuit illa Dei benignitas, quae mise- 
rieordia in Societatem, eum post inaudita post hominum me- 
moriam bella, post eonvulsam et eonquassatam Europam uni- 
versam, bonorum plausu maximo, nequiquam frementibus im- 
piis, Societas ad pristinam vitam revocata fuit! 

10. Ae Pius quidem VI iam dudum vivae vocis oraculo, 
eum aliud non.sinerent illa tempora, patres nostros, quod in 
Alba Russia, ubi Breve suppressionis promulgatum numquam 
fuerat, constantes in sua vocatione persisterent, probaverat; 
idem, sub sui Pontifieatus finem, aliquod etiam Societatis in- 
staurandae initium fieri in Parmensi dieione, angustos inter 
fines, timide eauteque permiserat: dederat hoe piissimo et So- 
citatis amantissimo principi. Et haec quidem initia aurora quae- 
dam Societati post longam noctem visa fuerant. 

11. At Pius VII eum primum Societatem in imperio Rus- 
siaco datis Apostolicis litteris sub ipsa sui Pontifieatus exordia 
confirmasset, eum paulo post Sieiliarum regno concessisset ut 
Societas et ibi restitueretur, tandem ut, nulla terrarum orbis 
parte excepta, redintegraretur concessit, neque concessit modo, 
sed ut omnino fieret ardentissimis Pontifex optimus votis postu- 
lavit, omnique studio principes populosque ut eam redivivam 
exciperent foverentque hortatus est, suoque praeivit exemplo 
benignitate ae liberalitate maxima; quin etiam hane resti- 
tuendae per universum orbem Societatis fuisse inter primas 
euras, quas sibi post longum exsilium in sedem suam resti- 
tuto suscipiendas et opere exsequendas omni mora postha- 
bita existimaret, Pater Sanetissimus profiteri palam in illa 
sua Constitutione Apostoliea non dubitavit. Fuit profecto 
haee postrema pars tertii saeculi Societatis divinis beneficiis 
eumulatissima ; quae licet enumerare omnia non vacet, illud non 
praetermittendum, quod intra paucos annos duos ex filiis quon- 
dam suis Societas ad Beatorum honores evectos vidit, quorum 
alterum etiam hoe anno sollemni pompa, Urbe et orbe congra- 
tulante, inter Sanetos relatum conspeximus. Ita seilicet Domi- 
nus habitare fecit sterilem in domo, matrem filiorum laetantem! 

12. Quae porro, inter horum temporum perpetuas licet per- 
turbationes, tantas inter rerum vicissitudines, inerementa So- 
cietas ceperit, sine magno solacio cogitari non potest. Et quae- 
vis quidem provineia hie merito sua sibi memoria recolet; ro- 











IN ANNUM SAECULAREM , 373 








mana se in plurimas ex antiquis suis sedibus veluti postliminii 
iure revoeatam gaudet, ae in Urbe praesertim tria sua praeci- 
pua domieilia, quae singula proprio sibi saneto, quondam in- 
cola nune patrono, Ignatio Patre, Aloysio Seholastieo, Stanis- 
lao Novicio, gloriantur, restituta gratulatur sibi, atque una 
eum domiciliis tam multa simul illorum Sanetorum suorum mo- 
numenta, in tantis temporum iniuriis eonservata et illaesa, 
sanetitatis duleissima pignora pariter et potentissima exeita- 
menta. 

13. Haec tertii saeculi Societatis fata dum recolimus tam 
varia, tristia, laeta, et in omnibus elucentem singularem Dei in 
eam benignitatem, qui hwmiliat et sublevat, deducit ad inferos 
et reducit, quique, dum irascebatur, misericordiae recordatus, 
vel in ipsa clade non defuit, et in eonservandis eius reliquiis 
paterna eura vigil astitit, et in restituenda tandem mirabilem 
se exhibuit, et post eius restitutionem protegere eam et fovere, 
interque ipsas tempestates ae procellas eymbam hane Societatis, 
Petri navis eiusque fortunarum sociam, servare ae provehere 
non destitit; haec, inquam, omnia dum recolimus, quaenam, 
quaeso vos, PP. ac. FF. carissimi, sensa esse nostra debent? 
Haud dubium, quin haec tria debeant esse praecipua. 

14. Primum est, ut Deo optimo maximo de tanta in So- 
cietatem indulgentia ac benignitate gratias maximas agamus, 
tum propter eius ipsius gloriam, tum propter ipsam Societatem, 
tum denique quod nos in partem tantorum beneficiorum vocare 
dignatus sit; utque hine etiam nostrae huius vocationis, tam 
multis nominibus a divina pietate commendatae, summam aesti- 
mationem et amorem foveamus. Fuit quidem tempus, eum ad- 
missio in Societatem donum esset rarissimum, quod proeul 
quaesitum ibant, quos Dei voeabat gratia. Sunt etiam nunc in 
Societate superstites, qui ad eam accesserunt, cum illa vix du- 
centa Sociorum eapita numeraret, Iam per multas regiones dif- 


Porro haee fata 
Soeietatis tria in no- 
bis sensa  exeitare 
debent : 


Jo Heg: PNEU: 
Hab. 3. 2. 


lo Gratum  ani- 
mum pro praeterito, 


fusa Societas est, et numerus sociorum ultra tria milia excrevit. 


Videte, ne eui vestrum tantum Dei donum vilescat, minusve pre- 
tiosum videatur, quod iam quaesitu minus diffieile factum sit ac 
vulgo communius. | | 

15. Alter sensus ex praeteriti saeculi recordatione fiduciae 
esse debet magnae in Domini bonitate, fore scilicet, ut, qui coe- 
pit opus, ipse perficiat, est enim totum opus eius; ut qui So- 
eietatem e tot malis ac periculis eripuit, speremus quoniam et 
adhuc eripiet, et ex perceptione praesentium munerum firma 
nobis fiat exspectatio futurorum; si tamen ipsi nobis divinae- 
que bonitati non desimus. 

16. Atque hie tertius est sensus, PP. ae FF. carissimi, quem 
ex lis quae de Societatis elapso saeculo rebus commemoravi, 


2o fiduciam in fu- 
turum, 


Philip. 1. 6. 


gr Got TOTO 


3o  sollieitudinem 
et curam assiduam 
in praesenti, 





"n 
i 
D 

| 
WM 
j 
D 





EIC TEME- 


DE PTE Ce Te OS EAE NES 


- 


aO EE ETE. Co E 


ECCE 
prr mt 














Eph. 4, 1. 


Hane /curam 
ut renovatione spi- 
ritus praestemus, en 
tria incitamenta; 


1o» Adversariorum 
recrudescentes — im- 
pugnationes 


TPE LUZ: 
TDR ESS RS: 


Thess: 5: 22. 
Ti 218: 


1,1 Pet. 22$. sea. 


374 ADHORTATIONES SPIRITUALES 








excitari in nobis omnibus vehementer desidero, sollicitudinis 
nempe et curae assiduae, ut, tantis Dei muneribus in matrem 
Societatem collatis non ingrati, digne vocatione nostra ambu- 
lemus, atque ita divinis eirca Societatem atque adeo cirea nos 
1psos eonsiliis quam fieri possit fidelissime respondeamus. 

17. Et quoniam gratiarum actio praeteritum tempus, spes 
autem ac fiducia futurum spectat, et utrumque potissimum re- 
spicit Deum, a quo praeterita aecepimus, futura speramus, quod 
vero nostri muneris est, totum est praesentis temporis, totum- 
que nostrum est: de hoc aliqua mihi dicenda supersunt, ut quae 
sint nostrae partes probe intellegamus, ac nostri officii memores, 
in illud, renovato fervore, aeri studio ineumbamus. Videte, 
quaeso, PP. ac FF. carissimi, quam multa sint hoc tempore 
quae fervorem hune a nobis postulent et exigant eiusque stu- 
dium unieuique nostrum persuadere debeant. 

18. In primis restituta Societate revixit impiorum homi- 
num in illam odium; antiquae calumniae novis coloribus ador- 
natae in vulgus sparguntur ; voce, scriptis, libris, libellis, ephe- 
meridibus, quarum veluti diluvium quoddam orbem inundat, 
proseindimur cotidie. Sunt etiam plurimi homines minime mali, 
qui praeiudiciis occupati semper mala de nobis suspicantur et 
omnia nostra in deteriorem partem interpretari consueverunt. 
Haee quidem nos tolerare patienter, neque indignari, neque his 
commoveri necesse est neque mirari quasi novum aliquid nobis 
contingat: in hoc enim positi sumus. Verum, si quid umquam 
istiusmodi homines reperire possint in nobis, quod Societati 
maculam inurere, eius operam vel impedire vel retardare possit, 
quanto illud studio arripi ab ipsis existimatis? Quanta ergo vi- 
gilantia nobis opus est, quanta nostri ipsorum eustodia, ne qua 
detur ipsis vera eriminandi occasio? Quanta necessitas caute 
ambulandi, ut non modo a malo, sed vel ab omni specie mala 
abstineamus nos, ut qui ex adverso est mihil habeat malum 
dicere de nobis? Nostra enim vita non est ut privatorum homi- 
num, non est in abseondito; in oeulis omnium versatur, mini- 
steria nostra ferme omnia publiea sunt; et ob praeconceptas 
de nobis sinistras opiniones etiam ea quae plerique alii lieere 
sibi existimant, quaeque alii faeere vel inobservati vel impu- 
ne possunt, ea nobis vitio continuo vertuntur, exaggerantur; 
et consueto illo quantumvis iniquo iudieio crimine ab uno 
disce omnes, quod unus nostrum aliquis forte peecet, id uni- 
versae Soeitetati tribuitur. Si verum quaerimus, gratia haee 
est Dei, quae nos ita admoneri officii et in offieio semper conti- 
neri studiosissime intendit. Sed videndum nobis etiam atque 
etiam est, PP. ae FF. carissimi, ut verbis utar principis apo- 
stolorum, quomodo conversationem nostram habeamus bonam 











IN ANNUM SAECULAREM 375 








inter tot adversarios, qui nos nostraque observant omnia, qui- 
que plures fere sunt quam nos ipsi plerique suspieamur, — ut 
ergo illi ipsi ex bonis operibus nos considerantes glorificent 
Deum in die visitationis, — ut bene facientes obmutescere fa- 
ciamus imprudentium hominum ignorantiam. Haec est enim 
gratia, inquit idem Apostolus, si propter Dei comscientiam su- 
stinet quis tristitias, patiens iniuste. Quae enim est gloria, si 
peccantes et colaphizati suffertis? sed si bene facientes patien- 
ter sustinetis, haec est, addit eodem loeo ad solacium nostrum, 
haec est gratia apud Deum. In hoc enim vocati estis. Et quis est 
qui vobis noceat si boni aemulatores fueritist Nam et si quid 
patimini propter iustitiam, beati. Timorem autem eorum ne 
timueritis et non conturbemini. Dominum autem Christum sanc- 
lificate in cordibus vestris cum modestia et timore, conscien- 
tiam habentes bonam: ut in eo quod detrahunt vobis confun- 
dantur, qui calumniantur vestram bonam in Christo conversa- 
tionem. Hactenus S. Petrus, tum ad solacium tum ad exhor- 
tationem nostram. Atque haee quidem adversariorum odia, ma- 
levolorum suspiciones a nobis postulant. Quid vero piorum ho- 
minum ac bene in nos affectorum voluntas et amor? 

19. Mihi quidem videtur hoc tempore, in renata et paulatim 
crescente Societate, illud fere accidere quod in aedificatione 
seeundi templi Ierosolymis contigisse in saera historia legimus. 
Ex bonis illis Israelitis, eum laudarent Levitae Deum et sol- 
lemni illo cantico confiterentur Domino quoniam bonus, quo- 
niam in aetermum misericordia eius, erant qui laetitia exsul- 
tarent, erant et qui amare flerent. Seniores, qui viderant tem- 
plum prius, sanctitate, magnificentia et gloria ad miraculum us- 
que augustissimum, comparatione faeta eum eo quod iam e rui- 
nis exsurgere cernebant, dolore seilieet ob ea quae perdita vi- 
debant exeruciabantur, atque hune dolorem novi templi fun- 
datio nequaquam satis temperabat. Qui viderant templum 
prius... et hoc templum in oculis eorum, flebant voce magna. 
Contra, qui primum illud numquam viderant, illis magnum quid 
et eximium gratulabantur sibi, vociferantes laetitia elevabant 
vocem, nec poterat quisquam, ait sacer textus, agnoscere vocem 
clamoris laetantium et vocem fletus; commixtim enim populus 
vociferabatur clamore magno. Simile quid in hominum piorum 
iudicio de Societate nostra, qualis nune est contingere video. 
Sunt qui miro favore nos nostraque laudent atque magnificent, 
qui nostra omnia ad caelum extollant; sunt et qui contra nos 
omniaque nostra ad ima deprimant, nihil esse censentes quod 
nos novi homines agimus. Et in illis quidem nimius erga So- 
eietatem favor, in his nescio quod frigus animos occupat. Illi 
nimio amore peccant, hi fortasse in diiudieandis rebus nostris 


Ibid. 


29 piorum homi- 
num ae bene in nos 
affeetorum voluntas 
et amor, 


1. Esdrae 38. 11. 


Ibid. 12. 


Ibid. 


PE 
TTE T s 


C MEME, vrac RENTA] T-— REC 9 adir Ro MER ng, a I NES IE ee El Rp a PIN. SP TES à 








NE TR ET TE 


a 


IURE TE C ae PORT e T- 


ET us i 


deg re 


PORN np et A ur 


TNT Ps RD 





See 











B 1. Mach. 9. 10. 


39 Ecclesiae neces- 
sitates, et spes de 
nobis concepta. 


Thren. 4, 1. 
TUPet 53-9: 


Loan LOTO 12. 


Ioan. 4. 35. 





376 ADHORTATIONES SPIRITUALES 





non satis disereti sunt. Nos vero, PP. ae FF. earissimi, has inter 
voees tam dissonas, inter haee tam diversa de nobis iudicia 
quid? Medium quidem tenere inter utrorumque sententiam, for- 
tasse verius, erit proeul dubio nobis opportunius, ut neque ob 
illum favoris exeessum nobis blandiamur, eum seriptum sit: 
Popule meus, qui te beatwm dicunt, 4psi te decipiunt et vias 
gresswum tuorum dissipant, neque tamen ob aliorum minus ae- 
quam de nobis opinionem animo eadamus. Sed utrorumque de 
nobis iudieia illud certe efficiant in nobis necesse est, ut illorum 
de nobis vel existimationem vel exspectationem non penitus 
frustrare conemur. Quid enim, quaeso, si languide, si tepide, 
si neglegenter ea quae vocationis nostrae sunt agamus? Si So- 


 eietas, non ita pridem renata, in ipso suo veluti adulescentiae 


flore senescere videatur? Si exspectationem illam tantam, a bo- 
nis omnibus conceptam ex patrum nostrorum gestis, quorum 
memoriam nee temporis diuturnitas neque criminationum et 
calumniarum atrocitas oblitterare potuere, non modo a nobis 
non aequatam, id quod ne sperare quidem possumus, sed omnino 
frustratam videant? Eia, Fratres, ne inferamus crimen gloriae 
nostrae, quae alioqui non nostra est sed Ecclesiae sanctae 
Deique ipsius gloria, eui proeurandae nos totos devovimus, et 
euius est opus, non nostrum, quidquid ex nostro Instituto agi- 
mus et urgemus. 

20. Cogitate, quaeso, Ecclesiam matrem piissimam Socie- 
tati suas necessitates commendare, suos et dolores pandere et 
spes etiam conceptas ostendere. Hine enim illa vulnera sua com- 
monstrat et acerbissimis doloribus dilacerari sinum suum a- 
mare eonqueritur: tantam errorum colluviem, tantam morum 
corruptelam in populo ehristiano serpentem; dispersionem la- 
pidum sanctuarii, multorum scilieet multis in locis illorum ipso- 
rum, qui forma gregis esse deberent, offensiones et scandala, 
multorum quin etiam perfidiam, qui pastores esse cum debe- 
rent, lupi rapaces facti sint, et dispergant oves et mactent 
et perdant et perimant; tanta christianae iuventutis pericula, 
cui laquei ubique tendantur, ut moribus simul et fide corrupti, 
bis mortui, bis involuti retibus et catenis daemonis, rapiantur 
in perniciem. Inde vero solacia etiam sua ae spes Ecclesia dul- 
cissimas ostendit: multorum quos ipse communis pravitatis 
exeessus revocare ad meliora consilia videtur; multorum qui, 
diu ab sinu suo haeresi vel schismate avulsi, iam ad matrem 
oculos reflectunt et ad Ecclesiae unitatem ac veritatem regredi 
parant; multarum etiam gentium, in pluribus terrae partibus, 
quae regiones suas offerunt albas iam ad messem. llli itaque 
dolores sui ut leniantur, hae spes suae ut aliquando implean- 
tur, Ecclesia saneta etiam a Societate nostra auxilium postulat 
et exspectat. 








IN ANNUM SAECULAREM 377 





21. Neque vero ignoratis, PP. ae FF. carissimi, quid sibi 
ille alter parens noster Pius VII proponeret, quid sibi de So- 
cietate pollieeretur, eum eam in orbem universam restitueret. 
Per illam, i» £antis rei publicae necessitatibus, salutaria auxi- 
lia, sibi a Deo singulari providentia suppeditari; per illam in 
Petri navicula assiduis turbinibus agitata et concussa colloca- 
tus, in Societatis hominibus expertos et validos remiges sibi 
offerri ad frangendos pelagi, naufragium et exitium quovis 
momento minitantis, fluctus non dubitabat. Ita ille sentire se 
palam in illa sua constitutione profitebatur. 

22. Equidem fateor, PP. ae FF. carissimi, ad tautas spes 
de nobis a Sanetissimo Pontifiee conceptas, pudore me et con- 
fusione totum perfundi. Quis enim ego sum? Qui sumus nos, 
PP. ac FF. dilectissimi? Haee talia ae tanta exspectari a nobis, 
a nobis praestari umquam posse? Certe quidem si nos ipsos 
viresque nostras eonsideremus, nulla profecto spes in nobis 
inesse posset huie tantae exspectationi respondendi. Sed enim 
eum Dei hoe opus sit, numquid abbreviata manus Domini ut 
salvare nequeat, vel in multis vel in paucis? Et qui tanta tam- 
que admiranda pro Societate facere dignatus est, nonne quan- 
tulaeumque opera nostra uti se velle satis manifeste declaravit? 
Ille sane instrumentis, quibus voluerit, utitur ad ea quae suae 
voluntatis et gloriae sunt exsequenda. Hoc ergo restat unum, 
ut, quod in nobis est, nos disponamus ad Dei dona recipienda, 
et in eo omne studium fervore novo ponamus, ut instrumenta 
reddamur apta divinae manus. - 

23. Et quoniam haee ipsa est propria Saneti Patris nostri 
similitudo, in eonstitutionibus non semel et saepe alias usur- 
pata, ut tamquam instrumenta divinae manus ad eius gloriam 
et ad animarum salutem esse nos debere intellegamus, in hoe 
ego iam sistam et ad hoe vos unice adhortabor, PP. ae FF. 
carissimi. 

24. In primis videte, quaeso, quod in hane rem scriptum 
nobis reliquerit sanctus parens in decima parte Constitutionum, 
ubi ex professo agit de modo quo conservari et augeri totum 
corpus Societatis in suo bono statw possit, Audite eius verba, 
non audienda solum aut legenda, sed unicuique serio meditanda. 
Haee ergo ibi habet $ 2. « Ad eonservationem et incrementum 
non solum eorporis, id est eorum quae externa sunt, sed etiam 
spiritus Societatis, atque ad assecutionem finis quem sibi prae- 
figit, auxilii animarum àd ultimum et supernaturalem suum 
finem eonsequendum, media illa, quae eum Deo instrumentum 
eoniungunt ae disponunt, ut a divina manu reete gubernetur, 
efficaciora sunt quam quae illud disponunt erga homines. Hu- 
iusmodi est probitas et virtus, ac praecipue caritas et pura in- 


expositae a Pio 
VII. in Bulla resti- 


Exspectationi 
tisfaciemus, si apta 
nos reddamus instru- 
menta in manu Dei. 


1; 5Re9: 14... 16. 


quae similitudo in- 
strumenti propria est 


Brut eon m 


L— e | 


- 


mediis nos dispona- 
mus erga Deum et 


a cag dc pur e raa Em a 


iT 


SWAT PE ue RO Str 


REEL uri fi aae ec ede 


xe ED 
E EE EDD 


EROR ies Cie p nd, 


AMAN M AA, Em PROBES VT 


OUS UPS o an e 


pa 


| 
: 
t 
: 





excolendo strenue 
talenta nostra, sed 
maius momentum po- 
nendo in rebus spi- 
ritualibus. 





378 ADHORTATIONES SPIRITUALES 





tentio divini servitii, et familiaritas eum Deo in spiritualibus 
devotionis exercitiis, et zelus sincerus animarum, ad gloriam 
eius qui eas ereavit ac redemit, quovis alio emolumento post- 
habito. Videtur itaque in universum curandum esse, ut omnes 
qui se Societati addixerunt, in virtutum solidarum ae perfecta- 
rum, et spiritualium rerum studium incumbant, ac in huius- 
modi maius momentum quam in doctrina vel aliis donis natu- 
ralibus et humanis constitutum esse ducant. Illa enim interiora 
sunt, ex quibus effieaciam ad exteriora permanare ad finem 
nobis propositum oportet ». Tum subiungit $ 3. « Hoc iacto fun- 
damento, media illa naturalia, quae Dei ae Domini nostri in- 
strumentum in proximorum utilitatem disponunt, in universum 
ad eonservationem et inerementum totius huius eorporis con- 
ferent, si tamen et addiseantur et exerceantur sincere ad solum 
Dei obsequium ; non ut illis fiducia nostra innitatur, sed potius 
ut divinae gratiae, iuxta summae providentiae suae ordinem, 
per haee eooperemur ; qui ad gloriam suam tam dona naturalia 
quae ipse ut creator, quam supernaturalia quae ut gratiae au- 
etor donat, vult referri. Et ideo media humana, vel per indu- 
striam aequisita, ae praecipue doctrina exacta et solida, et mo- 
dus eam proponendi populo in eontionibus et lectionibus, et 
forma agendi eum hominibus eosdemque tractandi, diligenter 
euranda sunt». Haec sanctus parens. 

25. Ergo ut instrumenta idonea simus iuxta S. P. mentem, 
sunt quae nos disponere debeant erga homines, et sunt quae 
erga Deum. Sunt itaque necessaria talenta litteris ac doctrina 
exculta; idque eo magis hoe tempore, quo plura in hoc genere 
homines, difficiliores fere ae fastidiosiores quam umquam, re- 


.quirunt in iis muneribus quae Societatis maxime propria sunt. 


Quare in his aequirendis et excolendis diligenter, pro muneris 
et loci ae temporis opportunitate, nee studium cuiquam nee 
industria desit necesse est; immo vero magni haee esse mo- 
menti ad voeationis nostrae finem eonsequendum unusquisque 
sibi persuadeat. Talentum quisque suum fideliter ac strenue 
exerceat. Et quameumque bonarum litterarum scientiarumque 
humanarum partem si quis de Societate cum insigni profectu 
traetare possit, ne omittat, sincere tamen ad solum Dei obse- 
quium, ut S. P. monet, idque hisce temporibus tanto magis, 
quanto videmus plures cotidie litteris et scientiis eiusmodi ad 
religionis detrimentum abuti; ut desiderandum vehementer sit 
et omnino necessarium, ne ulla scientia ex lis quae in mundo 
in pretio habentur, ab hominibus religiosis intacta relinquatur. 
Verum inter haee studia simul illud mente teneamus, id num- 
quam memoria exeidat necesse est, maioris esse momenti ea 
quae instrumentum cum Deo coniungunt, eum constet, ad finem 





IN ANNUM SAECULAREM 379 








supernaturalem, qualis est vitae huius nostrae finis rerumque 
nostrarum omnium, media naturalia nullo paeto satis valere 
per se posse. Ergo si quis umquam litteris ae scientiis ita se 
dedat, ut in rerum spiritualium studio tepescat, is illud sibi 
diei eogitet quod vel de eaelo monitus quidam a S. Patre nostro 
dieitur: Petre, Petre, plus de virtute, minus de scientia. Omnes 
vero illam saepe revolvant mente sententiam gravissimam, 
quam idem parens noster et in ore frequenter habuisse acce- 
pimus, et in epistolis eius legimus saepe repetitam : paucissi- 
mos esse qui intellegant. quantum Deus in ipsis et per tpsos 
operaturus esset, si sese ill totos, ut divinae manus instru- 
menta, regendos atque gubernandos permitterent. 

26. Eritne quisquam inter Societatis filios tam ignavus, 
tam vecors, qui non optet ardenter ut Deus in ipso et per ip- 
sum praeclara, operetur? Itane quisquam vocationis suae ad 
Maiorem Dei Gloriam immemor vivat? Ergo qua ratione instru- 
mentum se Deo exhibere debeat, unusquisque serio cogitet, quod 
utinam non iam paucissimi ex nobis, sed plurimi, sed omnes 
intellegant ! 

27. Et instrumentum quidem qualecumque dupliei modo 
ab artifice gubernandum est, quorum alter ad illud praeparan- 
dum et aptandum, ut instrumentum idoneum fiat ad opus, alter 
ad ipsius instrumenti usum pertinet; et uterque hie modus ad 
rem nostram aptissime referri potest. 

28. Ut instrumentum aliquod praeparetur, videte, quaeso, 
quam variis modis illud traetari et probari soleat, ut ferme 
sine ferro et igne instrumentum nullum reddi aptum possit. 
Haud aliter et nos intellegamus, si instrumenta esse Dei veli- 
mus, ad omnia nos paratos esse debere, quo illam suscipiamus 
formam quam summus ille artifex requirit in iis quorum opera 
uti ad gloriam suam constituit; id quod item absque igne et 
ferro, absque multa, inquam, mortifieatione frustra speres. 
Quod si de electis omnibus illud pulchre canit Ecclesia: Scalpri 
salubris ictibus et tunsione plurima fabri polita malleo. . . , quid, 
quaeso, de 1is existimandum qui non electi solum, sed eleetorum 
duces et antesignani esse debent, quales nos esse vocatio nostra 
postulat? Haec ergo prima sit animi nostri dispositio, si instru- 
menta divinae manus esse cupimus, ut Deo nos generose offe- 
ramus ab ipso gubernandos, parati ad ea omnia toleranda, per 
quae nos purgare primum, tum exacuere ad virtutem digna- 
bitur. Et quando ipsi nos segniores fere vel delicatiores depre- 
hendimus, ad amoris proprii et eupiditatum aeruginem volun- 
tariis castigationibus extergendam, ne reeusemus, FF. mei di- 
lectissimi, divinae manus operam et omnem tribulationem di- 
vinitus immissam ut instrumenta reddamur. suae gloriae, non 


Tales ut simus, 


insistendo in ea- 
dem similitudine, 


praeparationem in- 
Strumenti efficiat 
mortifieatio; 


“In Off. Ded. Eccl. 


APTE deor eR de - 


B sd 


Met 


re 
UP NOSE. a us 


NET AT AT LES 


Le, pe 


PR S E! SEE eR 152 PI SE IE ME à DR am 


Eu voter, SEC THEO 





E are 


nin Ti» 







usum dirigat oboe- 
dientia ; 


fruetum colligat 
et servet humilitas, 





d Ts 10. 15. 








380 ADHORTATIONES SPIRITUALES 








modo patienter, sed etiam libenter admittamus. Et hoc quidem 
de instrumenti praeparatione. 

29. Iam de usu quid dieam? Constat utique, instrumento- 
rum proprium esse, ut eorum usus non ab ipsis, sed ab artifice 
pendeat; illa adhiberi se, et quando is voluerit et ubi voluerit 
et in quo opere ipse voluerit, necessario patiantur. Hoe ergo 
est alterum quod S. P. nobis eommendat, eum nos hortatur ut 
nos Deo totos, ut instrumenta divinae manus, regendos ac gu- 
bernandos permittamus, scilicet simplicis oboedientiae docili- 
tas. Et vero quid fiat, si non ad artificis voluntatem quisque se 
accommodet, sed sibi ipse occupationes, ministeria, loea, officia 
eligere, sibi usurpare vel aperte vel occulte satagat? Sperarene 
ille poterit instrumentum se fore divinae manui aptum? Quid, 
quaeso, profeeturum te speres, Frater, si invito Deo agere quid- 
quam aut operari praesumas? Si, quem Deus adulescentulis 
regendis vel scholis docendis adhibere statuit, tu contionari 
vel missionarium agere omnino velis? Quae spes boni operis 
faciendi absque divinae manus ductu? Quam felix contra, 
quanta spes amplissimae frugis ei qui, perfectae oboedientiae 
sectator, fidelissimae caritati divinae, iuxta pulcherrimam 
S. P. N. phrasim, se permittit! Hune nimirum ad omnem locum 
et offieium aeque omni tempore paratum, seu praeesse aliis 
seu subesse iubeatur, (quoniam hoe non magis quam illud in 
Societate agitur ex oboedientia), in omni loco et in omni munere, 
non caritas solum Dei Creatoris ae Domini, sed et fidelitas, qua 
bonitas illa homini propter sui amorem oboedienti quodammodo 
obstrieta est, in omni labore de laboris fruetu certum reddit 
ac seeurum. Tales nos esse si studuerimus, PP. ac FF. dilectis- 
simi, erimus idonea divinae manus instrumenta, atque haee 
divina manus uti opera nostra ad tam multa, quae a nobis hisce 
temporibus postulantur, agenda et felici successu paragenda 
non dedignabitur. 

30. Quod ubi fiat, et fieri iam ex parte negare sine ingrati 
animi nota non possumus, eadem haee instrumenti similitudo 
et ratio humilitatem semper servare docebit; cuius rei men- 
tionem in extremam harum litterarum partem incidere non 
invitus patior, quod humilitatem maxime omnibus commenda- 
tam vehementissime cupiam. Quid enimvero instrumentum, 
quod quidem ex se ipso nihil agit, nullum opus ne inchoare qui- 
dem, nedum perficere aptum est, quid securis, quid serra, quo- 
niam utroque symbolo Seripturae utuntur, absque manu arti- 
ficis? Ita ergo nos, si instrumentum divinae manus esse nos in- 
tellegimus, nihil nos posse, sive parvum sive magnum illud 
sit, sine auctore Deo, non modo ratione ae fide intellegamus et 
credamus, sed intime sentiamus necesse est. Vae enim nobis, 


























iN ANNUM SAECULAREM 381 





si putemus aliquid nos esse, eum nihil simus! Et vero, quod 
multa saepe bona vel non succedant, vel in ipso successu inspe- 
rate abrumpantur, nihil dubitandum quin plerumque in causa 
sit superbia, vel quae iam adsit vel quam affuturam Deus vi- 
deat, nisi bonum illud opus impediatur. Neque meus hie sensus 
est, PP. ac FF. earissimi, sed S. Bernardi, lieet in alio argu- 
mento. Equidem hane maxime ob causam non raro praeclara 
quaedam, ab hominibus etiam Societatis felieissimis coepta ini- 
tiis, disturbata fuisse ac disturbari cotidie valde timeo. Est 
enim Deus zelotes, et gloriam sum alteri non dabit. 

21. Videmus tam multos olim ex patribus nostris de re pu- 
bliea litterarum et christiana insigniter meritos, in quibus 
maiorne sanctitas an doctrina fuerit non immerito dubitaretur 
(adeo in utraque excellebant), quos neque scientia inflabat, nec 
prineipum virorum favor, aut populorum admiratio extollebat, 
neque rerum praeclare gestarum magnitudo; nihil seilicet sibi 
tribuebant, omnia Deo, euius se esse mera instrumenta vere 
humiles agnoscebant. Nobis, si cetera desint, quae in patribus 
nostris fuere eximia ac plane admiranda, at certe bona voluntas 
et eor plenum, ut loquitur Apostolus, et praesertim humilitas 
ne desit; ut, si in patribus nostris mirabilem se ostendisse Deum 
fateri cogimur, in nos misericordem fuisse aliquando nostri 
posteri gloriari queant. Hoe sit nobis praecipuum, Patres Fra- 
tresque carissimi, non altum sapere, non magni aestimare quae 
agimus, ae si grandia praestemus ae nihil non mereamur, ne 
primas nobis deferri partes velimus, aut benefici vocari ab ho- 
minibus gestiamus; eum contra piorum beneficiis vivamus ac 
sustentemur, et ipsum hoc beneficium sit, quod operam nostram 
adhibere homines non recusent, beneficium, inquam, tum illorum 
qui nostra utuntur opera, tum praesertim Dei, cuius instru- 
menta sumus aut esse certe debemus, cuiusque, si omnia fece- 
rimus quae dieta sunt nobis, servi inutiles sumus. Equidem ita 
plane sentio, si humiles fuerimus, nihil non a Deo nobis et So- 
cietati sperare, sin minus, nihil non timere nos posse ae de- 
bere, tum nobis tum Societati universae. 

32. Ergo in tantis necessitatibus nostrorum temporum, in 


tanta quae excitata est de Societate exspectatione, sit spes 


nostra in sola Dei bonitate ae misericordia, humili prece im- 
ploranda: Propter Sion non tacebo, et propter lerusalem 
non quiescam. Ante te omne desiderium meum et gemitus 
meus a te non est absconditus. — Spera in Domino et fac bo- 
nitatem, ait psalmista, subditus esto Domino, et ora ewm ... et 
ipse faciet. Ipse faciet, qui tam multa et magna hueusque pro 
Societate fecit. Simus tantis beneficiis non ingrati, et ipse fa- 
ciet ut nova et maiora mereamur aecipere; praebeamus nos 


S. Bern. serm. 54, in 
Cant. 


Exod. 20. 5. 
Is. 48. 11. 


exemplo Patrum 
nostrorum. 


Coloss. 4. 12. 


Luc. 22. £5. 


Luc. 17. 10. 


Denique spes nos- 
tra sit in solo Deo. 


TS NET 


Ps. 37. 80, 
JS b Me 


Ibid. 5. 








Ephes. 8. 20. 


Conclusio. 





382 ADHORTATIONES SPIRITUALES 











totos illi regendos et gubernandos, conemur, quantum in no- 
bis est, exhibere nos instrumenta divina manui non inepta, et 
ipse faciet, ut, quem ad modum olim, ita his calamitosis tem- 
poribus, haee minima Societas lesu Ecclesiae solacio sit, fide- 
libus auxilio, suo Saeratissimo Nomini, super omnia laudabili 
et benedieto, honori et gloriae. Potens est enim omma facere 
superabundanter quam petimus aut intellegimus, ut Apostoli 
verbis fiducia item plenis concludam, secundum virtutem, quae 
operatur n nobis, seeundum gratiam scilicet vocationis nostrae. 

33. Hae itaque humili fiducia laeti in Domino quartum sae- 
eulum Societatis ingrediamur et sie agamus annum saccula- 
rem, ut splendoris quidem ac pompae nihil admodum haee 
nostra sollemnitas habeat, (neque enim aut nostra humilitas, 
aut temporum quae vivimus calamitates id ferunt), sed inten- 
tiore studio nostrae in primis perfectionis, tum copiosiore pro- 
eurando animarum quaestu, hie annus ab omnibus aliis annis 
distinguatur. Quam in rem quid praestari in universa Socie- 
tate eupiam, brevi distinetius ad provincias perseribetur. 

Interea SS. SS. precibusque omnium vestrum, PP. ac FF. 
carissimi, me impense commendo. 


Romae, XXVII Decembris, MDCCCXXXIX. 


Vester in Christo servus, 
IloaNNES RooTHAAN. 


Quae praestanda omnibus 
commendantur hoc anno saeculari 


Quod nuper in Encyclicis commendavimus, ut nostri om- 
nes anno saeculari novo studio fervorem excitent, id ut asse- 
quamur, non est quod nova praeseribantur, sed potius ut exse- 
eutionem urgeamus eorum quae in Instituto praescripta sunt, 
et ut, quae a Patribus nostris excogitatae sunt industriae, in 
opus deducantur. 

In primis unusquisque persuasum habeat, optimum Socie- 
tatis statum a se ut a ceteris omnibus sociis pendere, in hoc 
enim consistere, ut suas unusquisque partes fideliter ac strenue 
exsequatur. Omnibus proinde ae singulis veluti in solidum hane 


euram ineumbere, fere ut in musieo concentu omnes et singuli 


ad perfectam harmoniam conspirent necesse sit, cui vel unus 
si desit, praesertim si ex praecipuis, si dissonum sonet, chorus 
omnis turbetur. 

Ergo eommendamus enixe, primum quidem superioribus, 
eum ab horum gubernatione vix non totum pendeat, dein pa- 
tribus gravioribus, tum ceteris omnibus, ut aliquid temporis 














IN ANNUM SAECULAREM 383 








identidem, saltem semel in hebdomada, sumat unusquisque ad 
perlegendas accurato studio regulas tum summarii Constitu- 
tionum et communes, tum proprias officii sui; et si minus in 
singulis, in praecipuis saltem considerandis ista tria revolvat 
animo: 1.° Quid sit illud quod praescribitur. 2. Quam aptum 
illud sit, quam conveniens ad finem. 3.° Quam accurate illud a 
se observatum sit. Et in illo veluti speculo se quisque consi- 
deret ae reformet. Ea vero, cirea quae praecipue consideratio 
uniuscuiusque versari deberet, sunt fere sequentia. 

1. Qua sit conscientiae puritate; — qua eura culpas etiam 
leviores vitare soleat; — est enimvero conscientiae puritas pri- 
mus gressus in via perfectionis. 

2? De intentionis item puritate ac rectitudine in rebus 
agendis, in munere explendo, in actionibus singulis. 

9. An spiritu fidei, ut decet, agatur in vitae suae ratione, 
et speciatim in oboedientia, in qua nisi vivatur ex fide, fieri non 
potest ut oboedientia sit, qualem S. P. N. a filiis suis postulat. 

4° In eorporis commodis eurandis an non aliquid nimii 
sit: — impedimentum certe non adeo rarum in hominibus So- 
cietatis, ob quod nec sibi quis nee proximo proficit ut deberet 
ae posset. 

9^ Qua claritate agat eum Superioribus. — Quomodo ob- 
servet quae de ratione conscientiae reddenda Constitutiones 
praescribunt, cum sit hoc unum ex substantialibus Instituti. 

6.° Qua diligentia obeat munus suum. — An forte in rebus 
alienis diligentior sit quam in propriis officii sui. 

Denique videat: Erga Dewm, quomodo se habeat in ora- 
tione, in examinibus, in omni communicatione cum Deo, — Erga 
superiores, qua sit reverentia, et etiam caritate. — Erga fra- 
ires, quo animo sit, quomodo dilectionem et unionem animo- 
rum servet ac foveat. — Qua patientia in alienis defectibus fe- 
rendis; — et speciatim quo animo sit erga socios alterius na- 
tionis vel alterius provinciae, seu praesentes seu absentes, — 
Erga externos, quo zelo sed simul etiam qua diseretione, qua 
prudentia cum illis loquatur et agat. — An zelus sincerus sit 
et universalis, quique miserabiliores homines non modo non 
refugiat, sed hos praecipua caritate complectatur. 

Haee et quae sunt alia eiusmodi coram Deo diligenter 
quisque consideret, deque iis sese examinet, et imperfectum 
suum lugeat, et ad emendationem suam serio incumbat. Nemo 
satis se fecisse existimet; sed illud potius cogitet, si fructum 
aliquem tulisse sibi videatur, hune duplieandum, multiplican- 
dum eo uberius, quo animum ipse suum instantius excoluerit. 

Quod si eui videatur, id quod saepe a quibusdam obtendi 
solet, deesse sibi tempus ad legendum et considerandum ita per 














384 





ADHORTATIONES SPIRITUALES 








otium omnia illa nostro statui propria, impendat huic lectioni 
et meditationi partem illius temporis, quod eotidie ex regula 
dari ab unoquoque debet lectioni spiritualiy — deque iis ipsis 
identidem meditationem faciat matutinam, — haee in cotidia- 
nis examinibus per partes expendat et examinet, — et ad ali- 
quod eorum etiam examen partieulare applicet. Lectio certe 
Constitutionum S. Patris Nostri, ipsarum inquam Constitu- 
tionum non Summarii tantum, Ordinationum item Generalium 
et Instruetionum, si fiat, non per modum studii speculativi, 
sed eo animo ut videamus quid desit nobis, non poterit non 
esse vere spiritualis lectio et ad profectum valde opportuna. 
Quam equidem saeerdotibus nostris omnibus, sed superioribus 
praesertim et patribus spiritualibus enixe commendo. 

Omnium vero maxime exercitia spiritualia hoe anno ab 
omnibus ut quam accuratissime fiant oro atque obtestor. Iuva- 
bit relegere encyclicam nostram de hoe argumento paucis ab- 
hine annis missam. Quam una cum Exercitiorum libro novis 
euris edito si multis non inutilem fuisse gaudemus, multis 
tamen incognitam remansisse et alieubi in angulo aliquo domus 
vel bibliothecae delitescere etiam nune dolemus sane, et hane 
aliquorum neglegentiam non possumus non moleste ferre. 

Quod attinet ad uberiorem animorum fructum hoe anno 
per nostros procurandum, praeter frequentiores quantum fieri 
poterit saeras exeursiones seu missiones, et usum exercitiorum 
item spiritualium, quippe quae arma nostra sint potentissima 
(id quod recentissima horum non minus quam priorum tem- 
porum experientia comprobavit et cotidie comprobat), pro op- 
portunitate promovendum, omnibus domibus vel collegis mo- 
stris illud. commune sit, ut tempore quod quovis in loco vide- 
bitur commodus, exercitia tradantur populo per octiduum 
vel saltem per triduum, quod dein decantato cum aliqua sol- 
lemnitate hymno Te Dguw rAvDAMUS, concludatur. Pro qua 
sollemnitate, quae celebrari poterit in Europa quidem a die 
27 septembris usque ad huius anni finem, extra Europam vero 
usque ad 27 septembris anni proxime secuturi, a Sanctissimo 
Domino Nostro Indulgentiam Plenariam impetravimus pro 
nostris et omnibus fidelibus, qui rite eonfessi et saera commu- 
nione refecti templum nostrum vel oratorium eo die devote vi- 
sitaverint. 

Denique omnes peeuliari modo hoe anno Societatis uni- 
versae statum et incrementum, praesertim vero eius profectum 
in spiritu vocationis suae, tum in SS. Sacrificiis, tum in ora- 
tionibus Deo commendent cotidie; ut tum sibi omnes ae singuli, 
tum Ecclesiae bono, fideliumque auxilio quam plurimum profi- 
ciant. Qua oecasione, meminerint etiam atque etiam cultum 





iN ANNUM SAECULAREM p 





SS. Cordis Iesu et B. V. sine labe conceptae in se et in aliis 
promovere; cum ex multis argumentis non obscure colligamus, 
ab nostrorum studio ae diligentia in hoe dupliei eultu solide 
exercendo et in aliis promovendo, omne bonum nostrum et So- 
cietatis inerementum, ad Dei maiorem gloriam, magna ex parte 
pendere. 


Pro solis Superioribus 


Quae omnibus in communi hoe anno saeculari praestanda 
commendamus, ea superioribus praecipue commendata cupi- 
mus, quorum etiam zelo committitur, ut ea fieri curent in suis 
quique domibus vel collegiis. Iuvaretque si de aliquo ex argu- 
mentis quae attingimus, haberentur exhortationes domesticae, 
vel etiam spirituales collationes, quarum utinam usus inter no- 
stros, iam rarus admodum, ad antiquam frequentiam, saltem 
inter scholasticos et fratres coadiutores, revocaretur. 

Quae vero superioribus peculiaria sunt, sunt fere sequentia. 
Considerat Superior, 

Quam serio gubernationi animum applicet; quam gene- 
rose taedia, quae in isto munere vel ex rebus vel ex personis 
non raro obrepere consueverunt, superet. 

An offiei sui regulas legat identidem, et quo sensu, quo 
fruetu. 

Gubernatio sua sitne spiritualis, suavis, exacta. 

Spiritualis. Curetne oratione ae bonis desideriis totam do- 
mum seu collegium velut umeris quibusdam sustinere; ha- 
beatne semper ob oculos finem vocationis nostrae, omisso pri- 
vato quolibet sensu vel affectu; et an ex hoe spiritu guber- 
nare nostros studeat, non rationibus humanis aut politiea qua- 
dam prudentia. An praeclara illa, quae in Instituto habemus 
de exsecutione, de curandis ammi morbis, ete. teneat mente, 
vel certe consulat ubi opus est, et opportune adhibeat. 

Suavis. An curet forma gregis esse ex animo, vitata omni 
specie dominationis, vel affectatae gravitatis seu auctoritatis 
affectatae, An subditos, non patres modo, sed omnes, etiam 
fratres coadiutores, nam et hi fratres sunt nostri, benigne ex- 
cipere, benigne audire, benigne alloqui soleat. An in repre- 
hendendis vel puniendis defectibus modum et ordinem servet 
in regulis praescriptum. An officialium munera non usurpet 
ipse sibi, ae si velit ipse per se agere omnia. An consultores 
audiat libenter, et in rebus decernendis non ita proprio sensu 
ducatur, ut consultorum sententias solum veluti pro forma, ut 
aiunt, exquirere videatur. 


25 








Seripturo de Socie- 
tatis progressu et pe- 


rieulis 


ipsa eius incre- 


menta eam sollicitu- 


dinem ereant, 


Prov. LA 18. 


quam omnibus So- 
elis communem esse 
cupit. 





386 ÀADHORTATIONES SPIRITUALES 





Exacta. An non sit nimium amans pacis suae, malitque 
potius ignorare suorum defectus quam illis debitis remediis 
occurrere. An quae minora videntur in ordine domestico, in re- 
ligiosa disciplina defectus, non parvi faciat, sinens ita sterni 
viam ad graviora. An considerationi superioribus praeserip- 
tae tempus suum ae studium tribuat, quae quidem vel sola ora- 
tioni coniuneta optimum in Societate superiorem efformaret. 

[uverit denique legere et meditari, et saepe mente revol- 
vere Ecclesiastici cap. 32. primos praesertim versiculos. 

Et haee quidem paucis innuisse sufficiat. 


EPISTOLA 


R. P. N. IOANNIS ROOTHAAN 
AD PATRES ET FRATRES SOCIETATIS 


De Societatis progressu et periculis 


1. Quod iam dudum meditabar, Patres ac Fratres caris- 
simi, quodque ob temporis angustias nimis iam diu distulisse 
mihi videor, id nune tandem, confectis postremae Congrega- 
tionis triennalis negotiis, et patribus provinciarum procurato- 
ribus ab Urbe dimissis (quamvis etiam nune parum aut nihil 
otii suppetat), exsequi tamen omnino neque ultra differre statui ; 
ut aliquid seilieet litterarum darem ad universam Societatem, 
quibus sensa mea de Societatis feliei progressu eum omnibus 
vobis communicarem, et quae in hae nostra quotannis crescente 
familia mihi animo obversantur pericula timenda indicarem, 
quo ab illis diligentius nobis cavere, Deo adiuvante, coniunetis 
studiis ae viribus eonemur. 

2. Cum enim videam, utique non sine solacio, hisce po- 
stremis annis Societatem inerementa cepisse et capere in dies 
non medioeria, maiora eerte quam vel desiderare vel sperare 
ausi essemus, eum soeiorum numero tum domibus et operibus 
non parum auetis et ampliatis, iam dudum magna sollicitudine 
pro meo munere animum urgeri sentio, ne, dum procedit et 
ereseit Societas, si forte non crescat virtute ac spiritu neque 
ex eonstitutionum norma procedat, male illi incrementum, male 
processus vertat, et aliquando extrema gaudii luctus occupet. 

3. Quam quidem sollieitudinem meam communem mecum 
habere omnes nostros vehementer desidero; neque eos tantum, 
qui seu provineiis, seu collegiis ac domibus praepositi, prae- 
cipuo quodam modo in partem sollicitudinis meae vocati sunt, 
verum omnes omnino, unumquemque pro gradu suo; quoniam 











bE SOCIETATIS PROGRESSU. ET PERICULIS 387 








omnes unius eorporis membra sumus, euius sanitas et incre- 
mentum, ut omnibus, si tamen viva eius membra sumus, ne- 
cessario eordi esse debet, ita ab omnium et singulorum proce- 
dendi modo certa quadam ratione dependet. 

4. Est sane, PP. ac FF. carissimi, quod admiremur divinam 
clementiam, et ad grati animi sensa dulcissima erga benignis- 
simam Dei misericordiam fovenda excitemur, dum tanta Socie- 
tatis incrementa in hae temporum nostrorum iniquitate consi- 
deramus. Cum enim in tanta rerum publiearum perturbatione, 
in tanta piorum amicorum multis in locis impotentia et depres- 
sione, in tanta adversariorum multitudine et potentia et au- 
dacia, miraeuli instar videri possit, quod Societas nostra vel 
subsistat, suisque in sedibus saltem imminuta conservetur, 
omnem sane spem cogitationemque nostram exeedit, quod illam 
tot inter impedimenta et obstacula progredi neque tardo gressu 
videamus, crescentem quotannis non exiguo Sociorum numero 
et multipliei operum ad Dei gloriam suseeptorum accessione. 
Verum haec ipsa inerementa Societatis, ut ex una quidem parte 
merito nobis solacio sunt, ita ex altera parte euram nostram 
provoeare et sollieitudinem exacuere debent, ne qua in re di- 
vinae bonitati nostraeque voeationi desimus. Mihi quidem eerte 
ex his tantis Societatis, hisce praesertim temporibus, incre- 
mentis, timorem exoriri fateor (est enim amor timore plenus), 
ac timorem multiplicem. Plura enim mihi ex tam rapidis pro- 
gressionibus pericula, nisi diligenter caveamus, et gravia sane 
pericula imminere posse existimo. 

9. Ac primum quod occurrit perieulum mihi magnopere ti- 
mendum, illud est ne, sive ut tot ae tanta iam suscepta opera 
sustentemus, sive ut nova quae multis in locis offeruntur ac fere 
importune obtruduntur suscipiamus, cogamur quodammodo vel 
inviti faeiliorem reddere petentibus quibuseumque Societatis 
ingressum, ae pluribus aliquando pateat porta, quibus clausa 
esse deberet. Profecto si susciperentur inepti vel indigni, et ita 
suscepti retinerentur, et retenti ad vota post biennium nuneu- 
panda, quantumvis exigua spe profectus, admitterentur, nemo 
non videt qualis brevi tempore in Societate colligenda foret 
quam S. Pater voeat hominum #urba, quamque ille nullo modo 
ei convenire declarat; futura scilicet ad eonfundendam et per- 
turbandam, non ad iuvandam et promovendam Societatem. Et- 
enim si vel ipsa hominum quorumcumque, etiam optimorum, 
multitudo incommodis carere non potest, cum semper, qua- 
leseumque simus, homines simus et fili hominum, quorum 
quisque humanum nihil a se alienum esse existimet necesse 
est, atque adeo defeetus et miserias, naturae nostrae labili 
ac fragili inhaerentes, pro multitudine hominum multiplicari 


Tanta enim 'illa 
sunt, ut ex ipsis oria- 
tur timor multiplex: 


Seilicet : 


1o Ne sine delectu 
admittantur candi- 
dati, 


vel inepti, vel in- 
digni, 


cum summo detri- 
mento, tum Societa- 
tis, 


Pen ld 
PUN A NT e d 


MSN MES T oh 


vhs zu 


: 
| 
ki 





* E" A* M 
MEA VETUS L'or Ton e ERR MIO 


pua m 


Me LT TRUE 


eem À 


ab ne EAR La Reef 


Re eed qu 2 A LE 














quod praecipue 
Nostris cavendum; 


tum illorum ipso- 
run qui sie admit- 
tuntur. 


2o Ne ad munera 
Societatis adhibean- 
tur Nostri non for- 
mati, 


SAPE ITEM SEE EM E RHET SE ne EA JE NE Qe Sea Anl m HIER e e E e BST TREE ner 





388 ADHORTATIONES SPIRITUALES 








necessitate quadam pronum est, quid fieret, si nec delectus 
ille haberetur quem constitutiones requirunt, et numerum 
faeere plus aequo cordi esset? scilicet impedimenta, non adiu- 
menta conquirere dicendi essemus ; eum non raro vel unus non 
recte ambulans multorum bene progredientium profectum vel 
prorsus impediat, vel eerte multum retardet. Neque omittam 
illud etiam detrimentum animadvertere, quod ex nimia hae fa- 
cilitate timendum merito est, quod scilicet ex aliquorum, qui 
tanta vocatione indigni vel ad eam inepti sunt, admissione, fieri 
facile potest ut alii, qui ad Societatem vere vocati se sentiant 
essentque aptissimi, ab eadem petenda absterreantur, quum 
merito ex iis quae vident dubitare incipiant, an Societas vere 
etiam nune ea sit quam Ignatius eondidit, qui magnum haberi 
delectum in admittendo volebat, magnosque enimvero et gene- 
rosos animos ad hane suam militiam postulabat. 

6. Ergo non praepositos modo Provinciales, Rectores, et 
Novieiorum Magistros, sed et quotquot vel consultores vel ex- 
aminatores sunt candidatorum, et confessarios, et omnes om- 
nino nostros (quoniam nemo fere est, eui non aliquando aliquis 
suum Societatis ingrediendae desiderium manifestet), omnes 
inquam, etiam atque etiam monendos existimo ne mox veluti 
invento thesauro gaudeant; sed videant in primis an ille qui 
Societatem postulat, talis sit qui eidem ad maiorem Dei glo- 
riam vere utilis esse possit ae velit, et praesertim an ad vir- 
tutis perfectae stadium ingrediendum animo sit bene dispositus 
et comparatus. Qua in re nemo se umquam decipi sinat falsa 
caritatis specie, quod utile futurum videatur ei, qui petit, ad- 
mitti. Non solum enim earitas erga Societatem, utpote uni- 
versalior, partieulari huie longe anteire debet, sed experientia 
etiam constat, ne illorum quidem ipsorum plerumque qui non 
reete dispositi admittuntur, verum proeurari bonum, quando 
illi serius ocius, ingenti suo non minus quam Societatis damno, 
Societatem ultro deserunt aut inviti deserere cogendi sunt. 

7. Alterum periculum priori affine ex operum multitudine, 
tristi sane necessitate, enasei video, quod scilicet, ut illis su- 
sceptis suscipiendisque quomodocumque satisfiat, adhibendi non 
raro sint ante tempus aliqui, et fortasse non pauci, qui needum 
satis ad vitam nostram informati sint. Quod certe ubi fiat, ver- 
sabuntur illi in gravissimis Societatis ministeriis eum suarum 
animarum ipsiusque vocationis amittendae diserimine, et So- 
cietatis incomparabili detrimento, et famae apud externos, et 
gloriae Dei et salutis animarum iactura. Ita scilicet multa dum 
fient, saepe non multum fiet, quod ad tot ae tantas res gerendas 
nee animorum praeparatio nec vires sufficiant. 








DE SOCIETATIS PROGRESSU ET PERICULIS 389 








8. Atque utinam, Patres Fratresque earissimi, utinam haee 
quae attigi perieula, quibusdam in locis solum eavenda pericula 
dicenda essent, nec potius detrimenta iam ex parte suscepta et 
lugenda! Etenim si ex tot tantorumque operum et operarum 
multipliei labore, multis in locis fruetus colligi non paenitendos 
magno animi nostri solacio videmus, non desunt tamen alicubi, 
qui suis in officiis, seu superiores seu subditi, non illam ponant 
industriam et sollieitudinem, non illa virtutis solidae documenta 
exhibeant, quae in Societatis hominibus et Deus et mundus ipse 
exspectat; qui quae in regulis seu communibus omnium seu 
propriorum offieiorum praescripta sunt, vel non satis cogno- 
scere vel non satis cordi habere videantur; non desunt for- 
tassis aliqui operarii minime inconfusibiles, qui ab illis, quos 
reprehendit Apostolus, parum sollieiti se discernere, quae sua 
sunt magis quam quae Iesu Christi quaerere videantur; qui 
ferme, quae placent libenter quidem suscipiant, quae minime 
placent aversentur, declinent, studiose variisque artibus ubi 
tale quid incidat sese excusent, et fortasse aliquando, eum nolle 
se dicere vel non audeant vel erubescant, non posse se simulate 
etiam dolentes conquerantur. At his postremis, si qui essent, 
equidem illa gravissima Saneti Spiritus verba seria meditatio- 
ne ponderanda proponerem: Si dixeris: vires non suppetunt; 
qui inspector est cordis, ipse intellegit, et servatorem animae 
tuae nihil fallit; reddetque homini tuxta opera sua. O Patres 
mei Fratresque carissimi, quantum erubescere nos et confundi 
et humiliari necesse est, dum ista cogitamus; et simul quid 
supremus dux et eaput Societatis Christus lesus, quid post 
eum Societatis eonditor Ignatius, quid patrum nostrorum exem- 
pla ab Societatis hominibus postulent ae iure suo requirant, 
consideremus. Fili; enim Sanctorum sumus! Ne, quaeso, ne 
quisquam nostrum sibi de se rebusque suis placeat, sed an 
Deo et Christo, an Ignatio Patri, totque eius dignis olim in 
terra filis, in eaelo nune sociis, sua placeant, frequenter co- 
gitet et meditetur, seque ad meliora semper aemulanda, eum 
divina gratia, excitet atque inflammet. 

9. Et quoniam sermo incidit de defectu promptitudinis 
oboedientiae, quae, ut omnes novimus, in Societate virtus est 
characteristica, qua totum eius corpus eontinetur et qua om- 
nium nostrum, non subditorum modo, verum etiam superiorum 
quorumeumque, etiam Praepositi Generalis, vita omnis et actio 
consistit et regitur, aliud periculum, quod sane gravissimum 
hae in parte, ex praesentium temporum vel ealamitate vel insa- 
nia, impendere Societati, nisi multum vigilemus, video, non 
possum non indicare, 


PUN CUT C AUTANT XS 


ut iam fortasse : 
magno eum Soeieta- E 
tis damno accidit, 


2. Tm 95: 


Philip. 2. 21. 


reparabili tamen 
si, qui tales sunt, se 
ipsi excitent. 


100-1092. 


Tob. 2. 18. et 8. 5. 


"be c 


.99 Ne in Soeieta- 
tem introeat spiritus 
libertatis et indepen- 
dentiae, 


NES 


EN nr ADS 


Vere NIIS NE NE ONE AE J LAE 
M Sn TISSU 





390 : ADHORTATIONES SPIRITUALES 


E a postrema Con- 10. Qualis sit hae nostra aetate dominans in mundo spiritus, 
E gregatione generali Dre) Ill oos . d t 

E us nemo est qui ignoret. Ille nimirum spiritus, de quo postrema 
à Congregatio generalis Deer. XXVII. superiores omnes etiam 
L E P INDE = : 2. 5 : 
5 atque etiam monendos existimavit: ut mundi spiritum, inquit, 
E qui superbiae spiritus est, omnis subiectionis impatiens, undi- 
1 que, his praesertim temporibus, irrumpentem, omni conatu a 
E nostrorum animis arceant ac repellant; eique spiritum nostri 


Instituti, qui praecipue in humilitate et oboedientia comsistat, 
strenue opponant. 
qui iam in mundo 11. Enimvero spiritum istum libertatis seu potius licentiae 
eic TS et independentiae ita mentes hominum, summorum, infimorum, 
omnisque adeo aetatis oeeupasse videmus, ut vel in pueritia 
plerique iam hae veluti peste afflati appareant. Talis namque 
miserando fato esse non raro solet prima domestiea edueatio, 
quo in illa tenera aetate puer proterviorem se et impudentiorem 
exhibet, eo ingeniosior, eo amabilior ab imprudentibus paren- 
tibus laudari et celebrari consuevit. Itaque adulescentes et iu- 
venes, praeceptorum suorum ae moderatorum dieta, facta, dis- 
| eutere, iudicare, condemnare, parati semper. Provectiores 
^ aetate, etiam inscitissimi quique et de vulgo homines, de rebus 
1 publicis, sacris, profanis cognoscere, deque illis disceptare, et 
E supremos etiam magistratus, etiam praesules et pastores Ec- 
; clesiae libere carpere, non modo vitio sibi minime vertunt, sed 
hoe sibi velut suo iure usurpant. 

in euius aura et 12. Iam vero in hae eadem, ita dixerim, atmosphaera licen- 
pep vive? 99975 tae et dissolutionis etiam nos vivimus; hane eandem auram 
independentiae etiam nos haurimus ac respiramus. Quam ergo 
timendum, ne nostrorum etiam animos aliquando commune hoc 
malum infieiat! Quod si accidat umquam quomodo stabit sal- 
vaque manebit inter nos religiosa oboedientia? Quicumque ad 
nos accedunt Societati nomen daturi, ex hoe mundo, qualis nunc 
est, ad nos veniant necesse est. Quam vero difficile, ut quem a 
teneris unguieulis habitum eontraxerunt, maiores suos eorum- 
| que dieta faetaque omnia examinandi ae diiudieandi pro libitu, 
; eum Societatem ingressi deponant, nisi virtute et generosa sui 
victoria veterem consuetudinem et naturam edomantes, alia 

E prorsus, non iam mundi, sed evangelii sensa concipiant. 
; et qui propterea 13. Gravissimum profecto hine perieulum Societati eiusque 
: ati SPP vero ac genuino spiritui imminere, nemo non videt. Et vero iam 
nes, non nullae aliquando auditae querelae de isto spiritu libertatis 
| et independentiae inter iuvenes praesertim nostros serpente, 
* quorum aliqui superiorum suorum dispositiones in colloquium 
: inducere, ad erisim revocare, libere improbare non vereantur. 
Qui si forte in studiis litterarum, in librorum delectu, in scien- 
tiarum tractatione, non praescriptam studiorum nostrorum ra- 

















DE SOCIETATIS PROGRESSU ET PERICULIS 391 








tionem, non traditam a professoribus et moderatoribus normam, 
sed suum ingenium propriamque libidinem, perinde ac si lege 
nulla aut regula astricti essent, sequi ratione aliqua sinantur, 
unice bonum sibi beatumque putent; qui altius etiam assurgen- 
tes, non quae ad se ipsos tantum, sed et quae ad collegii in quo 
degunt, ad provinciae, ad universae etiam Societatis guberna- 
tionem pertinent, incredibiliter sibi sapientes, discutiant iam 
et diiudicent. Quid, quaeso, Patres Fratresque carissimi, quid 
fiat de Societatis oboedientia, si (quod avertat Deus) pestilens 
iste spiritus inter nos invalescat? quid de Societate fiat uni- 
versa, si talem spiritum retinentes ac foventes iuvenes nostri 
scholastiei, hoc animati, ad sacerdotium, ad gradum, ad profes- 
sionem ascendant, ad Societatis ministeria, in scholis, in cathe- 
dris, in gubernatione etiam aliquando adhibendi? Agent scilicet 
istiusmodi homines in officiis sibi demandandis, in ministeriis, 
non iam ex regularum praeseripto, non iuxta propriwm modum 
nostri Instituti, ut constitutiones et regulae loquuntur, sed ni- 
mirum »0do quisque suo; suo modo docebunt, modo suo et con- 
tionabuntur et sacras missiones obibunt. Quod si quando istorum 
aliquis etiam ad gubernandum admoveatur, gubernabit scilicet 
domum sibi commissam nodo suo, suo modo administrabit om- 
nia; spiritualia, litteraria, temporalia, omnia pro ingenio mu- 
tabit, destruet, aedifieabit; aget ut dominus, non ut superior 
religiosus, cui certa agendi norma praescripta in Instituto sit, 
qui et ipse sub potestate sit constitutus, ut oboediens ipse oboe- 
dientiam exigat, cui eonsultores additi sint quorum consiliis 
iuvetur; sed ipse sibi scilicet et consilium erit et institutum et 
omnia. 
































14. Ergo omnes moneo et adhortor et per Christi Iesu vi- 
scera obtestor ut invigilemus nobis et Societati, et caveamus 
sollieitudine quanta possumus maxima, quisque pro gradu et 
condicione sua, a malo teterrimo, quod vel solum, si mundi iste 
spiritus inter nos serpere sineretur, si cresceret, si quod a- 
vertat Deus! praevaleret umquam, ad nos perdendos et ad So- 
cietatem funditus evertendam sufficeret. 

15. Iuverit meminisse, PP. ae FF. earissimi, Societatis 
vocationem ad instar militiae esse et militiae propriam condi- 
cionem recordari. Videte, quaeso, etiam hoc ipso tempore quo 
ea quam dieunt libertas et independentia tanto in honore est, 
et ipsarum rerum publiearum quarundam veluti fundamentum 
et praesidium habetur, videte, ut in illis etiam regionibus ubi 
maxime homines his nominibus gloriantur, in militia tamen eam 
nec admittunt umquam nec admittere possunt; ut in pace aeque 
ac in bello, qui militiam sequuntur, seu sponte sua seu coacti 
milites, omnes, summi, infimi, duces non minus quam gregales, 


cum  subversione 
spiritus oboedientiae, 


Math. 8. 9. 


et totius Societa- 
tis pernicie. 





Quae cum instar 
militiae sit, militum 
potius necessariam 
oboedientiam aemu- 
lari debet, 


EUN e PRECOR TERN 0 RUES E TIL 


Pus 
Cine, 








? o al rer 1 r TELA T dh 
AU Aire Y BRE Pr OA PLI TTE o OR DEI E IDE STE PARS CASTLES 


di 








hg si 4 uis 


| M ET v^ PVT 


SD UT ER TS NT. P Iu. ir 
/ 


la Acto oc 


d 
| 
- 
F. 
"y 
E 
3 
d 








praesertim eum si- 
mus milites volunta- 
rii Christi ducis. 


Philip. 2. 8. 


Haec interna peri- 
cula si vitabimus, 
adeo non dolendum 
erit de externis, 


ut, quamvis lugea- 
mus imperfectum no- 
strum, 


VOS TO: 


Ps. 37. 10. 


Is. 62. 1. 


392 ADHORTATIONES SPIRITUALES 











oboedientiam servare, oboedientia eontineri et regi pergunt. 
Itaque istos non obaudivisse dicto, imperium detrectasse, vel 
etiam illud diseutere voluisse, grande piaculum, delietum eapi- 
tale semper habitum fuit et habetur et habebitur necessario 
semper. 

16. Iam quid nos, qui non qualescumque et quomodocum- 
que humana condicione milites sumus, sed vocatione divina no- 
straque libera electione, summo Dei beneficio, milites Christi 
sumus, et sub Christi vexillo Deo militamus, quid nos, inquam, 
de oboedientia sentire par est? Ergo vexillum hoc nostrum per- 
petuo nos oboedientiae admoneat, quippe qui dueem sequamur 
Christum, qui factus est pro nobis oboediens usque ad mortem, 
mortem autem crucis. Hoc, inquam, Christi vexillum oboedien- 
tiae nobis necessitatem absolutam persuadeat, et quam turpe, 
quam probrosum nobis sit, quam universae huie Christi eohorti 
pernieiosum in oboedientia nos deficere intellegamus. 

17. Venio denique ad alia pericula, alterius plane generis, 
extra nos et extra Societatem posita, ad pericula seilicet perse- 
cutionum et eversionum, quae aliquibus in provinelis, hoc ipso 
tempore quo haee seribo, extrema omnia Societati minantur. 
Hie vero ego, PP. ae FF. carissimi, in primis fateor libenter, 
mihi quidem nullum maius solaeium in hoe meo munere repe- 
riri, quam eum video perdurare semper et magis etiam in dies 
exardescere hominum impiorum in Societatem inimicitias et 
odia et furores. Quid enim? parcite mihi; dieam enim quod 
sentio, et spero equidem absque cuiusquam offensione. Mihi in 
hoe meo munere satisfactum esse, fieri non potest ut dicam um- 
quam aut cogitem. In iis enim quae recte per nostros geruntur 
(et geruntur sane non pauea et passim per orbem fere univer- 
sum), non nisi debitum denique nostrum explere censendi su- 
mus, servi semper inutiles; at vero quae minus recte habent, 
quaeque mihi, prae quocumque alio in Societate, aut ignorare 
aut non eonsiderare pro officii debito non licet, ea animum pun- 
gant semper et excrucient necesse est, quod longe semper nos 
abesse videam ab ea perfectionis forma puleherrima, quae nobis 
a saneto parente nostro, ad nobilissimum vocationis nostrae fi- 
nem eonsequendum, ad maiorem Dei gloriam per nostram pro- 
priam perfectionem et proximorum salutem propagandam, pro- 
posita est. Itaque multa semper mihi desideranda relinquuntur, 
semperque dolendum est et gemendum, dolendumque etiam 
porro fore intellego et gemendum, dum vivam. Ante te, Domine, 
omne desiderium meum, et gemitus meus a te non est abscon- 
ditus. Propter Sion non tacebo, et propter Ierusalem non quies- 
cam. Haec est et esse debebit mea perpetua ad Deum oratio. 











DE SOCIETATIS PROGRESSU ET PERICULIS 393 





18. Verumtamen cum haec inter Societatem videam a Chri- 
sti Deique et Ecclesiae hostibus ita semper impeti et oppugnari, 
ut in illam primum semper insurgant, illam sibi disturbandam, 
disiciendam, disperdendam, evertendam etiam funditus, si da- 
retur, existiment, animos addi mihi maerenti sentio, et intel- 
lego minimam hanc nostram infirmam lieet et imperfectam So- 
cietatem, esse tamen veram nune Ignatii Patris filiam, in qua 
scilicet patrum nostrorum, si minus opera at spiritum certe 
vel ipsi adversarii agnoseant et reformident. Undenam alioqui, 
Deus bone! ita ego tacitus mecum, undenam ob paucorum re- 
ligiosorum hominum adventum vel praesentiam tanti timores, 
tales tantaeque tragoediae? quorsum illud tam indefessum im- 
piorum hominum studium, tantus labor, tanta opera impensa, 
ut in tot cotidie libellis et ephemeridibus declamationes et ca- 
lumniae in Societatem ad nauseam usque repetantur et novis 
coloribus indueantur? Hoe certe magnum mihi solacium, haec 
singularis gloria nostra eoram Deo, Patres Fratresque caris- 
simi, hoc divini favoris in nos documentum videtur certissimum 
et argumentum, quod per eius miserieordiam nos etiam hisce 
temporibus non sumus de mundo. $; enim de mundo fuissetis, 
inquit Dominus, mundus quod swwm erat diligeret; quia vero 
de mundo non estis, propterea odit vos mundus. Ceterum, ne 
mundi minas et odia nimium timeamus, illud etiam adiungit: 
confidite, ego vici mundwm. Quae verba fiduciae plena cum illa 
ipsa nocte protulerit, qua iamiam ad passionem et ad mortem 
ibat, quid, quaeso, sub eius vexillo timendum cui vel erucifigi 
et mori vicisse fuit? 

19. Sed quia in hisce externis periculis quaedam etiam sunt 
nostrarum partium, haee ego paucis vobis proponere, et his 
finem dare huie epistolae constitui. 

20. Valida itaque tempestas irruit in nos variis in provin- 
elis, est enim nobis contrarius ventus. Videamus, quaeso, quid 
olim Christi diseipuli fecerint, cum ventis adversis et procel- 
lae fluetibus eorum navicula iactaretur. In iis enim, quae ipsi 
fecerunt, fere contineri video quae mihi videntur potissimum 
his in adiunetis commendanda. 

21. Primum, quod omnes ubique nautas naturalis prudentia 
doeuit, vela eerte collegerunt discipuli, ne ventis furentibus ex- 
posita navem vel everterent vel in scopulos, in litora confrin- 
gendam eonicerent. — Hane ego prudentiam ita imitari debere 
nostros existimo, ut tempestatibus iactati ealumniandi materiam 
adversariis, quantum salvo officio fieri potest, subtrahant, ca- 
veantque ne quam praebeant causam adversariis vel praetex- 
tum, aerius Societatem et aliqua iuris specie impugnandi. Enim- 
vero ineredibile est quam oculati sint adversarii nostri in rebus 


ex iis ipsis confi- 
dere possimus, nos 
etiamnum veros esae 


Iesu socios. 


Joan. 15. 19. 


Joan. 16. 33. 


In quibus perieu- 
lis nostrarum par- 


tium est, 


imitari Christi di- 
scipulos adversis flue- 
tibus iaetatos in na- 


vieula, 


Matt. 14. 24. 


lo colligendo vela 


per prudentiam 
agendo; 


in 





Rom. 12. 17. 


Ephes. 5. 16. 
1. Thess. 5. 91. 


T4t. 2. 8. 


Matth. 5. 11. 








Rom. 10. 2. 


20 coniunetis viri- 
bus remigando per 
caritatem; 





Inc. 22. 24. 


E Philip. 2. 2. et 3. 16. 





394 ADHORTATIONES SPIRITUALES 








nostris omnibus et actionibus observandis, quin etiam vias in- 
vestigant explorandi quid vel in familiari sermone a nobis 
forte proferatur, ut si qua detur quameumque mali speciem 
arripiant et occasionem sumant vehementius in nos insurgendi. 
Quod si annales nostros consulimus, paueas fortasse invenie- 
mus Societatis clades graviores, in quibus non aliqua alicuius 
e nostris imprudentia memoretur, quae quamvis plerumque sine 
eulpa, ansam tamen aliquam vel praetextum aliquem praebuisse 
malevolis videatur. Aliquando certe vel unius hominis minime 
mali, sed imprudentis, dietum aut faetum Societati damna gra- 
vissima intulit, eum detrimento utique gloriae divinae et sa- 
lutis animarum irreparabil. Scilicet, si quid ab aliquo impru- 
denter agatur, receta intentio exeusationem quidem habere pot- 
erit apud Deum, sed tristes imprudentiae effectus neque im- 
pedire bonus animus neque tollere potest. Ergo provideamus 
bona, non tantum coram Deo, sed etiam coram hominibus; 
quoniam dies mali sunt; ab omni specie mala, in dietis, in 
faetis, abstineamus mos, wt qui ex adverso est vereatur, 
nihil habens malwm dicere de nobis, nihil saltem quod ve- 
rum sit aut veritatis speciem habeat, quantum fieri potest; ut 
dum omne malum dicant adversum nos, mentientes dicant quem 
ad modum Christus ait, ubi in persecutionibus ferendis beati- 
tudinis summam constituit. Zelum ipsum discretione tempere- 
mus. Caritas Christi urget nos, inquit Apostolus, quae quidem 
verba, tantum abest ut zelum quemvis etiam indiseretum sua- 
deant, ut potius, si proprium graeci textus verbum, quo Apo- 
stolus usus est, consideremus, frena zelo adhibenda esse do- 
ceant, pro rerum, hominum, temporumque ratione, modo la- 
xanda seilieet modo contrahenda. Illud eerte tenendum, ut ze- 
lum quisque exercere studeat, non qualemeumque sed secundum 
scientiam; maximeque superiorum consiliis regi se ae dirigi 
sinat, qui non immerito latina voee moderatores dicuntur, quo- 
rum sit modum ponere suis eorumque zelum moderari, et vel 
exstimulare vel coercere, ut non modo ne parum fiat, sed etiam 
ne quid nimis. 

22. Alterum quod in tempestate discipuli fecerunt, illud 
est, ut maxime eoniunctis viribus communem salutem procurare 
sategerint. Certe si aliquando orta fuit contentio inter illos, 
homines imperfectos, conquirentes inter se ac disceptantes quis 
corum. videretur esse maior, contentionis locus in iactata nave 
non fuit, ubi de omnium salute agebatur. — Ita, Patres Fra- 
tresque carissimi, externae impugnationes intimae inter nos 
unionis vinculum artius astringant necesse est. Et beata sane 
tempestas, euius fruetus exsistat perfectior inter nos caritas! 
Si umquam alias, his temporibus maxime idem sapiamus, idem 





E 
CAT E e TAS 











DE SOCIETATIS PROGRESSU ET PERICULIS 395 











dicamus omnes, ut nobis ex Apostoli verbis Sanetus Pater No- 
ster commendat, et quo magis extrinsecus impetimur, eo magis 
nobis invieem adhaereamus coniuncti. Nihil ad sustinendos sine 
damno nostro adversariorum impetus opportunius, nihil ad 
nostrum solaeium in adversis effieacius, nihil ad salutem et vic- 
toriam obtinendam potentius; ut eontra nihil ad augenda pe- 
rieula nostra funestius, nihil inimicis nostris optabilius quam 
animorum aliqua inter nostros ipsos dissensio. Divisum est cor 
eorum, nunc interibunt, exsultantium inimicorum vox est. Con- 
tra, Frater, inquit Sapiens, qui adiuvatur a fratre, quasi civitas 
firma. Quod si vel duo soli intime coniuncti urbi munitae et in- 
expugnabili comparantur, quid de tam multis in una domo, in 
una provincia, in una Societate artissimo earitatis Christi vin- 
culo unitis non sperandum? 

23. Tertium est, quod fluctibus iaetati discipuli, eum vento- 
rum impetu non modo provehi non possent, sed illos declinare 
quantum poterant cogerentur, laboraverint in remigando; 
ministerio scilicet maxime laborioso et humili insudabant. — 
Et nos, Patres ac Fratres carissimi, ubi ad adversariis nos gra- 
vius vexari, fors etiam impediri a celebrioribus ministeriis 
contingant, labori pro animarum salute nihilo minus insista- 
mus humiliter; bene mereri de omnibus, de pauperibus prae- 
sertim et miserabilibus hominibus, alaeri studio euremus; hu- 
miliora minusque speciosa ministeria libenter admittamus et 
exereeamus strenue; et quoniam immortalis memoriae Pius 
VII, eum Societatem restitueret, eius homines validos fore rc- 
miges speravit, videamus ut ne spes tantas frustremus. Nulla 
melior, nulla eloquentior dieteriorum omnium et eontumeliarum 
et calumniarum quae in Societatem iactantur eonfutatio, quam 
quae factis, rebus inquam bene gestis, optime de omnibus etiam 
inimicis merendo conficitur. 

24. Denique discipuli, in tanta necessitate constituti, Do- 
minum ac Magistrum suum, vel puppi dormientem excitantes, 
vel in monte procul absentem desiderantes votisque omnibus 
vocantes, a quo etiam nonnisi coacti discesserant, ab ipso salu- 
tem exspectarunt et consecuti sunt. — Eadem ratione nos, Pa- 
tres Fratresque carissimi, prudenter agentes, caritate invicem 
coniuneti, et pro opportunitate proque viribus humiliter ae 
strenue laborantes, fiduciam nostram omnem collocemus in Do- 
mino, qui potens est; qui a tantis periculis Societatem eripuit 
et eru; in quo speramus quoniam et adhuc eripiet. Ille licet 
obdormiscere interdum videatur, reipsa tamen non dormitabit, 
neque dormiet, qui custodit Israel. Licet aliquando se abscon- 
dat et proeul abesse videatur, tamen invocatus prece humili, 
tempore opportuno dicet: ecce adswm. Confidite et nolite 


Qsee. 107 2. 


IProv T3191 


39 laborando re- 
mis per humilitatem; 


Mare. 6. 48. 


4o excitando et 
desiderando — Magi- 
strum per fiducialem 
orationem. 


Luc. 1. 49. 
ga or tero: 
Iso. 


DS 











UTERE ALIS A Males US IARE QE PET EN e PES e OU SUR INE TUE EAEN DRACO OHS TIHPEPE IDE TO REL ERE TOI = 
den ds 2 Dh tr ES EM Pres SE huit TUS TU MGR ES bo S. ai Cid rho 3 





396 ADHORTATIONES SPIRITUALES 








à Is. 58. 9. timere. Dominus illuminatio nostra et salus nostra, quem ti- 


Marc. 6. 50. mebimus? Dominus protector vitae nostrae, a quo trepidabi- 
JP; Gon ds nus ? 





Conclusio. 25. Igitur, Patres Fratresque carissimi, quae nostrarum 
sunt partium diligenter agamus. Interna illa quae supra com- 
memoravi pericula caveamus, et externa haee non erit quod 
nimium formidemus, quia nulla nobis mocebit adversitas, si 

E nulla nobis dominetur iniquitas. Veri ac genuini simus Patris 

3 Ignatii et Societatis lesu filii, vel certe tales esse omni eura, 

omni etiam nostri ipsorum victoria conemur. Deo nos et 

Christo toto corde, non verbis aut sterili affectu, sed vere, 

sed generose, animo, voluntate, vita et factis vocatione nostra 

E 8. Cor. 18. 5. dignis, cotidie afferamus. Probemus corda nostra, nosmet ip- 

| Rom. 8. 85. sos tentemus, iuxta Apostolum. Quis nos separabit a caritate 
Christi? tribulatio? an angustia? an fames? an muditas? an 
periculum? an persecutio?... In his omnibus superamus, prop- 
ter eum, qui dilexit nos. Haee si vere, si ex animo dixerimus, 
Christi Iesu si vere fuerimus, dicemus cum fiducia quod di- 








À 
| 
3 
L| 
Jj 
$ 
j 
À 
3 
| 
z à 
j 
zi 
À 
E 
+ 
3 


TE dH uo seipuli in mari: Domine non est tibi curae, quia perimus? Et 
Maro. 4. 38. unusquisque nostrum pro se fidenter ingeminabit: O Domine 
Ps. 115. 16. quia ego servus tuus, ego servus tuus, et filius ancillae tuae. 
E UPS Pod. — Tuus sum ego, salvum me fac. Et vero salvos faciet suos 
3 Matth. 8. £6. benignissimus lesus, et exsurgens imperabit vento et mari, 





et fiet tranquillitas magna, ae tandem in suo obsequio modi- 
eum aliquantulum iactatos et exercitatos in portum beatae ae- 
ternitatis deducet. Amen. 

Omnium Vestrum Sacrificiis et Orationibus me impense 
commendo. 


Romae, XXIX Ianuarii, MDCCCXLV. 


Omnium servus in Christo, 
loANNES ROOTHAAN. 


; EPISTOLA 


ILL PD. NS IOANNIS ROOTHAAN 
AD PATRES ET FRATRES SOCIETATIS 





De praesenti calamitate 


In praesenti cala- 1. Sub anni huius initium, eum ad universam Societatem 
v^ mitate afferenda so- SS - : : : 1 1 , 

nt es Ud felicibus eius incrementis seriberem, perieula simul quae 

provineiis quibusdam imminere videbantur haud obscure indi- 

eabam, Patres Fratresque carissimi. Nune vero, cum iam non 

perieula solum, sed damna non levia sane subeant provinciae 














DE PRAESENTI CALAMITATE 397 





Galliae, quae florere maxime coeperant, et operibus ac fructi- 
bus zeli non in Europa modo, sed et in Asia et in America et 
in Africa tam bene de Ecclesia deque animarum salute meren- 
tur, non possum quin omnes vos iterum alloquar, quo non solum 
animos omnium in partem vocem illius quam illi carissimi fra- 
tres nostri patiuntur calamitatis, sed etiam quae eonsolari pos- 
sint afferam, et simul ea omnibus addam hortamenta, quae si 
pronis animis excepta in opus deducantur, et praesentibus ma- 
lis remedium afferri et maiora posse praecaveri spero et con- 
fido in Domino. Fidelis enim Deus, qui, modo nos ipsi fideles 
fuerimus, non patietur nos tentari supra id quod possumus, 
sed faciet etiam cwm tentatione proventum. 

2. Et solacio quidem merito esse omnibus debet, quod Sanc- 
tissimus Dominus noster, qui Societati se amantissimum pa- 
rentem exhibere non cessat, quantumvis importunis precibus 
sollieitatus et incredibiliter pressus, nihil tamen eorum quae 
in Societatis Gallieae damnum ac perniciem instantissime po- 
stulabantur concesserit; immo vero diserte negaverit se ullo 
paeto auetoritatem suam interponere aut posse aut velle in 
Societatis destruetionem, quam scilieet auctoritatem nonnisi 
in aedifieationem se habere omnem sanctissime profitebatur. 
Neque vero alia fuit omnium Patrum Cardinalium, qui in eon- 
silium vocati fuerunt, sententia. Quod si nihilo minus quaedam 
capta fuere consilia, quae sine gravibus quidem incommodis ex- 
seeutioni mandari non possunt, et ipsa tamen ex sincero amore 
Societatis eiusque in Gallia conservandae studio unice profecta 
fuisse certo constat. Visum fuit scilicet prudentiae esse ac dis- 
eretionis, ut in tanta tempestate nostri in Gallia aliquorum 
commodorum iacturam facerent, quo naufragium quod minitari 
videbatur effugerent. Itaque consiliis ducti, quibus nostris ho- 
minibus repugnare nefas est, sponté ea sustinent religioso ob- 
sequio, ad quae ferenda vix ae fortasse ne vix quidem cogi 
potuissent inviti. 

9. Atque hoe religiosae oboedientiae, Ignatianae scilicet 
virtutis, documentum, quod nostri in Gallia praebent, non mini- 
mum est etiam solacii simulque optimae spei haud inane fun- 
damentum. Cum enim prudentia, ex Saneti Patris nostri sen- 
tentia, non eorum sit qui iussa faciunt sed eius qui imperat, 
profecto quo gravior res est, de qua agitur, et quo maior est 
iudieiorum.de re quae in deliberationem venit discrepantia, eo 
proeul dubio maius est religiosi obsequii meritum apud Deum, 
cuius scilicet voluntatem ita manifestatam, quantumvis grave 
nobis aecidat, amplectimur. Quod ubi faeimus, illa Dei ac Do- 
mini nostri fidelissima caritas, ut idem Pater noster loquitur, 
certissime diligentibus se omnia, etiam quae maxime videntur 


1: Cor. 10. 13: 


Solaeio sunt Ec- 
elesiae praesidum a- 
mor in Soe. et pru- 
dentia, 


et Sociorum in 
Gallia religiosum ob- 
sequium. 


























Sap. 9. 14. 


- 
(sl 
I 
Hx 
Cs 


D 
ST 
ce 
nn 


Prov. 21. 28. 


Hortandi autem 
sumus: 


TPE 00: 


lo Ut humiliemur 
sub manu Dei; 


iot 7 28: 


Amos 3. 6. 


quod, iam 
commendatum, 


saepe 


Philip. 3. 1. 


etiamnum  aliqui- 
bus certe inculcan- 
dum est, 


Ttc. 5.78; 


qui frustra Soc. 
gloriam sibi arro- 
gant, 


398 ADHORTATIONES SPIRITUALES 








mala, in bonum convertet, et faciet de tenebris lucem splen- 
deseere, famulosque suos per vias etiam obliquas, etiam con- 
trarias, deducet ad finem maioris gloriae suae. Cogitationcs 
quidem mortalium timidae, et incertae providentiae nostrae; 
at Patris eaelestis providentia gubernat universa, attingens a 
fine usque ad. finem fortiter, et disponens omnia suaviter. Cui 
cum nostri in Gallia socii in re praesenti oboedientes sese com- 
mittant, est profecto quo bene sperent et confidant, pervulgato 
Spiritus Saneti promisso innixi: Vir oboediens loquetur vic- 
toriam. j 

4. [am quid porro et illis et nobis agendum maxime existi- 
mem accipite. 

In primis illud Petri praeeeptum: Humiliamini sub po- 
tenti manu Dei, nobis dietum hoe maxime tempore putandum 
est. Neque enim nos decet, homines Deo deditos et religiosis 
praeceptis institutos, ita adversariorum odiis eorumque arti- 
bus et machinationibus ea quae nobis eveniunt tribuere, ut à 
causis secundis non continuo ad eausam primam, ad Deum, 
sub quo et in quo et illi et nos vivimus et movemur et sumus, 
usque et usque oculos eonvertamus. S? erit malum in civitate, 
ait Propheta, quod Dominus nom fecerit? Ergo Dei manum in 
omni adversitate cernamus et adoremus et sub illa humiliemur 
necesse est. 

9. Ita, Patres mei Fratresque earissimi, humiliemur, in- 
quam, necesse est, Quod enim in primis ipsis, quas sub huius 
muneris mei initia dabam ad Societatem, litteris instantissime 
eommendavi, quod saepius deinceps, immo semper fere repe- 
tivi, id nune maxime ineuleandum et instantius quam umquam 
censeo. Eadem, dieam eum Apostolo, eadem "vobis scribere, 
mihi quidem non pigrum, vobis autem necessarium. 

7. Video enim et animadverto semper aliquos e nostris hoc 
monito indigere. Dum enim alii Societatis filii, qui multa prae- 
clara agunt, ubi fruetus uberes laborum suorum colligunt, verae 
virtutis studiosi Petrum in illa mirabili piseatione stupentem 
imitantur, et ex animo, ut par est, ingeminant: Ext a me, Do- 
mine, quia homo peccator sum; ali interdum, qua nescio va- 
nitate dieam an stultitia, sibi nihil non deberi honoris et exi- 
stimationis putant, eo solum nomine quod de Societate sint, 
quamvis ipsi fortasse vix non otiosi ae desides. Videntur, qui 
tales sunt, gloriam Socii Iesu solam adamare, onera. vero huius 
tanti nominis refugere, nee meminisse, in celebri illa visione 
S. Patri nostro supplicanti ut eum sociis admitti in Iesu So- 
eietatem mereretur, lesum cruce onustum apparuisse, preci- 
busque Ignatii, ia wt erat cum cruce, annuisse: quo intellege- 
remus, in hae quidem vita in Socii Iesu nomine non gloriam, 


AH 
(7 CAR 











ESS 
: 





DÉ PRAESENTI CALAMITATE 399 








non honorem, sed crucem, sed labores nobis propositos esse 
debere. Verum hominibus in solida virtute parum confirmatis 
omnia, etiam optima quaeque et sanctissima, in vanitatis ac 
spiritualis euiusdam superbiae pabulum convertuntur. 

7. Equidem et maiorum nostrorum virtutes, et praeclare 
etiam sociorum nostri temporis faeta, et piorum hominum in 
Societatem benevolentiam, et improborum odia, vexationes, per- 
secutiones, Societati decori esse et honori maximo, et ego sentio 
atque haec grato erga Deum animo saepe recolere ad solacium 
gestio. Sed tamen, nisi eaveamus nobis et apostolici effati me- 
minerimus : Qui gloriatur, in Domino glorietur; non enim qui 
se ipsum commendat, ille probatus est; nisi ex alienis bonis 
ipsi tanto magis humiliemur in nobis, ex bonis illis facile mala 
nobis et universae Societati eulpa nostra parabimus. 

8. An vero, ita saepe ego meeum dum ista cogito et perti- 
mesco, an fieri potest ut deesse nobis putemus quo humiliemur ? 
Quid? patrum nostrorum gloria filios inflabit, tantorum tantil- 
los? Bonorum aestimatio, impiorum odia? ast utrique in nobis 
spiritum Societatis inesse existimant. Hune illi amant, hi ode- 
runt; qui si desit in nobis (deerit autem profecto, ubi deerit 
vera et sincera humilitas), pro amore illorum, pro horum odio, 
contemptum scilicet utrorumque merebimur. à 

9. Deus bone! quantum confundi nos et humiliari, si vel 
parum sapimus, necesse est, si quae nostra a nobis vocatio 
postulat, si quae forma vitae nobis in constitutionibus patrum- 
que exemplis proposita est, cum iis quae in nobis reperimus, 
ubi tamen aliquando in nosmet ipsos descendimus nosque non 
dissimulanter inspieimus, eonferamus? Ubi, ita ego mecum, 
ubi in me inque aliis mei similibus, illud erga Deum orationis 
assiduae intimaeque cum eo eommunieationis studium ardens? 
Ubi erga proximum zelus indefessus, incommodorum non pa- 
tiens modo sed amans, et in ea libentius opera effusus, maxime 
ubi sie postulet oboedientia, quae minus habeant speciosi apud 
homines? Ubi erga nos ipsos, humilitatis vel, ut rectius dicam, 
humiliationis amor et paupertatis et mortifieationis et omnis 
erucis Christi? Atque haee erat patrum nostrorum gloria; haee 
sola nostra esse gloria potest, si veram quaerimus, non inanem 
neque mundanam. 

10. Dieam quod sentio, Patres Fratresque dilectissimi, ne- 
que nune primum dicam, dixi enim et hoe alias. Ego sie exi- 
stimo: si vexetur Societas multis in loeis, odio illam Christi 
aec Dei vexari manifestum est, atque hoe ex eapite gloriosum 
sane nobis est vexari. Ita enim omne docet Evangelium, neque 
ullus maior honor cogitari potest quam qui Apostolis contin- 
gebat, ut propter Christum purgamenta huius mundi essent, 


grato quidem ani- 
mo memorandam, 


2: Cor. 10. 17. 


sed humilitate 
eonservandam; 


Quae quanta sit 
oportet, si nos eum 
Constitutionibus et 
Patrum exemplis 
conferamus! 


Vexationum duplex 
eausa: odium impio- 
rum, et nostrae cul- 
pae 


1. Cor. 4. 10. 13. 

















ag 
od 





Quam quidem hu- 
militer agnoscentes, 
remedium malis affe- 
remus. 


Matth. 5. 10. 


Nam Deus humili- 
bus dat gratiam. 


RSI TS: 


LUCLAAN AT: 


2o Ut ex humili- 
tate nostra assurga- 
mus ad Deum per 
orationem, 


Psid5.-2; 


Eccl, 35. 21. 


400 ADHORTATIÔONES SPIRITUALES 





omniwm peripsema. Simul tamen minime dubitandum esse ar- 
bitror, quin multa nobis accidant iusto iudicio Dei, ob mea, 
ob aliorum ex nostris peccata et defectus, et praesertim qui- 
dem ob defectum humilitatis. 

11. Quo ex eapite vexationes quaecumque, quam inique in- 
feruntur ex parte hominum, tam iuste immittuntur ex parte 
Dei, quem eo severius eastigare nostras culpas aequuin est, 
quanto sanetior est vita quam profitemur. Itaque nostri illi, qui 
aliis in loeis, in Gallia modo, patiuntur propter iustitiam, digni 
habiti tanto honore, fortasse nobis auetoribus patiuntur, ob 
eulpas nostras. Ita porro nos existimare, nostrumque imper- 
feetum lugere, et saltem humiliari et confundi eoram Deo, ut 
iustum et aequum esse sentio, ita maxime, si quidquam aliud, 
utile fore ae salutare, tum nobis singulis tum universae Socie- 
tati, omnino persuasum habeo. 

12. Nullum equidem malorum nostrorum remedium prae- 
sentius, nullum effieaeius invenire est. Non enim fallitur Dei 
promissio: Humilia te in omnibus, et coram Deo invenies gra- 
iiam. Et quidem humiliare se in bonis, naturae humanae diffi- 
eilius, facilius in malis. Verum in omnibus, inquit, humilia te. 
Fruetus autem humiliationis eertus et numquam fallax: ef co- 
ram Deo invenies gratiam, gratiam illam, qua sola indigemus 
et quae sola tueri et salvare nos et Societatem nostram poterit. 
Neque enim est quod in ulla alia re fiduciam nostram colloce- 
mus, non in hominum quorumeumque favore aut benevolentia, 
nam et hominum gratia fallax et vana salus hominis; non in 
virtute nostra neque in benefactis aut meritis, quae et pauca 
sunt et Dei ipsius dona, qui profecto bonorum nostrorum non 
eget. In sola itaque eius gratia et misericordia spes nostra 
omnis sita est, si firmam ae solidam quaerimus. Quae gratia 
eum humilibus et vere ae sincere humiliantibus se promissa 
sit, ad humilitatem, Patres Fratresque carissimi, ad humilita- 
tem corde et animo et in omni verbo et facto sectandam serio 
aliquando ineumbamus. Stat enim aeternumque stabit lesu 
Christi verbum, quod numquam praeteribit: Qui se exaltat 
humiliabitur, et qui se hwmiliat exaltabitur. 

13. Neque tamen quae de humilitatis necessitate dixi, ita 
velim intellegi, ut in hae nostra miseria et infirmitate conside- 
randa haerendum nobis esse existimemus, sed ut ex illa ad 
Deum assurgentes, qui est adiutor in tribulationibus, ad ora- 
lionem inquam, in qua nostra sunt arma nostraque defensio, 
recurramus. Ait autem Sapiens: Oratio hwmiliantis se nubes 
penetrabit... et non discedet, donec Altissimus aspiciat. Et est 


enimvero tempus tribulationis tempus ad orandum aptissimum. 


Sit autem oratio nostra humilis nostrarum confessione 
eulparum, sit fervens ex intimo sensu nostrae necessitatis. 





d 
^w 








DE PRAESENTI CALAMÍTATÉ 401 





14. Sit, inquam, in primis humilis. Nam si, iuxta Eeclesia- 
stieum, sapiens, eum aperiet os suum in oratione, ante omnia 
pro delictis suis deprecabitur; si David in afflictione positus, 
lieet multiplicatam esse super se iniquitatem superborum di- 
cat, ante tamen dixerat: Priusquam humiliarer, ego deliqui; 
lieet superbos sentiat iniuste iniquitatem fecisse in se, tamen 
prius eulpam suam fatetur: Cognovi, inquit, Domine, quia ae- 
quitas vudicia tua, et in veritate tua humiliasti me; si ita non 
modo David paenitens, sed etiam sanctissimus atque innocen- 
tissimus Daniel, vir desideriorum, in principio orationis suae 
confitebatur peccata sua et peccata populi sui, aequum sane 
est ut et nos ab accusatione nostri ipsorum orationem nostram 
auspicemur. 

15. Sit deinde oratio nostra fervens ex intimo sensu nostrae 
necessitatis. Quem quidem sensum, ut verum fatear, omnes 
passim preces, quas cotidie fundere ex Ecclesiae praecepto so- 
lemus, et exprimere et supponere mihi videntur. Quis enim 
psalmos davidieos plerosque, eos certe qui ad preeandum per- 
tinent, dum attentus recitat, non intellegit voces esse satagen- 
hs, ut S. Augustinus observat, solliciti, in tribulatione positi? 
Quid item consuetae Ecclesiae preces? Quid illud in sollemni 
precatione totiens repetitum miserere, miserere? Quid illa in- 
voeatione, primum ad Virginem Matrem, tum ad omnes et sin- 
gulos sanctorum angelorum caelitumque choros incessanter in- 
geminata: Ora, ora pro nobis? Quid illa ad Agni thronum de- 
dueta supplieatio, et per omnia vitae mortisque eius mysteria 
obseeratio, ut liberet mos, liberet ab omni malo? Quod haec et 
cetera omnia, quae precando eotidie usurpamus, nisi animos 
supponunt in miseriis, in necessitatibus, in angustiis, in tribu- 
lationibus constitutos? 

16. Sane orandum nobis est, Patres Fratresque carissimi, 
et multum orandum, et humiliter et ferventer orandum, neque 
pro iis tantum fratribus nostris quos manus Domini iam tetigit, 
sed et pro universa Societate. Nam quae in uno nune regno fiunt, 
etiam tum in Helvetia tum alibi, vel iam tentari vel tentatum 
iri non est dubitandum. Communis omnium causa agitur et 
communis debet esse omnium oratio. 

17. Equidem neminem esse in Societate existimo, qui non 
preces fundat, Sacrificia offerat, etiam praeter commune re- 
gularum praeseriptum, pro praesentibus Societatis necessita- 
tibus, eum nemo sit ad quem de Societatis vel periculis vel ca- 
lamitatibus rumor saltem aliquis non pervenerit. Ne tamen meo 
desim officio, eommendare impense orandi studium pro tot 
ac tantis necessitatibus praetermittere non possum. Cumque 
plura in mentem venirent, quae praeseribi possent, ut oratio 


26 


humilem  nostra- 
rum eonfessione eul- 
parum, 
Ecchi, 39. 1.7. 


Ps 118169: 


Ibid. 67. 
Ibid. 78. 
Ibid. 75. 


Dan. 9. 23. 
Ibid. 20. 


et ferventem ex 
intimo sensu neces- 
sitatis nostrae, 


et quidem totius 
Societatis. 


Quare praeseribun- 
tur preces, praeter 
ordinarias, 























quibus Deus exo- 
retur; 


Hebr. 13, 9. 


tbe en TO 
MD uo. 


LOL PERS: 


et unus dies ieiu- 
nii statuitur. 


A 


Conelusio. 


402 ADHORTATIONES SPIRITUALES 








ex oboedientia vim et efficaciam maiorem acquireret, cetera cu- 
iusque devotioni et filiali amori, quo Societatem matrem pro- 
sequitur, relinquens, unum. Sacrwm a singulis sacerdotibus et 
unam Coronam ab iis, qui sacerdotes non sunt, quovis mense 
praeter consueta suffragia indici per proxime futuros sex 
menses praescribendum duxi, pro nostris in Gallia praesertim 
et in Helvetia degentibus, proque universae Societatis inco- 
lumitate. 

18. Oremus, Patres Fratresque carissimi, pro tribulatis 
fratribus nostris, ut det Dominus vel eonservet potius omnibus 
ilis fortitudinem animumque generosum in cruce ferenda pro 
Christi amore, det animi paeem inter pugnas cotidianas, det 
constantiam, det spiritum pietatis conservare inter occasiones 
dissipationum, det gratia stabilire cor, ut modicum passos ipse 
perficiat, ipse confirmet, ipse consolidet; ceteros quoque nos- 
tros ubieumque degentes faciat praeparare corda, ut in omni- 
bus ubique glorificetur Deus, et humili prece exoratus Socie- 
tatem suam servare ac tueri dignetur, nobisque non Komae 
solum, ut olim Saneto Patri nostro promisit, sed ubique ter- 
rarum, vel inter quaseumque impugnationes quorumcumque 
hominum, pro sua pietate propitius sit. 

19. Et quia bona est oratio cum ieiunio, precesque morti- 
fieatione fuleiuntur et redduntur efficaciores, quod in spiritu 
humilitatis et in amino contrito suscipere precantes soleat Do- 
minus, et benignius ae citius et plenius exaudire, aliquid etiam 
paenitentiae praeter eonsuetum ut precibus adiungat, unum- 
quemque vehementer exhortor in Domino, eum discretione ta- 
men nee sine superiorum suorum licentia. Umum diem ieiunii 
celebrari ab omnibus eupio, pro quo, ubi tempestive perferri 
hae literae poterunt, statui velim diem qui anniversarium diem 
confirmatae primum Societatis antecedit, scilicet vicesimum 
sextum huius mensis. Alibi vero diem designandum superiori- 
bus seu provincialibus seu loealibus relinquo. 

20. Ergo, Patres Fratresque carissimi, sit nobis tempus 
hoe tribulationis tempus gratiae et precum, sit renovandi spi- 
ritus omnibus nobis occasio et incitamentum. Oremus, et pro- 
viribus ita agamus, ut persecutiones quas patitur Societas, 
quasque Sanetus Pater noster inter praecipua divinae bonitatis 
in Societatem benefieia numerare solebat, nostris hisce tempo- 
ribus ne sint ob culpas nostras poenae potius divinae iustitiae. 
Sanetissimi parentis nostri monitis ae praeceptis quam possu- 
mns accurate ac fideliter obtemperantes, ipsum multa eum fi- 
ducia invocemus, petamusque, ut illud sollemne suum praecandi 
genus, quod in terris degens nos docuit, in caelis pro nobis 
exerceat, per Mariam ad Iesum mediatorem, per Iesum ad Dei 

















^ vr 33 UR A ase NA 
Iia "x ee AT: RTE PETER ON UN LT 7 AE y TATE » ES 
NUS UT UE ON RN Rr req EUIS NS ERE RES UEM MU PENDET Y Te k^ 
da RU EL de oo i Qe PII IS PN PET I SAN SAR 


DÉ TEMPORUM ACERBITATE ET STUDIO PERFECTIONIS 403 








misericordiarum Patris thronum accedat, supplicationesque 
suas nostris adiungens, has reddat oculis divinae maiestatis 
minus indignas. Oremus, ae de necessitatibus et periculis et 
perseeutionibus Societatis minus et pareius eum hominibus, 
saepius et amplius et copiosius cum Deo et eum eaelitibus lo- 
quamur. Quidquid demum accidat, omnem vitae nostrae ratio- 
nem ita instituamus, id curemus, in id intendamus, ut grandis 
illa et magnifiea Christi promissio nos non omnino indignos 
inveniat: Beati eritis, cum maledixerint vobis homines, et per- 
secuti vos fuerint, et dixerint omne malum adverswm vos men- 
lentes, propter me: gaudete et exsultate, quoniam merces 
vestra multa est in caelo. 

Cuius tanti boni tantaeque beatitudinis, tanti gaudii tam- 
que eopiosae mercedis, ut et ego vobiseum partieeps esse me- 
rear, omnium vestrum precibus et Sacrificiis me impense com- 
mendo. 

Rh. PP. ac FF. in Christo carissimi. 


Romae, XII Septembris MDCCCXLV. 


Omnium servus in Christo, 
IoaxxEss RooTHAAN. 


EPISTOLA 
R. P. N. IOANNIS ROOTHAAN 


AD PATRES ET FRATRES SOCIETATIS 


De temporum nostrorum acerbitate et studio 
perfectionis 


1. Quod pro mei muneris debito iam non semel feci, Patres 
Fratresque carissimi, tum primis gubernationis meae annis 
tum alias deinceps, ut in tanta temporum in quae incidimus 
acerbitate, occasione accepta ex iis, quae vel quibusdam in locis 
Societas patiebatur, vel quae graviora etiam merito exspec- 
tari vel timeri posse videbantur, consolandos vos et exhortandos 
omnes per litteras putarem, idem mihi praestandum esse nune 
maxime existimo, cum, Deo ita permittente, maiore quam um- 
quam alias violentia, idque vix non ubique terrarum, venenatis 


plane inimicorum telis impetimur. Spiritus enim mendaci, cà- 3, neg. 22. es. 


lamo innumerabilium scriptorum effusus, per ora omnium fere 
populorum ita versatur, ut iam dominari plane mundo videa- 
tur, et plebium animos contra Societatem nostram ita excitare, 


MATRA 


Luc. 6. 23. 





Inter atroces ca- 9 
lumnias, quibus un- E 
dique impetimur, At 














2. Pet. 80, 12. 


solaeium afferunt: 


1o Ecclesiae Prae- 
sidum et bonorum 
favor, 


20 ministerii nostri 
a multis expostula- 
tio, 





404 ADHORTATIONES SPIRITUALES 





ut nihil iam sit non modo tam iniquum, tam nefarium, sed etiam 
nihil tam absurdum tamque ineredibile, quod, ubi de nobis 
rebusque nostris dieatur, non et credibile et veri simile immo 
et verissime dietum apud plurimos, summos, infimos, habeatur. 
Non libri modo et libelli, maiore quam umquam alias numero, 
fabulis ignominiosissimis referti, omnibus fere linguis cireum- 
feruntur et passim avidissime lectitantur, sed innumerabiles 
ephemerides cotidianis calumniis et contumeliis plenae, pro ho- 
rum temporum effreni seribendi legendique licentia, in om- 
nium manibus versantur, omnium oculis usurpantur, omnium 
mentes occupant, et in eireulis, in conventibus, in officinis om- 
nis generis sparguntur eotidie, ut timeri possit ne aliquando 
pluribus in loeis, quod alieubi aecidisse dolentes meminimus, 
plebes caecae et illusae, in nos tamquam in humani generis 
hostes et pestes, tamquam in horrenda inferni monstra, in ho- 
mines publiea abominatione et exseeratione dignos, aliquando 
impetu facto insano furore desaeviant. Omnino in Societatis 
cymbam intumescit mare, feri fluctus assurgunt eamque ope- 
riunt undique, vix non fatiseimus sub tanta tempestate, nau- 
fragium eerte tam taetra proeella minari videtur in dies. Neque 
enim est quod nostra perieula verbis dissimulem, Patres Fra- 
tresque earissimi, eum detrimenta iam non levia passi simus 
variis in locis, iis etiam in regionibus in quibus minus videbatur 
tale aliquid exspeetandum, et nisi Deus avertat, maiora merito 
timemus. Unde non raro consili inopes, nullum humanum re- 
perientes remedium, hoc solum habemus residui, ut oculos no- 
siros dirigamus ad Deum, tanto quidem fidentius caeleste prae- 
sidium implorantes, quanto minus opis suppetit in humanis. 

2. Attamen, Patres Fratresque carissimi, tot inter tantas- 
que diffieultates, solaeia quaedam etiam non desunt, quae vos 
ignorare aequum non est. 

3. Solatur nos in primis plerorumque sanctorum Ecclesiae 
praesulum, plurimorumque etiam nune piorum hominum con- 
stans favor et defensio, praeque omnibus sanctissimi pastorum 
prineipis, qui nuper divinitus Eeclesiae datus est Christi Vica- 
rius, Pii IX, propensa in Societatem voluntas. Quem eum So- 
cietatis amantissimum iam dudum antea experti essemus, nune 
ad pontificale solium eveetum multo etiam magis illam protect 
turum defensurumque, pro suprema qua in terris pollet aucto- 
ritate, non speramus modo sed certo confidimus. 

4. Solatur deinde inter tot tamque multorum odia et acer- 
bitates augescens aliorum Societatis operam expetentium desi- 
derium et studium ardens, ut adeo operariorum copia faciendo 
operi, quod multiplex passim offertur, desit. Accedit, quod ma- 
gis etiam solatur, quod passim nostrorum hominum ministeriis 




















—À 





ita favere divina bonitas dignatur, ut copiosiore fructu videa- 
tur velle nobis dolorem ex malevolorum inimicitiis conceptum 
lenire, et impiorum maledieta bonorum gratulationibus com- 
pensare. 

9. Solatur etiam quae extra Europam in longinquis regio- 
nibus a nostris hominibus colligitur messis. Quae cum in dies 


latior albescere videatur, plures semper operarios postulat, ex 


quibus dum non pauci strenue instantes operi immatura morte 
occumbunt, non deficiunt qui eorum oecupare locum uniee ex- 
petant. Quod certe apostolici spiritus, vivi semper in Societate 
et vegeti, argumentum, ut mihi et vobis solacio esse merito 
debet, ita spem etiam praebet in Domino et fiduciam quan- 
tumvis lactatae, servandae tamen medias inter tempestates per 
Dei misericordiam Societatis. 

6. Verum haee quae dixi solacia cum humana videri pos- 
sint, Patres Fratresque carissimi, venio ad illud quod praeci- 
puum, maxime proprium est, et a Sancto Ignatio Patre Socie- 
tati multis precibus et lacrimis impetratum a Deo, et filiis pro 
hereditate omnium pretiosissima relictum. Sane quod maxime 
apostolieum est et evangelieum et plane divinum, et ad quod 
praecipua quadam ratione in Societate instituimur, illud est, ut 
non theorice tantum pia meditatione cogitemus et admiremur, 
sed practice sentiamus et experiamur illam beatitudinem, quae 
in persecutionibus pro Christo sustinendis consistit. 

1. In primis evidens est unicuique et exploratum, odium 
illud prope dixerim phrenetieum, quo mundus iste Societatem 
prosequatur, suam inde originem capere, quod Christum Iesum 
eiusque Eeclesiam odio habeat. Itaque dum maledicta in nos 
isti homines iactant, dum eontra nos mendacia quaevis inere- 
dibili impudentia congerunt, illud in nos agunt ad litteram, quo 
beatos fore suos dixit Christus Dominus: Beati estis cum ma- 
ledixerint vobis, et persecuti vos fuerint, et dixerint omne ma- 
lum. adversum vos, mentientes, propter me. Et iterum: Beati 
eritis, cum vos oderint homines, et cum separaverint vos, et 
exprobraverint, et eiecerint nomen vestrum tamquam malum 
propter Filium hominis. Perpendite singula, Patres Fratresque 
carissimi, et quam apte, quam proprio sensu ista nos experia- 
mur videte, et meditando singula, promissam beatitudinem de- 
gustate, in iis praesertim verbis : cum dixerint omne malum ad- 
versum vos mentientes,... et: cum eiecerint nomen vestrum tam- 
quam malum, propter Filium hominis, quae sane, singulari quo- 
dam privilegio Societatis, cotidie experimur. ; 

8. Neque vero est quod hane beatitudinem labefactari aut 
eripi nobis quodammodo existimemus, ex eo quod aliquando 
alicuius e Nostris vel culpa aliqua. vel imprudentia, sive occa- 


DE TEMPORUM ACERBITATE ET STUDIO PERFECTIONIS 405 


39 missionum lon- 
ginquarum successus. 


4o praecipue bea- 
titudo, quae in susti- 
nendis persecutioni- 
bus consistit, 


quam evidens est, 
Societatem experiri. 


Matth. 5. 11. 


Luc. 6. 22. 


Neque enim eulpas 
qualeseumque nos- 
tras insectantur im- 


pu, 


——- 


AOL TIT SAP RETE SES 


nr Rar Sinn e LA p 








ccs cem. Ded s »- LAM 


m Silo Pais à ai al, am 


Prov. 2. 14. 


sed Societatis no- 
men propter nomen 
Jesu. 


Hoe nullum nobis 
maius esse potest ae 
divinius solacium; 


Philip. 2. 29. 


HABPELT MANIA: 


Lac ml 2c Seqs 


hr RL CN Pantera init LA 


EU 


up LA dici ihi Ue A DLL Ha ET OCT m STEM my SPRUPLRRUNEDMS P dat 22 Din NAT UC T url SOIT 
D d H ; ‘ Y 


406 ADHORTATIONES SPIRITUALES 








sionem sive materiam contumeliis istis et calumniis praebuisse 
videatur. Nam in primis quid est quod homines omnibus pu- 
bliee vitiis inquinati (loquor enim de praecipuis ealumniarum 
auetoribus et inventoribus), si quem in aliquo nostrorum nae- 
vum deprehendant, hune tàm avide arripiant, amplificent, exag- 
gerent, tantumque odium in illam qualemeumque culpam, et 
propter illam in universam Societatem, et tragoedias usque 
exeitent? Quid est quod homines, qui ipsi laetantur cum male- 
fecerint, et exsultant in rebus pessimis, tanto tamque acerbo 
zelo in nostris hominibus vitium quodeumque persequantur, 
quod in se suisque non modo tolerabile ducunt, sed et ut laude 
dignum omnibus artis litterariae et pictoriae coloribus depin- 
gunt et exornant? Sed nimirum spiritum et nomen Societatis 
propter lesu nomen et spiritum odio habent. Quid, quod ipsi 
non tam nos detestari se, quam Institutum nostrum, ingenue 
plerique profitentur? Atqui sanetissimum est Institutum no- 
strum, quod totum in Christi Iesu imitatione fundatur et con- 
tinetur. Nos vero qui homines sumus, labiles et fragiles, si ali- 
quando a virtute deflectimus, ab ipso Instituto nostro deflecti- 
mus, euius absolutam rationem si perfecte exsequeremur, esse- 
mus profeeto omni ex parte perfecti, quamquam utique in hae 
mortalitate, in qua omnis perfectio non nisi inchoata haberi 
potest, in tanta praesertim hominum nostrorum multitudine, 
obtineri nequit, ut non identidem aliquid ab aliquo peccetur. 
Verum qui Institutum nostrum odio se habere profitentur, pec- 
cata in nostris nullo utique iure reprehendere convincuntur, 
neque alio nomine istam larvam zeli pro virtute assumunt, nisi 
quod in nobis, qui lesum nos sequi profitemur, lesum ipsum 
odio habeant. 

9. Iam quodnam, quaeso, maius ac divinius solacium, Pa- 
tres Fratresque carissimi, quam partem aliquam et societatem 
donari nobis cum Sanctis Apostolis et Martyribus, partem, in- 
quam, illius beatitudinis omnium sublimissimae, quam Christus, 
ut S. Augustinus observat, ultimo loco in illo celebri sermone 
suo posuit, tamquam supremam et perfectorum propriam, 
quamque proinde Apostoli in suis epistolis ubique magnifice 
extollunt, in qua uniee gloriabantur ipsi et fidelibus gratula- 
bantur. Vobis domatum est pro Christo, non solum ut in eum 
credatis, sed ut etiam pro illo patiamini, ita Apostolus ad Phi- 
lippenses. Et Petrus: Si exprobramini in nomine Christi, beati 
eritis: quoniam quod est honoris, gloriae, et virtutis Dei, et 
qui est eius spiritus, super vos requiescit. Et Iacobus: Omne 
gaudiwm existimate, Fratres mei, cum in tentationes varias 
incideritis, scientes quod. probatio fidei vestrae patientiam ope- 
ratur. Patientia autem opus perfectum habet, ut sitis perfecti 








DE TEMPORUM ACERBITATE ET STUDIO PERFECTIONIS 407 





et integri, in mullo deficientes. Et iterum: Exemplum accipite, 
Fratres, exitus mali, laboris et patientiae, Prophetas.... Ecce 
beatificamus eos qui sustinuerunt. Sufferentiam Iob audistis, 
et finem. Domini vidistis. Et iterum Paulus, spectaculum se 
suosque factos esse mundo et Angelis et hominibus gloriabatur: 
maledicimur, inquit, e£ benedicimus, persecutionem patimur et 
sustinemus.... tamquam purgamenta huius mundi facti sumus, 
omnim peripsema. Àn vero etiam nos nostrumque nomen non 
purgamentwum mundi et omnium peripsema, dono Societati pro- 
prio, factum videmus? Seilieet in hoe praeclarissima Christi 
imitatio, in quo eapite suo Catholica Mater Ecclesia edocta est, 
ut Ven. Beda loquitur, contumelias et mortem ipsam non ti- 
mere, magis magisque roborata, non resistendo sed perferendo, 
filüs suis ad gerendwm certamen gloriam triumphalem inspi- 
ravit. In hoe maxime divina elucet gloria, ut, sieut Unigenitus 
Filius die passionis suae, quam beatam vocare Eeclesia non du- 
bitat, Patrem maiore honore affecit quam omnibus vitae suae 
laboribus et miraculis, ita servi eius patiendo magis quam 
agendo gloriam Dei promoveant; facti scilieet hae ratione vieti- 
mae divinae gloriae, in quo longe praeclarissima Christi imago 
et similitudo exhibetur. Quae cum ita sint, ista mundi in Socie- 
tatem odia et contumelias in nostrum nomen iaetatas, merito 
insignem gloriam esse nostram reputabimus, et praemium, co- 
ronam, qua vel in hae ipsa mortali vita nihil maius, nihil pre- 
tiosius, nihil optabilius cogitari possit. 

10. Verum, Patres Fratresque earissimi, haee ego dum 
mente pertracto, simulque in me et in meam miseriam et nihi- 
lum oculos reflecto, non possum non tanto bono me indignissi- 
mum sentire et profiteri, ae divinam bonitatem admirari et ob- 
stupescere, quae tanta me, una cum Societate nominis sui, di- 
gnatione prosequatur. Atque hune sensum, Patres Fratresque 
carissimi, summopere cupio mecum vobis omnibus esse commu- 
nem, idque nobis valde necessarium existimo. Timor enim ali- 
quando me incessit, fateor, ne forte tanta gloria crucis Christi 
nos in nobis ipsis extollat et humilitatem, in qua numquam non 
defixos nos manere oportet, labefaetet. Quod sane eavendum 
maxime. Nam in primis, quid magis absurdum quam illud ip- 
sum, quod provehere nos deberet ad illum gradwm in vita spi- 
rituali tam pretiosum, quem 8&8. Pater £ertii modi humilitatis 
nomine nos docuit, ipsum inquam, vanitatis ae superbiae spi- 
ritualis aut incitamentum aut alimentum fieri? Deinde, ut ab 
eodem parente nostro docti et instituti sumus, si gloriari nobis 
in Christi cruce lieet, ita gloriandum, ut meminerimus, quid- 
quid illud sit quod pati contingat, parum valde atque adeo 
nihil esse, si cum iis quae Christus passus est conferatur; ut 


Ibid. 5. 10. 


TOT 4 n OD 


cum summa tamen 
humilitate suscipien- 
dum, 


n 
y MN S EROR d 


408 ‘ADHORTATIONES SPIRITUALES 





E. adeo non nisi aliquomodo eum nos imitari, aliquomodo ei si- 

| miles reddi posse, idque semper cum nostra ipsorum abiec- 
tione, et praeter omne meritum nostrum fateamur.. Denique 
infinitum diserimen, quod inter omnes undequaque miserri- 
mos et peccatores, et Christum hegem gloriae, cui aeternus 
debetur honor, intercedit, quantum deprimere nos ae rubore 
suffundere necesse est? Quod si qui, vel amici imprudentes 
vel male feriati inimici, causam nostram cum Ecclesiae causa 
ita communem faciunt, ut vel stulte vel ad maiorem nobis 
creandam invidiam, Ecclesiae Dei necessarios nos esse fingant ; 
proeul absit a nobis eiusmodi cogitatio, probe scientibus, Deo, 
euius aeternis promissis Ecclesiae institutio innixa est, nullum 
hominem neque ullam hominum congregationem esse necessa- 
riam. Qui si cuius opera uti dignatur in Ecclesiae suae causa 
vel promovenda vel tuenda, insigne beneficium praebet, non me- 

Matt. 3. 9. ritum rependit, qui potest etiam de lapidibus suscitare filios 
Abrahae. Cui proinde, ut alias me dieere memini, unusquisque 
nostrum, et suo et universae Societatis nomine, intimo animi 

mus sensu supplieandum est illis Prophetae verbis: Conserva me 
Domine, quoniam speravi in te. Dixi Domino : Deus meus es tu, 
quoniam bonorum meorum non eges. 


et vero ae efficaci 11. Cum hoe verae humilitatis sensu, Patres Fratresque ea- 
perfectionis "nostrae . . vs 5 aue 
studio; rissimi, ne quae aliis temporibus eommendavi hic repetam, ut- 


que uno verbo eompleetar omnia, verum et efficax perfectionis 
desiderium ae studium coniungamus. 

Etenim si quid est quod et ad Deum nobis placandum, et 
ad hominum etiam voluntates nobis conciliandas valere possit, 
illud profeeto est, ut voeationis nostrae, Patres Fratresque ca- 
rissimi, memores simus, et ad perfectionis studium, in consti- 
tutionibus ae regulis nobis propositae, serio et constanter in- 
cumbamus. Hoe ego ante omnia, ut mihi, ita vobis omnibus 
cordi esse, tum ad singulorum tum ad Societatis universae in- 
columitatem, summopere desidero. 

Quod voto promi- 12. Unusquisque enim nostrum, eum ad Societatem acce- 
Ao deret, vocem Christi audivisse censendus est: s? vis perfectus 
esse... veni, sequere me. Ad hane invitationem respondens quis- 
que, voto Societatem ingrediens, secuturum se Christum pro- 
fessus est, ut in eius imitatione, harum constitutionum et regu- 
larum observatione, perfectionem consequeretur. Quare iam 
unusquisque serio se colligat, et in Dei conspectu quo animo sit 
ad illam perfectionem assequendam examinet, vigeatne in se 
etiam nune illud desiderium, illa voluntas, quae vocationis suae 
principium fuit, vel certe esse debuit. Quos si illud elanguisse, 
si, quod Deus avertat, emortuum illud atque exstinetum in se 
reperiat, per Dei amorem resuscitet gratiam illam primam 





SE rs hr gene à Dh ro ie SC DE LNEI S AR re E ER Là 


Matth. 19. 21. 


(CLS 


P CE RAT 














DE TEMPORUM ACERBITATE ET STUDIO PERFECTIONIS 409 


quae sibi data fuerat, iis mediis quae in Societate abunde sup- 
petunt. Hoe enim Dei gloria, hoe cuiusque pax et salus, hoe 


Eeclesiae, hoe Societatis bonum ab unoquoque nostrum postu- 


lat atque exigit. j 

13. Eequa enim alia ratione illam quam Deo debemus glo- 
riam rependere nos posse existimabimus, nisi iuxta vocationem 
qua voeati sumus ambulemus, nisi Dei voluntatem Instituti 
nostri legibus expressam exsequamur, et haee agendo ei pla- 
cere per omnia et ante omnia studeamus? Ad hoe utique in 
hae Societate vivimus, et si hoe non agimus, quid agimus et 
quorsum vivimus? 

14. In hoe nostra pax et salus. Nam vifa in voluntate etus, 
inquit, profecto non in facienda nostra propria voluntate. Ita 
demum invenietis requiem, inquit Christus, animabus vestris, 
ita tugum meum suave et omus leve reperietis, si illud. tollatis 
super vos, si mites et humiles corde meum exemplum sequa- 
mini; scilicet, si superbiam et sensualitatem et omnem amorem 
proprium, qui corporis peccati, quod Apostolus vocat, caput est 
et principium, constanti conatu reprimamus et expugnemus. 

15. Hoe Ecclesiae bonum requirit, in qua viri perfecti, ii 
quos Christus Dominus sal terrae et lucem mundi esse dixit, 
praeeipua sunt non solum ornamenta, sed praesidia et veluti 
columnae. Hi sunt, qui in Ecclesiae eorpore, veluti ossa solida, 
reliqua debiliora membra sustentant; qui sieubi deficiant, ibi 
fidelium vulgus vix quidquam opis habet reliquum quo se su- 
stentet; atque haud raro fit, ut deficiente vita spirituali in inte- 
ritum miserrimum ruant, Quid? quod vel ipsam fidem in vastis- 
simis regionibus, seu Orientis seu Septentrionis, tum maxime 
interiisse constat, cum sal infatuatum esset, eum qui vitae san- 
ctitate ceteros praeire debuissent, defecissent. Tanti est esse in 
Ecclesia qui perfeetionem non vitae solum statu et condicione, 
sed faetis omnique vivendi ratione profiteantur. 

16. De Societate vero, Patres Fratresque carissimi, quid 
dieam? Equidem sie existimo, nee quemquam fore qui non eius- 
dem sit meeum sententiae arbitror, Religiosorum Ordines om- 
nes, et hos inter peculiari modo pro sua vocatione Societatem, 
a Deo constitutos in Eeclesia, ita eonservari ac promoveri, si 
vocationi suae respondeant, si finem ob quem conditi sunt fide- 
liter eonsequi studeant, verbo, si perfectionem sibi propriam 
vere ae sincere sectentur ; quam si neglegant, non esse cur eos 
Deus porro in Ecclesia sua conservet. Immo vero potius iusto 
iudicio illos interire patietur, et alios suscitabit qui religiosae 
perfectionis fruetum ferant. Inserutabilia sunt iudicia Dei, Pa- 
tres Fratresque earissimi, quae adorare ac vereri summopere 
debemus. À saeris litteris discimus, hine, ob unius non recte 


et a nobis requirit 


lo Dei gloria, 


2e nostra pax et 
salus, 


P3529 6: 
Matth. 11. 29. 


Rom. 6. 6. 


3.0 Ecclesiae bo- 
num, 
Matth. 5. 13. 14. 


4o ineolumitas So 
eietatis. 


410 ADHORTATIONES SPIRITUALES 





ambulantis eulpas, in aeerbas quandoque calamitates univer- 
sam gentem incidisse; hoc in Achan, hoc in David, in aliis; 
inde, ob unius perfeeti gratiam salvos saepe fuisse multos, ut 
^ in Noe, in Abraham, in Moyse, in aliis plurimis. Quod si hine 
E spes, inde timor, videat unusquisque qui in Societate vivit, 
1 utrum eonsuetudine vivendi sua praesidio Societati apud Deum 
P sit, an vero nocumento. Profecto si in Societate, quod avertat 
4 benignissimus Deus! oboedientia labefactata, si paupertas ne- 
à glecta iaceret, si vanus humanae gloriae amor invalesceret, si 
spiritualium rerum eura neglegeretur, si regularum et consti- 
P tutionum observantia deperiret, si langueret zelus animarum, 
E. quid, quaeso, Societas in agro Ecclesiae terram occuparet fru- 
E | stra? Semen quidem frugiferum Ignatii spiritus in mundo con- 
sevit, quod in arborem crevit feracissimam. Quid vero si, quod 
interdum nec sine confusione nee sine timore videmus, alii, qui 
de Societate non sunt, vel semel exercitiis Ignatii exculti, spi- 
* ritum Societatis et zeli maiorem concipiunt quam aliqui qui in 
E Societate vivunt, Ignatii Patris filii, in eius domo enutriti, eius 
documentis non semel, sed saepius, sed continenter instituti sine 
fructu? Sane, qui eiusmodi sunt, voeationis suae obliti, ii tan- 
tum abest ut in perseeutionibus, quarum occasione hasce seribo 
litteras, beatitudine illa quam perfectorum esse dicebamus glo- 
* riari possint, ut potius timendum vehementer sit ne, ubi cala- 
à mitas aliqua in Societatem ingruat quae illos ipsos propius 
4 attingat, a vocatione sua deficiant, aliquando futuri viles a 
a Christi vexillo transfugae. Memores enim esse debemus, quod 
o e fortissima illa Iudith monebat, quia sicut tentati sunt patres 

nostri... et per multas tribulationes probati, Dei amici effecti 

sunt... et ommes qui placuerunt Deo, per multas tribulationes 

transierunt fideles, ita illi qui tentationes non susceperunt cum 

timore Domini... exterminati sunt... et perierunt. Quam deplo- 
rabile foret, Patres Fratresque carissimi, quam pudendum, si 
L quod omnibus nobis salutis et gloriae sempiternae pignus esse 

debet, id aliquibus e Nostris occasio fieret dedecoris ac perdi- 
Hebr. 6. 9. tionis! Verumtamen, ut loquar eum Apostolo, confidimus de 

vobis meliora et viciniora saluti : tametsi ita loquimur. Ita plane 

speramus et eonfidimus in Domino, fore ut in probatione fideles 

nostri omnes, eo etiam artius Christo duci sese devinciant, So- 

cietatem eo maiore earitate complectantur, vocationem suam 

eo ardentius adamare ae perfeetius explere satagant, quo plu- 

ribus et gravioribus peti se in illa intellegunt maledietis homi- 
5 | num improborum et minis. Quem quidem fructum, fructum, in- 
E quam, maioris fervoris et caritatis et sollicitudinis, iam non 
| paueos ex hisee vexationibus in dies colligere, non sine maximo 
E 2 UMS solaeio nostro videmus. Modo me simus fidentes in nobis, sed 








DE EE ra 














DE TEMPORUM ACERBITATE ET STUDIO PERFECTIONIS 411 


in Deo qui suscitat mortuos, qui Societatem exstinetam olim ad 
novam vitam revocavit: qui eam de tantis periculis eripuit et 
eruit: in quem speramus, quoniam et adhuc eripiet. 

17. Quare, ut finem seribendi faeiam, neque enim plura 
scribere temporis angustiae permittunt, illud unum superest, 
ut ad extremum ad orandum impense Deum eique supplican- 
dum, per Ignatii Patris merita, per Immaculatae Virginis pa- 
troeinium, id quod iam sponte proeul dubio facitis, vos etiam 
atque etiam adhorter, quia vana salus hominis. Mihi quidem, 
Patres Fratresque carissimi, ex quo aerius ae vehementius ten- 
tari et concuti res nostrae coeperunt, opportuna hisce tempo- 
ribus illa visa est oratio, quae sex illis psalmi 118 versiculis 
comprehenditur, qui postremi sunt in hora tertia divini Officii, 
et cotidie a nobis quotquot sacerdotes sumus recitantur. 

Cognovi Domine quia aequitas vudicia tua, et in veritate 
tua humiliasti me. — Merito unusquisque nostrum in principio 
orationis accusator sit sul. Neque enim in iustificationibus no- 
stris prosternimus preces ante faciem Domini, sed in misera- 
tionibus multis. Itaque in spiritu humilitatis et in animo con- 
trito, propter eulpas nostras humiliati, suscipiendos nos esse 
speramus, eonfitentes peccata nostra, quia iustus est Dominus 
et rectum iudicium eius. 

Fiat misericordia tua, ut consoletur me; secundwm elo- 
quium twum servo tuo. — Pauperes enim facti nimis et miseri, 
nee sine eulpa nostra, imploramus miserieordiam Domini, in 
qua sola speramus, qua sola ut eonsoletur nos indigemus ; eum- 
que verbi sui humiliter admonemus, quo servo suo Ignatio olim 
promisit, se ipsl et sociis eius Romae propitium fore. Hoc ver- 
bum suum, ut adhue fecit, ita porro explere dignetur rogamus. 

Veniant mihi miserationes tuae, et vivam; quia lex tua me- 
ditatio mea est. — In lege Domini meditantes die ae nocte, eius- 
que sanctissimam voluntatem, quam nobis constitutiones et re- 
gulae et vivus sanctae oboedientiae sermo ignorare non sinunt, 
fideliter exsequentes, miserationes eius eum fiducia exspectabi- 
inus et vivemus. 

Confundantur superbi, quia iniuste iniquitatem fecerunt in 
me; ego autem exercebor in mandatis tuis. — Superbi inimici 
Ecclesiae Christi et Dei iniqua faciunt in nos, calumniis nos op- 
primentes, et laborant ut deleatur nomen nostrum, quia con- 
trarii sumus operibus eorum. Tantum ne obliviscamur legis Do- 
mini, sed in illa fideliter et constanter nos exerceamus. Ut illi 
confundantur petimus, non ut in furore suo arguat eos Domi- 
nus aut in ira sua corripiat eos, sed ut confundantur, ut iniqua 
spe perdendi nos frustrati humilientur, et humiliati salvi fiant. 


Ibid. 10. 


Conclusio. 


PS. 59. 13. 


IPS ITS MO seqq. 





1 
T 


P. 2 








Luc. 10. 42. 

















JTESDetr IS NPLO) 


412 ADHORTATIONES SPIRITUALES 


Convertantur mihi timentes te et qui noverunt testimonia 
tua. — Sunt enim etiam inter illos, qui ceteroqui Deum timent, 
quique fide et vitae officiique condicione causam nobiseum com- 
munem habent, qui sive zeli aemulatione, quae humana miseria 
est, sive praeconceptis olim adversus nos nostrumque Institu- 
tum opinionibus, quibus tam facile inde a prima aetate multi 
imbuuntur, sive etiam aliqua alieuius e nostris vel culpa vel 
imprudentia offensi, adversariis sese nostris, quod sane dolen- 
dum maxime est, adiungere quodammodo videantur. Hi ut erga 
nos aequiores fiant preeamur, quod summopere ad maiorem 
communis Domini gloriam et Ecclesiae utilitatem optandum est. 

Fiat cor meum immaculatum in tustificationibus tuis, ut 
non confundar. — Hoc denique unum est necessariwm, Patres 
mei Fratresque carissimi, omnibus et singulis. Haec ergo su- 
prema sit petitio nostra, hoc omnium ardentissimum deside- 
rium et studium, ut in omnibus huius viae et vitae vicissitudi- 
nibus, inter adversariorum odia et calumnias et impetus, quid- 
quid demum pro Dei beneplacito acciderit, immaculatos nos 
servemus, non modo exteriore vitae honestate et actuum om- 
nium verborumque moderamine, sed in conspectu Domini, in- 
terioris virtutis prae ceteris studiosi, servemus in omnibus 
animi paeem, humilitatem, patientiam; ne quis umquam odii 
vel aversionis aliusve inordinati animi impotens affectus cor 
nostrum afflet atque inficiat. Ita non eonfundemur in aeternum, 
sed sperantes in se Deus omnis gratiae, qui vocavit nos in So- 
cietatem Filii sui Iesu Christi in aeternam suam gloriam... mo- 
dicum passos ipse perficiet, confirmabit, solidabitque. Ipsi 
gloria et imperium in saecula saeculorum. 

Omnium vestrum SS. SS. et precibus me enixe commendo. 


Romae ipso die SS. Nomini Iesu sacro 
I Ianuarii MDCCCXLVII. 


Omnium servus in Christo, 
IoawNwES RooTHAAN. 














DE CULTU SACRATISSIMI CORDIS IESU 413 


EPISTOLA 


R. PON. IOANNIS RO OR EAN 
AD PATRES ET FRATRES SOCIETATIS 


De Cultu Sacratissimi Cordis Iesu 


1. Quas imminere Societati ealamitates iamdudum nec se- 
mel vobis innuebam, Patres et Fratres earissimi, neque enim 
difficile erat ex iis quae coram agebantur futura coniicere, eas 
demum irruisse in nos videtis et nobiseum doletis. Provinciae 
plures eaeque florentissimae eversae, Domus ereptae aut etiam 
direptae, Socii, patres, fratres, iuvenes, senes dispersi, spoliati 
fere rebus omnibus, à sacris obeundis ministeriis prohibiti, a 
scholis et eathedris abacti, plerique asylum quaerere in exsilio 
coacti; atque haec omnia non principum aut ordinatae potesta- 
tis voluntate, sed paucorum factiosorum hominum conspira- 
tione, a quibus ubique fere rudis plebecula excitata, et in fu- 
rorem, in phrenesin acta, omni contumelia in nos debacchata 
est. In tanta clade, qua pars Societatis fere dimidia prostrata 
lacet (et quid porro futurum sit, solus ille scit qui scit omnia), 
solaeium nobis simul et auxilium quaerendum esse dum sentio, 
occurrit illud commune miseris omnibus apertum perfugium, 
sanetissimum Cor Iesu, ex quo illae suavissimae prodiere ac 
prodeunt perpetuo voces: Vemite ad me omnes, qui laboratis 
et onerati estis. De quo quidem dulcissimo argumento aliquid 
ad vos perseribere dudum mihi erat in votis. Quod quum tan- 
dem, invitante qua premimur temporum acerbitate, aggredior, 
non ego argumenta vobis afferenda esse existimo, quibus ad 
SS. Cor Iesu colendum, ad omnem in illo fiduciam collocandam, 
ad coniciendam in illud. omnem sollicitudinem vos exhorter. 
Haec enim vobis omnibus praesto sunt, et melius et copiosius, 
quam brevibus litteris fieri a me posset, exposita habentur in 
plurimis libris doctrina ac pietate refertis, qui in omnium ma- 
nibus versantur. Illud potius, huius de quo loquimur SS. Cordis 
cultus exercitatio et studium eumdem promovendi, quam pro- 
prium sit Societati nostrae paucis recolam. 

2. Peeuliarem Cordis Iesu cultum, qui praecedentibus 
saeculis nonnisi paucorum eorumque sanctitate insignium viro- 
rum proprius fuisse videtur, (cuius quidem rei exempla lucu- 
lenta exstant in S. Augustino, in S. Bernardo, in Lud. Blosio, 
in Ven. item Lud. de Ponte nostro, nostrisque item Did. AI- 


In praesenti clade 


solatium et auxilium 
nobis praebebit 
eultus SS. Cordis 
Iesu exercendus et 
promovendus. 


Matth. XI, 28. 


RPC 


Etenim historia 
eultus illius et Socie- 
tatis vicissitudines 














OT PE RO out eme s em a P ee ETC IO EE TER NAI Re S NACE E ed ÉTE fe A AE "T. 
De : 5 Mar. NAAR AST 3 CE © Se LEES PACTIS PI NON Dr SE Ne D 


T 





114 ADHORTATIONES SPIRITUALES 





varez de Paz, Ant. Gaudier, Ioan.-Bapt. Saint-Jure aliisque 
compluribus), saeculo demum decimo septimo fidelibus omnibus 
communem fieri coepisse, atque ex illo tempore per universum 
orbem propagatum esse non ignoratis. Nostis etiam, Christum 
dominum ad hune sanetissimi Cordis sui cultum communiter 
omnibus fidelibus commendandum, opera usum fuisse venera- 
bilis virginis Margaritae Mariae, cuius virtutes, post accura- 
tam ae severissimam, ut fieri a S. Sede Apostolica solet, vitae 
eius, seriptorum omnium, et caelestium etiam, quae in eius vita 
referuntur, gratiarum discussionem, anno superiore a regnante 
summo Pontifiee Pio IX, heroieae declaratae sunt. Nostis, in 
hoe tantum opus, quum de novo festo in Eeclesia celebrando, 
deque novo ritu instituendo, novisque item saeris imaginibus 
publiee proponendis ageretur, socium et adiutorem piae virgini 
designatum ab ipso Domino fuisse, pietate non minus quam 
doetrina praestantem virum Patrem Claudium de la Colom- 
biére, nostrae Societatis hominem. Nostis, quam aeriter primum 
impugnatus fuerit a multis hie idem cultus sanetissimi Cordis, 
quasi perieulosae novitatis inventum, ut etiam veluti haereti- 
cae pravitatis figmentum, aut certe haeresim olens a plurimis 
traduceretur; inter defensores porro eminuisse potissimum So- 
cietatis nostrae doctos viros, qui sanetissimum cultum non 
modo ab omni vitio perieuloque immunem propugnarunt, sed 
eius etiam excellentiam et utilitates ita demonstrarunt, ut tan- 
dem adversarii, nisi qui parum catholice sentirent, victas de- 
derint manus, et Sedis Apostolieae non solum approbatio, sed 
et favor multiplex, quem piorum fidelium per universum fere 
orbem sanetus ardor praecesserat, et comitatus semper et sub- 
secutus est, omne dubium sustulerit. Illud etiam a plerisque 
vestrum non ignorari existimo, ex eo tempore eosdem fuisse 
passim Societatis impugnatores acerrimos, qui sanetissimi 
Cordis eultum impugnare perrexerunt; quin adeo, quum Ro- 
mae ealamitosis illis temporibus sub utroque Clemente XIIT 
et XIV omni arte et vi a nostris adversariis ageretur de So- 
cietatis exstinetione, eodem tempore aetum ab iisdem ineredi- 
bili studio fuisse, ut sanctissimi Cordis introduetus iam pas- 
sim eultus damnaretur. Quos quidem, quum in eo quod Socie- 
tatis abolitionem spectabat, altissimo Dei consilio, miserabili 
tandem vietoria exsultarunt, in altero tamen, quod Sanetissi- 
mum Cor Iesu impugnabant, vietores exsistere non permisit 
Deus. Quin etiam paulo post, in sollemni atque dogmatiea dam- 
natione pseudo-synodi Pistoriensis, vindieatus fuit a Pio VI 
SS. Cordis honor et cultus. Haee omnia passim nota omnibus. 
At quod a plerisque vestrum adhue ignorari arbitror, quodque 


maxime ad rem nostram pertinet, illud est quod subiungam. 








DE CULTU SACRATISSIMI CORDIS IESU 415 





9. Ego, Patres et Fratres carissimi, multo antequam So- 
cietas a SS. Patre Pio VII novae vitae redderetur, quum ad 
eam, in solo tune Rossiaco Imperio superstitem, singulari et 
eo quidem tempore valde raro Dei benefieio admissus essem, 
illam in omnium nostrorum animis haerentem ac defixam sen- 
tentiam reperi: « Quod conservata illie esset non sine prodi- 
gio Societas, quodque paulatim augeri coepta esset, id Sacro 
Cordi Iesu in acceptis referendum esse; et porro, quod spera- 
batur de futura eius restitutione in universum orbem, id pa- 
riter ab eodem Sanctissimo Corde unice sperandum ». Id cae- 
litus dato indicio, minime vano, pro certo habebatur. Hine pe- 
culiaris quaedam SS. Iesu Cordis colendi ratio pluribus ante 
annis praescripta servabatur inter nostros, eiusque cultus om- 
ni studio promovebatur apud externos, piis sodalitibus in quo- 
vis Collegio institutis, festoque SS. Cordis die omni cum sol- 
lemnitate celebrato. Omne Societatis inerementum inde potis- 
simum pendere, si magno zelo cultus hie, tum in nostris tum in 
alis promoveretur, omnibus erat persuasum. In encyclicis qui- 
dem litteris, quibus viginti fere retro annis P. Stanislaus 
Czerniewiez, Vicarii Generalis tune offieio fungens, ad hune 
ipsum SS. Iesu Cordis cultum socios adhortatus erat, quaeque 
singulis annis, aliquot ante eiusdem festum diebus, in publica 
mensa legebantur, illo, memini, utebatur prooemio: « Ad illud 
usque tempus confugisse socios ad Sanetos Societatis, opem 
illorum in tam multis necessitatibus implorantes, nee frauda- 
tos quidem spe sua fuisse. Multa tamen et maiora, quae spe- 
rarentur, etiamnum desiderari, quae adhue frustra petiissent. 
Ergo iam ad ipsum Cor Iesu eonfugiendum, sperandumque fore, 
ut aliquando ad Sanctos nostros insonti illa expostulatione uti 
liceret, qua olim S. Scholastica fratrem suum Benedictum com- 
pellasse legitur: Rogavimus vos, et audire noluistis; rogavi- 
mus Deum nostrum, et exaudivit nos ». Quae vero iis litteris 
praeseribebantur in honorem Sanctissimi Cordis pietatis exer- 
citia, ea praestitimus in Provineia Albo-Rossiaca toto decennio, 
quod a meo in Societatem ingressu ad tempus usque optatae 
ac speratae semper restitutionis Societatis excurrit; et post 
obtentum hoe tantum beneficium, quod SS. Cordi potissimum 
tribuebatur, eadem praestare perreximus, usque ad nostrum 
ex illo Imperio exsilium. 

i. lam si quaeramus, Patres et Fratres carissimi, eur 
nobis singulari quodam modo proprius ae praecipuus esse de- 
beat SS. Cordis Iesu cultus, rationes plures sese offerunt. Ho- 
rum prima sine dubio et omnibus potior, quaeque vel sola pro- 
fecto sufficeret, ea est, quod ipse Dominus eo ipso tempore, 
quo Cordis sui cultum introduci ae celebrari in Ecclesia prae- 


praesertim si atten- 
dimus quae ex Pro- 
vineia Albo-Russiaea 
hie referuntur, 
suadent ilum nobis 
peculiari modo pro- 
prium esse debere. 


Idem suadent ra- 


tiones  intrinseeae : 


lo ipsa Domini no- 
stri voluntas non ob- 


secure manifestata; 


eu TON: TN T Et din MUS 


"EP es t 


ves 


Eie ss gin fum a P eoe 


Lo Diae LE" rA eir 2 mA M À 


À Nue i 
DOR" rax MI 


LE ee TS) ae du 


P 
Le 

















2o ipsum nomen $So- 


cietatis lesu; 


3o vivendi ratio no- 


bis propria; 


Matth. XI, 29. 








416 ADHORTATIONES SPIRITUALES 








ciperet, hoe ipsum velle se, ut per Societatem maxime prae- 
staretur, non semel neque obscure edixerit. Atque erat sane 
conveniens, ut Societas lesu tota se daret in vota lesu de 
Cordis sui eultu tam miris sed veris modis manifestata. Quae 
quidem Iesu vota non piae solum imaginationis venerabilis vir- 
ginis effectus fuisse, ex lis quae ex illo tempore contigisse in 
Ecclesia novimus, eum ipsius Eeclesiae approbatione sollemni, 
omnibus eatholieis extra dubium positum est. 

9. Praeterea vero, nonne plane conveniens erat, ut So- 
cietas, quae nomine Iesu, ipso lesu sie volente, insignita erat, 
in omnibus quae ad lesu cognitionem et amorem et gloriam 
pertinent, partem semper sibi praecipuam assumeret? Ut quae 
lesu tota est, et eum lesu prospera habet et adversa modo 
peculiari eommunia, ea in eius etiam Cordis amore et cultu 
promovendo excelleret? Quumque Societas nos in vita lesu 
meditanda, quod mentalis orationis cotidianae ex regula prae- 
scriptae perpetuum fere argumentum est, illud ante omnia ac 
praeeipue spectandum ex P. Ignatii instituto doceat, ut lesum 
semper magis intime cognoscamus et ardentius amemus et 
pressius ae perfeetius sequamur: nonne conveniens erat, ut 
eadem nos peeuliari studio ad apertum iam fontem illum inex- 
haustum sanetitatis ae bonitatis virtutumque omnium, ad 
ipsum, inquam, Cor lesu saeratissimum contemplandum prae- 
cipue et eognoseendum et amandum et imitandum invitaret, 
atque eompelleret? 

6. Mihi quidem, Patres et Fratres carissimi, eo maxime 
nomine commendandus esse nobis eultus SS, Cordis, nostris- 
que hominibus praecipue convenire videtur, quod quum vitam 
communem degamus, externis fere semper ministeriis distenti, 
singulari prorsus eura nobis prae aliis religiosis internum spi- 
ritum internasque virtutes eolere necesse est, ex quibus omnis 
aetio nostra vim suam ae virtutem et meritum etiam derivet ; 
ne forte exteriori cortice bonae vitae operumque zeli contenti, 
oleum operamque perdamus eoram Deo, qui intuetur cor, qui- 
que profecto iure suo illud a nobis requiritur, ut quod ad vir- 
tutum exercitia spectat, plus intus in corde geramus, quam 
quod exterius hominum oculis apparet. Etenim ad humilitatem 
et mansuetudinem nos informans Dominus lesus: Discite, in- 
quit, a me, quia mitis sum et humilis corde. Corde, ait, id quod 
pariter de omnibus aliis virtutibus ab hoe divino exemplari 
discendis intelligendum est. Hae enim eonditione sublata, vir- 
tutes nostrae, ut mundanorum hominum, ut ethnieorum, non tam 
virtutes quam artes essent dicendae. Quinam enimvero huius 
tam necessarii documenti exsequendi modus aut praestantior 




















= 


DÉ CULTU SACRATISSIMI CORDIS TÉSU 417 


aut efficacior esse potest, quam ipsius Cordis Iesu Ducis nostri 
eultus, per contemplationem et amorem et imitationem sedulo 
exercitatus? 

(. Quod si seopum, quem in eultu Sanetissimi Cordis sui in- 
ter fideles introducendo sibi Dominus proposuit, consideremus, 
magis etiam intelligimus, eur proprius ae peculiaris ille Socie- 
tati nostrae esse debeat. Voluit seilicet lesus, ut in hoc fine 
saeculorum, dum refriguit iam caritas multorum appropin- 
quante tempore defectionis, quam reipsa eernimus vix non ubi- 
que in dies magis praevalere, novo hoc remedio pii eultus SS. 
Cordis sui suecurreretur fidelibus, ne in errorem, et laqueos 
inducerentur etiam electi. Quid vero magis conveniebat, quam 
ut Societas, divino Numine eo fine instituta, ut velut novum 
esset militanti Ecclesiae subsidium ae robur, quo hostium un- 
dique ingruentium impetum reprimeret ae retunderet, aut certe 
retardaret, hoe novo praesidio eultus SS. Cordis ipsa potis- 
simum utendum sibi esse intelligeret? Et quis est qui ignoret, 
quantae efficaciae fuerit haec ipsa SS. Cordis Iesu cultus pro- 
pagatio, ad innumeros fideles conservandos, animandos, et ab 
universali quodammodo apostasia praeservandos? Quum enim 
quaquaversus debacchata impietas blasphemiis lesum eiusque 
sanctissimam religionem impeteret, et eoniuratorum in Eccle- 
siam agmina ad omnia sacra evertenda prorumperent, quanto 
fuit fidelibus praesidio, peculiari studio recolere amantissimi 
salvatoris beneficia, passionem eius et mortem et Sanctissimae 
Eucharistiae institutionem, ae veluti demandatum sibi munus 
assumere reparandi iniurias, quae in hoe praesertim amoris 
lesu mysterio ab apostatis, a falsis christianis, a pravis catho- 
licis, ab ipsis adeo non paucis sacerdotibus inferuntur, in hoe 
sanctum opus sancto novoque ardore sese devovere, et sodali- 
tates pias hune in finem institutas inire, quae murum se oppo- 
nerent pro Domo Dei, quaeque nefandis eonsortiis consortia 
pia obiicerent? 

8. Ilaec et his similia qui consideret, simulque Societatis 
finem, conservandi scilicet confirmandique sub Christi vexillo 
fideles, et sub illud quam plurimos a Luciferi castris abductos 
congregandi, sibi ob oculos ponat, non erit profecto quod mi- 
retur, a Iesu Duce suo Societatem peeuliari modo ad SS. Cor- 
dis sui eultum exercendum et promovendum vocari atque 
compelli. Neque erit quisquam inter nos, si tamen spiritu So- 
cietatis proprio agatur, qui invitanti vocantique Iesu ad Cordis 
sui eultum, eo fine eoque animo quem diximus exercendum, non 
omni studio, prompto alaerique affectu, sibi respondendum esse 
sentiat. 


27 


RDS PONE An US XI RS TONNEN TOP NE OSTEN ORT EET ERE T 4 


40 scopus quem in 
cultu SS. Cordis sui 
proposuit sibi Do- 
minus. 


Matth. XXIV, 12. 


Ibid. 24. 


Coneluditur Socie- 
tatem peculiari mo- 
do ad hune cultum 
exercendum et pro- 
movendum vocari. 





418 ADHORTATIONES SPIRITUALES 








Nee sufficit exter- 9. Scio equidem, Patres et Fratres carissimi, omnibus no- 
num cultus exerci- STATE : : : : 
Hun; sed intimo St illud esse commune atque in usu positum, ut aliquas in 
e t honorem SS. Cordis lesu preces quotidie persolvant, ut pri- 
SS. Cordis desiderio. mna saltem feria VI cuiusque mensis aliquid praeter consue- 

tum in eiusdem piissimi Cordis honorem agant, et pro reparan- 
dis iniuriis Christo illatis in SS. Saeramento deprecentur. Vix 
enim quemquam esse inter vos existimo, qui haee et similia 
pia obsequia saeratissimo Cordis praestare non soleat. At 
quod eaput est, Patres Fratresque carissimi, illud est, ut haec 
omnia bene quidem secundum consuetudimem, non tamen ex 
mera consuetudine quantumvis pia fiant. Nobis itaque ne- 
cesse est, ut pia ista exercitia, animo semper exporrecto ad 
lesu vota ae desideria de Cordis sui cultu explenda, mente et 
eorde ipsi eiusque amori intime devotis frequentemus. Nobis 
necesse est, ut eonsiderata temporum iniquitate ae perverso- 
rum hominum ineredibili conatu in malum, eo ardentius in bo- 
num Dei lesuque honorem in nobis aliisque promovendum, 
cotidie nos exeitemus. Nobis necesse est, ut praesertim quot- 
quot sacerdotes sumus, et divinum offieium recitamus, et sa- 
erum Missae sacrificium cotidie celebramus, utrumque in unio- 
ne illius divinae intentionis, qua lesus ipse in terris laudes Deo 
persolvebat, persolvamus. Atque omnes quidem id profiteri con- 
suevimus sub ipsum horarum eanoniearum initium, atque idem 
certe in sacro Missae sacrificio celebrando, si minus ore at corde 
saltem, praestare censendi sumus. Quibus quidem verbis ipsum 
Cor lesu nobis ut exemplar affectuum nostrorum omnium in 
his divinis mysteriis diserte proponimus. Haee itaque duo 
praeeipua munera sacerdotalia ita exsequi studeamus necesse 
est, ut laudem Christo et honorem pro tam multis, quibus im- 
petitur eotidie, iniuriis ferventer exhibeamus, et viva fide ac 
pietate et amore intenso in sacro altaris sacrificio offerendo 
hominum ingratorum sive ineuriam sive contemptum et con- 
| tumeliam, aliqua ratione resarcire conemur, ac demum pro 
E | nostrae vocationis debito animarum zelo in nostris erga pro- 








D. ximum ministeriis ardeamus. Haee omnia eultus SS. Cordis 
P: nobis persuadebit. 

j Moveat nos coti- 10. Quid enim, Patres Fratresque carissimi? Videmus 
i die grassans perver- 


80/0 bp dels, quanto studio, quantoque labore impii homines suum prose- 
à quantur finem corrumpendi omnia; videmus quanta perseve- 
5 rantia suam rem, vel Luciferi potius, urgeant; videmus quam 
magno, quam deplorando successu, vix non universali, id agant ; 
mundum videmus erroribus ae sceleribus magis ae magis in 
dies undique mergi. An, quaeso, siccis haec oculis, an frigido 
eorde istas tantas ruinas speetare poterimus? neque ad oppo- 
nenda consilia consiliis, industriam industriae, operam operae, 








DÉ CULTU SACRATISSIMI CORDIS IESU 419 





laborem labori excitabimur? Quod si quandoque aliud agere 
non detur, nonne saltem ad salvandas reliquias Israel totos nos 
debere impendere et superimpendere intelligimus? An de ce- 
tero gemitibus et laerimis Cor Iesu Salutaris nostri, quoniam 
ad hoe ipse invitat et se exauditurum ita orantes promittit, 
ad misericordiam nobis mundoque implorandam non pul- 
sabimus ? 

11. Verum ad haec sensa in nobis excitanda semperque fo- 
venda, illud potissimum commendandum vobis mihique ipsi 
sentio, Patres et Fratres carissimi, ut accurata meditatione, id 
quod etiam lesus virgini suae maxime commendabat, ipsius 
Sanctissimi Cordis sensa et affectus cognoscere cotidie magis 
studeamus. Id vero consequemur, si faeta dictaque Iesu ex Evan- 
gelio pro nostro Instituto meditantes, reflexione faeta, ad Cor- 
dis ipsius affectus in his expendendos animum applicabimus. 
Quantum inde fructum ad nostram propriam perfectionem, 
quantum inde zeli ad proximorum salutem et perfectionem pro- 
eurandam hauriemus, quantum in cognitione et amore, indeque 
in imitatione Christi Iesu profieiemus! 

12. Iuverit, Patres et Fratres earissimi, Apostoli verba no- 
bis applicare: Nos autem, inquit, revelata facie gloriam Do- 
mini speculantes, in eamdem imaginem transformamur, a cla- 
ritate in claritatem, tamquam a Domini Spiritu. Nos, qui lesu 
socii dieimur et esse cupimus, revelata facie, non ut in anti- 
qua lege in figurarum aenigmatibus, sed postquam 4n terris 
visus est et cum hominibus conversatus est Salvatorem lesum 
quasi oculis nostris spectantes, speciosum forma prae filis ho- 
minum, cuius in labus diffusa est gratia, ... nos, inquam, reve- 
lata facie gloriam Domini speculantes (omnis autem gloriae 
eius, plane ut filiae regis, maxime quum inter mortales ageret, 
ab intus, in Corde), Cor itaque Domini nostri speculantes, in 
eamdem imaginem per imitationem éransformabimur, a claritate 
in claritatem, a virtute in virtutem, a bono in melius, a perfecto 
in perfectius, in humilitatem semper profundiorem, in patien- 
tiam semper robustiorem, in mansuetudinem semper suavio- 
rem, in oboedientiam semper generosiorem, in ardentiorem sem- 
per caritatem, in zelum semper fervidiorem simulque benignio- 
rem, in hominem usque perfectiorem in omnibus aetibus suis; 
idque non utique nostris viribus aut industria, sed tamquam 
a Domin Spiritu. Etenim si nemo potest dicere: Domnus Iesu, 
Wisi in Spiritu sancto, quanto magis ad interiora Iesu aliquo 
modo penetranda, ad Cor eius sanctissimum contemplandum, 
Spiritus saneti gratia omnino necessaria est? 

13. Verum hoe Spiritus sancti auxilio eonfisi, ipsoque Tesu 
ad hoe invitante, quoniam latus evus non pereussum aut vulne- 





Rom. IX, 27. 





et studeamus  co- 
tidiana meditatione 
sensa SS. Cordis 
magis cognoscere, 


ut, secundum verba 
Apostoli ab Ipso 
virtutes omnes no- 
bis necessarias do- 
ceamur, 


Dh Con ILb 18. 


Baruch III, 38. 
PSMEXTAVE NS: 


ET 


v aod peste fot PUS PEPERIT n 


no £m 


^d 


Ibid. 14. 


FERA 


ES 


ee 


^ 

| 
E 
5 


I. Cor. XII, 8. 


et apertum eius la- 
tus ingredientes ae- 
eipiamus; 











x 
E 
e. 
" 
NE 
ul 





-— 
Zu 


ARCET TN RH Wie TEE OS NETS RESP TETE € 


loam. XIX, $4. 


humilitatem, 


mansuetudinem, 


benignitatem, 


Luc. VII, 18. 


Ioan. VIII, 10, 11. 


Marc PTIT NE, US. 


resignationem et o- 


boedientiam, 


Ps. XX XVII, 16; 


MARRE EMQUE bi OE CHAIR pl Ve jé dE SP He a A OL LE e IN REVENUS PQ a ré A, Et 


420 ADHORTATIONES SPIRITUALES 





ratum in cruce, sed apertum ab Evangelista dicitur, ut S. Au- 
gustinus observat, ingredimini, quaeso, Patres et Fratres ca- 
rissimi, ostium salutis, divinitatis sacrarium; ae thesaurum 
infinitum virtutum et gratiarum in eo latentem speculando, 
eontemplando et meditando vobis effodite, et inde quae ad 
vestram, quae ad aliorum salutem et perfectionem vobis ne- 
eessaria sunt, accipite. 

14. Vultis humilitatem? Videte qualis in omni vita sua, 
ab ipsa nativitate ad mortem usque, in omni actione sua lesus 
fuerit; videte quomodo habitus fuerit ab hominibus, idque ideo 
quia ipse ita elegit, ita haberi ipse voluit, ... et quae fuerint in 
Corde eius humilitatis sensa, quanta huius virtutis aestimatio 
et amor discite. 

15. Vultis mansuetudinem? Videte lesum inter homines 
plerumque rudes ae rusticanos eonversantem, discipulos sibi 
eligentem, qui quae vel clarissimis verbis enunciabat plerumque 
non intelligebant, iudaicis praeiudieiis ita occupati, ut ad ul- 
timum usque vitae eius tempus, usque ad ipsum eius in caelum 
ascensionis diem, temporale etiam regnum et mundanam am- 
bitionem somniarent. Observate in omnibus verbis et factis 
eius, quam mira, quam divina suavitate eos admoneat, corri- 
gat, portet velut in sinu suo, et quam sollicitus ab improborum 
contemptim eos inerepantium aggressione defendat. Et qualis 
quantaque sit illius Cordis dulcissima earitas et mansuetudo, 
ex aliqua saltem parte intelligite. 

16. Vultis benignitatem? Videte viscera eius ad omnes hu- 
manas miserias intime eommoveri. Viduam cernit plorantem 
unici filii sui mortem. . . Noli flere, inquit, et redivivum desolatae 
matri restituit. Mulierem in adulterio deprehensam ad se de- 
duetam videt, extremo supplieio destinatam ... e malignorum 
accusatorum et iudieum manibus divino artificio ereptam com- 
pellat: Mulier, ubi sunt qui te accusabant? Nemo te condemna- 
vit? nec ego te condemnabo. Vade in pace, et noli amplius pec- 
care. Videt turbam defatigatam esurientem : Misereor, ait su- 
per turbam..., deficient in via... quidam ex eis de longe vene- 
runt... et insigni prodigio tantae necessitati occurrit. At mise- 
rieordiae et benignitatis eius tot sunt documenta, quot sunt 
in Evangelio deseripta miraeula. Verum qualia putatis fuisse 
Cordis illius sensa, quae in talia verba, in talia facta prorum- 
pebant? 

17. Vultis in Patris eaelestis beneplacitum resignationem et 
oboedientiam? Videte eum pauperem et in laboribus a tuventute, 
quin adeo ad infantia sua, fugientem crudelis Herodis iras, 
in materna domo vilibus distentum ministeriis, in humili opi- 
fieio desudantem, totos triginta annos agere, vel ignotum ho- 








DE CULTU SACRATISSIMI CORDIS IESU 421 








minibus vel eontemptum... Audite dicentem in omnibus: /éa, 
Pater, quoniam sic fuit placitum ante te. Audite de ipsa sua tam 
atroeibus plena ignominiis ac tormentis passione et morte di- 
centem: Calicem quem dedit mihi Pater, non vis ut bibam il- 
lum? Et quae fuerit in illo Corde sui totius in omnia gravissima 
atque durissima oblatio plena, promptissima, generosissima, co- 
gnoscite. 

18. Ad apostoliea munera exercenda vocati, vultis qualis 
esse zelus vester debeat, edoceri? Videte lesum pauperes, ru- 
des, parvulos praecipuo amore complectentem: Talium cest, 
inquit, regmum caelorum. Audite dieentem: Non ven vocare 
istos, sed peccatores. Audite reprimentem nimios discipulo- 
rum ardores, ipsius honorem vindieare volentium : Nescitis, in- 
quit, cutws spiritus estis. Videte summa semper benignitate cum 
peceatoribus etiam publicis agentem, ad invidiam usque et ama- 
ram censuram Pharisaeorum. Ubi vero cum hisce fictis falsis- 
que adversariis, eum hypoeritis agit, quos solos eum aliqua 
acerbitate reprehendisse legimus, advertite quae de illo irato 
scribit S. Mareus, e. 3: Circumspiciens eos cum ra, contrista- 
lus super caecitate eorum ... et intelligetis, iram ipsam sanctis- 
simam atque iustissimam in illo Corde dolore et compassione 
fuisse temperatam. 

19. Ad alios gubernandos vocatus, vis discere, qua ratione 
imperii potestas tibi exercenda sit? Vide lesu in iubendo mo- 
destiam. Nimia fortasse tibi videbitur... et tamen ascendens 
in unam navim, quae erat Simonis, ROGAVIT ewm, ait Lucas, 
ROGAVIT lesus Simonem, a terra reducere pusillum. Eum ipsum 
seilicet esse vides, de quo alibi seriptum legis: Tu autem Do- 
minator virtutis, cum tranquillitate vudicas, et cum magna 
reverentia disponis nos. Discipulos suos rudes et ignorantes 
docet patientissime, tolerat imperfectos, maestos et abiectos 
erigit et exhilarat. Quod si semel (semel, non amplius ni fal- 
lor) eum dure aliquem illorum inerepasse legimus, tum sci- 
licet fuit, quum discipulus ille imprudenti zelo pro Eius ipsius 
honore eum a passione et morte subeunda tentabat aver- 
tere: Vade retro, Satana, scandalum es mihi. Ast quae nobis 
lesu vitam meditantibus non occurrunt exempla uberiora et 
grandiora! Cor illud benignissimum, vel cum ipso Iuda (quem 
furem esse, ae traditorem fore scelestissimum, ac tandem a se 
culpa suae perfidiae avulsum iri in aeternum, certa scientia no- 
verat), ita exterius agere Iesum docuit, ita nihil suspicionis de 
eo manifestare, ita dissimulare omnia, ut nemini Apostolorum, 
quum in ultima coena denuneiari sibi audirent unum ex ipsis 
fore qui eum traderet, nemini eorum, inquam, in mentem vene- 
rit vel leviter suspieari, illum unum fortasse Iudam esse posse. 


Matth. XI, '26. 


Ioan. XVIII, 11. 


zelum verum, 


Matth. XIX, 14. 
Ibid. IX, 13. 


Luc. IX, 55 


modum regendi 
alios, 


Luc. V, 8. 


Sap. e. 12. 


Matth. XVI, 23. 


? 





422 ^ .ADHORTATIONES SPIRITUALES 








Profecto Superior qui Cor Iesu sibi proponat, nae ille intelli- 
get verba S. Patris nostri, in formula Instituti Pontificibus 
ad approbandum oblata, de Societatis Praeposito: Im praela- 
tione sua... benignitatis ac mansuetudinis et caritatis Christi 
semper sit memor. Ex iis autem quae in Generali requiruntur 
ceteri etiam Superiores, quid in se requiratur intelligere juben- 
tur P. IX. e. 6. Quam equidem admonitionem tamquam ex ipso 
Corde Iesu deseriptam merito existimemus. 





sed praesertim amo- 20. Pauca tantum ut videtis, Patres et Fratres carissimi, 
Cor illud ; Le 
SS. aestuat, ad particularia descendens delibo, sed numquid hane Domini 


gioriam speculari poterimus quin, adiuvante ipsius Domini 

Spiritu, paulatim in eamdem imaginem transformemur? De 

amore vero huius Sanetissimi Cordis in nos quid dicemus? Ve- 

reor sane, ne pauea dicens nihil dixisse videar, et tamen de illo 

tacere nonne nefas sit? Dilexit me, inquit Apostolus, et quod 

Apostolus dixit, idem unieuique nostrum dicendum est: Dilexit 

Gal. IT, 20. me et tradidit. semetipsum pro me. Omnino éradidit semetip- 

sum lesus, ita ut nihil de se sibi reservaret... tradidit seme- 

lipsum, et quorumnam manibus, Deus immortalis! et ad quae 

et qualia, ut in se et de se fierent, tradidit? Videte Iesum, in om- 

ni primum vita, ab ipso conceptionis momento ad finem usque, . . 

tum maxime in passione et morte sua, victimam pro nobis obla- 

Is. LIII, 7. tam, quia ipse voluit. In illa passione tam acerba sibi, tam beata 

nobis, Cor illud amantissimum an forte nimium se pro nobis, 

quamvis indignissimis et ingratis, an nimium se fecisse aut 

passum esse existimavit? Quum dilexisset suos qui erant in 

mundo, in finem dilexit eos. Itaque pridie quam pateretur, qua 

À I. Cor. XI, 83. nocte tradebatur, notate tempus et horam, ne semel oblatus 

| in cruce victima esse nostra desineret, sacrosancta corporis et 

Canon. Miss. sanguinis sui mysteria discipulis tradidit celebranda, ut adeo 

post mortem etiam suam victima nostra esse numquam cessa- 

ret. Et hoc facite, ais, o bone Iesu, in mei memoriam. Est sci- 

lieet ardenter amantium, optare summopere ut sui memoria 

ab amato servetur. Et erat seilicet timendum, ne tui tuorum- 

que immortalium benefieiorum recordatio apud nos excideret? 

Ita plane. Dilexisti me, et tradidisti temetipsum pro me, nec 

semel aut iterum tradidisse contentus, tradis te ipsum pro me 

eotidie,... semper. Semper victima nostra esse et manere sta- 

tuis . .. Quin etiam in ipsa caelesti gloria hane tibi victimae spe- 

ciem servas, et vietimam te nostram fuisse et esse gloriae tibi 
ducis ducesque sempiternae. 

quique inflammabit 21. Ergo, Patres et Fratres carissimi, hune tantum amo- 


amorem nostrum 


à ad toleranda fortiter. rem in Corde Iesu latentem, sed tam miris ae magnificis argu- 
Bo d : : . . 
à LES mentis se prodentem contemplantes, non admirabimur, non ve- 


nerabimur, non amore sincero, ardenti, inflammato, semperque 





Ioan. XIII, 1. 








ds Luc. XXII. 19. 

















DE CULTU SACRATISSIMI CORDIS IESU 423 








magis ardenti, magisque inflammato, compensare aliquo modo 
statuemus? Amor ille Cordis sui fuit lesu ad magna pro nobis 
agenda et patienda stimulus numquam defieiens ... Nonne vieis- 
sim et amor noster nequaquam verbis aut sterili affectu con- 
tentus, ad fortiter agendum et patiendum nos efficaciter exci- 
tabit, ita quidem ut numquam dicat: sufficit? Cor Iesu contem- 
plabimur amoris simul et doloris pelagus infinitum ...et non in- 
telligemus hosce duos affectus, amoris et doloris, nostrae etiam 
vitae veluti polos quosdam esse debere seu cardines, ut semper 
amor dolorem leniat, dolor perficiat amorem? Utinam versetur 
nobis semper ob oeulos huius SS. Cordis imago! In ea spinas, 
crucem, et hians vulnus videmus, flammas item undique erum- 
pentes. Sunt haee doloris simul et amoris Iesu symbola. At vero 
radii, quibus Cor ipsum undequaque cinetum cernimus, non 
modo gloriam huius Sanctissimi Cordis nobis repraesentant, sed 
et spiritualis luminis eiusque practici, quo maxime indigemus, 
copiam significant, quae ex hoe Corde ad omnes, qui illud ve- 
nerantur, illuminandos et aecendendos diffunditur. Videte,... 
non amplius venite et videte..., sed gustate et videte. 

22. Denique ad vos iam sermonem converto, Patres et Fra- 
tres carissimi, quorum dispersio et calamitas, ut hasce tandem 
litteras de Corde Jesu seriberem, occasionem proximam prae- 
buerunt. Vos ego dispersos video, ut columbas, quas vel teter 
nimbus dissipavit, vel milvi eonspectus fugere et asylum ubi- 
eumque tandem quaerere eoegit. Sit vobis, sit omnibus nobis 
Cor Iesu perfugium in tempestate securissimum. Ad hoc ipsum 
apertum est lancea latus Iesu, ut nos reciperet verum foramen 
petrae vivae, quae Christus est. Jm foraminibus petrae, in ca- 
verna maceriae. Erit in hoe Saero Corde omnibus nobis locus. 
Cor enim est amplissimum, habet lesus, melius quam qui fi- 
gura eius fuit Salomon, latitudinem cordis, sicut arenam quae 
est in litore maris. In hoe Sanetissimo Corde suo, melius etiam 
quam in abscondito faciei suae abscondet nos lesus a contur- 
batione hominum ... salvos nos faciet a pusillanimitate spi- 
rilus et tempestate. In hoe Corde discemus, quod maxime no- 
bis necessarium est, rapinam bonorum cum gaudio sustinere, 
scientes nos habcre meliorem et manentem substantiam; di- 
seemus exsilium eum exsultatione subire, quomiam non habe- 
mus hic manentem civitatem, sed futuram inquirimus. In hoe 
diseemus omnia damna nostra luera reputare, de paupertatis 
incommodis ut de leetissimis paradisi fruetibus laetari, ignomi- 
niam pro illo illatam summum nobis honorem, praeter omne me- 
ritum nobis concessum, aestimare. Quidquid demum angustia- 
rum, quidquid poenarum obtigerit, omnes illas poenas et angu- 
stias nostras, singulorum simul et universorum, primum Cor 





XXX Is i 


Prov. 
i^ 

P 

À 

M 

2 

À 

] 

X 

i 

L 

3 

Ps. XXXIII; 9: 3 
À. 

. * 
Exhortatio ad so- ik 
cios dispersos. 4 
À 


Cant. 


II, 14. 


III. Reg. IV, 29. 


Ps XXX, #1. 
Ps. LIV, 9. 


Heb. 


Heb. 


gr. EE, po EIE 


D 


FE em 


XJ 54, 


XIII, 14. 





x 


FE 


UU PR EL pe M C E LL 


M LES 


er D nf 


ji 











UT eU EP EA E TIL oet 


m1 y eer Rc Dri P VO 


E 


IDs SI PST, 


Ps. CII, 9. 


Emerget ex hae 
tempestate Societas. 


Iob. XIX, 27. 
Matth. XXIV, 22. 


Rom. VIII, 37. 
I. Mach. IX, 10. 


Quaedam prae- 
standa. 


Conelusio. 
DIRES LS: 


424 ADHORTATIONES SPIRITUALES 





ilud sustinuisse pro nobis intelligemus, quoniam, ut iniqui- 
tates omnium nostrum, ita poenas et onera omnium poríavit. 
In illo afflicti solaeium, gravati et onerati levamen, debiles et 
vacillantes firmissimum praesidium, timentes et pavidi animum 
generosum, et quando etiam omnis humana ratio sperandi me- 
liora sublata videatur, spem et fiduciam reperiemus fore, ut 
non im perpetwum irascatur, neque in aeternum comminetur 
benignissimus noster lesus. 

23. Equidem, Patres et Fratres carissimi, hane ego spem 
indubitatam foveo. Eimerget ex hae tanta, tam tetra tempestate 
Socletas, immo purior et vegetior emerget, et gratior divi- 
nae Maiestatis oculis, et ad gloriam eius promovendam aptior, 
quam adhue fuit, atque paratior. Reposita est haec spes mea 
im simu meo. Quem tam faustum, tam optatum exitum ut res 
nostrae afflictae habeant, utque abbrevientur dies isti, qui proba- 
tionis ac tentationis dies sunt, utque cunctis det Dominus vir- 
tutem in his omnibus superandi propter eum qui dilexit nos, 
nee ónferamus crimen gloriae nostrae, nee matrem Societatem 
contristemus, nec Domino amanter nos visitanti eiusque aman- 
tissimis de nobis consiliis desimus, Sanetissimi Cordis Iesu 
cultum novo fervore diligentius in nobis foveamus. 

24.Ut autem aliquid etiam in partieulari praeseribam, 
proximum SS. Cordis lesu festum, quantum loei euiusque ae 
temporum ratio permittet, cum sollemnitate celebrabitur. Prae- 
mittatur in communi triduum, quo singulis diebus media hora 
dabitur orationi eoram exposito SS. Sacramento tempore op- 
portuniori ante coenam, et in uno ex his tribus diebus, a Supe- 
riore statuendo, fiat ieiunium et disciplina. Ceterum orent om- 
nes Sanctissimum Cor Iesu ad intentionem nostram, quae alia 
non est, nisi ut de inexhausto illo gratiarum thesauro misericor- 
diam suam magnam et miserationes suas multas, tam super 
Societatem nostram et maxime super socios dispersos, quam 
super Eeclesiam universam eiusque eaput Romanum Pontifi- 
cem, denique super mundum universum dignetur effundere. Re- 
spiciat enim nos tantum et misereatur, et sufficit nobis. 

25. Finém hisce litteris imponam illis verbis, quibus S. 
Petrus suam secundam epistolam eonelusit: Crescite in gratia 
et cognitione Domini nostri et Salvatoris Iesu Christi, Hoe 
dabit Saeri Cordis eius cultus, qualem vobis hisce litteris 
exposui et commendavi, languide lieet nimis et frigide. Sed 
ipsum Cor lesu ad se accedentes illuminabit et accedent. Cre- 
scentes in cognitione, et in amore crescitis et amorem seque- 
tur imitatio, ipsaque rursus imitatio et amorem pariter et 
cognitionem usque et usque crescere faciet, aptioresque in 
dies nos reddet ad cognitionem et amorem Iesu, in quo est 








DE CULTU PURISSIMI CORDIS MARIAE 425 





vita aeterna, in proximorum etiam animis pro nostra voca- 
tione promovendum. Crescite in gratia et cognitione Domini 
nostri et Salvatoris Iesu Christi. Ipsi gloria, et nunc et in diem 
aeternitatis. Amen. 

Omnium vestrum SS. Sacrificiis et precibus me enixe com- 
mendo. 

Octava Ascensionis Domini, MDCCCXLVIII . 
IOANNES ROOTHAAN. 


EPISTOLA 


R..P..N. IOANNIS hOOTIDAAN 
AD PATRES ET FRATRES SOCIETATIS 


De Cultu purissimi Cordis Mariae 


1. Nuper, tot ac tantis calamitatibus pressi, ut in sanctis- 
simo Corde Izsv refugium quaereremus, litteris datis ad uni- 
versam Societatem, vos omnes, Patres et Fratres carissimi, ad- 
hortatus sum. Imperfectam esse adhortationem, imperfectum 
proposuisse me remedium existimarem, nisi appropinquante pu- 
rissimi Cordis Manraxz festo, ad huius etiam eultum, quamvis 
omnes satis fere iam incensos non dubitem, pro necessitatibus 
tamen nostris, paucis vos excitarem. Etenim, ut S. Bernardus 
ait, opus est mediatore ad Mediatorem Christum, nec alter no- 
bis utilior quam Mania. Itaque videmus, quandocumque ad eo- 
lendum Izsuw Salvatorem novae institutae fuere lapsu tem- 
poris festivitates, mox analogas, proprio quodam Ecclesiae in- 
stinctu, introduetas fuisse ad Dei Matrem simili modo colen- 
dam, quoniam, ut ad Patrem per IzsuM, ita ad IzsuM per Ma- 
RIAM accedendum esse, axiomatis instar semper habitum est, 
quum Jesus Mediatoris quidem sed simul et Tudieis personam 
gerat, ManrA non nisi Matris, et Izsv et nostrae. 

2. Hine ubi primum Cordis Iesu eultus, divino Numine 
publiee haberi eoepit, mox etiam cultus purissimi Cordis Ma- 
RIAE frequentari inter fideles non cessavit. Nec minus So- 
cietas, quae sese totam esse Mariae inde a Parente Ignatio pro- 
fessa semper est, uti Iesu Cordis Sanctissimi ita et cultum im- 
maculati MangraE Cordis promovere numquam destitit. Addite, 
Patres et Fratres carissimi, quae hisce postremis annis Deus 
non obseura dedit suae voluntatis indicia, tam multis editis pro- 
digiis per institutam Parisiis sodalitatem sub invocatione puris- 


Epistola haee vel- 
ut corollarium est 
praecedentis. 


Societas, sese to- 
tam esse Mariae 
semper professa, 




















anno 1837, Romae, 
Eius patrocinium ex- 
perta, 


in praesenti etiam 
calamitate Illam sibi 
auxiliaturam sperat. 


Quare quaedam 
praestanda in proxi- 
mo festo Cordis Im- 
maeulati. 


Tob. XII, 8. 


Quid nobis oran- 
dum. 








426 


ADHORTATIONES SPIRITUALES 


simi Cordis ManraE pro conversione peccatorum, quae brevi 
tempore fructus salutis per universum orbem tam amplos tam- 
que mirandos protulit, ut nihil simile in annalibus Ecclesiae 
per omnia retro saecula reperiatur. Addite quod nos ipsi Ro- 
mae, anno 1837, experimento didieimus, quam sit in materno 
Marne Corde praesidium effieax et salutare. Scilicet in lue asia- 
tica Romae tum furente, quum ter centum plerique per omne 
tempus quod lues tenuit inter aegros et moribundos interque 
etiam cadavera infecta versarentur diu noctuque, voto nuneu- 
pato in huius purissimi Cordis honorem, patrocinium potentis- 
simum ita sensimus, ut non modo neminem amissum, sed ne 
taetum quidem morbo vel unum e Sociis lugendum habuerimus, 
praeter omnem sane expectationem, ae seeus omnino quam 
alibi aeciderat. Quid autem dieam de potiori etiam Matris opti- 
mae favore, quae tales, inter illa pericula, timidis etiam maxime 
ae trepidantibus Sociis animos indidit, ut nemo fuerit, qui non 
libenter lue tactorum auxilio et solacio sese impenderet ac su- 
perimpenderet, totius Urbis non minore admiratione quam ae- 
difieatione gratique animi signifieatione sollemni. Quam ergo 
Mater clemens et pia, sub immaculati Cordis sui nomine invo- 
cata, in illo perieulo opem tulit, hane in praesenti etiam eala- 
mitate eam allaturam, quidni fidenter speremus? : 

3. Quare, Patres et Fratres carissimi, proximum Cordis 
immaculati festum, quod in dominieam post octavam Assump- 
tionis eiusdem Virginis incidit, ita celebrari a nobis eupio, ut 
huius piissimi eultus promotionem peculiari modo eordi nobis 
esse palam fiat. Sabbato festum praecedente ieiunium praemit- 
tamus. Bona enim est oratio cum ieiunio. lpso vero die festo 
saerum faciant Patres, Fratres coronam recitent, pro prae- 
sentibus Societatis necessitatibus. 

4. Oremus autem, Patres et Fratres carissimi, supplice- 
mus Cordi piissimo, ut Tpsum laudari se a nobis, a Societate 
universa, dignetwr, eamque quamvis adeo imminutam defen- 
dat, protegat, servet, in iis praesertim sedibus in quibus adhue 
subsistere sinitur. Oremus, supplieemus Cordi piissimo, ut So- 
eii omnes, accurata legum nostrarum observantia, beneque me- 
rendo de omnibus deque saneta Matre Ecclesia, Virginis opti- 
mae proteetionem porro promereri contendant. Oremus et sup- 
plieemus Cordi piissimo, praesertim quotquot sumus socii di- 
spersi, ut hoe tentationis ae probationis tempore ad salutem et 
perfectionem nostram utamur, ut fiat nobis cum tentatione pro- 
ventus. Impetret omnibus Mater elementissima constantiam in 
tribulatione, et qui a solitis ministeriis impediti sunt, illis gra- 
tiam imploret bene utendi isto otio, ad animos praeparandos, 
ad reeolenda studia saera, ad orandum prolixius, denique ad 




















^ dut bed udis 





DE SPE EX PRAETERITIS CALAMITATIBUS CONCEPTA 427 


reddendos se magis idoneos divino operi, quando dabitur de- 
nuo in Domini vinea laborare. Si lux mundi esse per ministe- 
ria publiea prohibemur, sal terrae esse per privatam conver- 
sationem verbo et exemplo unusquisque studeat. Nemo diffluat, 
nemo torpeseat, nemo defieiat,... nisi forte sint qui ex nobis 
prodierunt, sed non erant ex nobis. Nam quod ventilabrum sit 
in manu Domini, quod purget aream suam, id non modo no- 
xium non erit Societati, sed optandum maxime w£ et qui pro- 
bati sunt, manifesti fiant in nobis. Horum e numero ut quisque 
sit et esse perseveret, ad Matris Cor piissimum lesuque simil- 
limum semper respiciat, illudque non eolere solum piis precibus 
sed et imitari omni studio conetur. 
Sanetis Sacrificiis me impense commendo, 


Die 24 iunii 1848, 
Vester in Christo servus, 
IOANNES ROOTHAAN 


EPISTOLA 


R:.P..N TONNES RO OUEN 
AD PATRES ET FRATRES SOCIETATIS 


De Spe ex praeteritis calamitatibus concepta 


1. Grande solacium, Patres et Fratres carissimi, afferre 
nobis dignata est divina Bonitas, quum die 21 elapsi Septem- 
bris in basilica Vaticana gaudere nos fecit sollemni beatifica- 
tione B. Petri Claver et paucis diebus post novo nos gaudio 
cumulavit, quum promulgaretur decretum SS. D. N. Papae 
Pii IX, quo declaratum est Martyrium signis et miraculis a Deo 
ita illustratum et confirmatum, ut quandocumque procedi pos- 
sit ab beatifieationem vel eanonizationem Ven. Patris Ioannis 
de Britto Missionarii et Martyris Madurensis, qui et ipse So- 
cietatis est filius. Hace occasione, Patres et Fratres carissimi, 
non possum, quin vobiseum paucis saltem sensa illa communi- 
cem, quae a tempore, quo in domos nostras post saevam procel- 
lam remigravimus, animo meo alte infixa haerent, quaeque ma- 
nifestare per litteras temporis augustiae mihi usque adhue non 
concesserunt. Nune autem, ut id ultra non differatur, inter alia 
et illa plane singularia me incitant, quae in ultimi huius de- 
ereti promulgatione accidisse et ego et alii mecum observa- 
runt. Faeta est haec promulgatio ritu solito sollemniori die 


Mih. V, 18. 


I. Io. , 19. 
Luc. III, 17. 


FoCor XI 19. 


Occasio 


seribendi 








4928 ADHORTATIONES SPIRITUALES 








S. Michaeli saera, in templo hospitii Innocentiani, sub invoca- 
tione huius caelestis militiae prineipis, magno hominum lectis- 
simorum e clero et populo concursu. 





Quid dixerit gra- 2. Deereto a S. R. C. Secretario publice lecto, ego pro 
tias agens summo : guis : ; : : 
Pontifici; more brevi sermone Sanetissimo Patri gratias egi, simulque 


exsultationis nostrae sensa declaravi, quod Deus, qui mortifi- 
cat et vivificat, solidas eiusmodi et caelestes consolationes no- 
bis, eo ipso tempore concedere voluerit, quo tantis tribulatio- 
nibus Societatis fidem probare dignatus est et adhue probat. 
Et postquam dixissem, me in his non posse non agnoscere be- 
nignissimam Providentiam, euius Sanetissimus Pater fidelis- 
simus et tutissimus esset interpretes et instrumentum bene- 
volentissimum, subiunxi verbis a me prius in hune modum non 
praeparatis: Persuasum mihi esse, Deum. Dominum nostrum 
per haec magis magisque animare et excitare nos velle ad ex- 
cutiendam nostram tepiditatem et ad imitanda, vel saltem 
aemulanda egregia fratrum nostrorum maiorum exempla. 

3. Ad hune meum sermonem Sanctissimus Pater, ut est 
eonsuetudo, respondit, sed non eonsueto modo. Respondit enim 
oratione solito longiori, voce alta et sonora, dicens inter alia: 
Illud. Societati Iesu cum Ecclesia commune esse, ut doloris et 
gaudii vicissitudines experiatur, et cursum swwm medias inter 
procellas et tempestates teneat et prosequatur. Tum mihi et 
Societati gratulatus benignissima verba adiecit, quibus nos 
adhortatus est ad constanter exercendas virtutes vocationis 
nostrae proprias: abnegationis scilicet mostri ipsorum, munda 
despicientiae et caritatis. Ad astantes dein conversus : /taque, 

ait, quae Societati dico, ut Patrum suorum vestigiis insistendo 
in coeplis pergat, omnibus, et clero specialiter, dicta velim; 
etenim sine sui abnegatione, sime mundi despicientia non polest 
: stare caritas, nec sine caritate sanctitas. 
E. PH eios Es 4. Postquam verbis ardentissimis has veritates omnibus 
insolito. ineuleasset, SS. Pater mihi, toti Societati et clero universo im- 
b^ oertitus est Apostolieam benedietionem, quam Praelati aeque 
| ac ceteri astantes flexis genibus exceperunt. Haee omnia, uti 
iam dixi, SS. Pater voce firma et incitata protulit, modo, simili 
neçasione et loco, plane insolito. Neque ego solus fui, iterum 
dieo, qui quod in hae Saneti Patris agendi et dicendi ratione 
prorsus erat singulare observarim. Non minus enim ea res 
et alios, qui saepius iam eius modi saeris ritibus interfuerant, 
admiratione affecit. 
In abnegatio- 9. Iam vero, Patres et Fratres earissimi, nostrarum sane 
EO Bn partium esse arbitror, ut quotquot Societatis sumus haee iusta 
versatur totum In- adeo et saneta verba, tam sollemniter a Vieario Iesu Christi 


p! stitutum. MUS Sud ie z : : 
p. nobis ineuleata, gravissime advertamus. Eia enim continent, qui- 





quid Pontifex re- 
sponderit 























DE SPE EX PRAETERITIS CALAMITATIBUS CONCEPTA 429 





bus maxime nobis opus est, ut vocationi nostrae, ut instituto 
nostro respondeamus. Hoe autem totum in his virtutibus ver- 
satur: primum quidem in nostri ipsorum abnegatione et mundi 
despicientia, dein in exercitio caritatis. Immo his virtutibus 
innititur tota praxis evangelii a Christo Domino nobis traditi, 
et a S. P. N. Ignatio practice nobis applieati in suis Exercitiis 
spiritualibus, in quibus tamquam in germine continentur Con- 
stitutiones et Regulae nostrae, quae vicissim variis modis eas- 
"dem virtutes, praecipue vero nostri abnegationem tamquam 
prineipium praetieum et totius aedificii spiritualis fundamen- 
tum, nobis commendant. Qua propria abnegatione deficiente, 
Christus lesus terribilem illam suam denunciat et ingeminat 
sententiam: Nom potest, nom polest meus esse discipulus ... 
Non est, nom est me dignus. 

6. Scitis, Patres et Fratres carissimi, a tempore, quo gra- 
vissimum onus sollieitudinis totius Societatis mihi impositum 
vidi, me voce et litteris ad universam Societatem datis, non ces- 
sasse a eommendanda, quo possem spiritus ardore et inten- 
sissimo studio, maxima hae obligatione, tamquam condicione 
sine qua non possimus tales esse, quales nos velit S. Pater no- 
ster eiusque Institutum. Hoe primis meis litteris de amore So- 
cietatis lesu et Instituti nostri, hoe aliis decursu plus quam 
viginti annorum operosae meae administrationis seriptis lit- 
teris inculcavi. Et quum de Exercitiorum spiritualium. studio 
et usu, et quum recurrente Anno Saeculari Societatis nostrae 
seriberem, et alia quaeumque occasione, vos excitare conatus 
sum ad tantopere desideratam et adeo semper necessariam spi- 
ritus renovationem. 

7. Nune ergo, Patres Fratresque carissimi, quales sumus 
in hae re? Aperte vobis confiteor, spinam cordi meo haerere 
acutissimam, quae me diu noetuque transfigat. Quum scilicet 
procellas illas, quae a pluribus annis impendebant, tandem in 
Societatem nostram, in Italia specialiter, erumpere viderem, me 
ipsum de tantis ealamitatibus eonsolabar, dieens tacitus intra 
me: « Ecce advenit tempus, quo Dominus ipse in nobis omnibus 
renovationem spiritus est operaturus. Ecce accepit ventilabrum 
in manu sua... ecce purgabit aream suam. O! quam speciosa, 
quam renovata in spiritu fervoris, optima hominum aetate di- 
gno, prodibit ex his aerumnis Societas, quando dispersa eius 
membra, illi seilieet Socii iterum coniungentur qui in medio 
tantarum et tam acerbarum vexationum salvi et vocationi suae 
fideles remanserint! » Haec mecum volvens solabar in Domino, 
et fratres nostri, qui me viderunt in variis extra Italiam Pro- 
vinclis, quas adinstar peregrinantis invisere mihi contigit, 
tranquillam, immo laetam fiduciam observare poterant, quam 


Luc. XIV, $8. 
Matth. X, 37. 


Ad quas virtutes, 
iam antea saepe hor- 
tatus, 


ut denuo excitet, 
post saevas procellas, 


Luo, III, 17: 


NI. 


p 
3 
jé 


PUE RES PARIETE DES Se TA les 
ER OR PRE DE, ST PR E oro M 


rs dt 





Re Li) re ds 


side à 


n2 





inquirit quales  si- 
mus in spiritu: fer- 


ventioresne, 





. an minus ferventes; 


AINE ANLE ME CBS AE CN Eee SP pa 





c 7 x - 


T UE 


1 
» 
nd 
1 
i 
; 
e 
is 
| 


* 
d * 


CE DT 


v 







T Tono 


430 ADHORTATIONES SPIRITUALES 





non minus animo alebam, quam extrinsecus quoque manife- 
stabam. 

8. Interea tempestas sedata est, idque longe celerius, quam 
sperari humano modo poterat. Non expletis duobus annis, quasi 
miraculo, in plerasque domos nostras, quas vi compulsi desere- 
re debueramus, remigravimus, iterumque qui post horrendum 
cataclysmum superstites fuimus, eonvenimus. Et quod magis 
mirandum, vehementer desideramur, etiam atque etiam requi- 
rimur, in illis etiam locis ubi paulo ante ipsum nomen nostrum 
implaeabili odio et exsecrationi esse videbatur. Verum enimvero 
una cum tantis causis consolationis et gaudii in Domino, quid 
videmus? Ego quae video, Patres mei et Fratres carissimi, di- 
cam vobis eo animi eandore, quem in conspectu Domini vobis 
debeo, et ob illam fidelitatem, quam dilectissima mater nostra 
Societas, quae mihi vita ipsa millies carior est et esse debet, 
a me requirit. Quid igitur video? quid observo? Video utique 
et observo, non sine exsultantis animi gaudio, non paucos no- 
stros, qui sieuti ante ultimas has calamitates optimo erant in 
Socletate exemplo, homines quales vult, immo quales S. Igna- 
tius formatos in Societate homines esse debere praesumit, Ao- 
mines vere spirituales, vere humiles et prudentes in Christo .. ., 
qui sicuti diebus procellosis tales permanserunt, suae nempe vo- 
eationis semper memores, omni studio, quantum per temporum 
adiuneta lieuit, in promovendo dupliei Societatis fine, propriae 
seilicet et proximorum sanctificatio intenti, ita et nune iidem 
sunt et manent gaudium et corona nostra in Domino. 

9. Ast video etiam et observo ex altera parte esse adhue 
inter nos, nune quoque, postquam vox Domini nos visitantis ita 
intonuit, ut non solum dormientes exeitare ad salutem, sed 
etiam si qui mortui fuissent ad vitam revocare debuisset, esse 
adhue, dico, qui sieuti ante dispersionem erant, nune quoque 
exigui sunt fervoris, exiguae observantiae, et ideo etiam exi- 
guae aedifieationis, sui suorumque eommodorum amantes, pro- 
priae existimationis et vanae hominum opinionis studiosissi- 
mi, reprehensionum et animadversionum a parte Superiorum 
impatientissimi, ad oboediendum difficiles, e quibus quaerendum 
potius : quid. vis ut faciam tibi? quam ut operam suam pro tem- 
pore et: necessitate libere adhiberi sinant. Animadverto inter 
Nostros reperiri (quorum eheu, quamvis pauci forte, immo 
paueissimi sint, non ideo tamen sine acerbissimo cordis do- 
lore memorari possum), qui reduces ex dispersione tales se 


exhibeant quales ante erant: admodum imperfecti, otii magis 


quam laboris eupidi, officiis ab oboedientia sibi impositis eo lan- 
guore fungentes, qui non solum menti Societatis vehementer 
contradicit, sed infaustis quoque quae vivimus temporibus mi- 





DE SPE EX PRAETERITIS CALAMITATIBUS CONCEPTA 431 


nime convenit. Quibus temporibus si quod est in humanis re- 
medium, non alibi quaerendum, quam in ardenti zelo operario- 
rum evangelicorum, qui spiritu Dei repleti, prompti sint ad 
quoseumque perferendos labores, ad quaecumque sacrificia fa- 
cienda, apponentes se murum pro domo Dei, et qui se impen- 
dant et superimpendant pro animabus. O Patres mei et Fra- 
tres earissimi, si hoe spiritu animati essemus omnes, Superio- 
res et subditi, et Praedicatores et Professores et Magistri et 
Scholares et Coadiutores, quilibet in suo gradu et officio, vere 
et proprie intendentes fini vocationis nostrae, nemine quaeren- 
te quae sua sunt, sed quae Iesu Christi: numquid non putatis, 
longe alios fruetus e tantis et tam diversis nostris ministeriis 
fore eolligendos? Et quamvis pauci simus ad satisfaciendum 
laboribus, qui ex omni parte urgent, nonne nihilominus, paucis 
pro multis laborantibus, opera nostra numero etiam amplifiea- 
rentur? Sed heu! nescio quid sit. Timor me subinde incessit ne 
Societas ipsa alieubi partem habeat illius incuriae, illius indif- 
ferentiae, illius defectus zeli industrii, nervosi et efficacis, quem 
defectum in tanto civium, bonorum etiam, numero quasi gene- 
ratim eum dolore animadvertimus, quum interim perversi ho- 
mines in rebus agendis incredibilem et, ut ita dicam, infernalem 
prae se ferant vim et efficacitatem. 

10. Perpendamus, Patres mei Fratresque carissimi, quid 
Ecclesia, quid 1psi homines saeculi a nobis hisce temporibus ex- 
spectent. Et id nobis persuadeamus: si non sumus parati ad 
generosum saerifieium nostri ipsorum, propriarum nostrarum 
delectationum, commodorum nostrorum, verbo, ad sacrificium 
amoris proprii, non possumus esse de semine illorum per quos 
salus facta est in Israel. 

11. Inspiciamus exempla Maiorum Wis t Erant pro- e 
fecto heroes virtutis, et ideo etiam heroes zeli mirum in modum 
fruetuosi. Non ii solum quos aris impositos colimus, sed quam 
multi, quam multi alii iustam nobis rationem tribuunt dicendi: 
Fili Sanctorum sumus! Immo iure credimus, propter Patres 
tantas a Dei misericordias ultra omne meritum nostrum in nos 
diffundi. Tam copiosis autem et tam gloriosis exemplis ecquid 
non moveremur et excitaremur! 

12. Scio equidem, Patres et Fratres carissimi, non posse 
hominem accipere quidquam, nis) fuerit ei datwm de caelo! Scio 
a Deo, dum dona distribuat, non omnia omnibus dari, sed et 
illud seio, liberalissimum Deum dare omnibus affluenter. Scio 
Dei promissionem fallere non posse: Pater dabit Spiritum bo- 
num petentibus se. Quin etiam scio, eum qui hune Spiritum non 
poseat, vel poscendo ea non removeat, quae ne detur Spiritus 
obstent et impediant, seio inquam, talem non aecepturum illum 


quamquam praesens 
tempus maximum 
fervoret postulat; 


Ezech XIII, 5. 
TIS Cor XLI, 15. 


exspeetat ^ Ecclesia 
Dei, 


I. Mach. V, 26. 


et requirunt exem- 
pla Maiorum nostro- 
rum. 


Tob. XII, 5. 


Refellitur obiectio. 
Ioan. III, 27. 





En des poe RUPES RI iuto I At a EA dE NUES 


AT 





aeu ni CT RTS 





Concluditur. 





439 ADHORTATIONES SPIRITUALES 





Spiritum, quem manibus pedibusque repellat, mansurumque 
proinde in miseranda sua mediocritate et ignavia. 

13. O Patres et Fratres earissimi, exsuscitemus nos, et 
benignissimo Deo in novis Beatis nova exempla simul et prae- 
sidia nobis exhibente, multiplieatis intercessoribus, multiplice- 
mus et preces nostras, et preces fundentes in illud simul in- 
eumbamus, ut maiori eum ardore nosmetipsos vineamus. Nos- 
tis enim, illud Vince te ipsum fuisse grande et sollemne axio- 
ma S. Patris nostri, a quo magnus Xaverius illud acceperit, ac- 
ceptumque unice fere suis in Indiarum apostolatu Sociis in- 
culcaret. 

14. Vobis, Patres et Fratres carissimi, generosum hune 
spiritum proprium. Societatis nostrae, ex animo apprecans, 
vestris sanctis sacrifielis et orationibus me commendo, ut eum- 
dem Spiritum mihi, tanto dono maxime indigenti, impetretis. 

Reverendi Patres et Fratres Carissimi, 


Romae, X Octobris M.D.CCC.LI. 


Omnium Vestrum servus in Christo, 
IOANNES ROOTHAAN. 








PUNCTA MEDITATIONUM 


INSTRUCTIONUM SPIRITUALIUM 

















Cum Pater Roothaan amnis 1848 et 1849 exsul complures 
Societatis lesu provincias visitaret, in singulis domibus, ad 
quas venit, Patres et Fratres tanta cum charitate et suavitate, 
tanto cum ardore et fervore adhortabatur, ut memoria eius rei 
ad nostram usque aetatem perduraverit. Multa conservantur 
Lestimonia, scripta, e quibus nonnulla 4n alio huius seriei volu- 
mine, quod. Testimonia Aequalium inscriptum. est, publicavi- 
mus. Liceat unum afferre. Ioseph Dmowski a. 1861 ad R. P. 
Manfredini haec scripsit: « Le visite (del Servo dà Dio) ...fu- 
rono da tutti tenute come uno speciale beneficio di Dio... Le 
sue esortaeioni furono ammirabili ... Fà tanto il suo fervore 
nel dire e tanta profundità dell'evangelica dottrina, che sem- 
brava ispirato da Dio; i suoi occhi pareva che mandassero le 
scintille e le parole sembravano sortire dalla sua bocca infiam- 
mate da quel fuoco celeste che ardeva nella sua mente e nel suo 
Cuore ». ; 

Nec mirum est, multos qui eum audirent, puncta medita- 
honum et instructionum sibi rettulisse. Quarum adnotationum 
cae quae, ut erant ubervus et accuratius factae, una cum ipsius- 
Servi Dei scriptis anno 1891 in lucem editae sunt, aliquantulum 
auctae hoc volumine, mutato ordine, iterum proferuntur. 


Manuscripta in Archivo Postulationis gen. S. I. conser- 
vantwr. 























Exercitia Spiritualia 


scholasticis Collegii Valsensis data 
1-10 Oct. 1848 


Dies 1. 


l.- Fundamentum, fondement de l'édifice de la vie spiri- 
tuelle, de la sainteté et de la perfection; Principium, principe 
d'ou £out découle. 

Importance de cette vérité. Sans elle rien, avec elle tout. 

P. 1. Creatus est... Nous sommes eréés de Dieu... Pour- 
quoi? ut laudet, revereatur. Toujours cela, rien que cela... 
Voilà notre affaire à nous... Qu'est-ce que louer?... 

P. 2. Eique serviens ... salvus fiat: Voilà l'affaire de Dieu. 


II. - Media. 
P. 1. Non pas précisément, ut salvi fiant, mais d'abord w£ 
serviant, laudent. Reliqua ... tout: 1° hors de nous: arbres, 


plantes ... 2? Nous, nos sens, nos facultés. Iei se rapporte le mot 
mystérieux de St Paul: non facio animam meam pretiosiorem 
quam me. Done méme la vie est un moyen pour notre âme en 
tant que distincte de notre àme... 3° Non seulement nous et ce 
qui est hors de nous, mais encore tout ce qui nous arrive, les 
événements heureux et malheureux... Reliqua, tout, tout, ab- 
solument tout: moyens. 

P. 2. Tantum quantum. Règle de conduite: rien de plus, 
rien de moins. 1? Ceux qui servent, les embrasser et s'en servir ; 
2° ceux qui s’opposent, les détester; 3° les indifférents, les mé- 
priser; et c’est ici la base solide et véritable du mépris du 
monde. Bien plus, les choses indifférentes, souvent il ne faut 
pas se contenter de les mépriser, il faut les détester ... Cette 
parole exéerable, qui se répéte aujourd'hui si souvent, le con- 
fortable, les aises, les commodités, nous ne saurions trop les 
détester. Sans doute tout cela devrait être moyen: Scio abun- 
dare et penuriam pati; mais qu'il est bien plus difficile d'en 
profiter comme nous devrions, maintenant que notre nature est 
corrompue ! 


Meditatio 1 
De Fundamento 


Meditatio 2 
De Fundamento 








Instruetio 
De Exercitiis 


438 PUNCTA MEDITATIONUM ET INSTRUCTIONUM 


Cela me plait, cela me déplait, est-ce une raison? Ce qui 
nous déplait étant plus aisément un moyen, avec quel empres- 
sement ne devons-nous pas le saisir? Il faut se mettre la fin 
devant les yeux et puis tirer une ligne droite. Tantum quantum. 
Et méme la mort ne doit pas pouvoir nous empécher de tendre 
à notre fin, puisqu'en l’acceptant avec générosité comme sacri- 
fice de nous mêmes à Dieu, c’est un moyen surexcellent d'arri- 
ver à notre fin. 


Instruetio I. Praefatio. Quelle oeuvre que de donner les 
Exercices spirituels! Saint-Ignaee trouvait à peine parmi les 
premiers Péres de la Compagnie un ou deux capables de les 
donner!... Oeuvre importante, puisque c’est dans les Exer- 
cices que nous devons puiser l'esprit de la Compagnie, comme 
ce sont les Exercices qui l'ont fondée; c’est là qu'elle l'a con- 
servé et qu'elle doit encore le conserver. 

1. Quid sint Exercitia. Ces Exercices sont exercices de 
l'esprit par similitude avec les exercices du corps... Mais com- 
prenons bien la nature de ces exercices de l’esprit. Ce ne sont 
point des exercices de l’esprit par la contemplation spéculative 
de certaines vérités; leur but n'est pas d'enricher notre esprit 
de nouvelles connaissances, non: Exercitia spiritualia, per quae 
homo dirigitur ut vincere seipsum possit, c'est-à-dire la prati- 
tique. Ce sont des Exercices spirituels, dirigés, tendant à la 
pratique. 

Deambulare, ire, currere; c-est là l'image de ce qui se passe 
dans les Exerciees. Il en est qui se promónent, d'autres qui 
marchent, d'autres qui courent; il en est méme qui volent... 
Courir, cela ne dépend pas toujours de nous, quoique nous de- 
vions tendre à courir et méme à voler: quis mihi dabit pen- 
nas?... Mais au moins ne faut-il pas se contenter de se pro- 
mener, il faut marcher. Il est des religieux, qui pendant leurs 
retraites se contentent de se promener. Ils vont à petits pas, 
et puis reviennent sur leurs pas; aussi, aprés plusieurs années 
ils sont toujours dans le même état... ils se sont promenés et 
voilà tout. 

2. Quae media adhibeantur. Ils se réduisent à deux : 1° s'e- 
xaminer ; 2 prier, méditer, réfléchir. 

S'examiner en priant, et méditer en s'examinant, c’est-à- 
dire, en s'appliquant la vérité que l'on médite; voilà la substan- 
ce des Exercices. Chose remarquable! Saint-Ignaee n'est pas 
converti par suite de sa blessure, ni méme par suite de l'appa- 
rition de Saint-Pierre; c’est la lecture réfléchie de la vie de 
Jésus-Christ et des Saints qui a triomphé de son coeur. Oui, il 
est vrai de dire, dans la religion et pour les religieux comme 

















SCHOLASTICIS COLLEGII VALSENSIS 439 


pour les gens du monde: Desolata est terra, quia nemo est qui 
recogitet corde. 

3. Finis. 1°. Se purifier de ses affections désordonnées ; 2°. 
. chercher et connaître la volonté de Dieu. 

1°. Se purifier de ses affections désordonnées. Notre coeur 
s'attache à ce qui lui plait; il repousse ce qui lui déplait... Ce 
n'est pas là une raison d'agir. Ce qui doit régler nos affections, 
ce sont nos voeux, nos Constitutions, la règle de St Ignace... 
Non que les Exercices puissent déraciner complètement ces af- 
fections désordonnées. Non, notre coeur n'est pas wne pierre, 
qui eonserve la forme qu'on lui a donnée une fois; il est de 
terre, et c'est une terre mauvaise, qui pousse sans cesse de 
mauvaises herbes, si le fer n'est pas toujours là pour la purifier. 

2*. Chercher, connaître la volonté de Dieu. Dieu veut nous 
manifester sa volonté; mais il veut que nous fassions effort 
pour la connaitre. D'ailleurs, aprés l'avoir méeonnue si sou- 
vent, méritons-nous de la connaître sans peine et sans la recher- 
cher? Doce me facere voluntatem tuam. 

Cette volonté n'est pas la volonté de Dieu sur notre voca- 
tion. Oh! malheur à celui qui s'arréte à la pensée de revenir 
sur le travail qu'il a déjà fait, et sur cette volonté connue! Oh! 
malheur à celui qui se persuaderait qu'il y a toujours une porte 
de derriére, par laquelle il lui est libre de sortir quand il le 
voudra! Non; cette volonté de Dieu nous la eonnaissons, nous 
nous sommes liés pour toujours, et tout est désormais fini!... 
Mais cette volonté de Dieu, c’est ce qu'il demande spécialement 
de nous dans notre vocation; ee sont les désirs et les pensées 
qu'il nous inspire, et les moyens d’accomplir cette volonté. 

4. Quo animo facienda. Grand coeur ; nous offrir pleinement 
à Dieu, toutes nos facultés, nos sens, tout nous-même, sans li- 
mites... ne pas dire: j'irai jusque-là, et pas au-delà ... oh! la 
sainteté est bonne pour d'autres ete.... Si scires donum Dei, 
ei quis est qui dicit tibi: da mihi bibere! Oh! si nous counais- 
sions le prix des lumiéres que Dieu nous donne dans les Exer- 
cices, et le besoin que nous en avons, oh! nous ne serions pas 
tentés de mettre obstacle à l'abondanee des grâces de Dieu... 
Il en est de la lumière surnaturelle comme de la lumière du so- 
leil, au moyen de laquelle nous n'apercevons plus seulement la 
forme grossiére, et méme les détails des objets, mais qui nous 
montre aussi les poussiéres les plus subtiles, répandues dans 
l'air. Ainsi la lumière surnaturelle qui éclaire notre âme. 

9. Quid amplius requiratur. Conditions que demandent les 
Exercices : 1°. Recueillement extérieur (Annot. 20). 2°. Obser- 
vation des Additions. Souvent on retire point ou peu de fruit 
des Exercices à cause du manque de fidélité à ces petites choses, 





dei és he Lai C VECES PN 


Pa, air RTE a 


es AES t e EN ONT TR I E i p 
CPE TN RER ER DAC ELE TS IN RASA o E NN UE EAD PREVIO 














a] 
E 
À 
+ 
Rd 
du 
A 
S. 
A 
3 
d 
E 





Meditatio 3 
De Fundamento 


Meditatio 4 
Repetitio 


440 PUNCTA MEDITATIONUM ET INSTRUCTIONUM 


auxquelles St Ignace attachait tant d'importance, comme le 
prouve l’Examen particulier, qu'il faut faire sur la fidélité aux 
Additions. 3°. Examen particulier sur les Additions. 4. Recueil- 
lement intérieur surtout. Voilà le grand moyen. Rentrer en soi- 
même, dans son propre coeur, s’y enfermer. 


IIT. - Indifferentia. C'est tout à la fois la conséquence et 
le moyen de mettre en pratique la seconde partie, qui renferme 
la plus haute et la plus sublime perfection: éantum quantum. 
Se trouver au milieu des créatures, qui toutes nous attirent ou 
nous repoussent, et résister à leurs attraits, ou bien ne pas les 
rejeter parce qu'elles nous déplaisent, oui, e'est la plus haute 
perfection. 

P. 1. Ambitus. Saint-Ignace nomme quatre objets, parce 
que ce sont les quatre objets qui dominent dans le monde. Mais 
cela n’empêche pas que cette indiffèrence ne doive s’étendre 
au-delà. Que chacun se place devant sa vie toute entière, et 
qu'il voie ce qui pour lui pourrait être un obstacle. 

P. 2. Rationi consentanea. C'est sans raison en effet que 
nous choisirions quelque chose: la santé ou la maladie... le 
succès dans nos études, le talent... mais, pauvres avaugles, sa- 
vons-nous ce qui nous convient? 

Cette indifférence doit s'étendre méme aux choses de l'or- 
dre surnaturel. Voulons-nous les consolations ou les sécheres- 
ses? Et pourquoi? 

Mais si cette indifférence, si logique et si raisonnable, est 
si nécessaire pour tous en général, pour nous, religieux de la 
Compagnie, il y a un motif particulier qui nous y engage. Nous 
avons fait à Dieu voeu d'Obéissanee; or ne devons-nous pas 
aprés eela nous abandonner entiérement à la charité trés-fidéle 
de Dieu, fidelissima Domin? caritas, comme dit Saint Ignace? 

P. 3. Fructus. Elle donne la paix, le calme, la tranquillité. 
Le moyen pour arriver là, c’est le vince teipsum de Saint Igna- 
ce, et que Saint François-Xavier répétait sans cesse, parce que, 
disait-il, je n'ai pas appris autres chose de notre Pére Ignace. 


IV.- Repetitio. Finis. 1*. Combien il est raisonnable et juste 
que je serve Dieu. Je suis de Dieu, qui m'a tout donné et me 
conserve sans cesse; done il est juste et raisonnable que je 
m'applique tout entier au serviee de ce bon Maitre. 

2°, Qu'est-ee que servir Dieu? Servir Dieu, c’est faire sa 
volonté et non la mienne, cette volonté qui ne signifie rien, qui 
ne vaut rien, qui est toujours en opposition avec la volonté de 
Dieu. Or, eette volonté de Dieu se manifeste par les comman- 
dements positifs, qui obligent sous peine de péché mortel ou 








SCHOLASTICIS COLLEGII VALSENSIS 441 





véniel; par les inspirations particulières; enfin par les évène- 
ments heureux ou malheureux, que Dieu veut ou du moins 
permet. 

En me soumettant, je me sauve; et comme je suis ap- 
pelé à un service plus parfait que le simple chrétien par là 
aussi je suis appelé à un plus haut degré de bonheur. 

3°. Comment dois-je servir Dieu? Avec patience, en répri- 
mant mes passions, et surtout mon amour-propre et ma sen- 
sualité. Par ce combat constant, j'arriverai à servir Dieu par 
tous les événements méme fâcheux, avec facilité; et par la pra- 
tique et la fidélité à la grâce, je parviendrai méme à les accepter 
avec amour et avec joie, en quoi consiste la plus haute per- 
feetion et la sainteté. 

Media. 1*. Tout est moyen: reliqua... tout ce qui est de 
moi et en moi, sans être moi; mes sens, mes facultés, ma vie, 
mon temps... tout cela. Done, à plus forte raison, tout ce qui 
est hors de moi, et même les événements, quelque fácheux qu'ils 
puissent étre. 

2°, Comment dois-je user de ces moyens? tantum quantum : 
rien de plus, rien de moins. Ne compter pour rien l’attrait ou 
la répugnanee. Imiter l'ouvrier, qui ne regarde dans l'usage 
qu'il fait de ses outils que leur aptitude à tel ou tel ouvrage, 
et non leur beauté extrinséque. 

Indifferentia. L’indifférence, moyen pour arriver à ce qui 
précède, c’est-à-dire, à l'emploi et à la perfection de l'emploi 
des moyens. Tel religieux est arrété par une montagne, tandis 
que pour un autre, qui a l’indifférence, cet obstacle est simple- 
ment un peu de sable. 

1*. Sa nécessité: je suis aveugle; je ne dois pas choisir ce 
que pe ne connais pas. 

2*. Son universalité : reliqua ... 

3°. Ses fruits : paix, contentement ... Moyen: Vince te ip- 
sum... Jésus-Christ l’a dit: abnega temetipsum : qui non ab- 
negat semetipsum, non potest meus esse discipulus. Ces vérités 
sont elaires à la raison, mais ne nous bornons pas à cette vue 
de la raison. Prions Notre-Seigneur de les imprimer profon- 
dément dans notre esprit, et surtout dans notre coeur. 


Dies 2. 


I.- Triplex Peccatum. Nous avons eonsidéré notre fin. Rien 
iei-bas ne peut nous en séparer, si ce n'est le péché. 

Dans cette première semaine, St. Ignace se propose d'exci- 
ter en nous le regret de nos péchés passés, afin de nous faire 
commencer une vie toute nouvelle, et les trois exercices fonda- 


Meditatio 1 
De triplici peccato 








MT" 


* 
ms 


Ji us Le E LCS ner iar cay oce 








bk up und aie PT AU NU PT 


NEP ERGO, WEAR RARE RET ER E CAPE RE Efe LUND e EIS ATE VU SE a NC NITE E YE RS II UT er Pt S LAE es 





442 PUNCTA MEDITATIONUM ET INSTRUCTIONUM 





mentaux de cette semaine concourent admirablement à ce ré- 
sultat. Le premier excite la confusion, le second la haine et la 
détestation du péché, le troisiéme le ferme propos: trois cho- 
ses qui ensemble constituent la contrition parfaite. 

N. B. Faire une attention spéciale à ne pas abandonner un 
point sans s'en étre bien nourri. 

P. 1. Peccatum Angelorum. Ces créatures, autrefois si par- 
faites, ne savent plus mainenant que hair, et aussi elles ne sont 
dignes que de haine. Leur volonté, autrefois si parfaite, est 
maintenant aussi perverse qu'elle puisse l'étre. Or sur cela trois 
réflexions : 

1°. Quelle est la malice du péché, puisque Dieu a créé l'en- 
fer tout exprés pour les pécheurs? 

2*. Quelle est la sévérité de Dieu, et la rigueur de sa justice? 

3°. Que le pécheur se laisse entraîner facilement à la révolte 
contre Dieu! 

Or, ee péché que Dieu déteste et punit si sévérement, com- 
bien de fois ne l'ai-je pas eommis!... 

Et quand je ne l'aurais commis qu'une seule fois, je de- 
vrais étre ce que sont les Anges rebelles, cette sévérité de la 
justice, je devrais la subir... Done confusion et honte de moi- 
même, qui ai pu me rendre si coupable. 

P. 2. Peccatum Adami. 1° Quel changement, aveuglement 
et endureissement! Quand Dieu l'appelle pour lui demander 
compte de ses péchés, on voit par ses réponses qu'il ne com- 
prend pas son état, et qu''il ne déteste pas son crime. Oui, voilà 
l'effet du péché... de plonger l'àme dans un état d'aveugle- 
ment et d'endureissement qui la rend comme indomptable. Elle 
ne peut désormais ni se reconnaitre, ni se détester et détester 
ses fautes, si l’infinie miséricorde ne vient la retirer de cet état 
pitoyable. 

2° Quels effets et quelles suites... ! Punition d'Adam... 
malheur de sa postérité ... et malgré la mort de Notre Seigneur 
perte éternelle de tant d'infortunés, qu'entraine au fond des 
enfers la malheureuse pente que nous avons au mal depuis cette 
faute. | j 

Voilà done 1? ce que je suis comme fils d'Adam: aveugle, 
endurci, ne reconnaissant pas et n'avouant pas mes fautes; 
2 ce que je devrais être sans la miséricorde de Dieu: destiné 
à rouler de péché en péché jusqu'au plus profond des abîmes ... 
Que sera-ee done si j'ajoute mes propres péchés si nombreux, 
à celui dont j'hérite en naissant?... Et qu'aurais-je été, si la 
miséricorde de Dieu...? Done, confusion et honte. 

P. 3. Peccatum unum. Voilà cette âme qui est dans l'en- 











SCHOLASTICIS COLLEGII VALSENSIS 443 


fer... Quelle éternelle confusion pour elle! Quelle ne doit pas 
étre ma propre confusion, puisque j'ai si souvent... 
Colloque à Notre-Seigneur crucifié. 


II. - Peccata propria. Dans le premier exercice Saint Ignace 
nous indiquait que le fruit à en retirer était la honte, la con- 
fusion de nous-mêmes. Dans le second il veut que nous deman- 
dions de plus la douleur de nos péchés. Nous devons nous ap- 
pliquer à répandre des larmes, au moins intérieures, quoique 
des larmes extérieures en cette matiére ne seraient pas dé- 
plaeées. 

Appliquons-nous à nous pénétrer de plus en plus de la con- 
fusion de nous-mêmes, laquelle naítra de la eonnaissanee plus 
approfondie, que nous aurons de nous. Le mépris nous est d'au- 
tant plus nécessaire que nous travaillons davantage à devenir 
parfaits. C'est le sel qui conserve nos vertus; c’est le lest qui 
fait équilibre à la cargaison d'une partie du vaisseau. Tout le 
travail de la perfection se réduit à s'élever vers Dieu, pour 
s'unir à lui, et à descendre en nous-mémes, pour nous connaitre 
et nous mépriser. Voilà pour le second prélude. 

P. 1. Il ne s'agit pas ici de faire un examen détaillé de sa 
conscience, comme pour se préparer à la confession; il est tout 
simplement question d'avoir une connaissance générale de ses 
péchés passés, afin de s’exciter à la contrition. Et particuliè- 
rement pour ceux qui, dans le monde auraient eu le malheur 
d'être engagés dans une habitude vicieuse contre la sainte vertü, 
qu'ils se gardent de remuer cette boue. 

Au surplus il ne faut pas seulement se rappeler quelques 
péchés mortels, mais encore quelques-uns des véniels. Car, en- 
core que, par un mystére le péché véniel ne nous rende pas en- 
nemis de Dieu, il n'en est pas moins une désobéissanee à Dieu, 
que par notre fin nous sommes obligés de servir. 

P.2...8...4... Pénétrons-nous de ce sentiment, que par 
suite de notre péché nous avons donné à toute la nature le droit 
de se révolter contre nous. Il est rapporté au livre des Rois, 
que lorsque David était poursuivi des insultes du malheureux 
Séméi, le fidéle Abisai s'éeria: Quis est iste canis mortuus ... 
ibo et amputabo caput eius. L'indignation d'Abisai était sans 
doute bien légitime, mais combien davantage l'est celle des An- 
ges contre le pécheur! Saint François de Borgia était bien pé- 
nétré de ee sentiment, lorsque reneontrant des boeufs sur la 
route, il eroyait que ces animaux devaient se jeter sur lui; ou 
encore que les ouvriers devaient sortir de leurs boutiques et 
venger sur lui les injures qu'il avait faites à Dieu. 


Meditatio 2 
De peccatis pro- 
priis 








Instructio. 


De Additionibus. 


444 PUNCTA MEDITATIONUM ET INSTRUCTIONUM 


Colloque. Remercier Dieu de ses bienfaits. Confitebor tibi, 
Domine,... quia eruisti animam meam, ex inferno inferiori. 


Instruetio II. De Additionibus. Ces Additions ne regardent 
pas seulement le temps des Exercices, mais toute la vie. 


Additio 1. Son utilité est inexplieable. Cette pensée qui 
termine la journée, est comme la cendre que l'on met le soir 
sur le brasier. Le matin il n'y a plus qu'à remuer, et le feu est 
tout prét. 

Additio 2. Pourquoi la première pensée doit-elle être rela- 
tive à la Méditation? Afin de nous mettre tout de suite en rap- 
port avec la vérité que nous allons méditer, et afin de nous en 
mieux pénétrer. 

(Sur les deux premiers exercices en particulier). Dans le 
premier exercice, c’est un sentiment de honte et de confusion 
qui doit nous pénétrer ... Ce sentiment nous convient, et il de- 
vrait nous accompagner partout et toujours... oh! que les 
fruits en seraient précieux! De combien de fautes ne nous pré- 
serverait-il pas? comme il nous pousserait à servir Dieu fidè- 
lement! ... Oui, ce sentiment de confusion est le nôtre. De com- 
bien de bienfaits n'avons-nous pas abusé?... Nous ne nous 
rappelons pas assez souvent les bienfaits de Dieu; nous pas- 
sons trop légérement là-dessus... Et cependant deux fois le 
jour Saint-Ignaee nous ramène aux bienfaits de Dieu (Créa- 
tion, Rédemption, Vocation). Quels bienfaits et combien d’ac- 
tions ne renferment-ils pas?... Oui, eonfusion... A la Sainte 
Messe n'est-ce pas le sentiment qui domine dans les paroles 
que nous pronongons? Nous parlons du peuple avec respect et 
de nous avec humilité. Sans ce sentiment de confusion, comment 
animer les paroles du sentiment qui leur convient? 

Dans le second exercice Saint Ignace nous recommande de 
nous répéter que nous sommes « de grands pécheurs », et de 
nous représenter comme « des eriminels que l'on conduit à la 
mort ». Cette double pensée est bien vraie. D'abord grand pé- 


cheur; tous, même ceux qui auraient conservé leur innocence 


baptismale. D’abord celui qui a conservé son innocence baptis- 
male a un motif de plus de s'humilier; car cette conservation 
est l'oeuvre de Dieu et non pas la sienne. De plus, est-ce qu'un 
seul péché véniel ne suffit pas pour se dire grand pécheur? Et 
le péché véniel est-il done si peu de chose? Si Dieu n'en eût 
prévenu les suites, et ramené au droit chemin, que serait-il ar- 
rivé? Le service de Dieu est une ligne droite; le péché véniel 
se détourne de cette ligne droite. Or, une ligne qui se détourne 
de la ligne droite, ne la doit jamais plus rencontrer; plus on la 
prolonge, plus elle s'en écarte... Or en nous, nous devons con- 


ORE MORENO TI EIE DIE DIR RE P Re à Cd éd ae A S 





PT 
Se tre à 


à 
1 





NP 7 Tee DR OST TERT Y eg. 


PW v" 








SCHOLASTICIS COLLEGII VALSENSIS 445 





sidérer ce qui est de nous, et non ce qui est de Dieu (St Louis 
de Gonzague). 2°. Enchaîné comme un eriminel. Pierre d'Avila 
disait au prétre qui l'assistait à son dernier moment: « Mon 
père, conduisez-vous envers moi comme vous feriez avec un cri- 
minel condamné à mort et que vous conduiriez au supplice ». 

Additio 3, 4, 5. Ne pas commencer la méditation, sans sa- 
voir ee que l'on va faire, et devant qui l'on doit la faire. 

Additio 6, 8. Hors des Exercices, rire modéré. Quoi qu'on 
dise que l'on n’a jamais vu Notre-Seigner rire, cependant je me 
représente ce bon Sauveur, le sourire toujours sur les lévres. 

Eloigner les pensées étrangères. Media ad finem ... Rap- 
pelons-nous l'importance de la méditation. Saint-Augustin dit 
quelque part: Anima meditabunda, initium sapientiae. 

Additio 7, 9. Jour, obseurité. Saint-Ignace attribuait beau- 
coup d'efficacité à l'obseurité pour produire la componction. 

Additio 10. Pénitences. La Pénitence est nécessaire pour 
le succès des Exercices. Il semble que nos premiers Pères aient 
retiré d'autant plus de fruit des Exercices de Saint-Ignace, 
qu'ils se sont plus rapprochés de ce que pratiqua Saint-Ignace 
lui-même (Ex. P. Lefèvre). 

Mais ce serait une erreur de eroire que dans la Compagnie, 
parce que la règle ne commande rien en ce genre, on puisse ar- 
river à la perfection du Jésuite sans pratiquer quelque péni- 
tence. Qui de nous n’a pas: 1° à satisfaire pour le passé? 2° à 
obtenir des grâces? 3° à dompter la nature? Or, la règle que 
donne Saint-Ignace est souverainement digne de remarque : Quo 
magis ac magis (subtrahitur de conveniente) eo melius, sans 
toutefois léser la nature. D’après cela nous aurions plutôt à 
craindre de n’en pas faire assez, si nous n’avions pas l’obéis- 
sance pour nous régler, avant, pendant et après les Exercices. 


IIL - Repetitio. Triplex Colloquium. L'éloignement du 
monde. Quelquefois, quand nous avons quitté le monde, le 
monde nous suit en religion, il entre après nous par quelque 
porte. Nous surtout, dans notre vocation, nous sommes sortis 
du monde par une porte; mais nous devons y entrer par une 
autre, qui est celle du zèle. Il faut done bien prendre garde que 
nous n’y soyons pas pris, et pour cela demander bien cette 
gráce de l'éloignement du monde. 

Ces gráces, que nous demandons dans les Colloques, ce 
ne sont pas des gráces extraordinaires, comme d'étre assis à 
la droite de N. S., de sorte qu'il puisse nous dire: nescitis quid 
petalis; mais ce sont des grâces nécessaires. Nous sommes done 
sûrs de les obtenir par la promesse de N. S. Dabit spiritum 
bonum petentibus se. 





Meditatio 3. 
De tripliei Collo- 
quio. 














Meditatio 4. 
De Inferno. 


446 PUNCTA MÉDITATIONUM ET INSTRUCTIONUM 


IV. - Infernus. Le but de cet exercice n'est pas tant d'ex- 
citer dans le coeur le regret de nos fautes, que de fortifier en 
nous la résolution de ne plus pécher. 

On ne peut pas assez vivre, et on ne vit pas assez dans la 
crainte de l'enfer. Sans doute par la miséricorde de Dieu nous 
avons moins de dangers à courir...... D'ailleurs si, par un 
commandement exprés, Dieu nous ordonne d'espérer le ciel, 
il ne nous ordonne pas moins de craindrel'enfer..... et ce com- 
mandement nous a été fait implicitement, quand Jésus-Christ 
dit à ses disciples: Vobis dico, amicis meis: timete ewm qui 
potest et corpus et amimam perdere in gehennam. De plus, il 
n'est pas de personne, pour sainte qu'elle soit, qui ne se trouve 
quelquefois dans des positions critiques, où la crainte de l'en- 
fer devient salutaire. Et puis que de martyres, qui ont soutenu 
leurs combats par la pensée de l'enfer!...... Aussi demandons 
nous l'éloignement de ce malheur au Salve Regina; dans les 
Litanies des Saints: a morte perpetua; à la Sainte Messe: ab 
aeterna dannatione nos eripi .... 

Les Points principaux de cette méditation sont les, 1, 2 et 5. 

P. 1. Videre. 1°. Quel est l'état des damnés? En tout sem- 
blables aux démons, ne sachant que hair et ne méritant que 
d'étre hais. 'Tristesses, ennuis, pensées affreuses, remords 
déchirants. 2°. Leur nombre ..... des gens de toutes condi- 
lions il y a des prêtres, des religieux, et même de ceux 
qui étaient autrefois dans la Compagnie, tous confondus ensem- 
ble sous cette dénomination commune : maledicti .... Autrefois 
peut-étre ils étaient bien fervents, jusqu'au serupule peut-étre... 
puis la &iédeur, le relâchement, s'est emparé d'eux. — Consi- 
dération, qui doit nous remplir d'une sainte crainte pour nous 
qui sommes maintenant dans la Compagnie. Beaucoup en sont 
sortis; que sont-ils devenus? La fin de plusieurs donne bien des 
eraintes pour leur salut éternel. 

P. 2. Audire. C'est ce point qui faisait sur Saint Ignace 
la plus vive impression. 

P. 3.4. Olfacere, Gustare. — Ces imaginations seront un 
jour des réalités. 

P. 5. Tangere. Certitude du feu de l'enfer; intensité, éter- 
nité de ce feu. 

Colloque à N. S. J. C. L'effet propre de ce colloque est de 
renouveler l'amour de Dieu et le regret de ses fautes par 
l'amour. 











hA 
iM We 





PUNCTA MEDITATIONUM ET ÍNSTRUCTIONUM 447 





Dies 3. 


Saint Ignaee ne plaee pas d'autres méditations pour la 
première semaine que celles des péchés et de l'enfer. Cepen- 
dant méme de son temps, fondé sans doute sur son exemple 
et ses enseignements, on ajoutait des méditations sur les fins 
dernières de l’homme. En effet, il ne suffit pas de détester 
le péché, il faut encore prendre les moyens pour le détruire, en 
un mot, se détacher de tout ce qui nous a portés et peut nous 
porter encore au péché. C'est dans ce but qu'il faut méditer 
les sujets suivants. 


l Mors. Homo vero, cum mortuus fuerit et nudatus atque 
consumptus, ubi quaeso est? (Iob. 14, 10). 

P. 1. Nudatus. L'homme sera dépouillé par la mort de ses 
biens, de ses affections, et surtout de cette estime, qu'il recher- 
che si fort. Que lui fera alors l'estime des hommes? ... Il n'en 
jouira pas ...! 

P. 2. Consumptus. Le corps, que l'on ménage tant, sera 
pâture des vers. 

P. 3. Ubi est? Lorsqu'un homme meurt, les hommes d'or- 
dinaire s’inquiètent peu de son âme; et cependant cette âme 
est devant le tribunal de Dieu, chargée de la responsabilité de 
ses aetes...! 

Quand on se couche le soir, regarder son lit comme son 
sépulere; se mettre dans les dispositions où l'on voudrait être 
au moment de la mort, et répéter avec piété ces paroles des 
Complies: noctem quietam et finem perfectum concedat nobis 
Domnus omnipotens. 


II. - Judicium, particulare. Statutum est hominibus semel 
mori, post hoc autem iudicium. Hebr. 9, 27. 

Praeludium 2: demander la grâce de connaitre l'importan- 
ce du jugement, de le craindre, et de s’y préparer. 

P. 1. Judex. Notre-Seigneur Jésus-Christ. Il est bon, mi- 
sérieordieux, mais aussi il est juste. Qualem. te invenero, talem 
te iudicabo (*), paroles que lui attribue la tradition. 

P. 2. ludicium. Tout sera examiné: bienfaits, grâces re- 
eues, péchés ... péchés d'ignoranee, d'oubli, de dissipation... 
Je me flattais peut-étre que ces péchés m'étaient remis depuis 
longtemps... Je eomptais peut-étre sur mes bonnes oeuvres, 
comme si elles n'avaient pas été gátées par la vanité et l'amour- 


(1) Apud S. Iustinum in Dialogo cum Tryphone. 


Meditatio 1. 
De Morte. 


Meditatio 2. 
De Iudieio Part. 








AER MESS T P ASSI IR PL S e EE IS TO OR EARN 





re. ie de ova a C o t 











x lk 
: 
| 


Instructio. 
De Regulis Mode- 
stiae. 


448 SCHOLASTICIS GOLLEGII VALSENSIS 





propre ... Premons y garde, un Jésuite doit compter avec l'esti- 
me des hommes, et cela même lui rend plus difficile d’agir avec 
pureté d'intention. Prenons pour modèle de l'examen de notre 
conscience, l'examen que Jésus-Christ nous fera subir en ce 
moment. 

P. 3. Sententia. L'Enfer pour un péché mortel... Le Pur- 
gatoire pour un péché véniel... Quel malheur que être séparé 
de la présence de Dieu! 

Colloques à Jésus et à Marie. 


Instruetio III. - De Regulis Modestiae. Comme on apprend 
ces Règles aux Noviees, et que pendant tout le Noviciat on 
les forme sur ees Régles, on pourrait croire qu'elles ne sont 
pas trés-importantes, et qu'elles ne sont faites pour les vété- 
rans; mais nous savons qu'elles sont le fruit des larmes et des 
prières de notre saint Père, et le fruit de ses contemplations. 
Il me semble que c’est à force de contempler Notre-Seigneur, 
qu'il est parvenu à nous en tracer un si parfait portrait dans 
ees régles de Modestie. Si l'on recommande ces Régles aux No- 
viees, ce n'est pas seulement pour qu'elles servent à corriger 
leur extérieur, mais c’est surtout parce qu'elles servent admi- 
rablement à former l'esprit intérieur; cette contrainte exté- 
rieure sert beaucoup au recueillement. Et nous avons besoin de 
cette mortification pour parer les coups qui nous viennent du 
monde; de cette mortifieation qui tient en bride nos yeux, nos 
mains, tous nos sens. 

Magni momenti sunt. Ces Régles de la Modestie sont im- 
portantes: 1° pour être bien avec Dieu; 2° pour être bien avec 
les hommes... | 

Pour être bien avec Dieu; car la violation de ces Règles 
ouvre la porte non-seulement à beaucoup de défauts et d’im- 
perfections, mais je dis aussi à des péchés et à des vices. 
Croyez-moi; je parle de science expérimentale, acquise par 44 
ans de vie religieuse et 19 ans de Généralat: la violation de 
ces règles peut avoir les suites les plus graves. Qu'est-ce qu'il 
y a de plus grave pour nous que nos voeux? Or, l'observation 
du second de nos voeux a besoin de ces règles. Notre saint 
Pére, qui est diffus sur les autres matiéres, est laconique sur 
la sainte vertu; il dit seulement que nous devons en cela imiter 
les anges. C'est qu'on ne peut pas être chaste à-demi. Mais il 
indique ensuite les moyens de pratiquer cette sainte vertu, et 
ce qu'il dit, ce sont précisément nos régles de Modestie. La vio- 
lation de ees régles améne la dissipation, et la dissipation nous 
expose aux plus grands dangers; je le répéte: j'en ai l'expé- 





SCHOLASTICIS COLLEGII VALSENSIS 449 








rience depuis 44 ans que je suis religieux, et 19 que je suis 
Général. 

Vous avez vu des Saints qui pouvaient dire: je ne crains 
pas la vanité; d’autres en plus grand nombre: je ne crains 
pas l’avarice; il n’y en a jamais eu un qui ait pu dire: moi, 
je ne crains pas les tentations contre la sainte vertu; si quel- 
qu'un le disait, il serait perdu. Etre chaste, mes chers Frères, 
cela n'est possible, tant que nous portons ee corps corrompu, 
gâté entièrement par le péché, qu'avec une grâce trés-misericor- 
dieuse de Dieu, et pour mériter cette grande miséricorde, il nous 
faut nécessairement veiller sur nos sens et observer nos régles 
de la Modestie. 

2°. Mais cela est encore important pour être bien avec les 
hommes. Pour traiter avec le prochain nous avons besoin d’hu- 
mihté et de charité; c’est ce que ces règles nous apprennent. 
Si ces règles étaient bien observées, nous serions d’abord entre 
nous autres pleins de bienséance, et aussi avec le prochain. Il 
arriverait ce qu'on voyait dans nos anciens Pères. Nous appre- 
nons par le Pére Lallemant qu'ils observaient si bien la Mo- 
destie, qu'un Frére Coadjuteur de la Compagnie aurait sur- 
passé pour les bienséanees la finesse des courtisans. C'est que 
ces régles nous apprennent à nous géner, et celui qui ne veut 
pas se gêner, ne pourra jamais être bienséant. Ces règles se- 
raient done utiles pour le prochain et entre nous pour nous 
édifier; ear nous sommes une Société, une Congrégation, pour 
nous aider mutuellement à servir Dieu. 

Il serait bon de faire son Examen sur ces règles de la 
Modestie. Sur ces choses extérieures, si nous avons une bonne 
volonté, en deux semaines nous pouvons nous corriger. Ce n'est 
pas comme quand il s'agit de l'intérieur; alors nous pouvons 
y mettre des années; mais dans ces choses extérieures, si aprés 
deux semaines nous ne sommes pas corrigés, je puis dire, sans 
jugement téméraire, que nous ne voulons pas. Mais alors, sans 
la volonté bien résolue, l'examen devient une pure cérémonie. 


III. - Judicium universale. Le but de ce dernier exercice 
est de confirmer en nous les dispositions, que la grâce peut y 
avoir mises. Rien de plus propre en effet à confirmer en nous 
la détestation du péché, le mépris du monde et de ses vanités, 
que le spectacle de la dernière scène de ce monde qui passe com- 
me une figure. 

P. 1. Consummatio. Un feu dévorant consumera tout, jus- 
qu'aux temples de Dieu. Consolons-nous done au milieu des 
pertes que nous éprouvons, à plus forte raison ne nous atta- 
chons pas à ces biens périssables. 


29 


Meditatio 3. 
De Iudieio Univ. 





Meditatio 4. 
De Ps. Miserere. 


450 PUNCTA MÉDITATIONUM ET INSTRUCTIONUM 





P. 2. Resurrectio. Quelle magnificence de puissance ... .! 
Surgite, mortui, venite ad iudicium! Malheureux ceux qui ne 


erurent pas à la résurrection.... Heureux ceux qui comprirent 
ces paroles: Exspecto resurrectionem mortuorum ... Exspe- 
elonc cul 


P. 3. Separatio bonorum et malorum. 

P. 4. Adventus Domini. Quand Notre-Seigneur fut interrogé 
par Caiphe, il répondit: 4modo... videbitis Filiwm hominis 
venientem. Amodo ...! parce qu'en effet tout ce qui passe est 
bien court; quel triomphe pour Notre-Seigneur! Levate capita 
vestra, quia appropinquat redemptio vestra. Apparition terri- 
ble pour les impies ...consolante pour les justes! Jésus-Christ 
nous dit: Vigilate ... ut digni habeamini... stare: être debout, 
à nous, qui après avoir renoncé à tout, composons la cour du 
prince, du juge, et sommes, comme les apôtres, destinés à juger 
les tribus d’Israël. 

P. 5. Iudiciwm. Quelle confusion d'une part, et quelle con- 
solation de l'autre! Ponet partem eius cum hypocritis; alors 
aussi il manifestera la conscience de ceux qui le servaient ficte. 
Quand quelqu'un sort de la Compagnie, on se demande: com- 
ment cela se fait? Rien ne paraissait au dehors; les Supérieurs, 
tenus au secret, ne pouvaient pas sonner de la trompette pour 
dire: Voyez! Mais alors...! 

P. 6. Sententia. Tous les titres ont disparu. Il n'en reste 
que deux: Venite benedicti, discedite maledicti! La sentence, 
une fois prononcée, s'exécute aussitôt. 

Confirmons-nous par ces considérations : 1°. dans la haine 
du péché; 2°. dans le mépris absolut des choses du monde qui 
passe; 3°. dans le ferme propos de ne plus pécher. Disons à 
Dieu: Ne perdas cum impiis animam meam! Quelle honte pour 
un religieux, pour un Jésuite, de se trouver avec la canaille...! 


IV. - Ps. Miserere. 

Novate vobis novale et nolite serere super spinas (lerem. 
4, 8). Cela indique l'ordre des exercices de Saint Ignace. Si 
chacun faisait la retraite en particulier, il devrait s'arréter 
sur la premiére semaine jusqu'à ce qu'il fut pénétré assez vi- 
vement de l'horreur du péché; car on comprend que les consi- 
dérations sur l'imitation de Jésus-Christ et sur la perfection 
sont une semence précieuse, qu'il ne faut pas jeter sur une 
âme qui n'est encore débarrassée du péché. Mais parmi des 
religieux, parmi vous autres, on doit avoir une confiance cer- 
taine que les exercices de la première semaine ont assez produit 
leur effet, et que s'il restait quelque chose à faire, l'amour de 
Notre-Seigneur vous tiendrait lieu du feu, qui achéverait de 








SOHOLASTICIS COLLEGII VALSENSIS 451 





consumer toutes les affections au péché, et dessècherait les mau- 
vaises humeurs, qui empéchent le cours de la gráce. Pour la 
dernière méditation de la première semaine, je vous propose 
de méditer selon la seconde maniére de prier le beau pseaume 
du prophète pénitent: Miserere mei. 

Miserere mei... secundum magnam ... Elle est bien gran- 
de, la misérieorde de Dieu. La parabole de l'enfant prodigue 
elle-méme est infiniment au-dessous de la vérité. Notre-Seigneur 
a dà observer dans cette parabole certaines lois de convenance, 
comme dans les similitudes, une certaine vraisemblance. C'est 
bient beau de voir le pére de l'enfant prodigue le recevoir dans 
ses bras avec tant de miséricorde, mais que serait-se, s'il avait 
suivi son fils dans ses égarements, dans ses désordres et dans 
sa misére; si on l'avait vu, lorsqu'il était si malheureux, lui 
criant à l'oreille: Reviens, mon fils, reviens à la maison; ne 
vois-tu pas comme tu es misérable?... Dieu fait pourtant comme 
cela; e'est que l'enfant prodigue pouvait bien tout seul voir 
son triste état, mais sans la grande misérieorde de Dieu, mes 
Révérends Pères et mes trés-chers Frères, nous ne pouvions 
ni sentir le malheur de notre péché, ni avoir la confiance d'ob- 
tenir le pardon, et sans cela nous ne pouvions pas revenir à 
Dieu. 

Et secundwm multitudinem ... La miséricorde de Dieu est 
infinie, mais l'applieation à chacun ne l'est pas et ne peut pas 
l'étre, et les commisérations de Dieu sont comme les actes de 
sa miséricorde, qu'il multiplie selon les desseins et la mesure 
de sa bonté pour nous. Voilà pourquoi David demande à Dieu 
une multitude de commisérations. 

Et cette prière miserere me, doit être de toute notre vie. 
La misérieorde de Dieu sera toujours au-dessus de toutes les 
grâces, que Dieu peut nous faire, misericordia tua super vitas; 
au-dessus de tout ce qu'on appelle vie. Super vitas, non seule- 
ment du corps, mais de l'àme, au-dessus d'une union particu- 
liére avec Dieu, de l'état de grâce, des plus grands dons. 

La miséricorde de Dieu est plus que tout cela. Si nous 
l'avons, elle nous suffit. Nous avons un bon motif de demander 
à Dieu cette grande miséricorde. C'est ce péché dont nous avons 
hérité d'Adam et que nous n'avons pas fait, mais dont nous 
subissons les conséquences, et qui nons a remplis d'infirmités 
et de passions: ecce in iniquitatibus conceptus sum. 

Et spiritum sanctum tuum ... L'esprit de sainteté qui nous 
sépare, au lieu que le péché nous rapproche des impies, de cette 
malheureuse masse des damnés. C'est ce que dit le mot: spiri- 
ium sanctum. 














"ALT. 


ay tn 


PECES VEIT 
PU D 


PERSE E eL 


M. 


| 





Meditatio 1 et 2. 
De Regno Christi. 


452 PUNCTA MEDITATIONUM ET INSTRUCTIONUM 





Spiritum rectum innova in visceribus meis. Le pécheur est 
entortillé, il n'est pas droit. Voyons l'exemple de ce saint pro- 
phéte, lorqu'il fut tombé dans le péché, il s’embrouille; voyons 
comme il est fou. 

Et spiritu principali confirma me. Cet esprit de sainte 
dilatation dans le Seigneur; cet esprit principal, qui domine 
toujours, qui règne dans toutes les vicissitudes, qui s’élève com- 
me l’arche sur les eaux du déluge. 

Le reste du psaume parle de zèle. Cela nous convient à 
nous, qui sommes appelés par notre vocation à travailler au 
salut des autres. Mais on voit comment David, le saint Pénitent, 
est aussitôt porté là par son esprit de pénitence: docebo ini- 
quos ... Les sacrifices dont il s'agit regardaient la loi ancienne. 
Les sacrifices de la loi nouvelle, que nous devons à Dieu, ce sont 
toutes sortes de bonnes oeuvres. 


Dies 4. 


I. - Regmum Christ e libello Exerc. Spir. 

II. - Repetitio. I1 s'agit de commencer à connaître Jésus- 
Christ; sa connaissance est la vie éternelle, comme il le dit lui- 
méme. Or la eonnaissanee de Jésus-Christ est devenue bien 
rare, mes Révérends Pères et mes très-chers Frères. Non, Jé- 
sus-Christ n'est pas connu; pas méme de bien des chrétiens, qui 
pourtant ont appris leur eatéchisme et qui récitent journelle- 
ment leurs priéres, pas méme de bien des ecclésiastiques, et pas 
méme de certains religieux. 

Praeludium 1. Représentons-nous Jésus-Christ, animable 
dans tous ses traits et dans toute se personne : speciosus forma 
prae filiis hominum, diffusa est gratia in labiis tuis. Son v6- 
tement est pauvre, mais décent. 

Praeludium 2. Demandons la grâce de bien comprendre 
l'invitation qu'il nous fait de le suivre et de bien connaitre 
son aimable personne, afin de mieux limiter. 

P. 1. Jesus Christus. Jésus-Christ est Roi: 1°. comme Dieu, 
car il est la lumière et la force de son Père, il porte tout ce 
qui existe: portans omnia, verbo virtutis suae; a quo et in quo 
condita sunt ommia, et per quem omnia constant. 2°. Comme 
homme, il est eneore roi: roi dés son avénement au monde: ego 
autem constitutus sum rex; roi surtout, aprés son avènement, 
à cause des mérites de sa vie admirable. Bien plus il ne parle 
que de son royaume, et il prétend faire autant de rois, qu'il 
aura de serviteurs fidéles. Et la mission de Jésus-Christ, quelle 
est-elle? Tl est venu pour rétablir le royaume de Dieu sur la 








SCHOLASTICIS COLLEGII VALSENSIS 453 





terre. Or le royaume de Dieu consiste en ce que les hommes 


rendent gloire à Dieu, et les hommes rendent gloire en obéissant 
à ses lois. Quand Jésus-Christ est venu sur la terre, le royaume 
de Dieu était à peu prés oublié par les hommes, qui se laissaient 
dominer par leurs passions; et qui tout à la fois se perdaient 
et outrageaient le Seigneur. Ainsi la mission de Jésus-Christ 
a une double fin: la gloire de Dieu et le salut des âmes. 

P. 2. Vocatio. Mais pour établir le royaume de Dieu parmi 
les hommes, il faut mortifier ses passions, se renoncer soi-méme, 
renoncer à sa vie. Il le faut; c’est là le point capital, si inconnu, 
et c’est en quoi je dis que bien des chrétiens, bien des ecclé- 
siastiques, et méme bien des religieux ne connaissent pas Jésus- 
Christ. On arrive à contempler ses amabilités et ses promesses 
magnifiques, mais on oublie l'abnégation qu'il prêche. Et cepen- 
dant cet aimable Sauveur prêche cette doctrine dans les termes 
les plus énergiques, il l’accompagne des menaces les plus redou- 
tables : celui qui ne hait son père etc.... ne peut être mon disciple. 
À plus forte raison, celui qui aime son père plus que moi... 
Celui qui veut venir après moi, doit prendre la croix etc.... 
et cette doctrine, Notre-Seigneur l’explique très-bien par la 
parabole de la tour (Lue. 14, 28). 

Dans cette doctrine il y a sans doute divers degrés: 
1°. Tout le monde est obligé, sous peine de se perdre, de sa- 
crifier ses biens et méme sa vie plutôt que de pécher mortelle- 
ment. 2°. Mais il y a un renoncement plus absolu, que doivent 
pratiquer ceux qui visent à un plus haut degré de perfection. 

P. 3. Promissa. Au reste quelles magnifiques promesses! Il 
ne promet rien moins que le royaume des cieux; un bonheur 
éternel, indicible, à côté duquel tout autre bonheur n'est qu'un 
jeu d'enfants. 

De plus il adoucit singuliérement par les promesses qu'il 
fait à ses serviteurs de les récompenser méme ici-bas. En effet 
à tous ceux qui abandonnent tout pour lui, il promet le centu- 
ple sur la terre; et plus on saura déposer toute sollicitude à 
l'égard des biens temporels, plus on sera sûr de ne manquer de 
rien ici-bas : Quaerite primum regnum Dei.... 

Les hommes, qui ne suivront pas sa doctrine, seront por- 
tés à hair et à persécuter les siens. Mais alors, pss un cheveu 
de leur téte, ne tombera sans sa permission. Et quand il per- 
mettra que ses fidéles soient immolés à la haine de leurs per- 
sécuteurs, alors ce sera la plus grande gloire. Nous le compre- 
nons si bien, que nous vénérons les martyrs, et que tout chré- 
tien fidéle serait fier de la gloire du martyre! 

Mais voici quelque chose de plus admirable. Ce divin roi 
veut être le premier pour tout ce qui est pénible, Il ne dit pas, 





iN 
1 


Mq 2 ones: 


ET" à. 


PR E ALT 


Ku: 
Pr 
. 


EHE 


k 
+ 
TM 
1k 
1 
nil 
i 





L) 














Instructio. 

De Modis Orandi, 
de Regulis ad Spi- 
ritus dignoscentos. 


D a Ed BR UR E ER PES I USATI e E NS T GC GS TRIS 


454 PUNCTA MEDITATIONUM ET INSTRUCTIONUM 








comme tous les princes de la terre: allez devant...., mais: 
Veni, sequere me. Et jamais nous n'aurons rien à souffrir, soit 
des éléments, soit des hommes, que Jésus-Christ n'ait souffert 
la méme chose et dans un degré incomparablement plus fort. 

Voilà ce que fait Jésus-Christ, notre roi. Et nous, qui som- 
mes si peu de chose à côté de lui, que ferons-nous? 

Non, mes Révérends Péres et mes trós-chers Fréres, nous 
ne devons pas nous contenter de n'étre pas des insensés, qui 
refusent de le suivre; nous devons vouloir le suivre avec ar- 
deur. Sequar te, quocumque ieris. Oui, Seigneur, par quelque 
chemin que vous vouliez me conduire, je marcherai, puisque 
vous passez en avant. — À nous de réfléchir sérieusement sur 
cette obligation de suivre partout Jésus-Christ. 

Dieu nous a conduit dans la Compagnie, sans que nous 
sussions bien ce que c’est connaître Jésus-Christ.... Nous 
n'avions de la connaissanee de Jésus-Christ qu'une idée super- 
fieielle. Eh bien, cette grâce de le connaître nous a été faite, 
sulvons-le done, et comprenons bien que cette connaissance de 
Jésus-Christ consiste dans l'abnégation de soi-même, dans une 
guerre continuelle à l'amour-propre. C'est dans cette abnéga- 
tion totale que nous trouverons la paix, même ici-bas. 

Si le joug de Jésus-Christ nous est dur, c’est que nous ne 
l'avons pris qu'avee un doigt. Prenons-le tout entier sur nous, 
alors nous ne le laisserons pas tomber, et il nous paraitra 
doux et léger. Venite ad me omnes... et invenietis requiem 
animabus vestris. Tollite iugum meum super vos etc. 

N. B. La première partie de la Contemplation, c’est-à-dire 
la similitude d’un roi de la terre, ne doit pas généralement oc- 


cuper longtemps. Et dans une répétition on peut très-bien 
l'omettre entièrement. 


Instruetio IV. - De Modis orandi, de Regulis ad spiritus 
dignoscendos. 

1. De Modis orandi. 1l n'y a rien qui ne se comprenne de 
soi-même. Seulement je voudrais bien sur la seconde manière 
de prier, que nous nous habituions à nous en servir pour ré- 
fléchir sur les paroles que nous adressons à Dieu dans nos 
priéres, nous surtout, prétres; par ce moyen l'Office Divin ne 
serait plus une charge, comme il arrive quelquefois. 

Pour la Sainte Messe, je crois que ce serait la véritable 
dévotion de nous tenir attentifs aux priéres de la Messe; et 
il serait bon pour cela que nos Péres méditassent souvent se- 
lon la seconde manière de prier ce qu'on appelle l'Ordinaire 
de la Messe, la Confession que nous faisons au commencement 
et tout ce qui précède, quand le prêtre descend de l'autel, s’éloi- 




















SCHOLASTICIS COLLEGII VALSENSIS 455 





gne de l'autel comme indigne d'en approcher, et qu'il se re- 
monte ensuite la confiance, etc.... On conseille diverses prati- 
ques, des pensées pleuses pour s'occuper pendant qu'on dit la 
Sainte Messe; mais ce sont des pensées recherchées. Il me 
semble que cela distrait des paroles et de l'aetion, et qu'il vaut 
mieux s'habituer à méditer et à goûter tout ce qu'on dit à Dieu. 

2. De Regulis ad spiritus dignoscendos. Aileurs Notre 
Saint Pére distingue trois sortes de pensées que nous avons. 
Les premiéres viennent de notre propre fond. Les autres vien- 
ment, les unes du bon, les autres du malin esprit. Il ne s'agit 
pas ici des premières, mais je remarque que souvent nous ca- 
lomnions le diable, et quoiqu'il soit bien méchant, ne lui attri- 
buons pas ce qui ne vient pas de lui, mais de notre propre con- 
cupiscence. Unusquisque tentatur a propria concupiscentia . . . 
... Il faut surtout nous tenir en garde contre notre #magina- 
tion. Qu'il y en a, méme des religieux, qui se laissent perdre 
par leur imagination !... Je vous avoue que c’est pour essayer 
de guérir ce mal de l'imagination si commun dans ce siècle, 
que j'ai fait imprimer à Rome et envoyer à toutes les Provin- 
ces le livre de Notre Père Neumayr (7). L'imagination nous met 
des fantómes dans l'esprit, qui nous attirent ou qui nous ef- 
fraient, et qui ne sont rien; et ainsi elle nous attire vers les 
créatures ou nous fait eraindre ce qui nous serait salutaire. 

Les premières Règles du discernement nous font distin- 
guer l’action du bon et du mauvais esprit dans les âmes qui 
sont différemment disposées. 

Ce qui est dit iei des âmes en péché mortel regarde aussi 
les âmes tiédes. Le démon les entretient de la méme manière 
dans la tiédeur. Ces terribles paroles de l'Apocalypse (3, 15-18) 
qui regardent les tiédes, font trembler ceux qui ne le sont pas; 
mais les tiédes ne se les appliquent pas... 

Dans les âmes qui servent Dieu avec ferveur, le démon 
cherche à jeter des troubles et des inquiétudes; il veut dégoñ- 
ter ainsi de la vie religieuse et spirituelle. Mais il faut défester 
ces pensées, il ne faut pas que les religieux s'habituent à cette 
pensée du péché mortel. Il n'est pas si facile de commettre le 
péché mortel, quand on est dans la volonté de servir Dieu, et 
d’être tout à lui. S'il entrait ici un lion ou un tigre, je m'en 
apercevrais bien; c’est la méme chose du péché mortel, quoi- 
qu'il puisse bien entrer une mouche sans que je la voie, comme 
aussi il arrive quelquefois aux âmes les plus ferventes de lais- 
ser passer des péchés véniels, sans s'en apercevoir. Ce que 


(1) Idea Theologiae Asceticae, Francisci Neumayr (1697-1765) opus posthumum, 
Romae 1844, 


doma in 


Re PS VC SEC m 








Meditatio 3. 
De Incarnatione. 


Meditatio 4. 
De Annuntiatione. 





456 PUNCTA MEDITATIONUM ET. INSTRUCTIONUM 





nous venons de dire regarde les scrupules; il faut prendre 
garde à une chose qui arrivait déjà autrefois, puisque Notre 
Père Général Aquaviva en parle dans ses Industries, c’est que, 
sous prétexte de serupules, sur d'autres choses on ne soit beau- 
coup trop large, etc. 

Les Règles qui suivent nous apprennent ce que c’est que 
la désolation et la consolation. Je remarquerai seulement que 
sur ce mot, consolation, on se trompe quelquefois; qu'il n'y 
à pas seulement la joie qui épanouit l'àme que Notre Saint Père 
appelle consolation, mais qu'il faut encore entendre la conso- 
lation solide, qui est toute augmentation de foi, d’espérance et 
de charité, comme aussi la désolation s’entend de tout le con- 
traire. 


III. - Incarnatio. Praeambulum. Le but principal et sub- 
stantiel de ees exercices, et le fruit, que l'on doit demander à 
Dieu d'en retirer, e'est de connaitre davantage Notre-Seigneur 
Jésus-Christ, afin de l'aimer davantage, et de l'imiter davan- 
tage. 

La matiére de cette méditation est si surabondante, qu'il 
est opportun de la partager en deux méditations distinetes. 

Dans la première, considérer le monde ayant un absolu 
besoin de Notre-Seigneur Jésus-Christ, et La Sainte Trinité 
qui décrète le salut du genere humain. 

Dans la seconde, méditer l’histoire de l'Amnonciation, telle 
qu'elle est rapportée dans l'Evangile. 

P. unum. Notre-Seigneur Jésus-Christ tout pour nous. Sans 
lui qu'étions-nous? ... Que serions nous? Oh! aimons Celui, par 
qui nous avons tout!.... 


IV. - Annuntiatio. 

P. 1. Personae. L'Ange. 1° Pourquoi a-t-il été envoyé? Il 
connaissait que la nature humaine allait être élevée à un haut 
degré de gloire. Cependant ne considérant que la gloire de Dieu, 
et sa volonté, avec quel coeur ne remplit-il pas sa mission! 
Par un amour mal entendu de notre Compagnie, nous sommes 
portés à la jalousie, si d’autres ont reçu plus de dons que 
nous. Et cela même arrive à l'égard d'autres ordres religieux. 
Par un amour mal entendu de notre Compagnie, nous sommes 
portés à croire, que les succès des autres sont une humiliation 
pour nous, et à en avoir de la peine. Non, non, que Dieu soit 
glorifié, voilà tout! 

2* Oü est-il envoyé? A Nazareth, petite ville d'une petite 
province, méprisée au point que le proverbe courait: a Naza- 
reth notest aliquid boni esse? — Et c’est là où il trouve une 

















SCHOLASTICIS COLLEGII VALSENSIS 457 


vierge pauvre, humble, méprisable selon le monde, mais autant 
élevée aux yeux de Dieu qu'elle est abaissée aux yeux des 
hommes. 

P. 2. Verba. Ave Maria! Quel honneur....! Et tout ce 
que le genre humain tout entier donnerait de louanges à Marie, 
pourra-t-il entrer en comparaison avec ce que Marie entend 
de la bouche d'un Ange, des grandeurs qu'on lui annonee de 
la part de Dieu? 

Quae cum audisset... On ne lit pas que Marie se soit 
troublée à la vue de l'Ange, mais elle se troubla aux paroles. 
On peut en donner deux raison: 1? L’humilité. Elle se trouble 
ici, et elle ne fut pas troublée quand elle entendit: Quid mihi 
et tibi? Que nos sentiments sont opposés!.... 2° L'amour de 
la chasteté .... Benedicta tu in mulieribus. Ce mot ne lui con- 
venait pas à elle qui était vierge, et qui voulait rester vierge... 
Admirons aussi la prudence de cette vierge: Cogitabat avant 
de parler, tandis que souvent nous parlons avant de penser. 

Ne timeas, Maria. Nous pouvons méditer utilement les 
grandeurs de Jésus. Et regn? eius non erit finis... ce n'est pas 
comme les rois de la terre; les gardes les abandonnent, et puis 
on dit : e£ regni eius est finis... Grandeur de Marie incompré- 
hensible! 

Quomodo fiet istud? Virginité d'autant plus admirable 
que, n'étant pas de ces Juifs grossiers et charnels, qui n'atten- 
daient qu'un royaume terrestre, elle savait et elle avait trés- 
bien compris le sens de ces paroles: Ef regni ejus non erit finis. 

Spiritus Sanctus superveniet ... Ecce ancilla. 1°. Ancilla... 
Humilité ... Concipies et paries... Ecce ancilla...! 2°. Dé- 
vouement, car elle savait tout ce que ce titre de Mère de Dieu 
demanderait pour elle de sacrifice... Elle connaissait déjà par 
les Saintes-Ecritures que le Messie devait souffrir, et sans 
doute que Dieu dut dans ce moment l'éelairer de lumières tou- 
tes partieuliéres... Aussi Saint Augustin a-t-il raison de dire 
que le genre humain est trés-redevable à Marie de ce qu'elle 
a accepté le titre de Mère de Dieu. Ce titre ne lui valut aucun 
avantage temporel, aucun. Mais, au contraire, beaucoup de 
croix et de tribulations. Ecce ancilla! 

P. 3. Facta. Et Verbum caro factum est. Et aussitôt: In- 


grediens mundum dixi:... Ecce vento ... ut faciam... Ado- 
rons Notre-Seigneur Jésus-Christ. Contemplons son humi- 
lité... ! Comparons ees deux termes: Dieu et homme... Of- 


frons-nous avec lui. Renouvelons notre résolution d’être tout 
à lui, puisqu'il vient tout à nous et pour nous. 





S ie n A MU Le T NOTES Ye] erem Tn SEAT EY SO M Qu OPUS PAPE TE COST RAT 
1 Y Y Nn + n - : 














458 PUNCTA MEDITATIONUM ET INSTRUCTIONUM 
Dies 5. 
Meditatio 1. I. Nativitas. Entre le mystère de l’Incarnation et le mys- 
+ oui tère de la Nativité, il en est un bien touchant, c’est celui de Jé- 


: sus demeurant dans le sein de sa Mére. C'est ce mystére que 
à l'Eglise rappelle à Dieu dans les supplications publiques par 
ces paroles: Per adventum tuum, et à sa mémoire elle consa- 
E. cre le saint temps de l'Avent. Il est bon de temps en temps de 
à revenir sur ce mystère. 

: Dans le mystère de la Nativité remarquez: 

1°. Comment l'esprit de Jésus agit en réalité sur les déter- 
minations de Marie et de Joseph. C'est lui, qui leur inspire 
d'obéir aux ordres capricieux d'un prince paien, et ainsi le pre- 
mier acte de Jésus entrant en ee monde est une acte d'obéis- 
sance à un prinee paien. Quelle différence entre lui et ces pré- 
tendus sages, qui viendront lui demander plus tard, s'il est per- 
mis de payer le tribut à César! 

2, Que saint Ignace nous propose souvent des mystères 
dans lesquels se trouvent des voyages, comme s'il voulait rap- 
peler aux hommes de la Compagnie, qui voyagent si souvent, 
comment ils le doivent faire. Souvent nous nous réjouissons des 
commodités que nous reneontrons dans les voyages... Plai- 
gnons-nous en plutôt et couvrons-nous de confusion, à la vue 
des privations sans nombre qui accompagnaient ceux de la 
sainte Famille. 

1 Colloque. Demander l'esprit de Jésus-Christ, et la haine de 
| l'esprit du monde. 





e UD ARAS SPOILER T ERE Cr 
E E c rw. 


Meditatio 2. T : 
Tue AMD ERES IT. - Purificatio B. M. V. et Praesentatio Pueri Iesu. 


En P. 1. B. V. Maria. Elle se soumet à la plus humiliante des 
cérémonies. Elle, exempte de cette humiliation par les termes 
mêmes de la loi, qui suppose l’ordre de la nature, ... elle, pure 
avant l'enfantement et plus pure encore aprés l'enfantement, 
elle se méle aux autres femmes, et comme pauvre, elle est pro- 
bablement au dernier rang ... Elle, dont les priéres sont si effi- 
caces pour le genre humain, va faire réciter sur sa tête quel- 
ques priéres par un prétre, qui, peut-étre, comme le commun 
des prétres de ce temps, exerce les fonctions de son ordre sans 
attention et sans piété! 

Marie avait sans doute d’excellentes raisons à faire valoir 
pour se dispenser de la Purifieation: la gloire de Dieu éelate- 
rait au récit des merveilles qu'il a faites en Elle, la gloire de 
son divin Fils semble exiger cette manifestation. Mais non, l'es- 
prit de Jésus qui la gouverne, la porte à ne pas user d’excep- 


CMS ES 


EN PROS OMNE ICM - 
aa CIN Las Ls 














SCHOLASTICIS COLLEGII VALSENSIS 459 





tion. Et d'ailleurs Jésus a voulu subir la douloureuse et igno- 
minieuse cérémonie de la Circoncision. 

P. 2. Iesus. Il s'offre en Victime et toute sa vie il sera 
traité en victime. Bien plus, Jésus-Christ est Vietime dés l'ori- 
gine du monde. En effet, Saint-Jean-Baptiste ne dit pas: Ecce 
Agnus Dei qui tollet peccata mundi, mais: qui tollit. De méme 
dans la nouvelle loi nous ne disons pas: Agnus Dei qui sustu- 
listi peccata mundi, mais: qui tollis, pour indiquer que Jésus- 


Christ est toujours présentement à l'état de Victime. Il est en 


état de Victime méme dans le ciel, comme nous le représente 
Saint-Jean, et c’est là sa grande gloire. 

Nous aussi, nous devons nous estimer heureux d'avoir à 
souffrir, d'étre vietimes en union de la grande Victime. Nous 
nous sommes d'ailleurs engagés par nos voeux à être des vic- 
times. 

P. 3. Simeon. Sans doute Siméon n'apprit rien de nouveau 
à Marie, qui savait déjà toutes les peines, qu'elle endurerait 
par suite de sa dignité de Mére de Dieu. Mais ne eroyons pas 
que cette parole ne füt dure à Marie. 

Voilà eomment Dieu traite souvent ses fidéles serviteurs. 
Souvent, lorsqu'ils ont fait du bien, Dieu, pour récompense, ne 
laisse au fond de leur coeur que vide et sécheresse. Ne les plai- 
gnons pas. Croyons que ce sont de bons et véritables serviteurs 
de Dieu. Y a-t-il rien de plus beau que d’être traité comme 
Jésus et Marie? 


Instructio V. De Regulis ad Spiritus dignoscendos 

La cinquième Règle dit qu'au temps de la désolation il ne 
faut pas changer les résolutions que l'on aurait prises. Oh! 
que cette régle est importante!... Il arrive que nous perdons 
la vive lumière que Dieu nous avait donnée, et nous abondon- 
nons notre route. Il faut faire comme le voyageur, qui voit de 
loin les tours de la ville où il se rend. Si les brouillards vien- 
nent ensuite lui en dérober la vue, il ne dit pas: « mais ce che- 
min ne m/y conduit pas » ... il avance, assuré d'arriver. Ainsi 
en est-il de nous. Combien qui sortent de la Compagnie, pour 
ne pas avoir observé cette règle! Ils disent: « mais peut-être 
ce n'est pas là »... et puis le démon, noir, noir! noir!... Dans 
ces eas, pratiquons bien la Règle. C'est ce qui arriva aux disci- 
ples d'Emmaüs. Nous connaissons par l'Evangile leurs senti- 
ments à la vue de la Passion: Nos autem sperabamus .... Ils 
n'avaient plus ni la foi ni l'espéranee. Heureusement que la 
charité leur resta, et que par la charité Jésus-Christ les ramena 
à lui. 


Instructio. 
De Regulis ad Spi- 
ritus dignoscendos. 


NIAE CAE M C 


UC TE T EUER Po nil 











460 PUNCTA MEDITATIONUM ET INSTRUCTIONUM 





La sixième règle et la septième nous donnent les moyens 
pour faire passer la tentation, et la manière de nous conduire... 
Il est impossible de pratiquer quelque temps ces moyens, sans 
que nous en sentions bientót les effets. Ces moyens sont di- 
reetement opposés au but que se propose le démon, et à l'effet 
ordinaire de la désolation, lequel est de nous faire abandonner 
quelqu'une de ces trois choses, souvent méme toutes les trois 
à la fois... sans compter que Dieu se laisse toucher par la 
bonne volonté de ses serviteurs. 

La huitiéme régle recommande la patienee, vertu si néces- 
saire, puisque d'elle il est dit: Patientia opus perfectum habet. 
Cette patience est encore contraire au but du démon qui veut 
nous lasser, nous importuner, nous faire trouver lourd et pé- 
nible le joug du Seigneur, pour nous faire tout abandonner ... 
La recommandation de la Régle tend aussi à nous faire avoir 
cette patience envers les autres, et à nous apprendre à ne pas 
nous étonner des tentations d'autrui, quand nous-mémes nous 
ne savons pas nous délivrer de l'ennemi. 

La neuviéme Régle assigne les causes de le désolation spi- 
rituelle: 1*. elle est une punition de Dieu. Il n'est personne, qui 
en se surveillant un tant soit peu, n'ait pas éprouvé bien des 
fois comment les fautes volontaires sont promptement suivies 
de la privation des consolations célestes. 2°. C'est une épreuve 
de Dieu, qui veut voir notre fidélité. Il faut aller toujours. Si 
nous n'avons pas le vent en poupe, il faut ramer. 3*. C'est une 
leçon que Dieu nous donne, pour nous faire connaître à nous- 
mémes nos miséres, et aussi afin que nous puissions par là con- 
naître les miséres des autres. Bienfait de cette lecon!... notre 
pente à l'orgueil est si grande... et puis, qui non est tentatus, 
quid scit? ... C'est souvent là le seul moyen de nous instruire. 

Dans la désolation, quand nous ne nous sentons pas des 
forees pour marcher, qu'il semble que nous ayons des pieds de 
plomb, que nous n'y voyons plus... alors remonter notre coeur 
vers la confiance. Redde mihi laetitiam salutaris twi, et spiritu 
principali confirma me. 

Et dans la consolation, nous tenir dans lhwmilité, nous 
rappeler notre misére, prévoir l'avenir, le temps de la déso- 
lation, combien nous sommes faibles... C'est là la doetrine de 
l'auteur de l'Imitation, qui a tant de rapports avec la doctrine 
des Exercices, puisque e'était le méme esprit qui les animait; 
il dit (lib. IL. e. 33): modo tristis, modo laetus, munc devotus, 
"unc indevotus. 

Enfin, St Ignace termine par la manière dont le démon 
s’y prend pour nous attaquer, et il l'explique par trois compa- 
raisons. | 











SCHOLASTICIS COLLEGII VALSENSIS 461 





La première, c’est une femme... L'expression de Sf Ignace 
ne signifie pas faiblesse. Et en effet peut-on dire que le démon 
soit faible, lui qui est plus fort que toute la nature, et de qui 
il est écrit dans les Livres-Saints qu'il brise les reins. L’expres- 
sion de St Ignace signifie une force retenue, enchaînée, une fai- 
blesse non absolue, mais seulement à cause des obstacles que 
Dieu lui oppose. Et en effet, grand Dieu! que deviendrais-je, 
si Dieu láchait la bride à celui que S* Ignace appelle l'ennemi 
de la nature humaine, qui n'a pas d'autre titre et caractère 
que d’être l'ennemi de tout don surnaturel!... Avec lui done 
il faut du courage, bientót nous en serons debarasses; il faut 
méme du mépris. C'était là un des dons particuliers, accordés 
à St Ignace, que le mépris qu'il avait pour le démon. Comme il 
est bouffi d'orgueil, il ne restera pas longtemps, et il partira de 
dépit et de rage. 

La seconde comparaison est celle du débauché. Ouver- 
ture de conscience. Souvent la seule résolution de se manifester 
suffit pour chasser l'ennemi. Cette manière nous ramènerait 
au compte de conscience, si important dans le Compagnie, 
même pour assurer et conserver notre vocation. 

Enfin la troisième similitude est celle du chef habile. Fai- 
sons avant lui et mieux que lui. Examinons quelle est en nous 
la vertu qui nous manque, le défaut dans lequel nous tombons 
plus habituellement ... nous pouvons le connaître par nos con- 
fessions et nos examens .... et puis dirigeons nos efforts de ce 
côté-là. 


IIL. - Fuga in Aegyptum ... Vita abscondita. 

P. 1. Fuga in Aegyptum. 1° Hérode persécuteur. Quelle 
cruauté et quel aveuglement !... Ce malheureux prince a in- 
terrogé les Prétres sur le Messie; il croit aux paroles des pro- 
phétes, et au lieu d'aller adorer Jésus, il veut le faire périr. 
Ou il eroit à la Divinité et à la puissance de cet Enfant-Dieu, 
ou il n’y croit pas. S'il y croit, ses cruautés n'atteindront pas 
Jésus; s'il n'y croit pas, pourquoi une si horrible boucherie? 
Mais les passions obscurcissent son entendement et l’aveu- 
glent. 

2*. Conduite de la Sainte Famille. Nous avons coutume 
d'admirer la divine Providence, quand elle dispose tout à notre 
gré. Cependant elle n'est pas moins admirable dans les ad- 
versités qu'elle nous ménage. La Sainte Famille loue égale- 
ment la divine Providence dans l'adversité et dans la pros- 
périté. 


Meditatio 3. 
De Fuga in Ae- 


gyptum. 








Men DS Re oe 
AI RES Y 


A dear rns E EA EST] T EE SEMIS 





De duobus Vexil- 





EUNT ERN US REY SONNO NES e QS NAE IIIA ETE QE NI E MAC TREE Te SES e NINOS WES UT T NOEL] 
1 v "X * 7" , { : 3 Tur , 
4 


462 PUNCTA MEDITATIONÜUM ET ÍNSTRUCTIONUM 





La conduite de la divine Providence à l'égard de la Sainte 
Famille nous parait trés-dure, car si le erime d'Hérode, rendu 
publie, a porté au-dehors la nouvelle de la naissance du Sau- 
veur, cependant la Providence divine oblige S* Joseph à fuir, 
pendant la nuit, dans un pays lointain, inconnu, ennemi, sans 
ressources. 

Et cependant Joseph obéit à la voix du Seigneur, qui parle 
par l’Ange; Marie obéit aussi, en ne prétendant pas que le 
Seigneur lux envoie son Ange, à elle cependant qui était plus 
sainte que Saint-Joseph. Ils fuient.... quelles fatigues.... 
quels chemins! Mais Jésus est avec eux, et ils sont contents. 

Et nous, dans quelque pays que Dieu nous mène, soyons 
contents si Jésus est avec nous. Soyons heureux, si nous pou- 
vons aussi professer Jésus par suite de nos éransmigrations. 

P. 2. Commoratio. 1°. Pourquoi Jésus-Christ n’est-il pas 
entré en ce monde à l’état d'homme parfait? et pourquoi n'-a-il 
pas manifesté tout de suite sa gloire aux hommes ? ... C'est 
par ce que par dessus tout, le monde avait besoin qu’on lui 
enseignát l’humilité. Dans Jésus-enfant on ne peut remarquer 
aucune imperfection; mais on n'y voit non plus rien d'écla- 
tant. C'est ainsi que Jésus-Christ voulait remédier à ce pen- 
chant, qui nous porte à désirer que tout le monde parle et s'oc- 
cupe de nous, de nos actions, de nos paroles, de nos talents etc. 
C'est là la quintessence de la vanité. Et nous devons toujours 
combattre et détester ce sentiment. Veuillons être cachés en 
Dieu. 

Aimons done la position que Dieu nous a faite au scolasti- 
cat. Là nous devons croître en vertu et en connaissances, mais 
sans vouloir paraitre. Mettons tous nos soins à comprendre 
le prix de cette vie cachée en Dieu. 

2° A Nazareth, quelle paix, quelle concorde, quel silence ! . . 
La eonversation y était paisible et modeste... on y parlait 
peu... et d'aprés la révélation qui en fut faite à une sainte 
âme, St Joseph y parlait le plus, Marie parlait moins, et Jésus 
encore moins ... Comme si Dieu voulait nous apprendre, que 
de méme qu'en beaucoup de paroles se rencontrent beaucoup 
d'imperfeetions, de méme le silence, quand il le faut garder, 
et la diserétion dans les paroles, quand il faut parler, sont la 
mesure de la sainteté. 


IV. - De duobus Vexillis. Ce serait une erreur de croire, 
que Saint-Ignaee nous propose iei le choix entre l'étendard de 
Jésus-Christ et celui de Satan. Ce choix est déjà fait depuis la 
première semaine, où l'áme s'est donnée à Jésus. Aussi Saint- 
Ignace ne nous propose-t-il pas dans cette méditation les ten- 

















SCHOLASTICIS COLLEGII VALSENSIS 463 





tations ouvertes de l’ennemi, dont l’âme aurait horreur, mais 
seulement les ruses et les fraudes de Satan. 

Dans la première partie de la contemplation St Ignace 
nous représente le démon sous ses véritables traits. On voit 
son orgueil et sa vanité dans le trône de feu et de fumée, sur 
lequel il est assis. Son visage horrible inspire la terreur. Ce- 
pendant il n’a pour les démons qui le servent que des paroles 
d’arrogant commandement. Il ne les envoie pas persuader les 
hommes, il les chasse devant lui comme des animaux et il veut 
qu'ils prennent les hommes dans des filets, comme s'ils étaient 
des bétes fauves. Voilà comme Lucifer traite ceux qui le ser- 
vent et ceux dont il veut étre servi. 

Au reste ses satellites, qui ne laissent pas un seul homme 
en repos, doivent a£tirer à eux les hommes par des choses in- 
différentes en elles-mêmes, Ils leur proposeront les richesses 
et les dignités du monde. Et par là ils exciteront en eux la 
cupidité et l'amour déréglé des honneurs, deux choses qui les 
conduiront à l'orgueil, source de tous les maux. 

Ici nous devons exciter de vifs sentiments d'horreur pour 
Lucifer, qui traite d'une maniére si odieuse ceux qui s'aban- 
donnent à lui, et qui est si acharné à la perte du genre humain. 
Prions Dieu qu'il nous tienne les yeux ouverts sur les ruses de 
Satan, et faisons souvent cette priére: ab insidiis diabolo libera 
nos, Domine! 

Dans la seconde partie au contraire voir Jésus, sur la 
personne duquel resplendit une amabilité infinie: speciosus 
forma ... Ce n'est pas par des cris qu'il appelle ses disciples, 
non, il les choisit, il les invite avee douceur à la suivre, et il 
les engage à persuader avec la méme suavité aux hommes à le 
suivre. C'est bien véritablement le Sauveur duquel il est écrit : 
Cum magna reverentia disponis nos. 

Il envoie ses disciples, et ceux-ci doivent engager les hom- 
mes par des insinuations spirituelles : 1° à la pauvreté spiri- 
tuelle, c’est-à-dire au plus grand détachement des biens de la 
terre, et même à la pauvreté effective, si... 2° au mépris des 
honneurs, et même à l’amour des humiliations, ce qui les con- 
duira à la possession de l’humilité, racine de toutes les vertus. 

Pour nous, nous devons demander la grâce d’éprouver 
une pauvreté effective, persuadés que l’effet de la pauvreté 
nous rapproche davantage de Jésus-Christ et nous confirme 
sous son étendard. Toujours devons-nous veiller sur notre 
coeur, afin qu'il ne s'attache pas à l'abondance dont Dieu nous 
gratifie. 

De méme, si nous voulons aequérir l'humilité, demandons 
la grâce des humiliations. Plus on reçoit de mépris, plus vite 











pem eO NETS 





"d 


S ISIN 





i 
* 
Ë 
4 
b 
E. 
1 
E^ 
hi 

: 


i 
" 
À 
j 





Meditatio 1. 
Repetitio. 





(i VASE UTOR es A er NE XI LE eo e NR TRO SCIRE 





464 PUNCTA MEDITATIONUM ET INSTRUCTIONUM 











on arrive à la possession de cette vertu. Défions-nous d'une hu- 
milité qui ne s’exerce que par des actes intérieurs. 

Le but de cette méditation est évidemment de faire naître 
en nous le désir d'appartenir au nombre des disciples de Jésus- 
Christ, et de gagner des âmes à ce bon Maitre. Cependant 
St. Ignace ne prononce pas une seule fois le mot de zèle des 
âmes. Il aime mieux établir dans celui qui médite le fonde- 
ment de ce zèle, c’est-à-dire l’amour de la pauvreté, des mé- 
pris, ete, 


Dies 6. 


I Repetitio. La contemplation, telle que la présente Saint- 
Ignace, s'adresse aux gens du monde et particulièrement à 
ceux qui sont sur le point de choisir un état de vie, afin que, 
connaissant l'esprit qui anime Jésus-Christ d'un côté et Luci- 
fer de l'autre, ils puissent plus facilement être dirigés dans 
leur élection. 

Mais cette contemplation peut et doit étre aussi proposée 
aux religieux avec des applieations à leur état. Car il n'y a 
aucun homme que le démon ne sollicite. Il ne réussit même que 
trop, hélas! à planter son étendard dans les maisons religieuses. 
Plus d'une fois de bons religieux se sont plaints amérement 
des ravages de l'ennemi dans leurs communautés ; car Lucifer 
avait fait une Babylone de ce lieu de paix et de bonheur. 

Sans doute, l'ennemi ne cherchera pas à nous prendre 
dans des filets, ni à nous lier par des chaînes; mais pourvu 
qu'il puisse nous attacher à lui par un fil, il nous conduira loin. 

Ainsi: 1°. Il ne nous proposera pas l'amour des richesses, 
et grâce à Dieu c’est là la dernière tentation d'un Jésuite. 
Mais il nous proposera l'amour de nos aises et de nos commo- 
dités. Or ce point est bien important dans un siècle de civili- 
sation toute matérielle, et où le soin du bien-être matériel est 
porté si loin, qu'évangéliquement parlant, il est plus difficile de 
vivre dans l'abondanee que dans la détresse. 

2°. Il n'opposera pas à notre voeu de chasteté les infa- 
mies des voluptés charnelles. Mais il nous proposera d'étre 
chaste à demi, de laisser plus de liberté à nos sens. Il nous 
préchera de donner plus de liberté à nos yeux, à nos oreilles, 
à notre langue. Il nous proposera de nous laisser aller à cette 
curiosité, qui veut tout voir, tout entendre, tout lire... Oh! 
les lecteurs imprudents !... que de funestes exemples de reli- 
gieux, qui se sont perdus par suite de lectures imprudentes !.. 
Il nous suggérera des affections qui commençant d'abord par 








SCHOLASTICIS COLLEGIT VALSENSIS 465 





l'esprit, finiront par la chair... Il nous inspirera des amitiés 
particulières, la peste des communautés religieuses, et la des- 
truction de la charité fraternelle... Il nous inspirera la vanité 
dans nos habits, dans nos cheveux! Vanité honteuse, car enfin 
à qui prétendons-nous plaire par cette recherche puérile? Est- 
ce à Dieu? Comment done ne pas abhorrer une vanité, dont on 
doit rougir quand on y pense de sang-froid? 

3°. À l’obéissance, que nous avons vouée, et dont le nom 
est si significatif dans la Compagnie de Jésus, Lucifer oppo- 
sera la Liberté et l’Indépendance. Prenons-y garde! Aprés 
avoir quitté le monde, n'y rentrons pas par une autre porte. 
Et le danger est d'autant plus grand que cette soif d'indépen- 
danee est aujourd'hui éprouvée méme par les petits enfants. 
Et méme le monde affecte de croire que Jésus-Christ a préché 
cette indépendance. 

Non, tenons-nous en à notre obéissance religieuse. Si le 
monde veut une autre liberté que celle des enfants de Dieu, la 
seule préchée par Jésus-Christ, libre à lui. Pour nous, qui sa- 
vons que la doctrine de Jésus-Christ ne passe pas, tenons-nous 
toujours à sa divine parole. 

4*. Enfin, comme l'abnégation de soi-même est le fonde- 
ment de toute vertu, Lucifer nous prêche la recherche de nous- 
mêmes, l'amour-propre. Oh! combien cet amour-propre a perdu 
de religieux! Il les entraîne ou à la recherche de leurs aises, 
ou à la recherche de leur honneur ; toutes choses qu'ils auraient 
dû déposer au pied de leur erucifix... et puis enfin il les en- 
traine dans l'orgueil, gouffre infernal, vrai barathrum oü veut 
nous voir tomber Lucifer. 


II. De tribus Modis humilitatis. Les méditations de ce jour 
contiennent sans doute tout ce qu'il faut pour préparer à une 
bonne élection. Non qu'il s'agisse d'un état de vie à choisir, 
mais il s'agit de choisir la matière de son examen particulier 
pour l'année qui va suivre. Mais de plus ces méditations ont 
un autre but: elles nous servent à nous sonder nous-mêmes, et 
à reconnaitre oü nous en sommes en fait de générosité. 

Une considération trés-propre à ce but est celle des £rois 
degrés d’humilité, que S* Ignace ne propose pourtant que 
eomme simple matiére de réflexion. 

Pour prélude: se mettre en la présence de Dieu avee le 
ferme propos de le servir, et lui demander la gráce de tendre 
à la perfeetion de notre état. 

Remarquez qu'iei le mot humilité ne signifie pas la vertu 
d'humilité, c’est-à-dire cette vertu qui fait que l'homme se 


30 


Meditatio 2. 
De tribus modis 
humilitatis. 











466 PUNCTA MEDITATIONUM ET INSTRUCTIONUM 








connaissant se méprise, et désire d'étre méprisé. Il a un sens 
plus large, et il signifie: soumission à la volonté divine. 

1. Le premier degré ne consiste pas à ne pas commettre 
de péché mortel, mais à ne vouloir pas en commettre. Gráces 
à Dieu, il n'est ni diffieile, ni rare qu'un Jésuite passe sa vie 
sans commettre de péché mortel. Et même, c’est une pensée 
horrible que celle d'un Jésuite, d'un Apótre de Jésus-Christ, 
d'un homme qui par état doit vouloir exterminer le péché du 
monde entier, d'un Jésuite coupable d'un péché mortel.... Ce- 
pendant il y a deux points sur lesquels il est plus facile, même 
à un Jésuite, de pécher mortellement: 1°. en matière de chas- 
teté, 2°. par rapport à la charité, par murmures, détrac- 
tions, ete. Ce dernier point est de la plus haute importance 
(voir les Industries du P. Aquaviva). Il n’arrive que trop qu’on 
parle des défauts d’autrui par manière de conversation, sans 
utilité aucune, et souvent il arrive que les défauts d’autrui sont 
inconnus à ceux qui devraient les connaître; ce qui est un abus 
effroyable. 

Tenons-nous donc dans l’humilité. Nous ne sommes pas 
plus généreux que Saint-Pierre, qui cependant tomba. Disons 
tous les jours humblement à Dieu: Dignare, Domine, die isto 
sine peccato nos custodire. 

2. Le second degré est plus parfait. Cependant il ne dé- 
passe pas les bornes de la justice; car n’est-il pas juste que 
l'âme ne veuille pas donner du dégoût à son Créateur, même 
par une légère offense? De plus, quoi de plus utile à l'hom- 
me ?... [] tient ainsi toujours son âme dans une pureté plus 
grande, et il attire sans cesse sur sa téte de nouvelles gráces. 

S'examiner, pour voir si on ne fait pas peu de cas du 
péché véniel. Cette disposition serait trós-imparfaite et expo- 
serait grandement un homme appelé à la perfection. Car enfin, 
pourquoi Dieu serait-il si assidu à éloigner de lui gratuitement 
toutes les tentations du démon, puisqu'il est si peu généreux? 
Aussi l'expérience prouve que les religieux qui, de propos dé- 
libéré, vivent dans l'habitude du péché véniel, ne se gardent 
pas du péché mortel. 

S'exeiter done fortement à veiller toujours sur son áme 
pour là préserver des moindres fautes. Hélas! malgré toute 
notre vigilance nous ne eommettrons encore que trop de pé- 
chés véniels. 

3. Le troisième degré est le plus sublime. L'homme qui y 
arrive, est parvenu à la plus haute sainteté, et une sainteté 
bien autrement sublime que celle des extases ou des révélations. 

Rien de plus sublime en effet, que la disposition où nous 
place ce degré. Car, d'une part, elle est la plus parfaite vic- 














SCHOLASTICIS COLLEGIT VALSENSIS 467 





toire que l’homme remporte sur lui-même, et de l’autre il veut 


- uniquement, et abstraction faite de tout autre motif d'intérét 


privé, il veut uniquement agir pour le plus grand amour et 
pour la plus parfaite imitation de Jésus-Christ. 

Rien de plus raisonnable, ear, quoi de plus glorieux et de 
plus utile à l'homme que de se rendre semblable à Jésus-Christ ? 
Il ehoisit bien en choisissant ce que Jésus-Christ a choisi, car 
Jésus-Christ ne s'est pas trompé dans son choix. 

Rien de plus rassurant, car l'homme qui est ainsi disposé, 
peut en toute sincérité dire comme l'Apótre: Quis me separa- 
bit a caritate Christi? 

Quant aux effets de cette disposition, les voici: 

L'àme a la croix de Jésus-Christ dans le coeur; et tout 
ce qui est eroix, elle l'embrasse aussitót avee amour. Elle se 
réjouit des souffrances que Dieu lui envoie. Et si par les con- 
venanees ou par les devoirs de son état, elle doit user de créa- 
tures agréables à la nature, elle en use uniquement parce que 
Dieu le veut, et non pour satisfaire ses inclinations naturelles. 

Et pour nous, serait-ce trop, que cette disposition à n'user 
des eréatures agréables qu'en vue de la gloire de Dieu, lorsque 
Esther disait à Dieu: « Vous savez, Seigneur, que votre ser- 
vante n'a jamais pris goût à toute cette pompe royale ..... »? 

Voilà ce troisième degré d’humilité, qui est la quintessence 
de la perfection. C'est une grande grâce d'en comprendre le 
prix, une plus grande grâce d'y tendre, la plus grande grâce 
d'y arriver. 

Si nous ne pouvons y parvenir encore, tendons-y. C'est 
pour nous une nécessité. Car si nous n’y tendons pas, bien 
souvent nous n'éviterons pas le péché véniel, et peut-étre 
méme n'éviterons-nous pas le péché mortel. 

D'ailleurs nos règles nous font un devoir d'y tendre 
(Reg. 11 et 12), et nous le ferons si nous aimons sérieusement 
Jésus-Christ. Il y a à réfléchir, lorsqu'on voit certaines misé- 
rables défections et apostasies dans la Compagnie. Les reli- 
gieux qui sortent de la Compagnie parce qu'à leur gré ils n'y 
étaient pas assez fétés et remarqués, n'avaient certainement 
pas eompris qu'ils devaient sérieusement aimer et suivre Jésus- 
Christ. 

Triple eolloque des deux Etendards. 


Instruetio VI. De Regulis pro plemiore discretione spiri- 
Luum. 

Les Règles de la seconde semaine sont de la plus haute 
importance pour les personnes qui aspirent à la perfection, 
afin de leur faire connaître les ruses de Satan et leur appren- 


Instructio. 
De Regulis ad Spi- 
ritus dignoscendos. 


at a a ic dép T RU té NT HEUS RI YO E AGUNT TIE CR NETTE 


Meditatio 3. 
De tribus Binariis. 





468 PUNCTA MEDITATIONÜM ET ÍNSTRUCTIONUM 





dre à les déjouer. Ces régles ne s'appliquent évidemment 
qu'aux personnes qui tendent à la perfection, et qui vivent dans 
le recueillement. Au secours de ces règles il faut encore joindre 
le secours de la direction, et y apporter un coeur docile. Or, 
cette docilité de coeur est un don du Saint-Esprit, et c’est la 
premiére gráce que Salomon devenu roi demanda à Dieu. 

Comment devons-nous recevoir les eonsolations? 

1°. Celles dont parle St Ignace (règle 2°), les recevoir sans 
crainte, avec la plus vive reconnaissance, et tâcher d’en profiter. 

2°. Les autres recevons les avec discrétion, puisqu'elles 


peuvent venir aussi bien du mauvais que du bon esprit. En 


général, ayons pour très-suspectes les consolations qui seraient 
accompagnées de mouvements de vanité, par suite même de 
ces consolations. Cette vanité est une marque presque certaine 
de l’action du malin esprit. D'ailleurs, pourquoi nous glorifier, 
par exemple, d'une oraison accompagnée de eonsolations? Rap- 
pelons-nous bien que dans la consolation notre âme ne donne 
rien à Dieu; au contraire, c’est Dieu qui lui donne tout. Bien 
plus et mille fois plus est estimable une oraison sèche, aride, 
et dans laquelle néanmoins l'àme persévére. Bien entendu, elle 
doit ne s'étre pas attiré par sa faute ces sécheresses. L'áme 
qui persévére ainsi dans l'oraison, agit héroïquement. 

L'esprit de diserétion nous est néeessaire non seulement 
dans les eonsolations, mais aussi dans tous nos projets. Car 
le démon eommenee souvent par nous proposer le bien, afin 
de nous attirer ensuite au mal. Etudions done avee soin les 
progrès de nos idées. Surtout ne rien précipiter. C'est ainsi 
qu'une âme qui sentira en elle le feu du zèle, se laissera en- 
trainer, si elle n’y prend garde, à un zèle indiseret; telle autre 
se sentira un attrait pour la mortifieation: le démon, si elle 
n'y prend garde, la poussera à la pratique d'austérités qui 
dépassent ses forces physiques et morales, jusqu'à ce que pliant 
sous le faix, elle se jettera dans un déplorable reláchement. 
Imitons plutôt la discrétion de St Ignace, qui ne propose rien 
à pratiquer que suivant la mesure de la grâce divine .. autant 
que cela se peut ... etc. 


III De tribus Binariis. Comme les deux précédentes, cette 
méditation a pour but de se sonder soi-même, et de se garder 
de toute illusion quant aux dispositions intérieures de l'áme. 

Aux trois classes d'hommes de St. Ignaee, substituons 
trois classes de malades. 

Les préludes eomme dans le livre des Exercices. 

1°. Le premier malade voudrait guérir, mais qu'on ne lui 
parle pas de reméde. Il dit: je voudrais, et non pas: je veux. 


"Al 
[n 








SCHOLASTICIS COLLEGII VALSENSIS 469 





Ce n'est qu'une simple velléité de guérir. Disposition impar- 
faite, prétention absurde, ear enfin qui veut la fin, veut les 
moyens. Cependant cette disposition si mauvaise se rencontre 
quelquefois, quoique trés-rarement, chez les religieux. Gardons 
nous, pour nous garantir de ce malheur, de laisser entrer au- 
cune affection déréglée dans notre âme. 


2°, Le second malade veut guérir, mais qu'on ne lui parle 
pas de médecines améres, et encore moins d'opérations dou- 
loureuses. Aussi sa guérison est-elle fort incertaine. 


Insistez beaucoup sur ee point, car hélas! il n'v a que trop : 
, LA 


de religieux dans cette classe. On a pour soi une certaine ré- 
gularité, et on eroit qu'on en fait assez. Du reste qu'on ne leur 
parle pas d'un reeueillement absolu, de faire oraison malgré 
les aridités qu'ils y rencontrent, de se soumettre à d'autres hu- 
miliations qu'à celles de leur choix ... Et à quoi les expose une 
disposition si imparfaite à l'égard de Dieu? 1°. A ne pas arri- 
ver à la perfection; ear, d'ordinaire, pour arriver à la per- 
fection, il faut passer par de rudes épreuves. 2°. À ne pas avoir 
la paix en Jésus-Christ; car qu'y a-t-il de plus opposé à la vo- 
lonté divine et à l'imitation de Jésus-Christ que cette dispo- 
sition de se chercher soi-même toujours? 3°. A de graves ten- 
tations et à des chütes épouvantables, car enfin on ne veut pas 
se combattre, et on ne se combat pas. Or, les passions non com- 
battues deviennent toujours plus violentes. 4*. Tout au moins, 
l'effet ordinaire de cette disposition est de nous faire vivre 
d'une maniére toute naturelle; et on trouvera aisément tel re- 
ligieux de cette classe qui passera 10, 15, 20 ans, sans avoir fait 
un veritable acte d'obéissanee ou de tout autre vertu. 
Examiner attentivement, s'il n'y a pas quelque chose qui 
nous mette dans le eas de ce second malade. N’y a-t-il pas en 
nous quelque répugnanee, qui nous parait insurmontable, ete?... 


3. Le troisième malade veut guérir à tout prix, il est prét 
à recevoir tous les remédes, quelqu'amers qu'ils soient, et à 
subir les opérations les plus douloureuses. Aussi sa guérison 
est-elle assuré. 

De même l'áàme doit se remettre entièrement et sans ré- 
serve entre les mains de Dieu. Oui, Seigneur, je suis à vous, 
je suis prêt à tout faire, quoi que vous me demandiez, je suis 
content, pourvu que vous me donniez votre gráce et votre ami- 
tié, et que j'aie l'honneur de vous servir. 

Une disposition aussi parfaite attire sur une âme abon- 
dance de grâces. Elle lui donne force et énergie... elle produit 














Meditatio 4. 
De reformanda 
vita. 





470 PUNCTA MEDITATIONUM ET INSTRUCTIONUM 





en elle, sinon toujours des consolations sensibles, au moins 
toujours des consolations solides. 

Une àme ainsi disposée arrivera sans doute à la perfection 
qu'elle désire, puisque de sa part elle óte tous les obstaeles qui 
se rencontrent, et que Dieu regarde comme de son intéret et 
de sa gloire la sanetifieation des àmes de bonne volonté. Aussi 
Dieu la soutiendra-t-il dans ses travaux. 

Bien plus, il lui donnera de faire tout avec facilité, et même 
avec joie. 

Triple colloque des deux Etendards. 


IV. - De reformanda vita. Cette méditation, qui mettra fin 
aux exercices de la seconde semaine, doit nous faire recueillir 
le fruit des exercices de cette seconde semaine, et par consé- 
quent le fruit de la retraite. Car généralement parlant, la troi- 
sième et la quatrième semaine ne font que confirmer ce qui s’est 
fait dans la seconde, 

Praeludium 1. Se présenter avec une foi vive et une grande 
confiance devant Dieu et ses Saints. 

Praeludium 2. Demander avec instance la grâce de bien 
connaitre la volonté de Dieu et de l'aecomplir. 

P. 1. Se rappeler les lumières reçues jusqu'à présent pen- 
dant la retraite et demander aussi instamment que possible à 
Dieu ce qu'il désire de nous. Discuter les bons désirs déjà con- 
eus, et s'exercer surtout sur quelque propos particulier et bien 
déterminé, p. e. telle vertu à acquérir, tel vice à extirper, tel 
acte de résignation à pratiquer, ete.... Prier beaucoup pour 
obtenir une plus vive lumiére et une plus grande énergie, per- 
suadés que Dieu ne nous demande rien que pour notre propre 
intérét. Insister d'autant plus dans la priére que la chose nous 
coûte davantage. 

P. 2. Examiner quelle grâce, soit pour le présent, soit pour 
l'avenir, je désire le plus d'obtenir. Bien entendu que cette 
grâce est une grâce spirituelle et tendant directement à notre 
sanetifieation dans l'état que nous avons embrassé. 

P. 3. Examiner quelle chose peut m'empécher et de donner 
à Dieu ce qu'il me demande, et d'en recevoir ce que je désire. 

Il se peut faire que Dieu me demande précisément ce que 
je voudrais obtenir de lui. Examiner alors quel obstacle s’op- 
pose à ce que je fasse les premières avances, et prendre la fer- 
me résolution de le renverser. 

Enfin s'offrir à Dieu pour l’accomplissement de sa volonté, 
généreusement et de grand coeur. Car enfin l’accomplissement 
de la sainte volonté de Dieu procure à la fois sa gloire et notre 
bonheur. 


Triple colloque des deux Etendards. 








Dies 7. 


I. - Iesus in horto. Iei va s'aecomplir à la lettre la pro- 
messe, que faisait Jésus-Christ dans la Contemplation du Ré- 
gne, de ne demander aucun sacrifice qu'il ne l'eüt accompli le 
premier. Bien plus, lui qui a voulu que ses disciples fissent des 
miracles plus nombreux et plus éelatants que les siens, n'a pas 
voulu méme étre atteint dans la earriére des sacrifices et des 
tourments. 

Dans cette méditation ne pas négliger les trois points 
qu'ajoute Saint-Ignace; ils sont de la plus haute importance, 
surtout celui dans lequel on considère Jésus souffrant pour 
chaeun en particulier. 

P. 1. Quid patiatur. 1° Crainte, à la vue des peines et des 
tourments affreux qui l'attendent. 2° Ennui, car il sait que je 
ne répondrai le plus souvent au bienfait de sa Passion que par 
l'ingratitude et que, lors méme que je serai le plus dévoué à 
son service, je serai toujours bien en arriére de ce que je lui 
dois. 3* Tristesse, que nous n'imaginerions jamais, s’il n’eût 
daigné nous la manifester: Tristis est anima mea usque ad 
mortem; soit que cette tristesse eüt produit la mort, sans un 
secours spécial de la Divinité, qui voulait le réserver à de plus 
rudes tourments, soit que cette tristesse düt l’accompagner 
jusqu'à son dernier soupir. 4* Ces sentiments de la nature d'une 
part, et la résignation à la volonté divine par l'autre, produi- 
sent un combat violent, une agonie, qui lui arrache une sueur 
de sang. 

Demandons de pénétrer dans l'abime de douleur, qui inonde 
le coeur de Jésus; demandons surtout de pénétrer dans l'abime 
de son amour, qui est incomparablement plus profond. Amour 
et douleur, douleur et amour : voilà le Coeur de Jésus. 

P. 2. Quomodo patiatur. 1°. Jésus-Christ savait sans doute 
ce qui l'attendait au jardin. Cependant il y va prier à l'heure 
accoutumée. 2°. Pendant l'agonie, malgré les aridités, les dé- 
goüts inimaginables qui l'abreuvent, il prie, et il persévére dans 
l'oraison: Fiat voluntas tua! 3. A l'égard de ses disciples (et 
ceci est un point trés-important à méditer) il garde la méme 
charité, la même douceur qu'auparavant, La tristesse qu'il res- 
sent, n’influe nullement sur ses rapports avec le prochain. 

P. 3. Orationis fructus. Cette oraison héroïque, continuée 
en dépit de toutes les aridités et de tous les ennuis, produit en 
lui force et energie pour accepter le calice d’amertume, dont 
on a déjà parlé. 


SCHOLASTICIS COLLEGII VALSENSIS 471 


Meditatio 1. 
De Horto. 


TEM Ae NT 


Mu LL LC Me a 


T "NES Í 
E wr rm nt ne 


— dd 


"urs seis NL. =. 


Le 
m 





Meditatio 2. 
De opprobriis. 

















EPA IO A CV EPS ENS PAU ISI 


d iare: 





472 PUNCTA MEDITATIONUM ET INSTRUCTIONUM 





IL. - Opprobria. C'est un genre de souffrances, auquel tout 
homme, qui veut suivre sérieusement Jésus-Christ, doit se pré- 
parer. Ici, comme en tout le reste, Jésus-Christ marche devant 
nous, et il accomplit à la lettre la parole du Prophéte: Satura- 
bitur opprobriis. 

Demander instamment dans le troisième prélude la grâce 
de prendre les sentiments de Jésus-Christ et d'acquérir ce que 
l'Institut recommande si fort, et appelle: Praeparatio ad in- 
turias. 

P. 1. Quid patiatur. Tout ce qu'il est possible de souffrir 
en ce genre... On vient le saisir comme pour prendre un as- 
sassin. Tamquam, ad latronem ... Il est trainé dans Jérusalem, 
au milieu de la nuit, et cette circonstance ne peut que détruire 
chez beaucoup la bonne opinion qu'ils avaient de Jésus ... Chez 
Anne, il est souffleté avec l'approbation de l'assemblée, et l'on 
ne donne nulle attention à ses sages paroles... Chez Caiphe, 
on écoute sérieusement devant lui de faux témoins, dont les 
contradictions sont d'une absurdité révoltante; on l'interpelle 
hypocritement au nom de Dieu, et sa réponse est traitée de 
blasphéme; on l'abandonne pendant toute la nuit aux ignobles 
insultes d'une vile soldatesque ... Pilate, qui voudrait le sau- 
ver, ne sait que lui ménager de nouvelles injures, toutes les fois 
qu'il essaie de le soustraire à ses ennemis. C'est ainsi qu'il 
l'envoie à Hérode qui, eroyant recevoir du Sauveur un diver- 
tissement, le renvoie ensuite, revétu d'une robe de fou... Plus 
tard Pilate fait à Jésus l'injure atroce de le mettre en paral- 
léle avec Barabbas, et le peuple lui préfère cet assassin... Ainsi 
Jésus est l'objet d'injures, soit de la part de ceux, qui ne sont 
pas aetuellement devant lui, soit de ceux qui sont en sa pré- 
sence. 

P. 2. Quomodo patiatur. 1°. Avec humilité, car il se regarde 
comme chargé des péchés du monde, et des miens en particu- 
lier. Or, mes péchés méritaient tous ces reproches et plus en- 
core, puisqu'ils ont mérité l'enfer. 2°. En silence: Jesus autem 


tacebat; silence qui exeita l'admiration de Pilate lui-même. 


Exemple admirable, car c’est la chose la plus difficile que de 
tout abandonner entre les mains de Dieu au plus fort des af- 
fronts et des calomnies. 3*. Avec amour. Il aime son Père, et 
il se soumet à sa volonté, il aime les hommes, et il veut les dé- 
livrer de leurs péchés. 

Quae conclusio practica? ... Que puis-je souffrir de com- 
parable à toutes ces souffrances? Et qui suis-je en comparaison 
de Jésus-Christ, mon divin Roi? Je dois done me préparer à 
souffrir comme lui les affronts et les opprobres. C'est du reste 
un point trés-délieat, et sur lequel l'Institut insiste spéciale- 














SCHOLASTICIS COLLEGII VALSENSIS 473 





ment. Car l'homme souffre tout plus volontiers que le mépris 
ou méme que l'ombre du mépris... Et cependant, quoi de plus 
juste que de recevoir des mépris? Car, si le péché est un mépris 
de Dieu, quelle punition plus juste que le mépris de la part des 
créatures? 

Mais quand on me calomnie, je n'ai pas mérité le mépris 
qui est la suite de la calomnie... Sans doute; mais n'ai-je pas 
mille fois mérité ce mépris par d'autres fautes qui demeurent 
cachées? 

Examiner comment je suis disposé à eet égard... si une 
petite parole, un regard qui indique, sinon du mépris, au moins 
peu d'attention etc.... me trouvent si sensible, que serait-ce, 
si j'étais soumis à de rudes affronts!... Et cependant je fais 
profession de suivre Jésus-Christ... Je parle sans cesse de 
l'amour des mépris... Hélas! que de religieux, que de Jésuites, 
ont au fond de leur coeur un vif amour de l'estime! Bien des 
Supérieurs ne le savent que trop, quand ils doivent prendre 
beaucoup de peine pour ne pas blesser la délieatesse, la susce- 
tibilité de leurs inférieurs, en leur donnant un avis, un ordre ete. 

Examinons-nous, et ne nous contentons pas d’être méprisés 
en corps: c'est une gloire qui coûte peu; mais veuillons l'étre 
individuellement. Pour l'amour de Dieu, prenons la chose sé- 
rieusement à coeur, et ne regardons pas ees vérités comme un 
bel idéal, auquel l'Institut nous invite simplement. 

Jésus-Christ nous demandera eompte de la maniére, dont 
nous avons imité son exemple, et dont nous avons eombattu 
cette vanité, cet orgueil, qui nous font sans cesse rester au 
méme point et nous empêchent d'arriver à la perfection. 


Instruetio VII. De Regulis ad victum temperandum. Pour- 
quoi ces Règles sont-elles placées précisément en cet endroit? 

Il serait difficile d'en donner la raison. Cependant ne pour- 
rait-on pas dire qu'elles ont été placées là à l’occasion de la 
méditation sur la derniére Céne? 

Ces Régles nous doivent étre bien à coeur, ear il importe 
que nous sachions sanetifier une action toute animale de sa na- 
ture, et que nous n'en fassions pas une action qui nous dégrade. 
De plus, en les observant, nous observons la règle 30"»* du Som- 
maire. Et cette règle 30"* du Sommaire ne doit pas nous paraí- 
tre de peu d'importanee, quand on songe qu'elle est placée com- 
me explication de la Règle 28*, relative à la chasteté. 

Mais surtout dans ces Règles de la Tempérance il y a deux 
principes, qui sont très-importants dans la vie spirituelle. 

1*. Saint-Ignace constate l'existence de deux principes de 
nos tentations, l'un à nous et de mous, et c’est notre appétit; 


Instructio. 
De Regulis ad vic- 
tum temperandum. 





44 
1 
a. 
rm 
A 


EST RE SRE 


PRE 


AE 


MU II EU SERRA 


Pr SL 
TU €x 


iv & <a . 
ed e OR Se Med om A m P DPI 


i " - zo F 
RC Pl SI gd 


lf 
; 











Meditatio 3. 
| De Crueiatibus. 


MERIT 


DELETE EA 
RE e 

à 

s 





474 PUNCTA MEDITATIONUM ET INSTRUCTIONUM 


l'autre extérieur à nous et fourni par Satan. Mais Satan étudie 
le principe qui est de nous et:s’en sert pour augmenter la ten- 
tation. Donc distinguer en nous et avec grand soin la partie 
supérieure, qui est la rayson avec la volonté qu'elle dirige, et 
la partie inférieure, où se trouvent l'appétit et l’imagination. 
Bien entendu que tout doit obéir à la raison. L'imagination et 
l'appétit exciteront en nous mille fantómes. Le seul moyen de 
réprimer ces capricieux ennemis, la folle du logis en particu- 
lier, e'est de ne pas suivre tout de suite leurs impressions et 
d'attendre. Et ainsi toujours nous serons les maîtres chez nous. 

2*. Pour éviter les funestes effets de l'appétit et de l'ima- 
gination, s’habituer à prévoir d'avanee toutes les occasions 
d'agir que l'on aura, et régler sa conduite d’après cette pré- 
vision; et puis s'examiner souvent sur la fidélité à agir d'aprés 
le plan résolu. C'est là toute la foree de l'Examen partieulier. 
C'est là ce qui a fait Saint-Ignaee un homme si éminent de 
raison éclairée de la foi. 

Félicitons-nous d'avoir un moyen si commode de sancti- 
fier, ou du moins de spiritualiser nos repas, dans la lecture 
de table. Si nous y sommes bien attentifs: 1? nous pratiquerons 
la tempérance; 2° nous aequerrons une foule de connaissances 
et de bonnes pensées. Accoutumons-nous y dés maintenant; 
plus tard, ee nous serait difficile; et peut-être un jour, accablés 
par les devoirs du saint ministére, n'aurons-nous presque d'au- 
tre moyen d'instruction que la lecture de table. Au surplus, 
ceux qui ne sont pas attentifs à là lecture, évitent difficilement 
les dangers dont parle St Ignace, de voir leur âme se livrer 
toute entiére à la nourriture, ou comme dit l'Espagnol: se noyer 
dans le plat. 

Enfin, habituons-nous dans les repas à étudier la modestie 
de Jésus-Christ et de ses Apôtres, prenant leur réfection. Ceci 
est surtout important pour ceux qui doivent aller à la table 
des étrangers. Et maintenant nous y sommes tous exposés. Il 
faut dans ces occasions veiller singulièrement sur ses sens et 
sur ses paroles. Eit il n'arrive que trop souvent que, faute de 
s’observer, plusieurs religieux perdent leur propre réputation 
et compromettent celle de la Compagnie. 


III. - Cruciatus. 

P. 1. Quid patiatur. Se rappeler les circonstances de la Fla- 
gellation, du Couronnement d'épines, du Crucifiement. 

P. 2. Quomodo patiatur. A l'extérieur, patience héroique. 
Il ne donne pas méme de signe des douleurs qu'il ressent. Pi- 
late et d'autres spectateurs de ses tourments en sont étonnés. 
Mais à l'intérieur, humilité profonde, qui lui fait accepter tou- 








RE 





SCHOLASTICIS COLLEGII VALSENSIS 475 


tes ces douleurs pour les péchés du monde, et pour les miens 
en particulier. Or mes péchés, qui méritaient l’enfer, méritaient 
encore bien plus que tous ces tourments; puisque, au dire de 
quelques Pères, les tourments de la Passion, pris matérielle- 
ment, ne sont rien comparés à ceux du Purgatoire. Jésus-Christ, 
dit St Bernard, voulait nous montrer combien affreuses étaient 
nos plaies, et combien grand notre mal. 

Et surtout, amour, et amour encore plus grand, soit pour 
Dieu, soit pour les hommes, pour moi en particulier. Non du- 
bitavit, dit l'Eglise, manibus tradi nocentium et crucis subire 
tormentum. 

Quae conclusio practica ... 

1°. Si Jésus-Christ a voulu tant souffrir dans son corps, 
n'estil pas juste que comme Chrétien et comme Religieux je 
pratique la mortification? Or, cette mortifieation chrétienne et 
religieuse comprend deux parties : 1*. Je dois me tenir en garde 
contre l'amour déréglé de mes aises, et me rappeler que, sous 
un chef couronné d'épines, il me serait honteux de vivre dans 
la délieatesse. 2*. Je dois eneore souffrir volontairement quel- 
que chose pour Dieu. Le peu en ce genre, que je trouve en usage 
dans la Compagnie, doit au moins étre embrassé par moi vo- 
lontiers. Après tout, qu'est ma flagellation à côté de celle de 
Jésus-Christ? Et cependant ces petites pénitences, offertes à 
Dieu en union avec les souffrances de Jésus-Christ, sont ordi- 
nairement très-efficaces pour nous obtenir les grâces du ciel, 
pour satisfaire à la justice divine, pour nous préserver du péché. 

2*. Résignons-nous entre les mains de Dieu pour tout ee 
que peut souffrir notre corps, que ee soit par aecident ou autre- 
ment. Offrons-lui dés à présent les douleurs, qui accompagne- 
ront peut-être notre mort; et prions Jésus, afin que sa Sainte 
Croix nous vienne en aide à ce dernier moment. 

Emporter de cette méditation la résolution d'étre vérita- 
blement dévót à Jésus crucifié. 


IV. - Iesus in Cruce moritur. Placons nous au pied de la 
croix, et eonsidérons-la, non comme le monument d'un fait 
passé, mais comme l'instrument d'un Dieu, qui s'immole pour 
nos péchés. C'est sur la croix, que Jésus-Christ a réellement 
levé son étendard ; c’est là, plus que jamais, qu'il nous montre 
ce que vaut l’accomplissement de la volonté divine. 

P. 1. Crucifixus. Sur la croix Jésus réunit en sa personne 
toutes les sortes de tourments, que nous avons déjà médités. 
Jamais nous n'aurons à souffrir toutes ces peines à la fois. 
Jésus prend en méme temps sur lui les souffrances intérieures, 
les affronts et les douleurs corporelles. 


Meditatio 4. 
De Morte Iesu. 





"how odisti ru ST o Prid 





Ra T E 


arum eror fT E E KE ae SE EE EME 


| 
E 
E 
1 

E 
3 
1 


Meditatio 1. 
De Resurrectione. 





PUNCTA MEDITATIONUM ET INSTRUCTIONUM 





Comprenons quelles sont ses souffrances intérieures, lors- 
qu'il s'éerie avec angoisse: Deus, Deus meus, ut quid dereli- 
quist? me? Aux martyrs il donnait des consolations; pour lui, 
il ne se réserve que la lie du calice d'amertume. 

Que d'affronts! ... Il voit ses ennemis, rangés autour de 
sa croix, qui l'aeeablent d'insultes... et ce qui l’afflige le plus, 
il lit dans leur coeur une haine outrageante. Ego sum vermis 
et non homo, opprobriwm hominum et abiectio plebis! Il s'ap- 
pelle ver, ear comme un ver de terre il est écrasé sur la croix. 

Quelles atroces douleurs! Trois heures sur la croix, ayant 
sa pleine connaissance, et n'ayant rien perdu de la force du 
sentiment... Oh! si Jésus erucifié entrait véritablement dans 
notre coeur, comme il nous serait aisé de nous vaincre! 

P. 2. Factus oboediens usque ad mortem, mortem autem 
crucis. Jésus-Christ est né par obéissanee, il a véeu par obéis- 
sance, il meurt par obéissance. Et, ainsi que nous l'apprend 
Saint Jean, comme il manquait une chose à la perfection de 
son obéissance, il veut être abreuvé de fiel et de vinaigre. Ut 
conswmmaretur Scriptura, dixit: Sitio. Avec quelle ardeur il 
boit cet amer breuvage! 

Et notre obéissance, oü est-elle? pourrons-nous trouver 
dans notre obéissance des difficultés, semblabes à celles que 
Jésus-Christ a eues à surmonter? 

P. 3. Cor Iesu apertum. Le coeur de Jésus fut percé d'une 
lance. Jetons-nous dans ce coeur adorable, abime de douleurs 
et d'amour. Apprenons de lui à vivre avec douleur et amour. 
Que l'amour provoque la douleur, et que la douleur empéche 
l'amour de s'en aller en fumée. 

N'oublions pas de contempler le coeur de Marie. Le coeur 
de Jésus avec sa plaie sanglante est l’emblême du martyre de 
sang. Le coeur de Marie percé d'un glaive, et ne répandant pas 
du sang, est l'image d'un martyre tout spirituel et intérieur. 
Offrons nous tout entiers à Dieu pour l'un et l'autre martyre, 
suivant qu'il en a disposé de nous. 

Mais, si nous ne sommes pas dignes du martyre sanglant, 
conjurons le Seigneur de nous faire partager au moins le mar- 
tyre spirituel de Marie, notre Mère. 


Dies 8. 


I. - Resurrectio. Voici le jour de joie et de jouissances spi- 
rituelles. Mais remarquons bien le mot spirituelles, et gardons- 
nous d'une tentation, assez commune en pareille occasion, qui 
nous porterait à la dissipation. 








SCHOLASTICIS COLLEGII VALSENSIS 471 








Jésus-Christ, notre Roi, nous a donné l'exemple des tra- 
vaux et des souffrances. Il và nous montrer maintenant en sa 
personne adorable la gloire, à laquelle nous. pouvons prétendre, 
et comment il est fidéle à récompenser ceux qui l'ont suivi, selon 
leur mérite. 


P. 1. Descendit ad Inferos. Son corps était eneore cloué 
à la croix, lorsque son âme bienheureuse descendit aux Limbes. 
Là elle fut abondamment dédommagée des affronts de la Pas- 
sion par les adorations des âmes justes; et aussi elle enivra de 
torrents de joie ces âmes saintes, qui l'avaient autrefois servi 
si fidélement et si laborieusement. 

Contempler ici les àmes des saints Patriarches et des saints 
Prophétes, ravis de joie en présence de l’âme de Jésus. 


P. 2. Resurrexit tertia die. Mais le troisième jour, son 
corps est revêtu de l'immortalité. Il s'échappe à travers la 
pierre du sépulere... et Jésus-Christ va consoler sa Sainte Mère, 
la remplir de joie, et la préparer à être le soutien de l'Eglise 
naissante. 


La gloire de Jésus ressuscité doit exciter en nous des trans- 
ports de joie, à cause même de sa glorification. Imitons en cela 
l'Eglise, qui au jour de Páques semble dans ses eantiques ne 
pas se posséder de joie. Bien plus, dans l’hymne admirable 
Gloria in excelsis, elle semble ne pouvoir se détacher de Jésus, 
qu'elle voudrait sans cesse bénir et glorifier. 


P. 3. Spe gaudentes. La gloire de Jésus ressuscité doit 
exciter en nous l'espérance: Spe gaudentes. Mais cette espé- 
ranee repose d'une part sur les droits, que Jésus-Christ nous 
a acquis à la gloire et de l'autre sur notre propre fidélité. Aussi, 
si nous n'avions pas encore pu nous déterminer à obtempérer 
à ce que Dieu veut de nous, que le motif de la gloire éternelle 
nous détermine. 


Comprenons bien que la Croix est un vrai bonheur, puis- 
qu'elle conduit à la gloire. Plus en effet l'on sera participant 
des souffrances du Sauveur, plus aussi l'on aura de part à ses 
triomphes. 


IL. - Ascensio. Mêlons-nous humblement aux disciples, heu- 
reux témoins de ce glorieux mystére, et profitons de tout ce que 
nous verrons et entendrons. Considérons: 


P. 1. Ea quae Ascensionem praecedunt. Jésus-Christ avait 
indiqué pour lieu de réunion le mont des Oliviers, non pas le 
Thabor, afin de nous bien faire comprendre, qu'il n’y a qu'une 
voie pour aller au ciel, le chemin de la Croix. Que nous le vou- 
lions ou non, il nous faut nécessairement, pour aller au ciel, 


Meditatio 2. 








E. 
; 
n 

|. 








x 
"b 
E 
M 
AS 
bo 





I SENI OU li due en A AL EUN SENE EAR VAR TS (ad 





418 PUNCTA MEDITATIONUM ET INSTRUCTIONUM 











passer par les épreuves, que la divine Providence nous a pré- 
parées pour nous sanctifier. 

Arrivé au milieu de ses disciples, Jésus-Christ prend la 
parole, et il reproche à quelques-uns leur difficulté à croire la 
vérité de sa résurrection, sur le témoignage de ceux qui l'avai- 
ent déjà vu. Appliquons-nous à nous-mémes les reproches du 
Sauveur. Que de fois pendant la retraite ne nous a-til pas 
adressé des reproches, soit directement par lui-même qui par- 
lait à notre coeur, soit par la bouche de notre directeur et de 
nos Supérieurs! 

Les reproches de Jésus-Christ ont sans doute quelque chose 
d'amer, mais, parce qu'ils sont faits avec amour, ils portent la 
paix dans l'àme: Ego quos amo arguo. et castigo, dit-il à l'éve- 
que de Laodicée dans l’Apocalypse (3, 10). 

Cependant les reproches de Jésus-Christ ne donnent la paix 
à l'àme, que lorsque cette âme veut en profiter; et l'unique 
moyen d'en profiter, c’est de recevoir ces reproches, soit qu'ils 
nous viennent de Dieu, soit qu'ils nous viennent de nos Supé- 
rieurs, c’est de les recevoir dans l'esprit, qui anime Jésus-Christ 
en nous les adressant, c’est-à-dire avec amour ... Aussi, aprés 
les paroles de Jésus-Christ à l’évêque de Laodicée: Ego quos 
amo etc., ajoute-t-il : aemulare ergo ... 

Enfin Jésus-Christ bénit ses disciples. Ouvrons aussi notre 
coeur à cette sainte bénédiction. Les hommes ne peuvent que 
prier Dieu de bénir; Jésus-Christ seul, parce qu'il est tout- 
puissant, peut nous bénir efficacement. 

P. 2. Ascensionem. Quel spectacle ravissant!... Ouvrons 
notre coeur aux sentiments d'admiration, qui animent l'Eglise 
lorsque, parlant à Dieu dans l’Ascension de Jésus-Christ, elle 
dit: Per admirabilem Ascensionem. Contemplons avec les Apó- 
tres Jésus-Christ, et des yeux et du coeur. Que notre coeur ac- 
compagne Jésus-Christ dans le ciel... Nous serions heureux 
si nous pouvions dire avec l'Apótre : Conversatio nostra in cae- 
lis est! 

P. 3. Ea quae sequuntur. Les Apótres et les disciples ne 
pouvaient détacher leur vue du ciel, quand deux Anges vinrent 
leur annoncer que Jésus reviendra un jour dans la méme gloi- 
re,-ete. ... 

Au milieu de leur bonheur, les disciples s'entendent rap- 
peler la vérité terrible du jugement général; et cela nous ap- 
prend que si pendant quelque temps il est bon de savourer les 
douceurs célestes, il faut cependant y mettre un terme, afin de 
travailler et de souffrir. Profitons de cet avis, non seulement 
d'une maniére générale, pour apprendre à ne pas nous aban- 
donner tellement aux douceurs célestes qu'elles nous détour- 








SCHOLASTICIS COLLEGII VALSENSIS 479 





nent des devoirs de notre état, mais aussi d'une manière toute 
partieuliére, pour apprendre à bien employer le temps. 

Le temps est tout pour nous ... Le sacrifice, que nous fai- 
sons de notre temps, est le plus grand que nous puissions faire, 
et Dieu en est trés-jaloux ; employons-le done tout entier selon 
sa sainte volonté. Mais ce n'est pas employer le temps selon 
Dieu, que de l'employer à des occupations seulement agréables, 
à des lectures indifférentes, ete. ... c’est abuser du temps, au 
lieu de l'employer... Et véritablement, quand on songe à ce 
qu'exige de nous la sublimité de notre vocation,... quand on 
songe, que le temps nous suffit à peine pour acquérir ce qui nous 
est nécessaire de science, comment peut-on perdre le temps à 
faire des riens?... comme ees religieux de la Compagnie, qui 
passent leurs journées à lire des journaux?... Imitons plutôt 
ces Pères, très-nombreux, grâces à Dieu, qui tout occupés qu'ils 
étaient à mille affaires, soit au-dedans, soit au-dehors, étaient 
pourtant si avares de leur temps, qu'ils ont trouvé moyen de 
composer pour la postérité une riche bibliothéque. 

Afin de nous exciter à bien employer le temps, rappelons- 
nous la pensée du Jugement dernier. Oui, celui que nous vo- 
yons maintenant monter dans la gloire, en descendra un jour 
pour nous juger: Sedet ad dexteram Patris, inde venturus est 
iudicare vios et mortuos. 


Instruetio VIII. Exercitiorum conspectus. Notre but en 
faisant les Exercices était de préparer notre âme à déraciner 
les affections déréglées, à chercher de connaître et à connaître 
en effet la volonté de Dieu sur nous, afin de l’accomplir. Or, 
la règle d’après laquelle on peut juger de ses affections, c’est 
notre fin, c’est le service de Dieu. 

En méditant le Fondement, nous avons compris que tout 
ce qui ne nous conduit pas à notre fin, tout ce qui n’est pas con- 
forme aux vérités qu'il renferme, est désordre. Or l’homme, 
en tant qu’il renferme en soi ces désordres, est véritablement 
un corps de mort, corpus mortis, et ce corps de mort, ce ca- 
davre a une tête d’où partent tous les nerfs. Or la tête de ce 
cadavre c’est l’amour-propre, qui met en désordre toutes nos 
actions, nos paroles, nos pensées, nos sentiments. 

Maïs l’amour-propre se déploie différemment suivant les 
différents tempéraments et les diverses habitudes. Chez les uns, 
il devient sensualité et engendre la gourmandise, la recherche 
de ses aises, les petits soins scrupuleux pour sa santé, la fuite 
de tout ce qui gêne. Chez d'autres l'amour-propre devient or- 
gueil véritable et il produit le désir de se distinguer et de ne 
jamais rester en arrière de qui que ce soit. Done l’impureté d’in- 


Instruetio. 
Exereitiorum Con- 
spectus. 


; 
n 
M 
3 








B 


St 


my RENE 7 A VASE Pos EUR EROR ER es 


RP S AN EPST le PRE UE 


LE "UE 


de 


E. hr^- 2o pére 





















" 


‘à 


A 








480 PUNOCTA MEDITATIONUM ET INSTRUCTIONUM 





tention dans ses actions, l'horreur de tout ce qui peut blesser no- 
tre orgueil, la répugnance pour tout ce qui peut humilier quel- 
que peu que ce soit, les répugnances à nos acquitter de nos de- 
voirs, des difficultés extrêmes dans l’obéissance, lorsque les 
ordres donnés ne flattent pas notre vanité, quoique, à les bien 
prendre, on fait souvent mille fois plus la volonté de Dieu et 
on lui rend plus de gloire dans des actions peu apparentes que 
dans des actions d'éclat... Ceci s'applique aux scolastiques, aux 
ouvriers, et à tous les membres de la Compagnie. 

De plus, que l'amour-propre soit sensualité ou orgueil, il 
produit une foule de péchés, et même de péchés graves. Il pro- 
duit la colère, l'impatienee,...]a négligence dans les Exercices 
spirituels ete.... Il renverse méme nos idées les plus justes, et 
produit dans l’âme l’obscurité, à la faveur de laquelle se glis- 
sent de fausses maximes, d’où un dégât épouvantable. Car Jé- 
sus-Christ l'a dit: Si oculus tuus fuerit nequam, totum corpus 
twum tenebrosum erit. Ce malheur n'arrive que trop souvent, 
hélas! parmi les religieux. 

Les Exercices bien faits, c’est-à-dire accompagnés de sé- 
rieux retours sur nous, portent remède à ce désordre. Ils atta- 
quent les effets de l'amour-propre, et méme ils l'attaquent à la 
racine. 

En effet, quand après le Fondement on considère quel 
grand mal est le péché et en lui-même et dans ses conséquences ; 
quand on médite sur la vie de Jésus-Christ, qui nous montre 
en tout et toujours l'opposé de ce qui est déréglé dans nos af- 
fections, et dont l'exemple et la doctrine ont la plus grande 


efficacité pour redresser nos inclinations et guérir notre enten- 


dement; quand on avance toujours jusque sur le Calvaire, où 
nous voyons Jésus-Christi prendre tout-à-fait le contre-pied 
de ce que le monde aime et embrasse, il est difficile de ne pas 
se résoudre a renoncer efficacement à ce qui entretient le désor- 
dre dans notre âme. 

Là, trois degrés de perfection se sont présentés à nous : 

Par le premier, l'homme est tellement maitre de ses af- 
fections, de ses sens, de ses pensées mêmes, qu'il ne se laisse 
jamais aller volontairement au péché mortel. Ce premier degré 
doit être et est en effet, grâces à Dieu, universel dans la Com- 
pagnie. Nous le devons à la grâce inestimable de notre voca- 
tion, qui nous fournit tant de préservatifs contre le péché. 

Dans le second degré, l'homme est tellement maitre de ses 
affections, de ses sens, de ses pensées, que volontairement il 
ne se laisse jamais aller au péché véniel. Ce degré est plus ex- 
cellent que le premier, cependant nous devons l'atteindre, et 
nous le pouvons aisément, à cause méme de l'abondanee des 











SCHOLASTICIS COLLEGI VALSENSIS 48i 





moyens que nous en.donne notre vocation. Nous devons à Dieu 
et à Jésus-Christ d'y parvenir, c’est notre intérêt d'y arriver. 
Ainsi tout nous y porte et nous y engage. 

Dans le troisiéme degré, l'homme est tellement maitre de 
lui, que rarement les passions ou toute autre chose puissent 
troubler la paix de son âme. Et si quelque chose pouvait le 
troubler, aussitót le souvenir de la Croix de Jésus-Christ ré- 
tablirait le calme dans son âme. Perfection sublime, à laquelle 
pourtant nous devons tendre de tous nos efforts, en combattant 
sans cesse nos passions, en réprimant partout et toujours notre 
amour-propre. 

Mais comment combattre notre amour-propre dans tous 
ses effets? 

Ferons-nous comme le chasseur qui, poursuivant dix liè- 
vres à la fois, n’en attrappe aucun? Non: diviser ses ennemis, 
c’est en triompher. D’après la matière ordinaire de nos con- 
fessions, il faut déterminer quelque point, dont on fera la ma- 
tière de son examen particulier. 

De plus, examiner quelle est de toutes les vérités chrétien- 
nes celle qui a le plus frappé notre âme; la saisir, et chercher 
à se la rendre familière. Que la considération de cette vérité 
nous devienne une habitude; qu'elle nous soit un aiguillon pour 
avancer dans la perfection; qu'elle nous serve de frein pour 
réprimer notre amour-propre. 

C'est là un point très-important. C'est ainsi que Saint- 
François de Borgia, quoique parvenu à une haute sainteté, 
s’exerçait à des actes nouveaux de vertu par la pensée de l’En- 
fer... Saint-Ignace avait toujours présente à l'esprit la fin 
de l'homme, et surtout la pensée de Jésus crucifié. C'est même 
pour honorer Jésus crucifié qu'il déposa son nom d’Jñigo, et 
prit celui d’Ignace, en mémoire du célèbre évêque d'Antioche, 
qui portait Jésus crucifié dans son coeur. 

Mais ce qui serait un obstacle puissant au fruit des Exer- 
cices en nous, ce serait la pensée que les Exercices nous pro- 
posent une perfection idéale. Gardons-nous soigneusement de 
cette idée fausse, de cette maxime trés-nuisible, et qui malheu- 
reusement n'est pas rare parmi nous. Cette pensée nous fait 
demeurer toujours au méme point, elle fait que nous passons 
des années entiéres sans exercer de véritables vertus religieu- 
ses, et Dieu veuille qu'aprés bien des années nous ne soyons 
pas moins parfaits qu'au commencement, moins prudents dans 
nos paroles, moins vigilants sur nos sens ete. etc. 

Oui, la sainteté que nous propose l’Institut est une sain- 
teté idéale, mais notre devoir est de chercher à en approcher 
le plus possible. Nous ne resterons, hélas! malgré tous nos ef- 


31 




















Contemplatio 
obtinendum amorem. 


482 PUNCTA MEDITATIONUM ET INSTRUCTIONUM 








forts, que trop éloignés de cette sainteté, que cependant Jésus- 
Christ a droit d'exiger de nous. Enfin il ne sert de rien de s'ex- 
tasier sur la sainteté de notre Institut. Ce n'est pas la sainteté 
de nos régles qui fait la sainteté de la Compagnie militante sur 
la terre, mais bien la sainteté de chacun des membres qui la 
composent. 


III. - Contemplatio ad obtinendum amorem. Le but de cette 
contemplation est d’exciter en nous un vif amour de Dieu, non 
de paroles et de sentiments, mais un amour efficace et réel. 
L'àme ne peut étre mieux disposée à cette contemplation qu'a- 
prés les Exercices qui précédent. 

P. 1. Quid a Deo acceperimus. S* Ignace parcourt dans ce 
premier point les trois ordres de bienfaits: Création, Gráce 
et Gloire. Considérons dans chacun de ces ordres le nombre et 
la grandeur des bienfaits de Dieu. 

Nombre des bienfaits généraux: 1°. Création... ce qu'il nous 
a donné : les facultés de l'àme, celles du corps ..., les maux dont 
il nous a préservé, tant d'infirmités corporelles et spirituelles, 
dont nous sommes les témoins. Hors de nous : création des êtres 


inanimés... des êtres animés, avec lesquels nous sommes en 
relation. Que ferions-nous et deviendrions-nous, si nous étions 
seuls?... Ce bienfait comprend aussi celui de la conservation, 


qui à chaque instant renouvelle pour nous le bienfait de la eréa- 
tion, de sorte que Dieu a tout eréé et conserve tout dans l'ordre 
de la nature pour moi... Par combien de moyens les êtres, 
dont je me sers, n’ont-ils pas passé,... combien d’êtres animés 
et inanimés ont concouru à ma conservation ... Réfléchissons 
sur ces vérités et nous y découvrirons une providence admi- 
rable et un amour incompréhensible. Tout cela était prévu 
par la Sagesse et la Providence de Dieu, et voulu par son amour 
pour nous. Dans le fondement nous avions déjà médité ces cho- 
ses; mais alors nous considérions les créatures comme moyens, 
au lieu que maintenant nous les regardons comme présents de 
Dieu, qui nous aime. 
. 2*. Ordre surnaturel... Iei quelles grâces! quel amour vé- 
ritablement immense! (Sang de Jésus-Christ, saerements, ete.). 
3°. Gloire... Le bonheur infini et éternel qu’il nous pré- 
pare, et qui doit être le fruit de sa mort. 

Nombre des bienfaits particuliers. Ces trois ordres, appli- 
qués d’une manière spéciale à nous: Création, Conservation, 
Concours de toutes choses à nous servir, intégrité de notre 
corps... Ordre surnaturel: parents chrétiens, providence spé- 
ciale sur notre enfance, vocation, moyens pour conserver et 
nous faire remplir cette vocation, et tout ce qui en est la con- 











SCHOLASTICIS COLLEGII VALSENSIS 483 





séquence: lumiéres, gráces, régles, bons exemples, précautions 
prises pour écarter de nous tout danger... mon Dieu, quel 
abime! Chacun de ces bienfaits en renferme mille autres... 
Gloire: degré de gloire que Dieu nous destine, à nous qu'il a 
appelés à la vie religieuse... Nous pouvons le dire: ces bien- 
faits ont été vraiment infinis en nombre, et chacun d'eux en 
renfermait une foule d'autres. 

Grandeur de ees bienfaits. La grandeur de ces bienfaits, 
qui éclate lorsqu'on considère chacun de ces bienfaits en eux- 
mêmes, se montre bien davantage quand on considère : 1° Celui 
qui donne, 2° celui à qui Dieu donne, 3° à quelle fin il donne. 
Amour de Dieu vraiment infini. 

P. 2. Quid Deo reddere debeamus. Saint-Ignace exprime 
parfaitement bien ce que nous devons donner à Dieu: c’est 
nous-mêmes, tout entiers, sans réserve... 1°. Sume: prenez, 
puisque tout est à vous, tout vous appartient... qu’ai-je, que 
je puisse vous refuser? et qui suis-je pour vous le refuser? ... 
prenez, vous qui voyez combien je suis lâche, prenez ce que je 
ne puis vous offrir comme vous le méritez, et comme je le de- 
vrais, arrachez-moi, pour ainsi dire, à moi même, prenez! 
2°. Pourquoi? pour en disposer comme maître et souverain ab- 
solu: et dispone. 3°. Eit quoi? tout, tout, absolument tout... liber- 
tatem, qui renferme tout et qui résume tout moi-même... et puis 
mes facultés, mes forces, dont je consens à être privé, si vous 
le jugez utile pour votre gloire... et méme les grâces, les dons 
surnaturels, que je ne veux, que je ne désire qu'autant que 
vous le voudrez... 4. Que veux-je en échange? Amorem twi 
solum cum gratia. Oh! Dieu ne saurait refuser une telle de- 
mande, et ne pas récompenser par sa grâce et la conservation 
de sa grâce une pareille offrande. 5°. Par quel principe? par 
amour pour Dieu. 

C'est là l'offrande la plus parfaite et l'aete d'amour le 
plus grand, que l'on puisse faire, soit que l'on considère ce 
que l'on donne, la plénitude du don, ou la maniére dont on 
le donne, sans se rien réserver, ou le principe qui nous porte 
à faire ce don, le plus pur amour. 

Dans quel heureux état cette donation ne nous place-t-elle 
pas? Que de grâces en sont la suite, quoique dans cet acte on 
ne considère pas ces grâces et l'intérét propre? De quelles mi- 
sères spirituelles ne nous délivre-t-elle pas? Toutes ces inquié- 
tudes et peines spirituelles, entraves, craintes, désirs, qui pro- 
viennent de notre amour-propre ... 





T 
1 
iut 
NA. 
UR 
vL 
ei 
E. 
"S 
w# 
HE) 
(vU 
} 
À 
"m 
^ 
DA 
" 
Et 
35 
y: 
^ 
1 
; 


T nes 








Meditatio 4. 
Contemplatio ad 





ARE a TUN SP Ride ABS P ye 


-— ; - 


- 


obtinendum amorem. 


484 PÜNCTA MEDITATIONUM ET INSTRUCTIONUM 





IV. - Contemplatio ad. obtinendum amorem. 

P. 2. Deus Ipse in donis suis adest. Dieu ne dispense pas 
ses bientaits à la manière des princes de la terre. Un prince 
veut faire un don à quelqu'un; il Jui fait porter cet objet, qui 
ne lui coûte rien, et la chose une fois donnée, il ne se met plus 
en peine. Dieu nous donne lui-même les eréatures; il demeure 
en elles, et constamment il renouvelle son bienfait... A moi, 
pauvre homme, il donne réunies toutes les qualités des plantes, 


des animaux, des Anges... Bien plus, il veut que je sois un 
temple, dans lequel il habite spécialement... et pour cela il m'a 
créé à son image et à sa ressemblence... oh! si cette pensée 


nous était familiére, ainsi que le désire S* Ignace! 

Si de la Création je passe à la Rédemption, la présence 
de Dieu dans les créatures est bien plus sensible. Erat Deus 
in Chrislo mundum reconcilians sibi. (St Paul. Et moi je dois 
dire: reconcilians me sibi. 

Avec quels sentiments de reconnaissance et de générosité 
ne devons-nous pas nous offrir à Dieu!... Prenons la réso- 
lution d'observer la régle 17*. Ce sera un moyen trés-efficace 
de n'user des eréatures que pour sa gloire, et d'en user avee 
une sorte de respect, pour ne pas nous en servir contre la vo- 
lonté de Dieu, qui habite en elles. 

P. 3. Deus Ipse in donis suis operatur. Dieu opère dans 
toutes les eréatures par son eoneours, au moins médiat. C'est 
ainsi que par le Prophéte il se plaint au pécheur... Servire 
me fecisti in peccatis tuis (Is. 43, 24). Que cette vérité m’excite 
à me servir du eoneours de Dieu dans mes opérations, à m'en 
servir uniquement pour sa gloire, et non pour son ennemi, 
c'est-à-dire en faveur de l'amour-propre et des passions qui 
en naissent. Je m'exciterai à la plus vive reconnaissance pour 
la bonté de Dieu qui agit dans la Création, dans la Rédemption, 
dans la Sainte Eucharistie, et cela toujours pour mol. Je m'of- 
frirai généreusement à Dieu, me prétant à son action, et m'esti- 
mant heureux de £ravailler et de souffrir pour lui. 

P. 4. Deus fons omnium bonorum. Enfin Dieu est le prin- 
cipe de tout ce qui existe de perfection dans les êtres. Sans le 
soleil, où seraient les rayons de lumière? Sans la source, où 
serait le ruisseau? De même sans Dieu, principe souverain, où 
seraient les perfections des créatures? Et continuellement Dieu 
agit, pour maintenir ces créatures dans leur état de perfection. 

Ici faisons des actes d'amour parfait... C'est maintenant 
qu'il faut comprendre, comment Dieu est la fin unique de toutes 
choses et comment tout doit se rapporter à lui. 

Apprenons à perfectionner la pureté de nos intentions 
(reg. 17°) et si nous ne pouvons être dans l'habitude de cette 











AD PATRES ET FRATRES COLLEGII VALSENSIS 485 








intention si pure, au moins appliquons-nous à en exercer des 
actes de temps en temps. Offrons-nous à Dieu avec tous nos 
biens spirituels, et uniquement pour lui: Deus,meus et omnia! 

Sainteté sublime, que le Saint-Esprit seul peut nous en- 
seigner. Prions-le done avee ardeur, qu'il allume en nous le 
feu de sa charité. Mais que ce feu ne dorme pas sous la cendre, 
qu'il brüle et qu'il porte ses flammes en haut: Veni, Sancte 
Spiritus ... et tui amoris in eis ignem accende! 


Adhortatio domestica 
ad Patres et Fratres Collegii Valsensis 


Mense Maio Anno 1848 habita 


Dx Gaupio SPIRITUALI 


Delectare in Domino. Gaudete in Domino semper; iterum 
dico: Gaudete. (Ps. 36, 4; Philip. 4, 4). 

Les premiéres paroles sont de ce saint Prophéte, que je 
pourrais appeler la merveille de l'Ancien Testament, le miracle 
de l'homme spirituel; les secondes sont du grand Apótre. C'est 
de la joie spirituelle que je viens vous parler. 

Il peut paraître étonnant que, dans les circonstances où se 


trouve la Compagnie et son Chef, je parle de se réjouir. Eh 


bien! oui, il faut encore se réjouir et se réjouir toujours. Il 
semble que dans cette vallée de larmes, l'homme coupable au- 
rait dû s'affliger sans cesse, et c’est une chose étonnante que 
le Seigneur lui ait fait un commandement de se réjouir, à lui, 
si pauvre, si misérable, Ne devait-il pas plutôt lui dire: Pleurez, 
pleurez toujours! Mais non: Delectare, réjouissez-vous! C'est 
ce delectare, que vous devez toujours vous chanter et que je 


dois me chanter sans cesse à moi-même. 


Mais en quoi devons-nous nous réjouir? Est-ce en nous- 
mêmes, en nos talents, en nos succès? Non; si le Seigneur nous 
avait ordonné de nous réjouir en ces biens extérieurs, il nous 
serait impossible de lui obéir, car ces choses ne dépendent pas 
de nous. En quoi done devons-nous nous réjouir? In Domino. 
Pour le bien comprendre, il faut se rappeler un principe que 
Notre Saint Père Ignace avait bien compris; un principe qui 
est la source de la vraie joie spirituelle, un principe sans lequel 


De gaudio spiri- 


tuali dicturus 


est, 


quamvis luctuosa sint 


tempora. 


Delectandum 
Domino, 


in 


PC Er EE 


Fr 






































Creatore et Salva- 
tore nostro. 


























Idque semper, et- 
iam in persecutioni- 
bus. 





486 PUNCTA MEDITATIONUM ET INSTRUCTIONUM 


il est impossible d’avancer dans la perfection. C'est la vérité 
qu'on apprend aux enfants dans les Catéchismes, et qu'on met 
plus tard au fond du sae, c’est le fondement du livre des 
Exercices : nous devons être indifférents pour toutes les créa- 
tures, pour la santé, pour le bien-étre, pour l'emploi, pour tout 
ce qui n'est pas Dieu. Il faut toujours se réjouir, mais non dans 
les choses qui passent. Vouloir se réjouir dans ses talents, dans 
ses succés, dans sa santé, c'est s'exposer à perdre bientót cette 
joie, que le Seigneur veut que nous ayons £oujours. Il ne faut 
pas non plus placer sa joie dans ses Supérieurs, dans leurs 
hautes qualités, dans leur estime. Souvent on est content parce 
qu'on est bien avec eux, mais cette joie disparaitrait bientót 
s’il en était autrement. 

Où done placerons-nous notre joie, pour que rien ne puis- 
se nous l'enlever? C'est dans le Seigneur, in Domino. Eh! 
n'avons-nous pas toujours sujet de nous réjouir dans le Sei- 
gneur? La vue de ses oeuvres et de ses merveilles, ne doit-elle 
pas nous combler de la plus vive joie? Il faut done se réjouir 
toujours en Dieu notre Créateur, im Deo Creatore. Mais plus 
encore, s'il est possible, en Dieu notre Sauveur, à l'exemple 
de la Bienheureuse Vierge Marie: Exsultavit spiritus meus in 
Deo Salutari meo. Notre Sauveur ne nous a-t-il pas rachetés 
de l'enfer? N'est-ce pas lui qui est notre Dieu sanctificateur, 
qui nous appelle à la plus haute perfection? Réjouissez-vous 
dans le Seigneur, qui vous a retirés d'un monde si mauvais, oü 
il ne reste presque plus de moeurs... Eh! que de grâces n'a- 
vez-vous pas à lui rendre d'avoir été élevés chrétiennement, 
dans le temps où la pauvre jeunesse, méme dans les pays eatho- 
liques, se perd? Ego autem in Domino gaudebo et exsultabo in 
Deo Iesu meo (Habac. 3). Réjouissons-nous done toujours dans 
le Seigneur, et pour cela restons dans l'indifférenee pour les 
créatures, indifférence pour tout, hors le péché, et même encore 
le péché: son souvenir ne doit pas nous faire perdre la joie 
spirituelle. Nous devons le pleurer sans doute, mais e'est une 
douleur qui est douce à l'áme. Les larmes de la pénitence sont 
une vraie source de joie pour le coeur fidèle. 

Mais du moins, les persécutions qui fondent sur la Com- 
pagnie, ne doivent-elles pas, sinon empécher, du moins dimi- 
nuer un peu cette joie? Lorsque nous la voyons dispersée sur 
toute la terre, que la moitié de nos provinces ont disparu, ne 
devons-nous pas nous affliger? Non, non, non! Jésus-Christ 
nous a dit de nous réjouir, sans distinction de temps ni de cir- 
constances : Delectare in Domino. Gaudete in Domino semper, 
toujours. Il n'a pas dit: réjouissez-vous quand tout ira bien, 

















AD PATRES ET FRATRES COLLEGII VALSENSIS 487 


mais: réjouissez-vous toujours. Gaudete in Domino semper. Et 
à nous en particulier, il ne nous a pas dit: réjouissez-vous lors- 
que la Compagnie prospérera, lorsque les aífaires iront bien, 
quand elle sera honorée, estimée, mais toujours. Gaudete 1m 
Domino semper. Mais du reste, le Seigneur ne nous laisse pas 
sans consolation au milieu de nos peines. Oui, l’affection que 
nous ont montrée tous les gens de bien, les asiles qu'ils nous 
ont offerts, compensent bien la haine et la persécution des mé- 
chants. Mais ce qui, plus que tout le reste, nos a consolé, e'est 
la fidélité et le courage de tous nos Péres et Fréres dispersés. 
Aussi je puis dire avec le grand Apótre: superabundo gaudio. 
Voyez, je puis eompter sur les doigts d'une seule main ceux 
qui ont failli dans leur vocation. Parmi ceux-là, il y en a deux, 
qui avaient eu si peur quand ils virent que l'orage était si fort, 
qu'ils n'osaient pas se croire en sûreté, et ils ont écrit au Sou- 
verain-Pontife pour lui demander dispense de leurs voeux. Mais 
en cela il y a encore un sujet de consolation, car ayant reçu la 
réponse qui convenait à leur faiblesse, ils n'ont pas tardé à s'en 
repentir, et ils m'ont écrit qu'ils ne prétendaient pas en user. 
Ils ont demandé à rester avec nous. Mais est-ce en cela que nous 
devons nous réjouir? Non, mais en Dieu seul: Delectare in Do- 
mino. Et aurions-nous perdu cent, deux cents, mille, deux mille 
membres de la Compagnie, nous devrions encore nous réjouir 
dans le Seigneur, parce qu'Il est immuable. 

Mais d'ailleurs, pourquoi nous troublerions-nous à la vue 
des persécutions? Jésus n’a-t-il pas dit: « Tous les cheveux de 
voire tête sont comptés, pas wn ne tombera sans la permission 
de votre Père céleste »? Ce n'est pas grand’chose un cheveu; 
un de plus, un de moins, qu'importe? Cependant le bon Dieu 
ne dédaigne point d'en prendre soin. Que sera-ce done de ce 
qui en nous est le plus noble? Déjà la tribulation a fondu sur 
nos têtes, mais ne serait-ce que le commencement de nos maux, 
initium dolorum, jetons-nous dans le sein du Seigneur, il veil- 
lera sur nous avec une bonté paternelle. Cependant préparons- 
nous au combat, tenons-nous prêts et attendons, et s'il arrive 
de souffrir quelque chose pour Jésus-Christ, eh bien! bénissons 
notre Pére d'avoir été trouvés dignes de souffrir quelque chose 
pour la gloire de son Fils... Car c’est par la souffrance qu'on 
proeure plus de gloire à Dieu. 

C'est une vérité consolante dans nos épreuves, et dont je 
voudrais, mes Révérends Péres et mes trés chers Fréres, que 
vous fussiez bien persuadés, qu'on procure au Seigneur plus 
de gloire en souffrant que par les prédications et les autres 
bonnes oeuvres. Il faut done souffrir avec joie, et si nous ne 
pouvons pas aller jusque là, il faut du moins souffrir avec ré- 


Solaeium divinum. 


Providentia Patris 
caelestis. 


Dei Gloria patien- 
do magis quam agen- 
do proeuratur. 


CM OP TIL p re 


D d 


QUY VE TIE OVE ar ROO 








Sancta Indifferen- 
tia via est ad gau- 
dium spirituale. 


Omnia  cooperan- 
tur in bonum. 


Sr. cp EAU d PAPE RE RAR RE PT RS IT e LER IS. CECI HERE RE TE D ED CSI RUNE TIT 
El NU e , T QEON: t vB à iJ : Vs e SEQ 


488 PUNCTA MEDITATIONUM ET INSTRUCTIONUM 











signation et entiére soumission à la volonté de Dieu; ear enfin 
que pourrait-il nous arriver de pire? On pourrait nous faire 
mourir. Oh! mais nous serions trop heureux de commencer à 
témoigner ainsi un peu d'amour au Seigneur; nous ne méri- 
tons pas une si grande grâce. Le grand maître, sur la trace 
duquel nous voudrions tous marcher, ne l'a pas obtenue, et le 
grand Régis (*), l'apótre de ces pays, est mort sans obtenir une 
telle gloire. Ne serions-nous done pas trop heureux si, malgré 
notre indignité, le Seigneur nous accordait ce bienfait? Mais 
nous n'en sommes pas là. Ceux qui ont été les plus maltraités, 
ont donné quelques gouttes de leur sang; l'un d'eux qui a été 
trois semaines en prison, oü il a pris une maladie qui l'a tenu 
trois semaines, écrivait que jamais il n'avait été plus attaché 
à la Compagnie, et que maintenant surtout il sentait tout le 
bonheur qu'il y a d'en être membre. Attachons nous donc à la 
eroix; dans le croix sera la paix, le repos, le bonheur: in cruce 
salus, in cruce vita, in cruce protectio ab hostibus. C'est ce que 
l'admirable livre de l'Imitation dit de la croix. Comment peut- 
on lire ce livre et n'étre pas parfait chrétien? 

Je le répéte done, il faut se réjouir dans le Seigneur, et se 
réjouir toujours, et le moyen pour parvenir à cette joie spiri- 
tuelle, c’est l’indifférence pour les créatures. Cette indifférence 
c’est comme un clou, que Saint-Ignaee dans ses admirables 
Exercices cherche à faire entrer de plus en plus dans notre 
coeur, nous devons le battre et le battre toujours, afin de l'en- 
foncer tellement qu'on ne puisse jamais l’arracher. Si nous 
ne sommes pas bien pénétrés de cette indifférence, notre joie 
ne sera pas durable. Nous serons un jour dans la joie, un autre 
jour tristes et mélaneholiques. Ce n'est pas là ce que nous re- 
commande le Prophéte. Peu nous importent les événements du 
monde, ils sont toujours dominés et conduits par la Provi- 
dence, l’aimable Providence. 

Dans l’école on distingue en Dieu deux sortes de volontés : 
Voluntas signi et voluntas beneplaciti. La première, ce sont les 
préceptes qu'il impose à l'homme, et que l’homme peut négli- 
ger; mais la seconde a toujours son effet, et par elle, il fait 
tout servir au bien des élus. Il se sert méme des méchants et 
de leurs pernicieux projets, pour procurer sa gloire et le bon- 
heur de ses saints. Et méme il ne conviendrait pas à la sagesse 
divine de ne tirer du mal qu'elle permet qu’un bien égal; il faut 
que le bien qu'elle se propose l'emporte sur le mal. Plus par 
eonséquent nos maux sont grands, plus nous devons espérer 


(2) S. Ioannes Franciscus Regis S. I. (1597-1640). 








SCHOLASTICIS COLLEGII VALSENSIS 453489 





que le Seigneur se servira de nous pour le salut des ámes et sa 
plus grande gloire. 

Ayons done toujours confiance au Seigneur, et réjouissons- 
nous en lui. Si quelqu'un dans cette maison était porté à la 
tristesse, j'espére qu'il n'y en a pas, mais s'il y en eut-un qui 
fut trop sensible, qu'il rentre en lui-même et se fasse cette 
question: Quare tristis es, anima mea, et quare conturbas me? 
Lorsque dans l’Ecriture nous trouvons cette parole: Quare? 
et que nous nous examinons nous-mémes, la réponse indique 
ordinairement une chose mauvaise. Disons done toujours: De- 
lectare in Domino ... Gaudete in Domino semper ...:Et dabit 
tibi petitiones cordis twi. 


Meditatio scholasticis Collegii Valsensis 


occasione Renovationis Votorum data d. 16 mai 1848 


DE FogMUuLA VoTORUM. 


Quoique vous ne deviez pas tous renouveler vos voeux, à 
haute voix, puisque j'en vois iei qui ne renouvellent pas, ce- 
pendant je vous propose pour sujet de méditation la formule 
des voeux, qui est si belle et qui peut tant servir à tous les 
degrés de la Compagnie. Cette formule peut être méditée de 
deux manières: ou d’après la seconde manière de'prier,'que 
nous a inspirée notre Bienheureux Pére, ou en la divisant en 
plusieurs parties. Nous prendrons cette seconde manière, et 
nous la considérerons comme un acte ou contrat, que nous 
passons avec Dieu. 

Tout acte ou tout contrat comprend: 1° les parties con- 
"tractantes, 2° les témoins, 3° la matière du contrat. 

Nous commencerons par nous mettre en la‘ présence de 
Dieu, et pour construction de lieu, nous nous placerons entre 
le ciel et la terre... Et ici je vous rappellerai ee que nous’a re- 
commandé Notre B. Père Saint-Ignaee dans ses annotations, 
que si nous trouvons matière abondante de méditation dans un 
point, nous nous y arrêterons, sans nous mettre en peine de pas- 
ser à un autre. 

P. 1. Les personnes contractantes. 

C’est un contrat que nous allons passer avec Dieu, mais 
avec Dieu seul, devant qui nous devons ‘être seul à seul. Les 
autres personnes que nous nommons, la Sainte Vierge, la Cour 
céleste, sont seulement témoins de cet acte Omnipotens, Sem- 


Tristitia, si qua 


est, abicienda. 


Formula votorum 
quasi paetum quod 
eum Deo facimus. 


Contrahentes: 
Deus.. ego. 





NIA UON 


RYE n ER T al 


"Y 
"o MM 


OUS TP ETE RE WE VL T ro ET y 


[i 


* 
s 
^x 
Mi- 











Testes: B. V. Ma- 
ria Sanetique omnes. 


Res: Paupertas. 


Castitas. 


490 PUNCTA MEDITATIONUM ET INSTRUCTIONUM 





piterne Deus, Dieu tout-puissant et éternel. Ce n'est pas sans 
dessein qu'on choisit ces deux attributs; ce sont ceux qui sont 
le plus souvent donnés à Dieu dans la Sainte-Ecriture, et les 
plus propres aussi à exciter notre respect et notre confiance 
pour un Dieu si grand. £go, moi, la faiblesse méme, moi, qui 
suis aujourd'hui, et peut-être demain ne serai plus... Je com- 
parerai mes qualités avec les attributs de Dieu. Ego, et là 
j'ajouterai mon pauvre nom, je placerai ce pauvre nom au pied 
de cette Grandeur infinie, qui daigne y faire attention, et je 
supplierai le Seigneur de faire que ce pauvre nom soit inserit 
cependant au livre de Vie... Licet undecumque divino tuo con- 
spectu indignissimus, en toute manière, de quelque côté que ce 
soit, trés-indigne que vous me regardiez, et cependant malgré 
que je ne sois qu'un néant, moins méme que le néant, vous, mon 
Dieu, vous daignez me regarder, vous daignez faire eas de moi, 
vous m'estimez beaucoup, et vous voulez que je fasse un con- 
trat avec vous. Fretus tamen pietate ac misericordia tua infi- 
nita. Ces deux mots ne sont pas synonymes: pietate exprime 
l'amour et la tendresse paternelle pour un enfant... ce ne serait 
peut-être pas français de le traduire littéralement; misericor- 
dia la bonté, la miséricorde pour un pécheur. Et impulsus tibi 
serviendi desiderio, c’est le seul désir de mieux servir Dieu, 
qui doit nous amener dans la Compagnie. Si done il y avait eu 
dans votre entrée quelque motif un peu naturel, e'est le mo- 
ment de réformer ce qu'il y aurait eu de défectueux, et de se 
eonsaerer au service du Seigneur uniquement en vue de lui 
plaire et de procurer sa gloire. 

P. 2. Les témoins. 

Voveo coram sacratissima ... Ici, il faut se représenter 
le ciel ouvert sur notre tête, voir Marie notre Mère, notre bonne 
Mére, tous les Saints et surtout nos Saints, non seulement ceux 
qui ont été canonisés, mais tous ceux qui jouissent du bonheur 
éternel. S’imaginer les entendre, voir comment ils se réjouis- 
sent. en pensant que nous marchons dans la voie qu'ils ont 
suivie; car c’est la même promesse qu'ils ont faite, que nous 
allons faire aussi, et leurs exemples doivent nous exciter à les 
remplir aussi parfaitement qu'ils l'ont fait eux-mémes. 

P. 3. Matière du contrat. 

Voveo paupertatem. 1l n'est pas difficile, ni pénible d'ob- 
server ce voeu dans la Compagnie, du moins ordinairement, ear 
elle prend soin que rien ne nous manque; mais enfin, il pour- 
rait arriver, surtout maintenant, que nous sentissions les effets 
de la pauvreté, et plusieurs de nos Pères les ont déjà ressentis... 

Castitatem. A l'exemple de notre Bienheureux Père, nous 
dirons peu de chose de ce voeu; vous savez qu'il dit tout en peu 








SCHOLASTICIS COLLEGII VALSENSIS 491 





de paroles. Soyons par rapport à cette sainte vertu dans une 
crainte et une vigilance continuelles. Cette vigilance est d'au- 
tant plus nécessaire pour nous, que dans l’exercice de notre 
ministére nous avons à faire à toute sorte de personnes, ce qui 
le rend dangereux. J'ai trouvé baueoup de Saints qui disaient 
qu'ils ne eraignaient ni la vanité, ni l'amour des richesses... 
mais je n'en connais pas un, qui ait dit qu'il était sans crainte 
touchant la sainte vertu. C'est que la plus süre garantie pour 
la conserver, c’est la crainte de la perdre. 

Oboedientiam. Les deux autres voeux ne sont pas bien dif- 
fieles à garder; mais c’est ici que se trouve la plus grande 
peine, ear il faut obéir en tout, il faut obéir toujours, quelque 
chose qu'on nous eommande. Lorsque nous promettons à Dieu 
l’obéissance, ce n'est pas lui dire: Seigneur, j'obéirai en ce qui 
me fera plaisir, lorsque les ehoses que me commandera le Su- 
périeur me seront agréables, mais en tout. Et il est presque 
impossible que dans une vie de Jésuite, il n'arrive pas quelque 
cas où l'obéissance ne soit très-difficile. On peut se trouver avec 
des Supérieurs qui ne vous eomprennent pas, qui ne sachent 
pas prendre votre caractère; il peut y avoir quelque antipathie 
naturelle... C'est alors que la vertu s’exerce. Puis enfin il peut 
se tromper, ear il n’y a dans le monde qu'une seule personne 
infaillible, celle du Souverain-Pontife, lorsqu'il parle ex cathe- 
dra. Le Supérieur peut done se tromper. vous pouvez avoir 
plus de talent et plus de sagesse que lui, ear, quelque soin que 
l'on prenne pour nommer de bons Supérieurs, cela peut arriver... 
Mais vous, vous êtes sûrs de ne jamais vous tromper en obéis- 
sant. Pour que l’obéissance soit facile, prenons le moyen indi- 
qué par notre B. Pére, qui est de voir Dieu dans la personne 
du Supérieur; d'y voir la personne méme de Jésus-Christ qui 
est, dit-il: Sapientia summa, Bonitas immensa, Caritas infinita, 
qui nec decipi potest, nec vos vult ipse decipere. Qu'est-ce à 
dire? Que Dieu doit à sa sagesse souveraine, à son immense 
bonté, à sa charité infinie, que vous ne soyez jamais trompés 
en obéissant, mais que vous arriviez à votre fin. Quoi done? 
Aprés avoir pour son amour saerifié votre jugement propre, 
vous pourriez être égarés, et lui, pourrait le permettre? C'est 
impossible. Un Pére me disait un jour que son Supérieur lui 
avait commandé une chose qui lui parut vraiment absurde. 
Malgré ma répugnance, dit-il, je la fis, et en la faisant, je vis 
que e'était bien cela qu'il fallait. Dieu en effet, comme le dit 
Notre B. Père, est très-fidèle en ses promesses ; mais si en pas- 
sant un contrat les contractants doivent être fidèles, que sera- 
ce de Dieu? 


Oboedientia. 


Haec difficilior 
quam aliae immo 
quandoque diffieilli- 
ma. 


Ut facilis fiat, vi- 
dendus in Superiore 
D. N. Jesus Christi. 


? 


VA 
"d 


E er cC ce 
CET HET ERR er PA 


At 





s 


EE A ES cs 


Ea A TIO Ed RENE THE m LL TER re à 


EE Eq HB i e CUR E ee 
"oret ame A ee CEST DE 





1 


EU Aor uU A ELI T 


RV 
3 


WEE CUERO 


d END eni 


1h 
1 
| 
p 
E 


Hn 


ME SORS C REI RN A 





Mr ES Nemo wc" T, TA Le Va 


EN US de eR ECT (eU, MI A 


poo prt EAT 


D 


TE 


3 
P. 





HER T 06 don et TE OO GP PY ERI M Ne STRANDS EP TE Tu A VISTA RSEN A S E NER EN ERSTE CT T 
" : y TY : E n B "AN J ^ 
Nes 





ta. 


Saerifieium, idque 
holoeaustum. 


Desiderium  maio- 
ris Dei gloriae pro- 
eurandae excitat ad 
orandum pro defunc- 
tis et ad evitandum 
Purgatorium. 


"e 


492 PUNCTA MEDITATIONUM ET INSTRUCTIONUM 


Indifferentia Sane- 5 
Ss 








Perpetuam,...et promitto ... Cette promesse est un voeu, 


- vous le savez tous, voeu par lequel on s'engage à occuper dans 


la Compagnie le grade auquel elle nous appellera. Grâces à 
Dieu, nous ne trouvons pas de difficultés, dans cette Province, 
quand il faut appeler quelqu'un au grade de Coadjuteur Spi- 
rituel, et ce nous est une grande consolation. Mais il n'en est 


pas de méme partout. Quelquefois on se eroit offensé parce que 


l'on ne sera pas admis à la profession solennelle. Eh bien!, je 
désire que vous sachiez bien une chose: e'est qu'il y a beau- 
coup de Coadjuteurs Spirituels, qui sont plus chers à la Com- 
pagnie qu'un grande nombre de Profés, beaucoup de Péres 
Coadjuteurs Spirituels, qui rendent plus de service à Dieu et 
à la Compagnie que des Profés, beaucoup de Péres Coadjuteurs 
Spirituels, qui seront plus élevés dans le ciel que des Profés. 

Perpetuo degam. Encore une fois perpetuo. 

A tua ergo ... La formule se termine par une priére pleine 
d'onetion, dans laquelle nous eonjurons le Seigneur de rece- 
voir notre holocauste, et la grâce de l'aecomplir jusqu'à la fin 
de notre vie. Remarquez ce mot: holocaustum, qui signifie un 
sacrifice complet, un sacrifice sans réserve, où l'homme tout 
entier doit être consumé par la flamme de l’amour de Dieu; et 
enfin nous demandons humblement: suppliciter. 


Summa trium adhortationum 


quas Servus Dei a. 1848 in Collegio Lavalliensi habuit. 


Adhortatio I. Ad Communitatem. (In Octava Commemora- 
tionis O. Fidelium Def.) Te decet Hymnus ... Dieu veut sa 
gloire mais par notre bonheur. Aussi importe-t-il à sa gloire 
que les âmes ne soient pas en Purgatoire. Done A. M. D. G.: 
a) prier tous les jours pour les âmes du Purgatoire; b) faire 
tout son possible pour l’éviter soi-même. 

Moyens pour cela: 1. Repentir des péchés passés (de pro- 
piliato ...) , deceux commis en Religion (pro peccatis, offensio- 
nibus et neglegentiis), pénitence. | 

. 2. Pureté de coeur... Notre Seigneur était assez coulant 
pour l'extérieur, mais sévére pour l'intérieur, il nous jugera 
d'aprés eette base... Examinons nous d'aprés elle. Pas d'in- 
tention oblique. 

De l'intérieur dépend l'extérieur; comme nos régles nous 
disent. (Reg. 16 Summo.). 


PERCENT 











AD PATRES ET FRATRES COLLEGII LAVALLIENSIS 493 





3. Ferveur dans le service de Dieu... c. à d. faire pour le 
présent sa volonté... Voluntas signi... beneplaciti... et pour 
l'avenir, résignation. Demander cela dans les oraisons. La fer- 
veur est dans la volonté, nous ne parlons pas du sensible. Spi- 
ritu ferventes ... Spe gaudentes . .. S. Louis de Gonzague goûte 
ce que Bellarmin lui dit: qu'il pense qu'il ira au ciel tout droit, 
et dit avee plaisir que le P. Corbinelli n'a fait que passer par 
le Purgatoire. 

Nous sommes venus dans la Compagnie pour nous purifier 
de plus en plus. Seigneur je veux souffrir beaucoup ici bas, 
afin de vous glorifier tout de suite au Ciel. 


Adhortatio II. Ad Scholasticos. 

Si vous avez de la consolation de me voir, j'en ai aussi de 
vous voir. 

1. Reconnaissance envers Dieu. 

Grâce de la Vocation à être Jésuite, homme honni, persé- 
euté. Deducit Dominus in directionem cordis, lumière attrait. 
On a été pris on ne sait trop comment, mais à mesure qu'on 
avance, on s’attache de plus en plus à sa vocation, parce qu'on 
connait mieux Notre Seigneur et ce que c’est que la vie reli- 
gieuse. 

Appétit et imagination quittés pour ne suivre que la saine 
raison, la foi, quelle grâce pour cela! S. Louis de Gonzague 
disait qu'il eroyait impossible humainement parlant qu'une 
prince püt quitter ainsi le monde. 

2. Cette reconnaissance doit être exprimé corde, ore, ope- 
re... Observation des Régles. Elles contiennent toute la per- 
fection intérieure... C'est là la perfection qu'on vous a pro- 
posée et a laquelle il faut tendre. Serio Christum sequantur .. . 
Contrepied du monde extérieur... Régles de modestie: Notre 
Seigneur contemplé par S* Ignace. 

Lors de la déclaration de l’héroicité des vertus de Berch- 
mans, Gregoire XVI avoua à N. T. R. P. G. qu'elle n'était fon- 
dée que sur ce qu'il avait observé fidélement les Régles. Et tous 
les Instituts faits depuis S* Ignace ont puisé dans nos Règles. 

Règles des Scholastiques. Tout est dans la premiére... 
custodiant. On suppose qu'ils l'ont déjà acquise à un certain 
degré au Novieiat... Conentur, travail de chaque instant. Tra- 
vailler beaucoup, sans nuire à sa santé toutefois; rougir de 
rester au dessous des courtisans, des militaires, des étudiants 
du monde, e£ hi quidem ut corruptibilem coromam ... nos au- 
tem... Prière. 


Adhortatio IIT. Ad Communitatem. 


Eccles. 3. 1. Fili sapientiae, ecclesia iustorum: et natio 


Grati animi estote. 


Observantia Regu- 
larum. 


Christi sumus. 


Cer An. oT PM. Aye 2 d 








VH TUE I RA LU DR S 











Oboedientia et di- 


lectio. 


Zelus animarum. 


De Pace animi di- 
cendum. 


494 PÜNGTAÀ MÉDITATIONUM ET ÍNSTRUCTIONUM 








illorum, oboedientia et dilectio. Les deux fondements des Exer- 
cices. 

Filiae sapientiae, ecclesia iustorum. Notre Seigneur à con- 
templer. Nous tendons tous à plus qu’à l’état de grâce. Voici 
notre bonheur. 

Et natio Morum oboedientia. Voici notre devoir. Le Géné- 


ral obéit aux Constitutions... Sans l’obéissance, qui voudrait 
être Supérieur?... Et dilectio envers nos Frères et tous les 


hommes efficacement ... Ne pas se rechercher dans l’execice du 
zèle. Dans la prédication ne pas s'élever trop haut ni descendre 
trop bas.... Se demander à qui l'on parle, et à ce qu'on 
doit dire pour étre utile. Précher N. S. Jésus-Christ et non soi- 
méme... Lire les Saintes Ecritures et les Saints Pères... Se 
préparer avee soin et prier, et prier encore et prier toujours. 
Qu'est-ce qui fait un bon Prédieateur? demandait un Scholas- 
tique à un autre, le P. Angry: « C'est la priére ». Nous pré- 
ehons si rarement et si peu de temps, et nous avons tant de 
choses nécessaires à dire. Laissons done là les actualités, les 
ehoses que les trois-quarts et demi ne comprendront pas. Dans 
les auditoires les mieux choisis, à peine trois ou quatre com- 
prendront-ils ... 


De pace servanda 


In Collegio Montensi 26 Aug. 1849. 


Mes Révérends Péres et Trés-Chers Fréres, je dois à toute 
cette communauté, je me dois à moi-même d'exprimer la con- 
solation que mon coeur a goûtée au milieu de vous. Maintenant 
je ne viens pas vous dire quelque chose de nouveau, je viens 
seulement vous parler de ce que vous savez déjà et que vous 
pratiquez; je viens vous engager à conserver avec joie la paix 
et le bon esprit qui régnent dans cette maison. Mais il ne faut 
pas seulement que vous les conserviez pour vous; il faut qu'au 
sortir du Seolastieat vous les répandiez dans toutes les mai- 
sons de la Province. 

Et vous qui étes des autres Provinces, vous irez aussi les 
répandre parmi vos fréres, et je remercie le Seigneur de vous 
avoir amenés dans cette maison, afin que vous puissiez en 
prendre l'esprit, et plus tard l'inspirer et le faire vivre dans 
vos Provinces. Et afin, mes Rév. Pères et mes Trés chers Frères, 
que vous puissiez mieux goûter cette paix profonde, voici quel- 
ques moyens. 





AD PATRES ET FRATRES COLLEGII MONTENSIS ‘ 495 








l* Moyen. A?tende tibi. Le premier nous regarde nous- 
mémes personnellement. C'est celui que Saint-Paul indiquait 
à un saint évéque, et qui doit beaucoup mieux convenir à de 
simplex religieux. Il lui éerivait: attende tibi. Faites attention 
à vous; oecupez-vous seulement de vous, de votre office, sans 
faire attention aux autres. Attende tibi. En effet, si quelqu'un 
était toujours attentif à lui-méme, toujours occupé à son office, 
l'ennemi ne pourrait approcher de son âme; il serait toujours 
content. Je me souviens d'avoir lu dans un de nos anciens Pères 
une similitude qui me parait bien juste. Il compare une com- 
munauté religieuse à un choeur de musiciens, à un orchestre. 
Les chantres sont les membres de la Communauté; le grand- 
maitre de chapelle, Dieu, dans la personne du Supérieur, distri- 
bue à chacun sa carte de musique, la carte où est sa partie, le 
morceau qu'il doit exécuter. Le bon musicien est là devant sa 
musique, il étudie sa carte pour bien exécuter son morceau, et 
il a toujours les yeux dessus, sans regarder ni à droite ni à 
gauche. Quand tous font comme cela, alors la musique est belle 
et harmonieuse; mais si chaeun, au lieu de faire attention à 
sa musique, regarde la carte de ses voisins, il ne saura plus 
chanter la sienne, et il fera des dissonances désagréables; ce 
ne sera qu'un bruit discordant et non une musique. Ainsi dans 
une société religieuse, il faut, pour qu'il y ait de l'ordre, de 
l'harmonie, de la paix, que chacun s’occupe tout entier de son 
office et s'en occupe uniquement. Par là il évitera beaucoup de 
troubles, de mécontentements, et il sera heureux. Le premier 
moyen done de conserver la paix et la joie, est de s’occuper de 
son emploi. Attende tibi. 

2* Moyen. Alter alterius omera portate. Le second moyen 
pour conserver la paix est celui qu'enseignent ces paroles: 
Alter ... 

C'est le partage de notre misérable nature que nous ayons 
à souffrir toujours les uns des autres, parce que nous avons 
toujours des défauts, quelque parfaits que nous soyons, et Dieu 
le permettra toujours, afin que nous soyons les uns pour les 
autres des sources de mérites. Mais si nos frères nous sont 
quelquefois un peu à charge nous aussi nous le sommes pour 
eux, et chacun peut se dire qu'il a besoin qu'on lui passe beau- 
coup d'imperfections et de défauts. Nous devons done, nous 
aussi, être indulgents pour les autres et nous supporter mu- 
tuellement. Alter alterius omera portate. C'est le seul moyen 
d'avoir la paix avec ses frères. Voulez-vous un moyen d'arri- 
ver plus facilement à ce support mutuel? Voyez Jésus-Christ 
dans vos fréres. Et en effet, si nous avons la foi, nous sommes 
certains que nous avons Jésus-Christ en nous, puisque nous le 


Quomodo  conser- 
vanda. 
lo Attende tibi. 


2o Alter alterius 
onera portate. 








Lg Var PREVEOm ENT. vU. 
, ; 





NE VASE, IOVI TIR T S QUEMA M LR M IE ER SE SN TT C AT 4 Rev rne Wn UE TEYUMALITILITTLT. RUE. Cus wore TO RE NN TT: NII 
Y Cd 1 ues [I4 I ere el ' » EAE J lE 7:2. cmt à dis IESU EP ENTUS Y TUN 
\ / NU A 





496. PUNCTA MEDITATIONUM ET INSTRUCTIONUM 








recevons dans la Sainte Communion, puisque nous l'avons reçu 

hier, ce matin, Allons donc au-devant de nos frères, consolons 

les dans leurs peines, prévenons leurs désirs, fermons les yeux 

sur leurs défauts; notre charité doit étre une charité de support 
| et de prévenance. 

E. 3» Oboedientia. 3* Moyen. L'obéissance. Le troisième moyen pour conser- 

| ver la paix, c’est d'obéir par un esprit de foi, voyant Notre-Sei- 

gneur Jésus-Christ lui-méme dans la personne du Supérieur. 

Je vous ai déjà parlé de l’obéissance, et je vous ai dit que ce 

n'était pas à cause des grandes qualités du Supérieur qu'il fal- 

lait obéir, mais uniquement pour Jésus-Christ. Et notre Pére 

Saint-Ignace, en nous proposant ee moyen dans son admirable 

lettre sur l'Obéissanee, ajoute ces paroles remarquables: ne 

doutez pas que la très-fidèle charité du Seigneur ne vous dirige 

par eeux auxquels vous vous soumettez pour l'amour de Jésus- 

Christ: fidelissima Domini caritas. Ceci ne peut pas étre rendu 

en français, mais vous comprenez la force de ces mots: fidelis- 

sima caritas. Dieu.se le doit, pour ainsi dire, à lui-même; sa 

fidélité a voulu être comme engagée. Il ne permetttra jamais 

que le religieux obéissant vienne à s'égarer. Soyez done tous 

dévoués à l’obéissance. L'obéissanee doit être votre vie; tout 

se fait par :obéissance dans la Compagnie; c’est par obéissance 

qu'on est Supérieur, on. est inférieur par obéissance. Quand le 

Général nomme quelque Supérieur, il reçoit parfois des lettres 

d'exeuses, de supplieations: la charge est trop lourde, le far- 

deau trop pesant, on. est trop faible, trop imparfait pour y 

suffire, Mais on leur répond: soyez Supérieur par obéissanee. 

Et certes ce n'est pas pour les Supérieurs que l'obéissanee est 

moins pénible; il faut l'étre, ne serait-ce méme qu'admoniteur, 

pour le eomprendre. Vous, vous n'avez qu'à obéir à un seul 

homme, et lui doit ménager tous les caractères, céder quelque- 

fois, et renoncer à une:entreprise utile à la gloire de Dieu, au 

bien dela Compagnie, pour ne pas froisser une susceptibilité. Et 

puis les Supérieurs-ont aussi leurs Supérieurs auxquels ils 

doivent se soumettre. Le Supérieur d'une maison à son Provin- 

cial, le Provincie au Général, le Général lui-même obéit, il n'est 

Général que par obéissance. Ah! sans l’obéissance, je ne erois 

pas qu'un seul l'eüt gardée longtemps. Mais les Constitutions lui 

ordonnent de se soumettre à l'élection, et c’est l'obéissance qui le 

console de.ses peines. Mais de plus, le Général a aussi ses Su- 

périeurs.à qui il doit obéir. Il a les Constitutions, qui sont 

là pour régler toutes ses actions, il a l’Assistance, à qui il doit 

soumettre ses plans. Il à le Souverain-Pontife... C'est done 

une nécessité pour tous les Jésuites d'obéir. Mais pour le faire 





AD PATRES ET FRATRES COLLEGII MONTENSIS 497 





plus parfaitement, regardons la disposition et la volonté de 
Dieu dans eelles de nos Supérieurs. | 

En faisant ces trois choses vous aurez la paix avec vous- 
méme, avec vos frères et avec Dieu, et votre coeur sera tou- 
jours en paix. 

Maintenant, une autre chose dont vous attendez que je 
vous parle, ce sont les circonstances dans lesquelles se trouve 
la Compagnie. Nous ne savons pas encore quand s’arrêteront 
nos malheurs, peut-être ne sommes-nous encore qu'au com- 
mencement. Que devons-nous donc faire? ... Nous attacher de 
plus en plus à la croix, nous unir plus étroitement à Dieu par 
la prière. Je vous répète ici les admirables paroles du grand 
martyr de la Compagnie, le saint Père Ricci. Il n’eut que des 
malheurs pendant son Généralat; huit jours après son élection 
il reçut la nouvelle de l'expulsion de la Compagnie du Portu- 
gal, et chaque jour venait lui apporter de nouveaux malheurs, 
et il disait... (Ici la voix du T. R. Père est étouffée par les 
larmes ; aprés quelques instants, il domine sa douleur et reprend 
avec une voix ferme): le P. Ricci écrivait à ses enfants: «Je 
consens à voir toutes sortes de malheurs, pourvu qu'ils servent 
à votre sanctifieation, et à vous faire concevoir un grand amour 
pour la prière ». Et mois aussi, je dis: je consens que la fin 
de mon Généralat soit marquée par toutes sortes de persécu- 
tions contre la Compagnie; qu'il soit pour moi un temps d’af- 
flietions et de peines continuelles, pourvu qu'il soit un temps 
de prière continuelle. Prions done beaucoup dans ces temps 
d'épreuves et de tribulations. 

Et la grande Reine, la bonne Mére, la Sainte-Vierge, qui 
est la grande Mére et la Reine de la Compagnie, il faut la 
prier souvent et avec confiance. Ayons aussi recours au Sacré- 
Coeur de Jésus. Je désirerais vous parler de ce Sacré-Coeur, 
et du dévouement que nous lui devons... C'est la dévotion 
propre de notre Compagnie; de notre zéle pour cette dévotion 
dépendent, j'en ai l'assurance, les progrès de la Compagnie, 
et ses succès dans les ministères du salut des âmes. C'est en 
son nom qu'il faut jeter les filets. Il faut toujours considérer 
la bonté, la miséricorde, la douceur, l’humilité du Sauveur 
Jésus. Mais il faut pénétrer jusqu'à son Coeur, et s'arréter 
là. Son Coeur était plus doux, plus humble, plus compatissant, 
plus miséricordieux que toutes ses actions : ainsi doit être le 
Jésuite. Il doit étre obéissant, humble, pauvre à l'extérieur, 
mais à l'intérieur il doit étre plus humble, plus pauvre, plus 
obéissant. 


32 


Pax animi etiam 
in persecutionibus. 


Exemplum magni 
Societatis lesu Mar- 
tyris, Laurentii Rie- 
ci S. m. 


Oratio continua. 


Confugiendum ad 
B. V. Mariam, ma- 
trem et Reginam 
Soc.tis et ad S8. 
Cor Iesu. 


D ART IR on M LUPUS 














Ms: 0: 














Dies natalis V. Io. 
Berchmans. 


Formatio  Sehola- 
sticorum Soc.ti Iesu 
semper  magnopere 
eurae fuit. 


Dicturus est de 
tribus rebus V. Ioan- 
ni earissimis. 


Imago Crueifixi. 


PUNCTÀA MEDITATIONUM ET INSTRUCTIONUM 





Ad scholasticos iuniores Collegii Trunciniensis 


13 Aug. 1849. 


Je me réjouis, mes trés chers Fréres, de me trouver, le jour 
anniversaire de l'heureuse mort du Vénérable Jean Berchmans, 
en Belgique, oü il est né, non seulement pour le monde, mais 
encore pour la vie religieuse, et dans le Juvénat de la Compa- 
gnie à Tronchiennes, auprès de ceux qui sont, comme lui, 8co- 
lastiques de la Compagnie. 

La Compagnie a toujours eu de grands soins pour ses seo- 
lastiques, afin de les former à la vertu non moins qu'à la science 
et aux lettres, comme l'exige notre vocation, et c’est une chose 
admirable de voir comment ses soins ont toujours été bénis du 
ciel. Dieu a été particulièrement riche en grâces pour ceux 


qui sont l'espoir de la Compagnie future. Voyez l'illustre 


St Louis de Gonzague.... Et Jean Berchmans fut son parfait 
imitateur... Aussi le Saint-Siège a proclamé l’héroïcité de ses 
vertus. Je dirai méme plus: dans l'église du Collége Romain, 
on a laissé, vis-à-vis de l’autel de St Louis, une place pour y 
élever plus tard un autel au Vénérable Berchmans, quand il 
sera béatifié... Mais ce ne sont pas les seuls; il y a eu beaucoup 
d'autres scolastiques vraiment saints dans la Compagnie. Qu'il 
me suffise de vous citer le témoignage du Vénérable Cardinal 
Bellarmin, qui avait été Père spirituel des scolastiques à Rome, 
du temps méme que S* Louis vivait avee eux, et qui les eon- 
naissait bien sans doute. Il se trouvait un jour sur la place de 
sépulture du Collége Romain, et se tournant vers ceux qui l'ae- 
compagnaient, il toucha le pavé avec son bâton et dit ces pa- 
roles remarquables : « Combien il y a iei de jeunes seolastiques 
ensevelis, qui ne le cèdent guère en vertu solide à leur glorieux 
modéle!»... 

Voilà pourquoi je me réjouis de parler aujourd'hui à des 
scolastiques, et je ne puis vous parler plus opportunément que 
de votre Vénérable eompatriote Jean Berchmans. Je vous pro- 
poserai done seulement à considérer les paroles qu'il répétait 
avec amour sur son lit de mort. Il tenait dans ses mains trois 
objets: son erucifix, son chapelet et son petit livre de règles, 
et pronoçait alors ces paroles que vous eonnaissez: « Haec tria 
mihi carissima, cum his libenter moriar » ... 


I. Ainsi parlons d'abord du Crucifir. Le crucifix! le eru- 
cifix!..... Ah! qui ignore l'effieacité du crucifix? « Christus 
erucifixus solutio omnium difficultatum! » comme le dit quel- 











AD SCHOLASTICOS IUNIORES COLLEGII TRUNCINIENSIS 499 





que part un saint Pére: toutes les diffieultés que vous pouvez 
rencontrer dans vos études,... dans votre vocation, disparais- 
sent devant la méditation du erucifix. Aussi est-ce sur le cruci- 
fix que nous devons nous former dans la Compagnie. C'était 
l'idée de S* Ignace; c’est ce qu'il enseignait à St François-Xa- 
vier et à ses premiers compagnons; c’est ce qu'il nous enseigne 
à nous tous: « Quicumque in Societate nostra vult sub crucis 
vexillo Deo militare ...» et partout ailleurs dans ses Constitu- 
tions, dans son livre des Exercices, dans ses lettres... C'est 
done du crucifix que nous devons apprendre l'esprit de la Com- 
pagnie. Or cet esprit est diamétralement opposé à l'esprit du 
monde... Et remarquez le bien: nous n'appartenons pas en- 
core à la Compagnie glorieuse et triomphante, mais nous som- 
mes de la Compagnie militante et souffrante. Nous avons done 
à combattre et à souffrir. Oui, il s'agit de combattre contre les 
penchants vicieux et déréglés,...contrele démon, l'ennemi juré 
de notre salut, qui conspire avec notre nature eorrompue pour 
nous perdre,... mais nous avons encore à combattre contre 
l'esprit du monde. Et comment combattrons-nous? Par l'extré- 
me opposé des faux principes du monde, « omnino et nom ex 
parte abhorrentes ab omnibus quae mundus amat et amplecti- 
tur ...» ete. Contraria contrariis ... Qu'est-ce que le monde 
aime et recherche? Ce qui flatte les sens et la vanité... Nous 
devons aimer et rechercher ardemment le contraire... Ainsi 
les souffrances, les privations, les rebuts, les humiliations, en 
un mot la croix, avec tout ce qui l'aecompagne, tel doit être le 
partage d’un Compagnon de Jésus erucifié, cloué, couvert d'op- 
probre et d'ignominie... Voilà ce que demande de nous St Igna- 
ce, aprés nous en avoir donné lui-même l'exemple. Marchons 
sur les traces d'un glorieux Pére, mes Trés-Chers Fréres, et 
conformons nous avec générosité à ses enseignements. 


II. Le second objet, si cher au Vénérable Jean Berchmans, 
était le chapelet, figure de sa tendre et filiale affection pour 
l'auguste Vierge Marie. — Vous eonnaissez tous la bonté et 
la puissance de Marie: sa puissance, comme Mère de Dieu... ; 
sa bonté, comme Mére des hommes ... Or, nous en avons gran- 
dement besoin, surtout dans ces temps difficiles. Car la Compa- 
gnie a beaucoup à souffrir aujourd'hui... Mais dans ces jours 
mauvais, ne semble-t-il pas que Notre-Seigneur Jésus-Christ 
a laissé à Marie le soin des hommes, comme s’il lui avait dit: 
« voilà, moi j'ai sauvé le monde par ma croix, mais les crimes 
sont devenus si énormes, que je suis en quelque sorte forcé 
dorénavant d’être son juge; vous done, qui êtes mère, sauvez 
le monde, pour que je ne lui fasse pas sentir toute la rigueur 


Soeietas Iesu sub 
Crucis vexillo mili- 
tat. 


Rosarium B. Ma- 
riae V. 5 


Devotio piissimae 
Matris nostrae no- 
Stra praesertim ae- 
tate fovenda. 











XXI T 


C MELIA 


er Vs 


LS m XUZNEOT QU un 


A 


1 








ANE NINE 


p 


De SIRAC 
-E > 





ee e dee es Em ne. 


Regulae S. I. 


Constans Regula- 
rum observantia he- 
roicae virtutis do- 
cumentum. 


Regulae in peri- 
eulis praesidio sunt. 


EN a hd nl T TENIS PPS TP MT S MT SNR RETURNS SEN Se PAINT 96 THAI SER 


500 PUNCTA MEDITATIONUM ET INSTRUCTIONUM 








de ma justice »?... C'est ainsi, me semble-t-il, qu'on peut ex- 
pliquer les admirables merveilles, qui s'opérent tous les jours 
par cette archiconfrérie du trés-saint et immaculé Coeur de 
Marie, érigée à Paris... 

Recourons done à Marie dans une nécessité si pressante, 
honorons la par une dévotion solide, constante et confiante, 
comme Mère de Dieu et notre Mère. Imitons le Vénérable Iean 
Berchmans, qui avait pris pour maxime: « Non sum securus, 
nisi habeam verum et filialem affectum erga Beatam Virgi- 
nem ». 


IIT. Enfin la troisième chose, que nous devons avoir sans 
cesse devant les yeux, à l'exemple de notre modéle, c'est toute 
notre perfection. Nos régles sont le chemin qui doit nous mener 
à la sainteté. C'est par là encore une fois que notre Vénérable 
serviteur de Dieu est arrivé à un si haut degré de vertu. Car 
enfin qu'est-ee que nous lisons autrement de partieulier dans 
sa vie? Où est ce merveilleux, cet héroisme que nous admirons 
en d'autres saints, dans un St Louis de Gonzague, dans un 
St Stanislas Kostka? ... Nous ne trouvons dans la vie de Berch- 
mans rien de pareil, et ce que cette vie nous offre de plus ad- 
mirable n'est autre chose que son exactitude parfaite et con- 
stante dans l'observation des règles. C'est ce qu’ attestent les 
actes de la Congrégation romaine qui a constaté l’héroïcité de 
ses vertus... Et à moi Notre Saint-Pére Grégoire XVI d'heu- 
reuse mémoire a dit «qu'il n'y a pas d'autre héroisme dans 
«les vertus de ce saint jeune-homme, que celui d'avoir observé 
«exactement, fidèlement et constamment toutes ses règles ». 
Ainsi ce sont nos régles qui l'ont rendu héros!... Mille autres 
se sont sanctifiés par les mêmes règles ... C'est par elles done 
que nous devons tendre à la perfection de notre saint état. 
C'est par nos règles que nous nous prémunirons contre les er- 
reurs de l'intelligence,... contre les écarts de la volonté... 
Alors nous n'aurons plus à redouter les dangers qu'il y a dans 
ces sauts — saltus — qui se font dans la Compagnie: saltus 
du noviciat au scolasticat, puis de la rhétorique à d'autres 
études, puis des études aux collèges ete. tous saltus, qui se font 
dans la Compagnie et qui offrent des dangers réels pour notre 
vocation. Il faut done prendre garde et tenir aux règles. 

Nos régles nous préserveront aussi des fausses idées dont 
le siècle est rempli, idées qui peuvent aussi pénétrer dans une 
maison religieuse. On se dira, par exemple, quand on est sorti 
du novieiat: Eh quoi, n'ai-je pas été assez long-temps constric- 
tus? il faut être plus libre, plus dégagé; je veux me soustraire 
à cette constriction. — Oui, sans doute, mais il faut toujours 











AD SCHOLASTICOS IUNIORES COLLEGII TRUNCINIENSIS 501 





c 





observer les régles. Ce n'est pas une vertu, pas méme dans les 
novices, d’être guidé... mais la vertu exige toujours l'obser- 
vation des règles. Voyez Berchmans : « Disrumpar potius quam 
vel minimam regulam voluntarie transgrediar », disait-il. 

Et que ees régles sont belles, mes Chers Fréres! La pre- 
mière règle des scolastiques seule ne suffirait-elle pas pour 
nous sanctifier? Que dit-elle? « Imprimis animi puritatem. cu- 
stodire et rectam in studiis intentionem habere scholastici no- 
siri conentur ...» Ainsi pureté d'áme avant tout. Il faut fuir, 
éviter tout ce qui peut souiller la conscience ..., avoir horreur 
du péché «£amquam a facie colubri»... dans vos lectures, 
dans vos rapports avec les Supérieurs, avec vos semblables ... 
ete. Ensuite droiture d'intention dans vos études. Il ne faut 
jamais avoir d'autre motif pour agir que la plus grande gloire 
de Dieu... Omnia ad maiorem Dei gloriam! Done n'agissons 
point par des motifs purement naturels... et ne tirons point 
vanité de nos succès. Cette vaine complaisance qu'on prend 
en soi-même, quand on croit avoir bien fait ce qu'il fallait faire, 
gâte les meilleures choses ; elle fait qu'on s'attribue à soi-même 
ce qui n'appartient qu'à Dieu. Erreur de l'esprit du monde, 
qui regarde l'amour-propre comme une vertu! Que dis-je? qui 
va méme jusqu'à nommer le premier vice capital un saint or- 
gueil! ... Oh, que ce saint orgueil a causé de maux depuis 
l'origine du monde! Comme il en cause encore tous les jours!... 
Que de défections, d'hérésies, d'apostasies sont sorties de cette 
source! C'est d'elle que viennent encore tous les maux qui af- 
fligent actuellement l'Eglise. 

Il faut done que nous soyons sur nos gardes contre ces 
fausses maximes, de nous y opposer de toutes nos forees... 
Efforçons-nous done, autant que nous le pouvons avec la grâce 
de Dieu, de tendre toujours vers l'extréme opposé, et soyons 
toujours bien persuadés que nous sommes iei pour combattre 
et souffrir dans la Compagnie, en attendant que nous puissions 
faire un jour partie de la Compagnie triomphante dans le ciel. 
Voilà comment nous prendrons l'esprit de St Ignace, esprit 
qu'il nous a laissé comme un précieux héritage dans ses Règles 
et son livre des Exercices. Ainsi soit-il. 


Primae Scholasti- 
eorum Regulae bre- 
vis explicatio. 











Vigilia Assumptio- 
nis B. M. V. et S. 
Stanislai Novieiorum 
Patroni. 


B. V. Mariae vo- 
cationem nostram 
debemus. 


Eius privilegia. 


Partieeps dolorum 
Fili Sui 








502 PUNCTA MEDITATIONUM ET INSTRUCTIONUM 





Ad fratres novicios Trunciniensis 
(14 Aug. 1849). 


Me trouvant dans cette maison par une circonstance toute 
extraordinaire et m'ayant à entretenir quelques instants avee 
vous, que prendrons-nous pour sujet de notre entretien? I] me 
semble, que la féte que nous nous préparons à célébrer, nous 
fournit une matière abondante. Demain c’est une double fête 
pour les Novices. Vous célébrerez, nous célébrerons tous l'As- 
somption glorieuse de la trés-sainte Vierge Marie et aussi pro- 
prement le triomphe de notre cher S* Stanislas, le patron des 
Novices. Cette circonstance me suggère quelques reflexions uti- 
les. Nous ne ferons pas de panégyrique, mais nous chercherons 
quelque chose pour votre instruction solide. 

Et pour commencer par la S® Vierge, que dirons-nous? 
Je ne doute pas, mes Trés-Chers Frères, que la S'* Vierge ne 
soit l'objet le plus doux de votre dévotion. En effet tous nous 
devons reconnaître que c’est à elle que nous sommes redeva- 
bles de notre vocation à la Compagnie. Cette bonne mère en a 
appelé plusieurs d'une manière sensible, comme St Stanislas 
et S* Louis; mais elle en attire beaucoup d'autres d'une ma- 
niére moins extraordinaire,par des lumières et par des mouve- 
ments intérieurs, sans lesquels ou ils n'eussent jamais eu l'idée 
d'entrer en religion, ou du moins ils n'en eussent pas eu la 
force. Vous célébrerez demain ses grandeurs, elles sont verita- 
blement sublimes. Dieu, l'ayant destinée de toute éternité à 
devenir la mère du Verbe, lui accorda les grâces, les privilèges, 
les dons opportuns pour soutenir cette dignité. Elle a été pri- 
vilégiée bien ag-dessus du premier homme dans l'état d'inno- 
cence. Marie forme à elle seule un ordre de création à part, 
supérieur à toutes les hiérarchies célestes, intermédiaire entre 
Dieu et l'homme. Elle n’a rien eu de commun avec la chute du 
premier homme. Dieu l'a preservée de ce faux pas à cause des 
desseins qu'il avait sur elle. Tel est le fondement de la eroyan- 
ce pieuse et universelle de l'Immaeulée Conception. 

Sans doute ces privilèges doivent exciter notre admira- 
tion, et en les méditant nous devons ranimer notre dévotion. 
Mais est-ce là ce que nous devons surtout considérer en Marie? 
Est-ce qu'il faut surtout considérer en Marie sa gloire? Ah, 
sans doute, non. Ce sont là des gráces que Dieu lui a faites, sans 
qu'elle y ait pris aucune part. Ce qui fait sa gloire à elle (et 
c’est là un point sur lequel je vous conseille de méditer sou- 
vent), sa gloire c’est qu'en devenant mère de Jésus, elle a pris 








AD FRATRES NOVICIOS COLLEGHI TRUNCINIENSIS 503 








part à tous ses travaux, à toutes ses souffrances. Sa dignité 
de Mére de Dieu, loin de lui proeurer une vie plus commode, fut 
méme comme le principe et la source de ses peines et de ses 
angoisses. C'est là, voyez-vous bien, mes Trés Chers Frères, ce 
qui fait sa grandeur. Voilà aussi ee que nous devons considérer 
en elle pour notre pratique solide, car comme S* Ignace dans 
le livre des Exercices nous propose Jésus dans sa vie et dans 
ses souffrances, et non pas dans les infinies perfections, qui sont 
inhérentes à sa personne divine, ainsi nous devons considérer 
Marie dans ses épreuves sur la terre et tendre de toutes nos 
forces à suivre ses exemples. 

Et n'estil pas vrai, mes Chers Fréres, que si Marie n'a- 
vait pas été Mère de Dieu, elle n'eut pas 6té en but à tant de 
cruelles persécutions? Ainsi p. e. aurait-elle dû fuir en Egypte? 
Hérode n'avait rien à redouter ni de Marie, ni de Joseph, et 
ces bons personnages auraient pu vivre tranquilles dans leur 
pays, mais Jésus était là. Il en est de méme pour les souffran- 
ces inouies, qu'elle endura sur le Calvaire. Jamais, non jamais 
nous ne pourrons comprendre ce que Marie souffrit alors. Ce 
serait une cruauté de contraindre une mère à assister au sup- 
plice de son fils. Marie y a assisté, sans y être forcée autrement 
que par son amour et par l'inspiration du St Esprit, qui la di- 
rigeait en tout. Marie est la reine des martyrs, parce qu'elle a 


souffert plus que tous les martyrs ensemble. Cette considéra- 


tion est bien propre à ranimer notre courage au milieu des 
persécutions de tout genre, qui accablent la Compagnie dans 
ces derniers temps. Quant à moi, malgré ma pauvreté et ma 
misére, que je ne peux voir moi-méme, malgré la pauvreté et 
la misère de notre Compagnie actuelle, cette considération me 
rassure et me réjouit. Je vois dans ces tribulations une marque 
de la miséricorde divine; j'y retrouve le sceau de Jésus crucifié. 
Tous les chrétiens sont appelés à souffrir, mais à plus forte 
raison les religieux, et surtout les religieux de la Compagnie 
de Jésus. Sans les souffrances il ne vaudrait pas la peine de 
vivre. Comment oserions-nous nous présenter à Jésus au der- 
nier jour, si nous ne portions ici-bas la eroix avec lui? Rien de 
plus utile que la eroix: tout est là. C'est la pensée de S* Augu- 
stin, lorsqu'en expliquant l'Evangile de la messe de ce jour, 
il fait dépendre la gloire, dont Marie jouit dans le ciel, non pas 
de ses hautes prérogatives, mais de sa constante fidélité au 
service de Dieu et de son amour pour les souffrances et les 
humiliations. Aimons donc aussi à souffrir! Nous ne pouvons 
pas dégénérer de nos fréres, qui nous ont préeédé dans cette 
pénible, mais glorieuse carrière. Ils n'avaient pas autre-fois 


^ 


tous les moyens que nous avons à notre disposition, il leur 


Regina Martyrum 


Soeietati 
tanda. 


Ilesu' imi- 





b 
rn 
Er 
pre 
if 


BTS ST: OUT JW PAS Pu Crue p TR RE M Q 





Via crucis brevis- 
sima via ad Caelum. 


Cruees cotidianae 
pretiosiores reliquiis 
ipsius Crucis Do- 
mini, 


Amor crucis fons 
gaudii spiritualis. 


Vera mortificatio 
in abneganda pro- 
pria voluntate tota 
est, 


504 PUNCTA MEDITATIONUM ET INSTRUCTIONUM 








manquait une partie des livres que nous avons. Il leur manquait 
le P. Rodríguez et bien d'autres; il n'avaient que l'Evangile 
et l'Imitation de Jésus-Christ, et c’est dans ces livres, qu'ils ont 
puisé la grande science de Jésus crucifié. 

Le chemin de la eroix est le chemin le plus court et le plus 
sür pour arriver au ciel. Que faut-il en effet pour parvenir à 
la bienheureuse éternité? Il faut des bonnes oeuvres, et bien 
des eonditions sont requises, pour qu'une action soit entiére- 
ment agréable à Dieu. Il faut d'abord une intention pure, droite, 
exempte de toute recherche de nous-mémes. L'àmour-propre 
réclame toujours sa part et la pomme est bien souvent entamée 
avant d'étre presentée sur la table du Seigneur. Pour les souf- 
frances, point de difficulté, la droiture d'intention y est d'elle- 
méme, il ne faut que vouloir. Si ce n'était pas pour Dieu, nous 
ne souffririons pas des choses dont nous pourrions nous dé- 
barasser. On n'a qu'à se résigner; il suffit de dire: mon Dieu 
je supporte cela pour vous. Il pourrait bien dire: mon cher, je 
n'ai pas besoin de votre permission; mais Dieu est si bon, un 
simple ainsi soit-il! un fiat! dit de bon coeur est si grand de- 
vant lui, que si le pécheur le plus obstiné, le prononçait avec 
résignation en mourant, impossible qu'il se perde. Quand il 
survient quelque contrariété, quelque humiliation, on n'a qu'à 
dire: cela est bon! Il faut faire la volonté d'autrui: cela pése, 
c’est une croix, cela fait du bien. Il vous arrive quelque diffi- 
culté de la part de vos supérieurs, de vos fréres, de votre em- 


ploi: c’est une croix et précisément pour cela, ça est bon, ça est 


précieux, plus précieux qu'une relique. Nous vénérons les re- 
liques de la S'* Croix, nous les conservons religieusement dans 
des ehásses d'or et d'argent. Cependant elles sont bien moins 
précieuses pour nous que les peines et les contradictions. Car 
les premières ne nous rappellent que les souffrances de Jésus, 
tandis que celles-ci nous donnent quelque similitude avec Jésus 
souffrant. Cela ne veut pas dire qu'il faut mener une vie cha- 
grine et mélancholique. Il n'y a personne plus joyeux, plus 
content qu'un homme bien mortifié. Les contrariétés, les persé- 
cutions sont ce qui enlève ordinairement la paix de l'áàme aux 
autres hommes ; mais pour lui, il les aime et les recherche, il a 
done toujours ses voeux accomplis. Cependant cet amour des 
eroix ne s'acquiert pas en un jour, il faut en venir à la prati- 
que: fabricando fabri fimus, dit le proverbe, et: patiendo pa- 
tientes evadimus. 

Les souffrances ne consistent pas pour nous en des cho- 
ses extraordinaires. Il arrive de temps en temps, que pendant 
la méditation nous souhaitons de grandes contrariétés, que nous 
soupirons méme après le martyre: la mortification ne consiste 





Tu 








AD FRATRES NOVICIOS COLLEGII TRUNCINIENSIS 505 





pas dans ces sortes de désirs. Elle ne consiste pas non plus dans 
les pénitences corporelles, et en cela je ne veux pas que vous fas- 
siez quelque chose sans le consentement de voter père spirituel, 
car tout ce qu’on fait dans ce genre en dehors de l’obéissance 
n’est pas pour Dieu, mais pour un tout autre maître. La vé- 
ritable mortification consiste dans l’abnégation de nous-mêmes, 
dans le renoncement à notre petite sainte volonté. Ainsi, mes 
T. C. Fréres, dépouillons-nous de notre volonté propre, aimons 
la eroix, attachons-nous à imiter Marie dans ses souffrances: 
e'est le seul moyen d'étre toujours heureux. 

Passons maintenant à notre cher Stanislas. Que dirons- 
nous de lui? Il est veritablement le bijou de la Compagnie. Il 
est le plus jeune de nos Saints et méme des Confesseurs cano- 
nisés. Il a été élevé sur les autels avant St Ignace, notre fon- 
dateur, et St François-Xavier, l'apótre des Indes, qui monté- 
rent au ciel presqu'au méme temps qu'il vint au monde. 

Quand je considère les nombreux obstacles qui s'opposé- 
rent à sa vocation, les longs et pénibles voyages qu'il entreprit 
pour la suivre, il me semble qu'il est entré dans les desseins 
de Dieu, de se servir de ce saint jeune-homme, pour faire con- 
naître la Compagnie en Pologne et en Allemagne, où elle était 
encore peu connue. Dès qu'il a entendu parler de la Societé 
de Jésus, il l'a cherchée partout, il court jusqu'à Rome. Sa 
mission accomplie, il meurt aprés dix mois de noviciat. A peine 
a-t-il expiré, qu'une foule de peuple aecourt pour contempler 
et vénérer sa dépouille mortelle. Le pére Tolet, cet homme 
vraiment apostolique, non moins remarquable par ses connais- 
sances que par ses vertus, ne peut s'empécher de dire en vo- 
yant ce concours : « Voyez ce petit Polonais, il vient mourir ici 
et tout le monde court après lui... Quand nous mourrons, per- 
sonne ne viendra nous voir!...». 

Je ne sais, si vous avez remarqué l'expression, dont se 
sert l'Eglise dans l'oraison qu'elle récite de notre Saint. En 
parlant des Vierges elle les appelle des miracles de la puis- 
sance divine (omnipotentiae miracula), mais pour St Stanislas, 
elle le nomme un miracle de la sagesse de Dieu: inter caetera 
sapientiae tuae miracula. Dans la post-communion de sa Messe 
elle demande par son intercession les dons d'intelligence et de 
sagesse: panis iniellectus et potus aquae sapientiae salutaris. 
Pourquoi le considére-t-elle comme un miracle de la sagesse de 
Dieu? C'est parce qu'il a compris dans un âge encore si tendre 
la véritable fin de l'homme sur la terre. Lorsque son frére et 
son précepteur voulaient l'engager dans les plaisirs du monde, 
il résista toujours à leurs pressantes sollicitations. « Ad maiora 


S. Stanislaus So- 
eietatis Iesu Marga- 
rita. 


Brevis eius missio. 


Sapientiae Divinae 
miraculum, 


qui quamvis puer 
finem hominis per- 
spexit. 


pera de ON Og Yr 


PT os p LOT Le À à TIT TE © 


1 
3 
: 
m 

lon CUT 


506 PUNCTA MEDITATIONUM ET INSTRUCTIONUM 











LA 


E i 
p 
, 

& 
1 
3 
LA 


Nr a MEE foret € AT Ve fi 


SUE ath en 
E. 


LE) y. 2 4, de D 


RON X v 


* 


TEENS "E Lan. 
T sie" o MES 


NL. a 


Ita $S. Aloysius, 
S. Pater Ignatius. 


S. Frane. Xav. 


Ut imitemur S$. 
Stanislaum finem no- 
strum meditando 
perspiciamus, 


natus sum! » leur répétait-il sans cesse, je ne suis pas né pour 
ces choses-là! Cette pensée, continuellement présente à son 
esprit, le dirigeait dans toutes ses actions et fut comme le fon- 
dement de sa sanctification. C’est cette même maxime bien 
meditée, qui a formé tous les Saints; mais on peut dire qu'elle 
est comme le cachet de ceux de notre Compagnie. Que disait 
St Louis au milieu des plaisirs de la cour et des grandeurs du 
monde? « Quid haec ad aeternitatem? » était, vous le savez, sa 
devise ordinaire. Inutile de vous parler de St Ignace. Malgré 
les apparitions de S* Pierre et de la S'* Vierge, il restait attaché 
au monde, car ce double miracle ne l'avait point converti, mais 
à peine a-t-il compris la fin de la création, que la lumière se 
fait dans son esprit. Il s’élance de son lit, se prosterne à ge- 
noux et prend la ferme résolution de ne plus vivre désormais 
que pour son Créateur. Le désir de la plus grande gloire de 
Dieu s'empare dés-lors de son esprit et de son coeur, et fut 
toujours depuis le mobile de toutes ses actions, le grand prin- 
cipe, dont il ne devia jamais. Cette idée salutaire se retrouve 
à chaque page de ses Constitutions et il en fait le fondement 
de son livre des Exercices. Et S* François-Xavier, comment 
fut il amené à Dieu? Il aimait la gloire, il aspirait à la réputa- 
tion de savant, d'homme lettré. Ignace, qui eonnaissait son 
faible, lui répétait souvent: « Cher Francois, quand vous serez 
devenu un savant distingué, un doeteur trés-habile, quand vous 
aurez aequis une réputation européenne, que vous servira toute 
cette gloire, si vous venez à perdre votre áme, si animae detri- 
mentwm patiatur? » Tel a été le principe des grands Saints et 
le grand miracle est, que S* Stanislas l'ait si bien compris dans 
un áge si tendre et qu'il l'ait si parfaitement pratiqué. 

Quant à nous, si nous voulons lui rendre un culte digne de 
lui, nous devons l'imiter dans ce qui fut le fondement de son 
triomphe, dans l’accomplissement de la volonté de Dieu, dans 
le mépris du monde et de nous-mêmes. Nous sommes ici-bas 
placés comme entre deux termes: Dieu et nous; il est impossi- 
ble d'aller à Dieu sans sortir de nous-mémes. Certainement ce 
n'est pas une chose aisée que d'agir toujours pour Dieu, que 
de tendre sans cesse vers lui par une intention pure et droite. 
L'amour-propre est subtil, il se glisse partout. On a bientót dit: 
ad maiorem. Dei gloriam! Ce la ne suffit pas, il faut, pour agir 
en eonséquence, méditer, pénétrer le sens de ces paroles. C'est 
comme un clou, qu'il faut enfoncer bien avant dans le coeur; 
ne pas frapper à gauche ni à droite, en avant ou en arriére, 
mais sur la tête; il faut bien l’affermir, sinon au moindre choc 
il s'ébranle, il tombe. On nous a enseigné dès notre bas âge, que 





AD PATRES ET FRATRES NOVICIOS COLLEGII TRUNCINIENSIS 507 





nous ne sommes créés que pour le ciel. Pourquoi êtes-vous mis 
au monde? est la première question du catéchisme. D'oü vient 
cependant que, malgré la connaissance de notre fin dernière, 
tant d'ámes se perdent tous les jours? C'est que les hommes 
n'ont pas soin de raffermir ee clou par la réflexion. « Vae 
mundo!» Pourquoi? « Quia nullus est qui recogitet corde». 
Les hommes se perdent parce qu'ils ne refléchissent pas, parce 
qu'ils suivent leurs penchants déréglés et qu'ils ne prennent 
conseil que de leur volonté propre. Pour nous, défions-nous de 
nos lumières, soumettons, comme le veut St Ignace, notre ju- 
gement à celui de nos Supérieurs. Gardons-nous bien de nous 
croire infaillibles. Il n’y a qu'un seul homme au monde qui soit 
infaillible, le Souverain Pontife; encore ne l'est-il qu'en ce qui 
concerne la foi et les moeurs et qu'en parlant ex cathedra à 
toute l'Eglise. Aujourd'hui chacun se croit infaillible. Gardez- 
vous bien de ces infaillibilités. Soyons humbles, mortifiés, en- 
nemis de nous-mémes. L'humilité, la mortifieation, l'abnégation 
sont ces pierres fondamentales, sur lesquelles doit s'élever la 
tour de notre sanctification. Dès à présent, dans votre noviciat, 
appliquez-vous de tout votre coeur à aequérir ees vertus; avec 
elles vous éléverez un bel édifice, sans elles vous ne pourriez 
jamais construire qu'une pauvre cabane. Mais l’édifice, la tour 
de la perfection exige du temps et des peines et dussiez-vous 
vivre cent ans, ce que je souhaite à tous, vous aurez toujours 
de quoi vous oceuper. 

Soyez done toujours généreux, conservez la paix de l'áme, 
la joie du coeur, aussi bien dans les aridités et les sécheresses, 
que dans les eonsolations sensibles. Quand Dieu envoie des con- 
solations, il faut les recevoir avec reconnaissance, mais non 
pas s’y attacher trop, parce que cela vient, ça va, et leur ab- 
sence pourrait causer du vide dans notre coeur. Aimez plutôt 
les souffrances comme la S** Vierge, ayez Dieu en vue comme 
St Stanislas, et vous parviendrez heureusement au salut éter- 
nel. Ainsi-soit-il. 


Ad patres et fratres Collegii Trunciniensis 


(16 Aug. 1848). 


Sur le point de quitter cette maison, mes Révérends Péres 
et mes très-chers Frères, de quoi dois-je vous parler? 

Il y aurait tant à recommander, tant, tant, qu'on ne sau- 
rait pour ainsi dire par où commencer et comment finir. 





Deus omne bonum 
in nobis facit, nos 
autem eum Eo coo- 
perari debemus. 








508 PUNCTA MEDITATIONUM ET INSTRUCTIONUM 








À Dou 

3 

E Mais il faut se borner. Arrétons-nous done à deux points 
: seulement, deux pensées que Saint-Ignace énonce dans la pré- 
* faee de ses Constitutions, et qui se trouvent aussi au commen- 
. cement du Sommaire. « Quamvis summa Sapientia et Bonitas 


« Dei Creatoris Nostri ac Domini sit, quae conservatura est, 
« gubernatura atque promotura in suo sancto servitio hanc mi- 
«<mmam Societatem Jesu, ut eam dignata est inchoare » . 
c'est-à-dire, que tout notre bien vient de Dieu, nous ne pouvons 
4 rien sans Lui. C'est le premier point à considérer. 

« Quia tamen suavis dispositio divinae Providentiae sua- 
« rum creaturarum cooperationem exigit » ... C'est le second : 
nous devons travailler avee Dieu, en faisant tout ce qui est en 
à notre pouvoir. Développons un peu cette double pensée. 








| A Deo omne bo- I. La Compagnie de Jésus, mes Rév. Péres et mes Chers 
3 PU Fréres, n'est pas une Société d'hommes savants et lettrés elle 
est avant tout un ordre religieux dans l'Eglise: Religio Cle- 
ricorum Societatis Jesu, comme l'appelle le Concile de Trente, 
en sorte que nous sommes religieux avant tout, le reste est 
secondaire...... C'est ce que nous ne pouvons jamais per- 
dre de vue, jamais! A ce titre, Dieu conservera la Com- 
pagnie, la gouvernera, l’accroîtra et propagera; nous en 
avons pour garantie la souveraine bonté, avee laquelle Il a 
présidé à sa naissance. Done tout le bien que peut faire la Com- 
pagnie, nous devons l'attribuer à Dieu seul avec une véritable 
Humilitas impri humilité religieuse. Cette vertu d'hwmilité, je l'ai tant de fois 
ra Res déjà recommandée dans les différentes lettres, que j'ai eu l'oc- 
casion d'adresser à la Compagnie entière, et je ne pourrai 
jamais la recommander trop. Dans ma lettre In annum saecu- 
larem, je disais entre autres choses: « que si nous sommes hum- 
bles, il n'y a rien, que nous ne puissions ni ne devions espérer 
de Dieu pour nous et pour la Compagnie; mais si nous ne le 
sommes pas, nous avons tout à craindre ». Telle est encore ma 
convietion. Oui, mes Rév. Péres et mes Chers Fréres, nous 
avons tout à espérer ou tout à craindre de Dieu, selon que nous 
sommes ou ne sommes pas véritablement humbles. Et il est 
Deus superbis re- facile d'en comprendre la raison: « Deus superbis resistit .. 
sistit, humilibus au- . S 7° : SMS 
tem dat gratiam,  SUPerbis resistit; humilibus autem dat gratiam » ... Ainsi la 
. Compagnie peut bien être persécutée, dispersée; mais si elle 
, conserve l’humilité, elle produira partout et toujours la plus 
| grande gloire de Dieu, elle atteindra toujours sa fin, elle sera 
toujours la TR de Jésus! Ces persécutions lui donnent 
. une plus grande ressemblance avec le divin Maitre ...elles sont 
;une bénédiction pour la Compagnie, une béatitude, une marque 
: : de la faveur céleste, une preuve palpable combien elle est agréa- 














ÀD PATRES ET FRATRES NOVICIOS COLLEGII TRUNCINIENSIS 509 








ble à Dieu... Aussi a-t-elle été persécutée depuis le commen- 
cement, et il est bien à espérer que ces persécutions ne cesseront 
pas... Mais que suit-il de là? Que nous avons grandement 
besoin d'étre humbles, si nous ne voulons pas périr dans la 
lourmente, si nous voulons rester dignes de souffrir pour le 
nom de Jésus-Christ. Done, l'humilité nous est nécessaire par 
cela méme que nous appartenons à la Compagnie de Jésus. 

D'ailleurs St Ignace l'exige, il veut que l'Ordre qu'il a 
fondé, se considére comme le plus petit, minimam. C'est ainsi 
qu'il l'appelle dans ses Constitutions: « minimam. Societatem 
Jesu ». Or, pour que la Compagnie soit vraiment telle, il faut 
que ses membres pratiquent l'humilité. C'est done notre affaire 
à tous, c'est l'affaire de chaeun de nous. Quelque soit le rang, 
la plaee, la charge qu'on oeeupe dans la Compagnie, chacun 
doit exercer cette vertu, pour rester dans son degré et bien 
faire son office.... J'ai eonnu à Rome un jeune novice bien 
naïf. Il était portinaio du noviciat — portinaio signifie portier, 
mais on appelle ainsi à Rome celui que vous appelez bidellus, 
je crois — il était done portinaio, et comme tel il se croyait 
déjà élevé à une charge distinguée dans la Compagnie. Un jour 
il vint me voir pour demander une faveur, et fit sonner bien 
haut son titre de portinaio, en ajoutant qu'il savait parfaite- 
ment par l'expérience, combien le fardeau de la responsabilité 
pése lourdement sur les épaules des Supérieurs!... O sainte 
vertu d'humilité, bien difficile à acquérir et bien facile à per- 
dref?7 

Mais quelle raison pouvons-nous done avoir de nous van- 
ter? de nous en orgueillir? « Quid habes, quod non acceperis? » 
...Qu'il est done absurde, comme on le voit quelquefois, que 
membres de la Compagnie se glorifient de leur saint Institut, 
et tirent vanité de ce qu'ils ont renoncé aux honneurs et aux 
dignités ecclésiastiques! Est-ce done qu'ils n’ont renoncé à ces 
honneurs et à ces dignités, que pour s'attirer ainsi l'estime et 
la eonsidération du monde? C'est insensé!... Nous n'avons 
rien de quoi nous glorifier. Notre vocation à la Compagnie est 
une pure gráce de Dieu. C'est à Dieu que doit en revenir toute 
la gloire; et si sa divine miséricorde veut bien donner quelque 
succès à nos travaux, loin de nous y complaire autrement que 
pour Lui rendre de dignes actions de grâces, nous devons nous 
en humilier, à l'exemple de S* Pierre, qui après la pêche mira- 
culeuse se jeta aux pieds du divin Maitre en s'éeriant: « Exi 
a me, Domine, quia homo peccator sum! » ... Voilà quels doivent 
toujours être nos sentiments... Prions done, prions avec fer- 
veur pour obtenir eette véritable humilité, qui, elle aussi, est 
un don de Dieu. 


Minima — Societas 
Iesu. 


Nihil est in quo 
gloriari iure possu- 
mus. 








Cum gratia Dei 
cooperandum est. 


Tota vita nostra 
saerifieium sit. 


1o Ut ipsi salvemur 


n 
x 
h 
T 
d 


CEDE iei use ira iR e Em 


Le: 
En 


; 2oUt proximorum 
salutem proeuremus. 


Jn 


" Ad quod facien- 

| dum virtutes super- 
naturales magis ne- 
cessariae sunt quam 
dona naturalia. 


510 PUNCTA MÉDITATIONUM ET INSTRUCTIONUM 








II. Mais ce n'est pas tout. Il est une autre chose bien né- 
cessaire dans la Compagnie, une chose que la langue francaise 
exprime très-bien par le mot dévouement. Ce mot traduit par- 
faitement ma pensée, quand je dis que nous devons eoopérer 
à la grâce ou travailler avec Dieu en faisant tout ce qui est en 
notre pouvoir. 

Em effet, qu'avons-nous fait lorsque nous sommes entrés 
dans la Compagnie? Nous nous sommes dévoués au service et 


-à la plus grande gloire de Dieu, nous nous sommes sacrifiés 


par les voeux de religion. C'est done une vie de saerifiees que 
nous devons mener: sacrifices pour notre propre salut, saeri- 
fiees pour le salut du prochain. 

Et d'abord notre propre salut demande que toute notre 
vie soit un sacrifice. « Qui invenit animam suam, perdet illam; 
et qui eam perdiderit propter me, inveniet eam » .... « Qui non 
accipit crucem. suam et sequitur me, non est me dignus » ... 
Cela est dit pour tous, mais cela nous regarde tout spéciale- 
ment... «Sic omnis ex vobis qui non renuntiat omnibus, . .. 
omnibus quae possidet, nom potest meus esse discipulus » ... 
Ainsi sans un entier renoncement, il nous est impossible de 
vivre selon notre état: nom potest, nom potest esse... Notre 
salut méme sera en danger. 

Mais ensuite il ne nous suffit pas de travailler à notre pro- 
pre salut et perfection, nous avons encore une autre fin, celle 
de proeurer autant qu'il est en nous le bien spirituel du pro- 
chain: « Impense in salutem et perfectionem proximorum 4n- 
cumbere ». Impense, remarquez le bien: avec de grands efforts, 
de tout son pouvoir, cela demande un grand dévouement. Il 
s'agit done encore une fois de se dévouer, de se sacrifier, de 
renoneer à soi-méme pour atteindre cette seconde fin de notre 
voeation... Ah! comme la Compagnie pourrait faire du bien 
dans le monde, si nous étions toujours animés d'un grand zèle 
pour le salut des âmes!... Zóle de nos anciens Pères... d'un 
Saint François-Xavier ... de l'Apótre St Paul, qui désirait que 
Jésus-Christ le fit servir de victime à l'anathéme pour ses 
fréres!... 

Mais que voit-on quelquefois, méme dans la Compagnie? 
Hélas!... Je me rappelle ce que me disait un jour un Supé- 
rieur Provincial en parlant des hommes de sa province: « Ah! 
mon Père, ce ne sont pas les aigles qui font l'ouvrage, ce sont 
les boeufs ». Je crois qu'il avait raison... Le génie et les ta- 
lents servent bien moins dans la Compagnie que la vertu. On 
en voit tous les jours qui sans avoir de grands talents, mais 
pleins de dévouement et de zèle, font beaucoup, tandisque d'au- 
tres, avec tous leurs talents et leur science, ne font presque 





RHET S RTE PP RT NR E EET EE TRI E NÉ 


E En a 


Pd à 


ns" 


En hr Es e m AU je 


I TT ER TI 


T TE ANS 
eina t crt 





TP be 


Ac 


—— rs 


le alie Sa ue. reed iu 


RTE à 


| 





cu re) NS 








De VS TENEAT ARIETE "x Ste RP cé Wort OL EE 
TOO TS dtc. 2 REX ere at à »NP Cri E, ER m. 
e Tu FAT » E 1 V TOC UN M p onus ad 


SGHOLASTICIS COLLEGHI LOVANIENSIS 51i 








rien, paree qu'ils manquent de dévouement. Nous pouvons tous 
tant que nous sommes, nous employer trés-utilement au salut 
du prochain, pourvu que nous soyons vraiment dévoués, que 
nous nous sacrifions sans ménagement... Et il le faut, c’est là no- 
tre vocation, nous en avons pris l'engagement en entrant dans la 
Compagnie... Allons done, mes Révérends Péres et mes Chers 
Frères, travaillons avec zèle et dévouement, chacun dans la po- 
sition où la Providence l’a placé, les scolastiques à leurs études, 
les professeurs à leur enseignement, les Péres au saint minis- 
tére etc., tous à leur avancement spirituel sur le chemin de la 
perfection... Mais dans nos travaux, dans nos peines comme 
dans nos consolations, ayons toujours devant les yeux notre 
divin Modèle, Jésus humilié et erucifié... C'est par l'humilité 
et le sacrifice que nous devons devenir semblables à Lui... (°). 


Instructiones Scholasticis Collegii Lovaniensis 


occasione Exercitiorum Spiritualium datae 
6-15 Sep. 1849. 


IxsrRvcTIO I. Praeparatio. 


1°. Bienfait et importance des Exercices Spirituels compa- 
rativement à tout le reste: porro unum est necessarium. 

2». Qu'est-ce que faire les Exercices Spirituels? Faire les 
exercices spirituels, c’est AarR 1°. par l'intelligence, en se pé- 
nétrant des vérités, et surtout 2*. par la volonté. 

Ce sont ces deux facultés qui élèvent l'homme au dessus 
de la brute. Toutes les fautes viennent de ce qu'on n’exerce 
pas assez ees facultés sur les choses de Dieu, sur les verités 
éternelles, qui ainsi s'effacent de notre esprit et de notre coeur. 
Il faut done réfléchir, mais la réflexion ne suffit pas, la volonté 
doit aussi agir, ear sans elle la méditation ne serait qu'une 
étude, étude sainte, il est vrai, mais insuffisante pour changer 
le eoeur. On doit méditer pendant la retraite, et surtout faire 
de la méditation une prière par des soupirs vers Dieu, des orai- 
sons jaeulatoires ete. On doit aussi s’examiner. Enfin on doit 


(1) « Tel est, d’après mes notes prises en Août 1849, le résumé des deux instruc- 
tions, que j'ai entendues de la bouche de feu Notre vénéré Père Roothaan. J'ai tâché 
d'en reproduire avec le plus d'exaetitude possible, non seulement la structure et les 
idées principales, mais aussi la phrase et l'expression. J'ajouterai seulement que le 
ton, dont ees choses étaient dites, me les rendait surtout précieuses. A la fois grave 
et animé, tantôt sevére, tantôt enjoué, mais toujours paternel, il fit sur moi une telle 
impression que je crois l'entendre encore». (Ex Epist. R. P. A. Eeijnem S. J. d. 17 
Febr. 1891). 


Res magni mo- 
menti. 


Intelleetus et vo-. 
luntas exercendae. | 











Dur ei erae fet Ac gus 





P" 


AC M WISI TET e 


M Orr. m 
sie 


od p e m 


, 


AEN Cis EET e Mem 


e 


e SEA d PARTIEL ORE TS 





RE ER RS TA: 
* j 
à 


Finis Exercitiorum 


Media. 


Servire Deo. 





512 PUNCTA MEDITATIONUM ÉT INSTRUCTIONUM 








lire, mais lire peu, surtout les premiers jours, et réfléchir sur 
ce qu'on lit, peser chaque mot du livre des Exercices, pour s'en 
pénétrer. Comme les mondains cultivent leur intelligenee pour 
les choses naturelles et matérielles, nous devons cultiver la 
nôtre pour les choses de Dieu. Agir avec réflexion au moyen 
de l'intelligence éclairée par la foi, c’est la vie d'un véritable, 
d'un saint religieux. 


9*. Le but de la retraite est de déraciner les affections dé- 
réglées. La principale occupation de la volonté et ce à quoi doit 
servir la prière et tout le reste, c’est l'extirpation des affections 
déréglées. Qu'est ce qu'une affection déréglée? C'est celle qui 
n'est pas selon la règle, c’est à dire, selon les commandements 
divins et humains, selon la loi de l'Evangile, et, pour nous, 
selon les régles de l'Institut. Voyez dans le monde, comme tout 
se fait avec ordre, p. e. le chemin de fer: un coup de sifflet, et 
tout se met en mouvement dans la direction voulue. Honte, me 
suis-je dit, honte à moi et à tant de religieux! Il est remar- 
quable, que St Ignace, quoqu'il ait pour but dans les Exercices 
de former des hommes de zèle, ne nomme pas une seule fois 
le zèle. C'est que le zèle est le fruit de cette extirpation. Saint 
François-Xavier n'avait presque pas d'autre parole à la bouche 
que « Vince teipsum! » et comme ses compagnons lui deman- 
daient s’il ne savait pas autre chose, il leur répondit qu'il n'a- 
vait appris que cela de S* Ignace. 


4*. Moyens de bien faire la retraite: 


1°. La bonne volonté. 2°. Le recueillement. Voyez les notes 
dans les Annotations. 

Vainere les diffieultés, les distraetions, les ennuis; faire 
tous les exercices avec fidélité, quoique sans contention de tête; 
soupirer vers Dieu; beaucoup prier, et nous avons toujours la 
grâce de bien prier; se laisser doucement pénétrer par les vé- 
rités éternelles, les peser; faire la retraite avec un coeur gé- 
néreux et libéral, prêt à tout ce que Dieu voudra ; enfin un grand 
recueillement intérieur et extérieur; règles de la modestie exac- 
tement observées, ces régles conduiront le religieux peu à peu 
à la vie intérieure. Enfin vivre seul avec Dieu seul par le re- 
cueillement intérieur. 


IxsTrRvcTIO II. Finis Hominis. 


Je suis créé pour Dieu! pour le servir! Tout le reste n'est 
qu'un moyen pour aller à Dieu, et ce moyen je ne dois l'aimer, 
qu'autant qu'il me conduit à Dieu. Qu'est-ce done que servir 
Dieu? Servir Dieu, c’est suivre le chemin qui nous est tracé 
pour aller à Dieu, notre unique et dérniere fin. Nous devons 





SCHOLASTICIS COLLEGII LOVANIENSIS 513 





aller tout droit à lui, sans décliner ni à droite ni à gauche. Dé- 
cliner à droite, c’est faire ce qui nous plaît; décliner à gauche, 
c’est éviter ce qui nous déplaît. Il faut done combattre sa vo- 
lonté, pour ne suivre que celle de Dieu. 


Cette volonté divine est de deux sortes: voluntas signi et 
voluntas beneplaciti. La premiére nous est manifestée par tout 
ee que Dieu nous commande au moyen des préceptes, de nos 
supérieurs et spécialement de nos rógles. Outre l'avantage 
qu'elles ont de nous offrir la fleur de l’Evangile, les régles nous 
procurent encore celui de ne pas tomber dans le péché. Il se 
rencontre, même dans la religion, de lourdes chutes. De la part 
de qui? De la part de ceux qui n'observent pas leurs règles. Au 
commencement de chacune de nos règles, je lis ces mots: « Haec 
dicit Dominus ». Elles sont la manifestation certaine de la vo- 
lonté de Dieu. Les meilleures actions, faites hors de la voie de 
nos rógles, ne valent rien pour nous. Grégoire XVI m'a dit, que 


le Vén. Berehmans devra sa béatification uniquement à son 


exactitude à observer nos règles: ce qui est un bien consolant 
témoignage de la sainteté de nos régles. 


Voluntas beneplaciti: c'est ce que Dieu envoie ou permet, 
et en cela tout est compris, absolument tout, reliqua super fa- 
ciem terrae. Quand nous allons ainsi à Dieu, nous avons la paix 
de l’âme et nous obéissons. Tous, le Général, les supérieurs, les 
inférieurs, doivent suivre cette ligne droite; tous par consé- 
quent doivent obéir en ce point (Le T. R. P. a développé ici 
l'importance de l’obéissance : les Supérieurs peuvent se trom- 
per, l'inférieur qui obéit ne peut point se tromper). 

Pénétrons-nous bien de ce fondement, enfonçons bien ce 
clou avec force coups de marteau. Ne frappons ni à droite ni 
à gauche, ni en deca, ni au-delà, mais sur la téte. C'est de ce 
elou que tout dépend: notre perfection, notre persévérance, 
notre salut. 


IxsrRvcrIO III. De Peccato. 


Dieu, en eréant les anges et les hommes, a voulu se com- 
muniquer à eux autant que possible. Il y a cependant des per- 
fections qu'il ne pouvait leur donner, entre autres celle d’être 
ens a se. Ne pouvant faire en sorte qu'ils se dussent l'existence 
à eux-mémes, il leur a donné la liberté, afin qu'ils se dussent 
l'existence éternellement heureuse ou éternellement malheureu- 
se. Nous avons médité comment les anges et les hommes ont 
abusé de cette liberté, malgré la facilité du précepte. Le but 
de ces méditations est la confusion, qu’on excite en comparant 
un péché unique avec nos nombreux péchés, et la douleur, en 


33 


Voluntas signi et 
beneplaciti. 


Oboedientia. 


Confusio et dolor. 








iH Horror peccati. 


MS MENS, rr 
zt E m RTE 


NL MESE D SB 


Non exeusandum. 


\ 


Exempla  Sancto- 


j rum, 


St e MP IT rip Mp. 





514 PUNCTA MEDITATIONUM ET INSTRUCTIONUM 








comparant notre petitesse et notre malice avec la majesté et 
la bonté infinie de Dieu. Le fruit à retirer regarde le passé et 
l'avenir: douleur du passé, résolution pour l'avenir. 

La douleur et l'horreur du péché: voilà le premier prin- 
cipe de la vie spirituelle. Le péché est le plus grand mal. Pour- 
quoi l'homme le commet-il? Parce que dans le péché il y a 
toujours des prétextes et voilà pourquoi les pécheurs ont tou- 
jours des excuses. Les anges se sont excusés. D’après une opi- 
nion solide, Dieu leur avait donné comme épreuve d’avoir à 
adorer un Homme-Dieu. Ils ont dit, que c'était contraire à 
l'honneur dû au Créateur. S'était une épreuve pour l'entende- 
ment et pour la volonté. Il fallait avoir foi dans la sagesse de 
Dieu et c’est ce qui manqua. Adam et Eve se sont exeusés aussi. 


Ils reconnaissent leur péché, ils connaissent le remède, et pour- 


tant il ne songent qu'à s'exeuser: pas un mot de repentir. Dieu 
les sauva malgré eux. Ceci doit nous apprendre à nous connaître. 
Ne cherchons ni exeuses, ni prétextes; disons un bon et sincére 
mea culpa. Si tu te excusas, Deus te accusat; si tu te accusas, 
Deus te excusat, dit St. Augustin. Il est trés-nécessaire de se 
pénétrer de ce sentiment. Il arrive que ceux qui ont toujours 
bien vécu, sont moins touchés de ces méditations. Il faut cepen- 
dant que tous les sentent vivement. Chaeun doit se considérer 
comme un homme condamné à mort (1" prélude). On aime tant 
à se comparer à de plus grands pécheurs, afin de pouvoir dire 
avec le phariséen: «Je ne suis pas comme tant d’autres». 
Craignons plutôt! St Louis de Gonzague se considérait comme 
un grand pécheur. Croire que les Saints étaient en cela dans 
une pieuse exagération, e'est faire injure à la sincérité de leur 
caractère et aux lumières du Saint-Esprit, dont ils étaient inon- 
dés. Les Saints avaient de grandes lumières pour connaître la 
majesté divine et la dépendance totale de la eréature, pour con- 
naitre ce que Dieu est à l'homme, et comment la moindre chose, 
faite en dépit de la volonté de Dieu, est un attentat. Eh, mon 
Dieu! peut-être que dans notre vie nous avons commis de nom- 
breux et de grands péchés, et quand nous n'aurions commis 
qu'un seul péché véniel de propos délibéré, nous aurions sujet 
de nous confondre toute notre vie et de nous regarder comme de 
grands pécheurs, aprés avoir transgressé la volonté de la Ma- 
jesté divine. Nous devons regarder ce que nous tenons de nous- 
mêmes et non ce que Dieu a fait en nous. Si la miséricorde di- 
vine ne nous était venu en aide pour nous remettre sur la ligne 
droite, méme aprés un seul péché véniel, Dieu sait ce que nous 
serions devenus. Il faut done peser le péché dans la balance 
de la sainteté divine. Dieu veut une chose et nous en voulons 
une autre! C'est pour moi un mystére, qu'il y ait des péchés 








VINOS RE RS SORTIS TE E OM Y RS Od LIS NC 
eT IN MIR eS RAS TN haies 
WU mee: Le A EG Es A (fa 





x3 
rj 


SCHÓLASTICIS COLLEGII LOVANIENSIS 515 








véniels délibérés et qu'ils ne coupent pas le lien de la charité 
divine; c’est un mystère, mais je le crois, parce que l'Eglise 
l'enseigne. Et cependant toute notre vie se passe dans les pé- 
chés véniels, tantôt dans la boue, tantôt dans la poussière, ... et 
puis, tant de péchés de surprise, dans lesquels notre volonté a 
cependant sa part. Car la divine Majesté n’est-elle pas bien 
digne que nous veillions sans cesse et que nous déposions notre 
légéreté? Dieu ne le mérite-t-il pas? 
1* Conclusion. Par rapport au passé, confusion en pré-  Confusionis sensa. 
sence de Dieu. Ce sentiment devrait nous accompagner dans 
toutes nos prières; c’est le moyen de bien prier. Ce sentiment 
se reneontre et dans la formule des voeux: Dieu et moi — 
« Omnipotens, Sempiterne Deus, ego... divino tuo conspectu 
indignissimus » et dans la liturgie, dans la messe: « Mea cul- 
pa... Kyrie eleison... Munda cor meum ... pro innumerabi- 
libus peccatis et offensionibus et neglegentiis meis ... ego in- 
dignus famulus tuus ...». Partout dans la Messe l'Eglise met 
dans la bouche du prétre des paroles pleines d'humilité quand 
il s'agit de lui-même, tandis que le peuple n'est nommé qu'avee 
honneur et respect: « plebs tua sancta etc. ». Ce sentiment de 
confusion est un grand moyen pour s'assurer le pardon. Nous 
devrions toujour l'avoir implanté dans nos coeurs. ; 
2* Conclusion. Par rapport à l'avenir, la résolution de ne Humilitas, fideli- 
plus pécher serait par-là même acquise. Je suis pécheur! ce ^ 
sentiment rend l'homme disposé à recevoir tout de la main de 
Dieu avec humilité, à être fidèle dans tous ses devoirs. Ah, l’ob- 
servation des régles, la fidélité aux régles, si vous saviez ce qui 
en depend! Il en depend la grâce si précieuse d'observer nos 
voeux. Oui, des Saints ont pu dire, qu'ils ne craignaient pas 
certaines tentations, comme S* Ignace celle de la vaine gloire; 
mais jamais un seul n’a dit qu'il ne craignait pas la volupté. 
Eh bien! il me semble que la fidélité en ce point dépend pour 
nous de la fidélité aux règles. Comment arrive-t-il (je parle 
d'expérience), comment arrive-t-il, qu'aprés avoir mené une 
vie si pure dans son enfance et pendant son noviciat, on en ar- 
rive quelquefois à ce point de dégradation de demander la sortie 
de la Compagnie par la raison qu'on ne peut observer son voeu 
de ehasteté? La raison est bonne, grand Dieu!... Mais eom- 
ment cela arrive-t-il? En n'observant pas les règles et en n'a- 
yant pas le coeur percé de la crainte de Dieu. Et je ne parle 
pas iei de la erainte de l'enfer, quoiqu'elle soit bonne et quel- 
quefois même nécessaire dans les tentations véhémentes et dans 
la tiédeur ; je parle du respect, de la vénération de Dieu, qui 
fait que nous n’osons enfreindre aucune de nos règles. Et 
eroyez-moi, il n'en est pas une de trop pour nous garantir. 





TI AE Pe pn, CE MA 


+ 











* Mors fide illustra- 


ta sehola vitae. 


Conscientiae puri- 


tas euranda. 


Paupertas colenda. 





EAS PTT CON EIS SAEC ARE M à Ft NT HERUM Sp VIS IU SEDE ER GE D Li WE IR 3S 225 8 8 TIR en 9L O 
ee ur Mod MATE " D SENS : COR TORRE 


516 PUNCTA MEDITATIONUM ET INSTRUCTIONUM 








Tâchons done d’avoir toujours ces sentiments et ravivons 
les au moyen de la priére. 


IxsrRvcTIO IV. De Morte. 


La mort, dans les vues de la miséricorde de Dieu, est un 
flambeau pour nous diriger. Cependant quand on assiste à une 
de ses manifestations, on n’y fait pas attention, on pense à 
l'héritage, au poste du défunt, mais personne ne se demande: 
« Ubi, quaeso, est? » Quand j'entends parler de tous ces bou- 
leversements politiques, de ees assassinats, je me demande: 
«ne meurt-on pas dans ces pays-là? » Preuve évidente, que le 
spectacle de la mort sans la foi ne fait rien sur la conduite de 
l'homme. Armons-nous done de la foi. Non contemplantibus 
nobis quae videntur, sed quae non videntur : quae enim viden- 
tur, temporalia sunt, quae autem non videntur, aeterna. sunt. 

La mort sert à rectifier ce qui n'est pas droit, à détacher 
l'homme de ce que le monde estime. La pensée du Jugement 
doit nous diriger dans nos jugements. Que d'applieations pra- 
tiques! Je ne parle pas de l'amour de la vie, bien que St Ignace 
le place entre les points capitaux. Pour un bon Jésuite, la vie 
devrait être un sujet de patience et la mort un sujet de désir. 
Mais pour cela il faut avoir soin de la conscience et grand soin 
de là pureté du eoeur. Alors nous penserons tout autrement que 
maintenant de nos fautes, même légères. Exemple d’un frère 
eoadjuteur mourant : « Mon frère, il est temps de vous préparer 
à la mort», lui disait un Père. « Mon Père, répond le frère, 
Jésus-Christ n’a pas dit: Préparez-vous, mais soyez prêts ». 
Bonne leçon pour ce Père et pour nous. Evitons done mainte- 
naint les moindres fautes et ne croyons pas toujours qu’elles 
sont petites. Il ne faut que la main pour mouvoir une barque 
qui est dans l'eau, même quand elle est chargée; mais sur le 
rivage il faut des boeufs pour la remuer. Vos fautes paraissent 
petites, maintenant que vous êtes sur la mer du monde, mais 
sur le rivage de l’éternité! ... Cherchons done Dieu sincèrement 
et nous le trouverons à la mort. Quoi! Dieu cherche les pécheurs 
qui le fuient, et il ne se présenterait pas à ceux qui le cherchent? 

Ce qui est capital, c’est que nous évitions par les lumières 
de la foi et de la raison les illusions, les prétextes, qui nous 
détournent de la vraie voie. Un père mourant avait fait vider 
sa chambre de mille et une choses superflues ; même il y avait 
de l'argent qu'il s'était procuré à l'aide de je ne sais quelles 
permissions. Il disait: « Je veux mourir pauvre!» Son recteur 
me l'éerivit avec joie, disant que ç’avait été un sujet de conso- 
lation et d'édifieation pour toute la communauté. J'avais vu 














SCHOLASTICIS COLLEGII LOVANIENSIS 517 


moi-méme la vie de ce pére, et bien des fois en voyant ces su- 
perfluités, j'avais gémi. Je répondis done au recteur: « Moi 
aussi je suis consolé de ce qu'a fait en mourant le bon père, 
mais je suis bien loin de l'étre entiérement. J'espére que le bon 
Dieu lui aura fait miséricorde. Cependant, mon père, nous avons 
fait voeu non de mourir, mais de vivre pauvre ». 

Il y a d’autres illusions par rapport aux sciences et aux 
études. Souvenons-nous que nous sommes venus dans la Com- 
pagnie, non pas comme dans une académie pour nous unir à 
un corps de savants, mais dans un ordre religieux, dont le but 
est de se sanctifier. Done pas d'empressement pour la science, 
au détriment de la vertu. Il faut la vertu avec la seienee. La 
science au-dessus de la vertu? Non pas, et encore moins la scien- 
ce sans la vertu. Avec la science seule on n'est bon à rien dans la 
Compagnie. La vertu sans la science peut rendre des services. 
Quelle consolation, je vous prie, donneriez-vous à un moribond 
en lui disant: « Consolez-vous, vous avez fait grande figure, 
vous avez eu une admirable érudition, vous avez fait de beaux 
ouvrages ». Ensuite qu'arrivera-t-il, si un Jésuite, qui se sent 
transporté d'amour pour la science, est entravé dans les mo- 
yens de l'aequérir? S'il est mauvais, il fera comme tant d'au- 
tres que j'ai connus. S'il est bon, il dira: le bon Dieu a meil- 
leur soin que moi de sa gloire et je ne dois vouloir la science 
que pour sa gloire. Si done Dieu ne permet pas que nous de- 
venions savants, soumettons-nous à ses dispositions et à ses 
desseins, auxquels nous ne comprenons rien et qui sont pour 
nous des mystères J'ai vu à Rome dans ces derniers temps un 
plan de notre Saint-Pére qui avee sa sagesse ordinaire, jointe 
aux lumiéres du Saint-Esprit, disait: « un tel sera dans tel poste 
pour telle et telle raison, un tel sera ...». Or l’histoire nous 
fait voir aujourd'hui que ee plan n'a été nullement exécuté, 
Saint François-Xavier n'a été envoyé aux Indes qu'à cause de 
la maladie du P. Bobadilla. Qu'est-ce que cela fait si nos plans 
ne s’exécutent pas, pour faire place à ceux de Dieu? Qu'im- 
porte si les plans que je fais, moi pauvre homme, sont entravés! 
C'est le bon Dieu qui en est cause et si lui se charge de tout, 
tant mieux, c’est d'autant plus facile et plus sûr. Gardons-nous 
done des faux jugements et des faux prétextes, et confions-nous 
à la Providenee, qui n'est autre chose que la sagesse, la puis- 
sance et la bonté de Dieu. 

Tout ce qui vient d’être dit, s'applique aussi à lObéis- 
sance. Si nous ne tenons pas les principes de la foi dans notre 
obéissance, nous pouvons vivre et mourir avec notre voeu d'o- 
béissance, sans avoir jamais pratiqué un seul acte de la vertu 
d’obéissance. C’est qu’on peut obéir, aujourd’hui, parce que 


Nimium litterarum 
et scientiarium stu- 
dium cavendum. 


Studia nostra Di- 
vinae Providentiae 
committenda. 


Oboedientia in ho- 
ra mortis solacium. 














Iudieium futurum 
norma iudicandi. 


Intentio recta. 


Christus nobis co- 
gnoscendus 


518 PUNCTA MEDITATIONUM ET INSTRUCTIONUM 








telle ehose plaít, demain, parce que telle chose est nécessaire... 
Est-ce là l'obéissanee? Ensuite il y a moyen de faire toujours 
sa propre volonté. Mais alors aussi on devrait dire, non pas: 
fiat voluntas tua, mais: voluntas mea. Cependant une des plus 
grandes eonsolations à la mort, sera d'avoir agi uniquement par 
obéissance. Cela n’empêche pas qu'on n'expose ses raisons au 
Supérieur, mais avec indifférence et « consulto suppliciter Do- 
mno ». 

Quelques mots sur le Jugement. Mémes applications que 
pour la mort. Le jugement est le commencement de l'éternité. 
Jugez des choses selon les lumières de la foi. Jugeons-nous aussi 
nous-mêmes. 

Le démon est si fin, que si nous disputons avec lui, nous 
serons pris, à moins d’avoir recours aux principes solides de 
la vie spirituelle, surtout quand il s’agit de la fin dernière. Pre- 
nons garde, surtout quand il s’agit des choses qui sont de notre 
goût, pour ne pas nous tromper dans la droiture d’intention. 
C'est sur cette droiture d'intention, méme dans les exercices 
de vertu, que le Seigneur nous jugera. Lui, le plus beau mo- 
dèle de douceur envers les plus coupables, est dur pour ceux qui 
veulent se faire passer pour saints, sans l’être. Dans un même 
endroit il leur lance jusqu'à huit fois le « Vae vobis ». J'ai vu 
des religieux dire A. M. D. G., tout en commettant des actions 
contraires à la loi de Dieu. Ayons done soin de la pureté d'in- 
tention. 

En résumé, rien de mieux pour nous assurer une bonne 
mort et un jugement favorable, que ce qui nous contrarie. Quand 
on souffre, rien de plus facile que la pureté d'intention. On 
se dit facilement alors: si ce n'était pour Dieu, je ne souffri- 


rais pas cela. Nous ne sommes pas entrés dans la Compagnie 


pour mourir dans les angoisses. 

Les régles du discernement des esprits, quoique données 
spécialement pour le direeteur, peuvent aussi servir à nous, 
qui avons déjà fait souvent les Exercices. Remarquez que le 
remords qu'exeite le bon ange dans ceux qui vivent dans le 
péché, se trouve de méme dans les tiédes, qui ne s'appliquent 
pas à la perfection. 


IwnsrRvOTIO V. De Cognitione et Amore D. N. Iesu Christi. 


Une profonde horreur du péché et un ferme propos de l’é- 
viter sont les fruits de la 1° semaine. C'est la condition sine 
qua non pour entrer dans la milice spirituelle. Sans cela la con- 
naissance de Jésus-Christ serait une connaissance abstraite et 
non une eonnaissance telle que doit l'avoir celui qui a l’hon- 


| 
| 
| 





rtis M T D E 








SCHOLASTICIS COLLEGII LOVANIENSIS 519 





neur d'appartenir à la Compagnie de Jésus. Vous étes entrés 
dans la 2* semaine par l'imitation de votre Chef. Le but de 
toutes les autres méditations est de mieux connaître, aimer et 
imiter N. S. Jésus-Christ. « Haec est vita aeterna, ut cognoscant 
Te solum Deum verum et quem misisti lesum Christum ... Ego 
sum via, veritas et vita... Tollite iugum meum super vos ... 
discite a me quia mitis sum et humilis corde ... ». En quoi con- 
siste cette connaissance, telle que nous l'entendons? Est-ce la 
connaissance de ses grandeurs? Oh oui, celle-là aussi! Un Dieu 
fait homme, le Verbe fait chair! Mais pourquoi pas ange? Il 
ne représenterait que la eréation spirituelle. Or il a dà repré- 
senter la création entière, spirituelle et corporelle, et voilà 
pourquoi il s'est fait homme. Il rend ainsi gloire à la Majesté 
divine et toutes les créatures par lui: « Per quem maiestatem 
tuam laudant angeli ». Voilà la grandeur de Jésus-Christ. Quels 
sentiments nous devons avoir, quelle vénération, quel amour 
pour l'autel! 

Mais la connaissance pratique que nous devons puiser dans 
les Exercices, c’est celle des humiliations de Jésus-Christ, de 
ce qu'il a été dans sa vie mortelle, de Jésus-Christ Réparateur. 
C'est une opinion que méme sans le péché d'Adam le Verbe se 
serait incarné, pour compléter l'oeuvre de la Création en nou- 
ant la divinité à l'humanité. Maintenant Jésus-Christ est vic- 
time et réparateur, et comme réparateur il est notre modèle, 
notre capitaine. [l nous précède, et largement, abondamment, 
sans mesure il dévore des opprobres et des humiliations, que 
jamais homme ne pourrait dévorer ni imaginer... C’est-là 
ce que nous devons étudier et imiter en lui. Il est venu pour 
réparer la gloire de son Père. Quelles difficultés ne trouve-t-il 
pas sur sa route? Et cela parce qu'il l'a voulu. La vie de 
l'homme doit étre une vie d'expiations, d'humiliations et de 
souffrances, s'il veut se sauver. Eh bien! e'est ce à quoi Jésus- 
Christ nous invite et si nous ne comprenons pas cela, nous ne 
comprenons rien à Jésus-Christ. Nous pouvons faire de belles 
études sur sa gloire..., mais tout cela n'est rien, si ce point 
n'est pas bien compris. Il y a pour nous une obligation de le 
suivre en cela. Nous avons une grande facilité dans notre vo- 
cation, si nous savons mettre à profit les leçons que nous rece- 
vons dans la Compagnie. Mais comme nous venons du monde, 
si nous ne prenons pas bien simplement ces enseignements, 
nous n'en ferons rien. St Ignace a voulu se former des apôtres. 
Il tire de la méditation du Règne de Jésus-Christ la consé- 
quenee, qu'il faut s'offrir à Dieu pour la pauvreté, les injures, 
la pratique véritable des humiliations de Jésus-Christ. C'est 
done dans ce sens que Jésus-Christ dit: « Ego sum via », L'E- 





potissimum in humi- 
liationibus suis 


ut exemplum Eius 
sequamur. 


IAM: 


Erud Ad AL: 


3 Me 
né ef 


SA te Re D PU M 


DE an NS Le 


Per. ER CM 


STE NP LES e 


SEA 


SRE SET 


& 


e ad SE 


X 36: NI MA 


if 





A A LL fé NN QE a À à NE Eu de ADI EP acte ls ASP GO NR IUS TESI DAS T M de 


520 PUNCTA\ MEDITATIONUM ET INSTRUCTIONUM 





vangile ne s'entend pas, si on ne l'entend pas ainsi. Done 
ABNÉGATION DE SOI-MÉME. 
Périeula studiorum Pour nous, e'est doublement difficile... Nous avons la va- 
ELA nité, l'orgueil jusque dans la moelle des os, et en outre nous 
avons l'obligation de nous appliquer aux sciences. Or la science 
enfle, « scientia inflat » et c’est le désir de la science, qui a fait 
( faire à Eve le premier pas vers l'abime. Et que d'attention 
ne faut-il pas, pour que la science ne nous enfle pas et ne nous 
porte pas à tout? Combien de fois y ai-je pensé? Mon Dieu, il 
y en a dans la Compagnie qui parlent et qui agissent, comme 
si le progrès dans les sciences était le point essentiel. Et cepen- 
dant ce n'est pas cela. Cela n'est que secondaire. C'est un 
moyen qui, s'il n'est fondé sur l'abnégation, n'est rien qu'un 
vain nom. 

Mais la vertu, la simplicité, l'humilité ete. seule, sans la 
science, est un moyen substantiel. Le reste n'est qu'aecessoire. 
Je ne saurais assez vous exhorter à imiter Jésus-Christ sous 
* ce point de vue et à combattre en vous-mémes l'esprit du monde, 
l'amour-propre, et à prendre des résolutions sur ce point. Un 
homme vraiment humble a en horreur toute action et toute 
pensée opposée à l'humilité. L'humilité, c’est le fils d'un grand 
prince, qui à honte de jouer avec des enfants de rue. 


E NC PRESSE NET EPST Te 


lb = 


LL LD 


ia Societas Iesu in Ego sum via. St Ignace nomme l'exemple et le chemin 
sola humilitate posi- 2 : . , * 
NEA que nous montre Jésus-Christ, vita vera. C'est à cela que nous 


devons nous appliquer. Discite a me quia mitis sum et humilis 
corde et invenietis requiem. Le grand bien! pourvu que nous 
sachions remplir la condition: Tollite iugum, tout entier, avec 
les deux mains. L'humilité, c’est le remède à tout, mais c’est 
là l'affaire. Humilité, humilité! Je voudrais vous dire ce que 
j'en sens et ce que Dieu demande de vous. Depuis 20 ans je 
préche cette humilité à la Compagnie; dans toutes mes lettres 
j'en ai parlé, ear j'avais le sentiment intime de sa nécessité, 
comme je l'ai encore maintenant. Lors de l'année séculaire, j'en 
ai parlé d'une maniére spéciale, et j'ai dit que quand nous au- 
rons l’humilité, il n'est aucun bien que je n'espére pour la Com- 
| pagnie. Mais je crains tout, si nous ne sommes des humbles, et 
| je crains tout à présent, parce que je ne trouve pas dans bien 
| des sujets de la Compagnie l’humilité. Ils ne cherchent qu'à 
1 faire belle figure! Mais quelle figure a faite Jésus-Christ. Quelle 
5 figure doit faire la Compagnie? Tamquam purgamenta huius 
d munda facti sumus, omnium peripsema usque adhuc. Nos hu- 
miliations, nos persécutions, nos calomnies, voilà notre gloire! 
Je vois que la Compagnie en jouit maintenant en partie, et 
voilà la seule eonsolation que j'éprouve au milieu de tant de 
j maux, dont mon pauvre coeur est oppressé! 





SCHOLASTICIS COLLEGII. LOVANIENSIS 521 








Si nous avons l’esprit de notre vocation, nous chercherons 
à imiter les exemples de Jésus-Christ, et nous montrerons par 
nos actions que nous sommes dans un état d'expiation, en nous 
soumettant aux humiliations ete. Et puisque nous sommes aussi 
appelés à la science, nous y réussirons alors et nous nous fe- 
rons méme une réputation, mais une réputation, dont nous ne 
chercherons pas à faire parade, dont nous ne ferons aucun eas 
pour nous, Semblables à Jésus, qui n'a voulu d'autre réputa- 
tion que celle de Crucifié. C'est ainsi qu'ont fait nos pères, ces 
pères de la réputation desquels nous vivons. C'est là ce à quoi 
nous devons nous appliquer. C'est ce que nous trouverons dans 
toutes les méditations suivantes. Et prenons garde de nous 
laisser entraîner par l'esprit du monde; ce serait un très grand 
mal pour un homme de la Compagnie. 


IxsrRvcTIOo VI. De Vita abscondita D. N. Iesu Christi. 


La vie privée de l'Enfant Jésus doit servir de modéle à 
notre vie privée et domestique. Je toucherai eertains points, 
qui regardent nos relations avee nos Fréres et avee nos Su- 
périeurs. 

D'abord l'Enfant Jésus nous enseigne par son exemple 
la simplicité, que plus tard il a préchée: Nisi efficiamini sicut 
parvuli. Mais, mon Dieu, parler de la simplicité à des hommes 
avancés en âge et dans un temps où nous voyons à la lettre ce 
que dit St Grégoire: Deridetur iusti simplicitas! (Commun. 
Conf. n. Pont. 2 noct.). D'ailleurs la simplicité une fois perdue, 
est comme la laine une fois teinte; on a beau la laver, peine inu- 
tile. Un enfant est simple naturellement, vous devez l'étre par 
vertu. Pas de vertu sans vietoire, pas de vietoire sans combat. 

La simplicité est dans les jugements, les pensées, les ac- 
tions. Elle est contraire: 1° A la duplicité : penser une chose et 
en manifester une autre; chose détestable aux yeux de Dieu. 2° 
Aux soupçons, pensées par lesquelles on prend tout en mal; d'un 
signe innocent on tire des conséquences, pour se tourmenter 
soi-même et les autres. 3° Aux artifices et détours qu'on emploie 
pour arriver à son but. 4 A l'esprit de parti, par lequel on re- 
garde à travers des lunettes colorées, on voit tout de travers. 
Mal inealeulable pour là communauté et maladie grave pour 
celui qui en est atteint. Méme humainement parlant, il est indi- 
gne d'un homme de ne pas être homme droit, ... excepté en di- 
plomatie, où ow; veut dire non et non, oui, contre la parole de 
Jésus-Christ. 5° On peut encore pécher contre la simplicité par 
excès. Il y en a parmi les religieux qui disent: « Je suis franc, 
je dis ce que je pense ». Ceci est contraire à la parole de l’Es- 





Exempla Saneto- 
rum. 


Vita lesu abscon- 
dita nobis imitanda. 


Simplicitas. 


Cavenda autem lo- 
quendi libertas. 











Silentium 


Patientia. 


522 PUNCTA MEDITATIONUM ET INSTRUCTIONUM 








prit-Saint: un homme sensé garde sa pensée, tandis que celui 
qui dit tout, est une ville sans murailles. T1 faut done de la dis- 
crétion, si l’on veut ne pas mettre le trouble dans toute une 
communauté ou toute une province. On dit tout, et cela parce que 
l’on veut être franc. Doucement, voyez si ce que vous voulez dire 
est édifiant. Il y en à qui sont vraiment des colporteurs d'une 
chambre à l'autre, d'une ville à l'autre, et méme par-delà les 
mers. Ce n'est pas ainsi que la tranquillité se conserve. Il m'est 
arrivé d'entendre des propos, des jugements répétés, colportés 
sur le eompte de quelqu'un, qui m'ont fait frémir d'horreur en 
moi-même, par crainte qu'il n'y eût bien des péchés mortels en 
cette occasion, et je n’ai trouvé d’autre moyen de me consoler 
qu’en pensant, que Dieu n’aurait pas été offensé gravement, à 
cause de l’inadvertance ou de la légèreté de celui qui les aurait 
pu commettre. Eh bien, je tremble pour les fautes que l’on com- 
met en ce genre, ces murmures, ces détraetions, Et savez-vous 
ce qui arrive? Quelqu'un est nommé à un emploi, il a besoin de 
toute la confiance pour s'en acquitter. S'il ne l'a pas à cause 
de telle chose que l'on aura colportée, le colporteur est cou- 
pable du mal qui s'en suit, mal immense souvent. Vous enten- 
dez quelque chose qui n'est pas bien: gardez cela pour vous, 
vous n'en crèverez pas. Considérez le livre de Job: Plenus sum 
sermonibus ... Cet ami de Job se rend ridicule par les belles 
choses qu'il débite hors de propos. Mais le religieux qui ne sait 
pas se taire, se rend blámable et damnable. Attachons-nous à 
la contemplation de la maison de Nazareth et nous éviterons 
tous ces « peccata caudata ». 

Quant au silence, je vous dirai que d'aprés une pieuse ré- 
vélation et aussi d'aprés la raison éclairée de la foi, chaeun des 
trois saints habitants de Nazareth parlait d'autant moins qu'il 
était plus saint. Notre-Seigneur d'abord, puis Marie et enfin 
Joseph, qui d'ailleurs avait la direction de la maison. La sainte 
règle du silence! Tout le mal serait exterminé d'un coup, si l'on 
gardait le silence. Pourquoi ne pas le garder? Cette régle est 
si peu sévère et nos ministères nous donnent déjà tant d'oc- 
easion de parler. Les études y gagneraient. Mille maux arri- 
vent par la langue. J'ai appris que quelque part le catalogue 
du P. Natalis est négligé. Ce n'est pas peu que de passer cha- 
que jour une heure et demie en paroles oiseuses. 

Quant au support mutuel, la vie de communauté doit avoir 
ses peines. La charité ne peut s'exercer sans la patience. Tout 
est résumé en cela. Alter alterius onera portate et sic adimple- 
bitis legem Christi. Si un frére me tourmente, en eüt-il méme 
l'intention, je dois le supporter... je suis moi si souvent à 
charge à mes fréres... Qui ne fait pas cela, ne peut pas vivre 











SCHOLASTICIS COLLEGII LOVANIENSIS 523 








en communauté, pas plus que dans le monde, où il y a bien autre 
chose à dévorer. Gardons-nous bien d'augmenter par l'imagina- 
tion notre petite croix. L'imagination est encore un effet du 
temps où nous vivons. Une mouche paraît souvent un éléphant. 
Ne conservons pas ces choses dans notre téte. Gardez vous bien 
de toucher à une goutte d'huile, tombée sur le papier; vous ne 
feriez que l'étendre. 

Sur la patience, voyez le chapitre 2 de l’Ecclésiastique, 
le plus beau et le plus consolant en cette matière : Fili, accedens 
ad servitutem Dei, sta in iustitia et timore et praepara animam 
tuam ad tentationem. Tentatio signifié épreuve quel conque .. . 
Sustine, patientiam habe... Credite Deo... sperate in illum, 
diligite illum. C'est le seul endroit de l’ancien Testament, où 
il soit fait mention explicite à la fois de la foi, de l’espérance 
et de la charité. Puis ce qui suit: Scitote, quia nullus speravit 
in Domino et confusus est. Tout ce chapitre engage à la pa- 
tience et à la confiance en Dieu. 

Nous devons à nos Supérieurs non seulement l'obéissance, 
mais aussi la charité. De nos trois voeux, celui d'obéissance 
est le plus difficile. On vous donne tout ce qui est nécessaire... 
La chasteté, selon l'état de chacun, est un devoir commun à 
tous les hommes, c’est de plus une chose honorable. L'obéis- 
sance est difficile à raison des choses commandées et de ceux 
qui commandent. On expérimente cela nécessairement, quand 
on est quelque temps religieux. Mais disons-nous par hasard 
dans la formule des voeux: J'obéirai quand on me comman- 
dera ce qui me plaît? Il faut encore savoir compátir aux défauts 
des Supérieurs. J'ai marqué cela dans le circulaire de l'année 
séculaire et je voudrais que de temps en temps, surtout pen- 
dant la retraite, chacun employât cette lettre pour son examen. 
Surtout quant aux Supérieurs, il serait fort souhaitable qu'ils 
fussent parfaits. Mais oü les trouver? Soyons parfaits nous- 
mémes, et nous trouverons les Supérieurs assez bons. Tout se 
réduit à l'abnégation de soi-méme, sans laquelle nous ne pou- 
vons ni satisfaire pour le passé, ni nous prémunir pour l'avenir, 
ni étre les imitateurs de Jésus-Christ. | 


Ixsravorio VII. De duobus vexillis. 


Choisir un état de vie en connaissant les fraudes du dé- 
mon et les armes de Jésus-Christ, connaitre le but qu'Il se pro- 
pose, et se prémunir contre les tromperies du démon et contre 
l'amour-propre, qui favorise l'entrée du démon et sans lequel 
le démon ne réussit guére: tel est le vrai but de cette médi- 
tation. Il est donc supposé que celui qui fait cette médita- 


Oedientia. 


Finis huius medi- 
tationis. 





EP hd NN T ad IRE CRISE NOR S T REIR I So 
: | 


1 





' 


524 PUNCTA MEDITATIONUM ET INSTRUCTIONUM 





tion est décidé à servir Dieu et à sauver son âme. Il ne s’agit 

pas de choisir entre Jésus-Christ et Lucifer, la chose est trop 

claire ... Mais le grand bien que procure cette méditation, c’est 

Sunt qui quasi in. qu'elle ouvre les yeux à ceux qui suivent Lucifer sans s'en 
nr Ad "" douter. Cette méditation est d'une pratique admirable et je 
m'étonne que des religieux qui ont fait plusieurs fois cette 

méditation, puissent si facilement prendre le change, et tout 

en professant de suivre Jésus et de chercher la gloire de Dieu, 

pensent néanmoins et agissent de telle sorte, qu'on douterait 

s'ils sont sous l'étendard de Jésus-Christ ou de Lucifer. Ils 

prétendent étre sous la banniére de Jésus-Christ et leurs prin- 

cipes, leurs paroles, leur manière de faire ne correspondent 

| pas à ses maximes, mais plutôt à celles de Lucifer. Je voudrais 
que souvent hors des Exercices on fit cette méditation pour 
connaître où est le bon esprit et où est le mauvais. St Ignace 

1 nous dépeint les deux chefs et leurs caractéres d'une maniére 

E extrémement juste et frappante. 

Intentio Luciferi. Lucifer, ennemi juré de la nature humaine, c’est-à-dire 
de tout ce qui en nous vient de Dieu. Il veut d'abord perdre 
notre âme, car il ne peut supporter que nous soyons destinés 

; à le remplacer un jour dans le ciel. Il est aussi ennemi de notre 

corps. S'il ne peut nuire à l’âme, s'il ne peut porter l'homme 

au péché, il cherche à le troubler. Il n'a pour lui que de la haine, 
haine de Dieu et des créatures... Etre sans amour, qui ne vit 

+ que de haine et aussi d'orgueil, car il a le souvenir de son origi- 

ne. C'est pour cela qu'il est sur un trône, entouré de feu. Il n'a 

que ce qu'il y a de mauvais dans le feu, l'agitation et la fumée. 

ll est horrible et terrible, et il fera du mal, si l'homme ne se: 

3 tient pas sur ses gardes. St Ignace le représente appelant les 

démons à grands eris, les gourmandant de ce qu'ils ne font pas 

encore assez; il les envoie, les pousse partout. Les religieux ne 














x Eius fraudes. sont pas oubliés. L'esprit infernal les attaque aussi, mais il ne 
à se montre pas à eux à découvert; il comprend qu'il ne gagne- 
j rait rien. I1 prend done une belle figure, il montre des biens, | 
qui du moins semblent tels, bien qu'ils ne le soient pas, il excite | 
1 le désir de choses qui sont indifférentes, il met en avant mille | 
E prétextes, car il en a toujours. Dans le péché il y a toujours 
! une apparence de bien, sans cela l'homme le repousserait. Il y | 
a un côté brillant à la médaille, et cest ce beau côté que le dé- | 
| mon fait miroiter. Il fait convoiter les richesses. Notre saint 
à Père propose cela comme exemple, car c’est l’ordinaire dans le 
: monde, et le poète l’a dit avant lui: Rem, si poteris, bene; sed 
7 St non, quoquo modo rem. Les richesses sont indifférentes par 
* elles-m&mes, elles peuvent méme servir au bien; mais vouloir 
: devenir riche à tout prix, voilà ce qui est pernicieux, Il en est de 


EN 


1 
: 
à 
4 














SCHOLASTICIS COLLEGÍI LOVANIENSIS 525 





même des honneurs. Pour vous, mes Révérends Pères, vous vous 
rassurez peut-être en disant que vous avez renoncé aux richesses 
et aux honneurs. Mais faites bien attention, si vous ne recher- 
chez pas ces biens comme les gens du monde, ces pièges ont 
des ramifications bien plus subtiles, qui vous regardent de près. 
La matière de nos confessions, nos murmures, nos impatien- 
ces, ete. viennent de l'amour-propre, et aussi moi, qui fais pro- 
fession de suivre Jésus-Christ et d'attirer les autres pour les 
affermir sous sa bannière, je porte en moi le caractère de la 
banniére ennemie. 

Et que dirons-nous de l'atmosphére que nous respirons? 
Les mots magiques de liberté et d’indépendance, qui prennent 
racine méme dans les religieux de la Compagnie de Jésus et 
que de loin j'avais entendus résonner à mes oreilles! Prenons-y 
garde; ces mots sont inscrits sur la bannière de Lucifer. Cette 
liberté pour le mal, n'est pas de la liberté, c’est de l'esclavage. 
Jésus-Christ parle une seule fois de la liberté dans l'Evangile: 
« Faites les oeuvres d'Abraham et vous serez libres». Les 
Juifs répondent: Nos nemini servivimus umquam. Alors Jésus 
leur dit: Amen, amen, dico vobis, qui facit. peccatum, servus 
est peccati. Il n’y a pas d'autre liberté prêchée par Jésus et 
les Apótres. Mais les religieux prennent le change; de l'hypo- 
thèse ils font la thèse. Parce que dans une circonstance donnée 
une chose peut-être bonne, on l'étend à tous les cas. Si quel- 
que part il y a seulement liberté pour le mal, on conçoit qu'on 
puisse aimer la liberté pour tout, pour que la vérité puisse 
parler aussi. Mais ce n'est là qu'une hypothèse, et alors en- 
eore ne eroyons pas que ce soit un grand bien et que le monde 
sera sauvé. C'est mal calculer et ne pas voir l'homme avec ses 
passions; e'est oublier que pour l'impiété tous les moyens sont 
bons, tandis que la vérité ne peut se servir que des moyens que 
la conscience avoue. Ensuite l'erreur parle aux passions, la 
vérité à la raison, ce qui exige de la réflexion, et les hommes 
ne sont pas tous capables de réflexion. Done on ne peut mettre 
en thèse générale que la liberté de la pensée et de la presse est 
un bien. Cette proposition vient du camp de Lucifer, et cepen- 
dant e'est un grand mot qui met tout en mouvement. Et quel 
en est le fruit! C'est que la foi va en diminuant et que la société 
marche vers le paganisme ou méme quelque chose de pis, c’est- 
à-dire l'absence de tout droit. Cela ne devrait-il pas ouvrir les 
yeux? Partout on ne parle que de droits et nulle part de de- 
voirs. Jésus ne parle que de devoirs et nulle part de droits. 
Partout le droit et encore le droit, et alors mettant de côté les 
droits de Dieu même, on ne dit plus un mot pour établir le fon- 
dement même du droit, et ainsi il n'y a plus de droit. On ne 


Lucifer fovet ni- 
miae libertatis spiri- 
tum. 


Perieula huius li- 
bertatis. 


nor 


FRS 


Wm 


ACE ONES T E e 








mA PRA 
PPS LUTENT NES 


M ù 
à cw SA pes 











NS re 


à. 


PS TEE cuu 


ET CE LR ER Et e 








Lueifer incitat ho- 
mines, ut id, quod 
falso sibi deberi ex- 
istiment, tamquam 
ius suum repetant. 


Contra Christus hu- 

milis, mitis, ad hu- 
militatem assequen- 
dam invitat. 


De tribus binariis. 


526 PUNCTA MEDITATIONUM ET INSTRUCTIONUM 





parle que de lois, et on ne fait aucune attention aux lois de 
Dieu. N'est-ce pas là toucher du doigt le drapeau de Lucifer? 
On saerifie tout, hormis ses intérets. Voilà pourquoi on a dit 
de belles ehoses sur là propriété partieuliére, mais on s'atta- 
que aux propriétés de l'Eglise et de la Religion. Tout cela 
prouve que Lucifer a beau jeu en ee monde. Et nous, qui som- 
mes appelés à nous préserver de ses piéges et à en préserver 
les autres, profitons des règles de St Ignace. Distinguons bien 
d’où souffle le vent, de quel camp viennent les maximes, et 
puisqu'il n'est pas toujours si facile de les distinguer, vu l'obs- 
eurité de notre raison et les mille ruses de Lucifer, qui sait si 
bien se transfigurer aux yeux des hommes, prions, prions bien... 

De la part de Jésus-Christ tout est aimable et humble. Il 
n'est pas dit qu'il crie, pousse... non, il choisit, il appelle avec 
respect, il invite. Il ne dit pas: allez, enlacez, tirez, jetez des 
pièges, mais: persuadez, traitez les hommes en êtres raison- 
nables, faites-leur comprendre leurs vrais intérets. A quoi les 
appelle-t-il? A ce qu'il y a de plus grand, de plus élevé, à la 
plus grande pauvreté, au plus grand désintéressement, à l'a- 
mour des opprobres. Avez vous jamais remarqué dans le monde 
que les plus élevés en dignité, sont les plus exposés aux outra- 
ges et qu'ils auraient méme besoin du 3* degré d'humilité? 
Mais malgré tout cela ils tiennent bon et pourvu qu'ils aient 
quelques adulateurs, ils se eonsolent facilement. Dans un re- 
ligieux c’est le désir de la réputation, le désir d’être un prédi- 
cateur célèbre, etc. ... Mais tandis que quelques-uns vous louent, 
mille autres vous blâment. Les hommes les plus célèbres sont 
inconnus au plus grand nombre, et parmi ceux qui les connais- 
sent, que de critiques? Aussi l'honneur est bien peu de chose. 
C'est pour couper court à tout cela, que St Ignace nous invite 
à chercher nous-mêmes les humiliations. Tous les applaudisse- 
ments me laissent comme je suis, mais une humiliation bien 
prise me procure la gloire éternelle. Voilà pourquoi St Ignace 
insiste sur les humiliations. Par elles je satisferai pour le passé 
et j'assurerai l'avenir. Une louange pourrait me faire tourner 
la téte, une humiliation attire une bonne mort et un jugement 
favorable. Toutes les raisons militent pour que je désire les 
humiliations. 

Jésus nous précède, Du reste, c’est à nous de bien consi- 
dérer ces deux étendards, non en général, mais en détail, afin 


de bien distinguer ce qui est inscrit sur l'un et sur l'autre. 


Quant à la méditation des trois binaires ou classes d'hom- 
mes, les premiers disent: je voudrais, c'est-à-dire je ne veux 
pas; les seconds: je veux, mais...; les troisièmes: je veux, 
coûte que coûte. Venez-en à la pratique, voyez ce qui vous ar- 











SCHOLASTICIS COLLEGII LOVANIENSIS 527 





réte, sacrifiez-le coûte que coûte; vous serez dans la paix du 
camp de Jésus-Christ. Le royaume de Jésus sera au milieu de 
vous et votre paix ne dépendra plus des circonstances. 

Je finis en vous eommuniquant une remarque sur la régle 
11°: «qui serio Dominum sequuntur ». Tout ee qui plait à la 
nature, par cela méme qu'il plaît, je dois le combattre, à moins 
que là volonté de Dieu ne soit eontraire. Du moins dois-je en 
avoir le désir, sans cela je serai du nombre de ceux qui ne sui- 
vent pas serio, mais seulement en apparence. Un Jésuite doit 
bien eomprendre qu'il doit aller contre son amour-propre, qu'il 
ne lui suffit pas d'accepter, mais qu'il doit aller au-devant de 
ce qui mortifie l'amour-propre. Qui non abnegat semetipsum ... 
non potest meus esse discipulus. Qu'est-ce que cela à côté de 
ce qu'à dévoré Jésus-Christ? 


IxsrnRvcTIo VIII. De Passione D. N. Iesu Christi. 


Les méditations sur la passion de N. S. Jésus-Christ ont 
pour but en partie de nous confirmer dans les principes et les 
conséquences des principes, que nous avons médités. A la con- 
sidération de la Vie de N. S., des véritables maximes de Jésus, 
de sa doctrine adaptée à notre vie, vous avez conçu nécessaire- 
ment de bons désirs et méme de bon propos. Mais mon Dieu, 
tout cela se perdra facilement de vue, si vous n'y prenez garde. 
Les sentiments puisés dans les Exercices ne sont pas encore 
habituels; pour les enfoncer dans l'esprit et dans le coeur il 
faudrait encore bien des méditations là-dessus. Mais voici un 
grand moyen, la Passion de Notre Seigneur. Aussi voyez-vous 
que l'Eglise, qui dirige tout d'aprés les besoins de la nature 
humaine, nous représente, il est vrai, tous les mystéres de Jé- 
sus-Christ dans ses peintures, etc... mais elle ne représente rien 
d'aussi universel que la Croix. Non seulement elle veut, que 
nous l'ayons dans les églises, dans nos maisons, ete... mais en- 
core que nous l’ayons continuellement sur nous dans le signe 
de la Croix. Pourquoi? parce que c’est Notre Seigneur erucifié, 
qui nous montre que pour nous sauver et être ce que nous de- 
vons être, nous devons surmonter toutes les difficultés .. Jésus 
les a surmontées avant nous et rien de fácheux ne peut nous 
survenir, que Jésus ne l’aît pris sur lui pour nous. Tradidit se- 
metipsum ... Non dubitavit manibus tradi nocentium ... Sur la 
croix il a enduré toutes les souffrances ensemble. Les souffran- 
ces de Notre Seigneur sont : souffrances intérieures, souffrances 


Quidquid placet, 
eo ipso quod placet, 
aversandum... 


Passio Christi sti- 
mulat et confortat. 


dans son honneur, souffrances dans son corps. Il a voulu souffrir | 


tout cela dans un degré inimaginable, afin de nous donner du 

















M Dolores S. Cordis 
lesu 


Fruetus desolatio- 


nis 


Opprobria 





528 PUNCTA MEDITATIONUM ET INSTRUCTIONUM 





courage à nous, pauvres hommes: Sed in his ommbus supe- 
ramus, dit St Paul, propter eum qui dilexit nos. 

Souffrances intérieures.. Si Jésus n'avait pas dit lui-même 
quelles étaient ses peines intérieures, nous aurions eu de la 
peine à nous persuader qu'il eût souffert dans son âme. Tristis 
est anima mea usque ad mortem. — Deus, Deus meus, ut quid 
dereliquisti me? Les peines de la vie spirituelle sont: tristesse, 
mélancolie, ennui, crainte. Notre Seigneur a voulu passer par 
là, afin d’être en tout semblable a nous, le péché excepté. Mais 
je vous engage surtout à méditer les sentiments aves lesquels 
Jésus-Christ a souffert: humilité, amour. Humilité, véritable et 
intimement sentie. Pourquoi a-t-il voulu supporter cette tristes- 
se, cette désolation affreuse? Il répète sa prière, il continue à 
soupirer, il ne reçoit aucune réponse, aucune consolation. Seu- 
lement apparuit illi angelus de caelo confortans ewm. C'est 
une grande chose de persévérer dans le service de Dieu sans 
consolation. Notre Seigneur a voulu passer par là. Nous cepen- 
dant, nous devions vouloir souffrir cela en expiation de nos 
péchés. La peine des péchés est de souffrir sans satisfaction; 
nous voyons cela dans ceux qui souffrent sans espoir pour toute 
l’éternité. C'est là ce que nous devions attendre, mais Jésus- 
Christ, pour nous en préserver, a voulu l'endurer. Le grand 
point pour nous est done de nous humilier: c’est ce qui doit 
être ordinairement dans nos pensées. Jésus souffre par amour 
pour son Père et pour nous. Il veut nous encourager à souffrir 
comme lui. Ne eroyez pas qu'une heure passée dans un ennui 
et une désolation aeeablante, n'ait pas de salutaires effets. Hu- 
miliez-vous, faites ce que Notre Seigneur fait au jardin des 
Olives et vous aurez fait une excellente méditation. Quand nous 
prions avec plaisir, c’est Dieu qui donne; mais nous donnons, 
nous, quelque chose à Dieu, lorsque sans aucune négligence 
nous persévérons à prier malgré l’ennui. 

Souffrances dans son honneur. Pour ce qui est de l’hon- 
neur, que n’a point souffert Jésus-Christ? Il ne faut pas s’en 
tenir à ces grandes humiliations, rapportées dans l’Evangile. 
Considérons encore tout ce que Jérusalem pensait, disait de 
Jésus .... Les peines que cause l’ingratitude ..., les peines 
que nous éprouvons quand on interprête en mal ce que nous 
disons et faisons de bien. Oh! pour supporter tout cela avec 
mérite, sans perdre la paix de l'áme, il n'y a que l'exemple de 
Jésus-Christ qui puisse nous donner assez de force. Quand nous 
entendons comment on défigure tout ce que la Compagnie fait 
de bien, nous devons nous dire: c’est bien, c’est en règle. Mais 
ee que nous disons de la Compagnie en général, avons-nous le 














SCHOLASTICIS COLLEGII LOVANIENSIS 529 





courage de le dire en particulier et dans les circonstances les 
plus minimes? 

Odio habuerunt me gratis. Ne demandez pas pourquoi il 
faut supporter tout cela. Gratis. Bien souvent hélas! nous 
avons nos péchés et nos miséres, et par là même, ce n'est pas 
gratis. Mais en tant que cela vient du camp ennemi, c’est tou- 
jours gratis. Si nous souffrons des perséeutions de la part 
des méchants, c’est parce que nous suivons, ou du moins fai- 
sons profession de suivre Jésus. Ainsi souffrons comme lui et 
veuillons comme lui, être l'opprobre des hommes. 

Mais comment Jésus-Christ a-t-il souffert, tout cela? D'a- 
bord avec humilité, parce que toutes les injures étaient dües au 
péché, et Notre Seigneur ayant pris le péché sur lui, s’est re- 
gardé comme justement traité. De la part des hommes il y avait 
injustice, mais justice de la part de Dieu, et c’est de Dieu que 
Jésus recevait tout : Calicem quem dedit mihi Pater ... Et nous, 
qui avons tout mérité pour nos péchés, comment devons-nous 
supporter tout cela? Ett si nous venions à nous perdre, eh! mon 
Dieu, quel déshonneur pour nous!... Un seul péché véniel, 
même indélibéré, est un plus grand déshonneur que tous les 
déshonneurs des hommes! Jésus a encore souffert par amour: 
oblatus est quia ipse voluit .. . 

Souffrances du corps. Pour ce qui est des douleurs du 
corps, mon Dieu, quels tourments! Soyez bien convaincus que 
vous ne pouvez vous en faire une idée. Il a souffert comme chef 
des martyrs, comme satisfaisant à son Père pour les péchés 
des hommes, et en souffrant ainsi, il a encore eru rester en 
dessous de ce que méritaient nos péchés. Aussi est-il vrai de 
dire, que la eonsidération de la passion de Jésus est plus pro- 
pre à nos faire comprendre la malice du péché que toutes les 
peines dües au péché. Sans peines, sans douleurs, on n'arrive 
pas au bonheur éternel. Au moins faudra-t-il souffrir dans le 
purgatoire, qui selon l'opinion commune surpasse tous les tour- 
ments, toutes les souffrances de Jésus, toutes celles du monde. 
Ayons done pour consolation le Crucifix. Ah! souvent, sans le 
erucifix on ne saurait comment consoler les affligés. 

Mais il s'agit de confirmer nos propos pour l'avenir. J'ai 
dit un mot des peines intérieures et bien que nous voudrions 
y échapper, il faut les endurer. Mais il y a encore quelque chose 
à dire sur notre amour-propre, ou pour m'exprimer franche- 
ment, sur notre orgueil. Il n'est pas rare de trouver des frères, 
qui veulent supporter de grandes humiliations. C'est glorieux. 
Mais qu'il arrive une petite humiliation... alors le serpent se 
montre, s'agite, nous fait éprouver des gonflements, des con- 
vulsions de coeur. C'est à cela qu'il faut appliquer ces consi- 


34 


Propter lesum pa- 
tiendum est 


eum humilitate 


et amore. 


Crueiatus  corpo- 
ris 


Occasionibus sese 
humiliandi utendum 
est. 











superbia abneganda. 


Gaudendum impri- 
mis de Gloria Christi. 


Gaudium spiritua- 
le nobis necessarium 
est, 


530 PUNCTA MEDITATIONUM ET INSTRUCTIONUM 





dérations. Il faut dire que ce n'est rien en comparaison de ce 
que Jésus-Christ a, souffert. Voilà pour le sustie. Quant à 
l'abstine, puisque Jésus a souffert pour nos péchés, abstenons- 
nous de paroles et d'actions, qui sont le fruit de notre orgueil. 
Veillons sur notre eoeur et sur nos sentiments et ne nous lais- 
sons pas guider par ce point d'honneur, que nous avons déjà 
mis sous nos pieds. Tout cela demande beaucoup d'exerciee, 


mais il nous le faut, parce que Jésus-Christ nous en a donné 


l'exemple. Savez-vous qu'il est extrémement rare de trouver 
quelqu'un qui dans ses défauts ne trouve pas d’excuse? Bien 
plus rarement trouvera-t-on quelqu'un qui, lorsqu'on lui re- 
proche quelque chose, dira : oui, c’est vrai, j'ai fait une sottise. 
Eh bien, Jésus, accablé d'horribles accusations, a tout supporté 
sans exeuse. Il est notre chef, notre roi: sa doctrine, ses exem- 
ples doivent nous servir de règle. Tenons-nous à cela. Quand 
nous avons une diffieulté, regardons le Crucifié et disons: oh! 
Jésus a souffert bien autrement. Nous n'avons pas d'ordinaire 
grand'-ehose à supporter, mais Jésus-Christ! Jésus doit être 
porté à nous aider, nous lui avons tant coûté! Donc eonfianee... 
Ajoutons eneore les mortifieations. Il est trés juste que nous 
nous mortifions en quelque chose. L'amour des aises ne fait 
qu’ amollir l’âme, énerver le coeur et mettre le salut en danger. 
Ne cherchons pas les grandes occasions; elles sont rares. C'est 
dans les petites diffieultés que nous devons chercher à imiter 
Notre Seigneur Jésus-Christ. 


Ixsraucrio IX. De Gaudio Spiritual. 


C'est la dernière instruction, comme c’est le dernier jour 
des Exercices. Eh, mon Dieu, j’ai tant de choses à vous dire. 
Si donc dans cette instruction il y a moins d’ordre encore que 
dans les précédentes, vous devez prendre patience et penser 
que j’ai la tête en mille pièces par toute sorte d’idées. 

Vous êtes done dans la joie. Le Sauveur ressuscité! Voilà 
ce qui doit vous donner une vraie joie spirituelle, parce que 
c’est l’intérêt de Jésus-Christ, duquel nous devons nous réjouir 
plus que de notre propre intérêt, et c’est là le moyen d'avoir 
une joie inaltérable, quoiqu'il arrive. Gratias agimus tibi prop- 
ter magnam gloriam tuam. Dieu a glorifié Jésus. Il est dans 
sa gloire, cela me suffit. Mais puisque nous sommes si misé- 
rables et que le moi nous est si cher, n'avons-nous pas aussi 
quelque ehose pour nous réjouir?... 

Oui, mais une joie d'espéranee, c.-à-d. des biens éternels 
que Dieu veut nous donner. Nous en avons tant de preuves 
frappantes dans les moyens qu’il nous donne comme chrétiens 














SCHOLASTICIS COLLEGH LOVANIENSÍS 531 








et comme religieux. Si maintenant nous tâchons d’être de la 
Compagnie de Jésus crucifié, nous aurons cette joie et cette 
espérance. La joie, c’est la paix, le contentement, c’est le bon- 
heur. Le véritable bonheur est dans le contentement. Moi je 
vous dirai que cette joie spirituelle, cette paix est de la plus 
grande nécessité pour nous, si nous voulons conserver le fruit 
de la retraite; si nous voulons être de bons religieux et de vé- 
ritables enfants de la Compagnie, nous devons avoir la joie 
spirituelle. Un prédicateur a un jour prouvé que la raison pour 
laquelle les inerédules restent dans l'inerédulité et les pécheurs 
dans le péché, c'est le manque de courage. Nous pouvons aussi 
dire que bien des religieux restent en-dessous de ce que la gráce 
demande d'eux, parce que la crainte, la pusillanimité, et je ne 
sais quoi les fait manquer de courage, et j'ajouterai que si vous 
manquez aux bonnes résolutions que vous aurez prises mainte- 
nant, ce sera faute de courage. Declina a malo et fac bonum, 
inquire pacem (sincèrement) e£ persequere eam (avec efforts). 
Car il faut du courage et de la constance pour se maintenir 
dans ses bonnes résolutions. Tous les exercices spirituels con- 
sistent en cela: declina a malo (1** sem.), fac bonum (2° sem.). 
La 3* sert à confirmer: pour cela il faut du courage contre soi- 
même. Ces lumières, que vous avez reçues dans la retraite, ne 
sont pas encore habituelles. C'est à vous maintenant de par- 
venir à cela par la pratique. Mais pour cela, encore une fois, 
il faut du courage. Et ne eroyez pas que cela soit si difficile. 
Le Psalmiste dit: spera in Domino et fac bonitatem ... et spera 
in eo et ipse faciet. Veuillez! Pax hominibus bonae voluntatis. 
Oh! la crainte, la pusillanimité! Savez-vous ce que c’est? Elle 
est bien plus commune qu'on ne croit; e'est la méme chose 
que le manque de courage. On ne sait pas se surmonter. Et 
cependant tout nous vient de Dieu. Il nous eonduit par les 
imperfections à la perfection, par les défauts à la vertu, par les 
miséres au bonheur. Lorsque quelqu'un a eu le malheur de faire 
un faux pas et de tomber dans la boue, reste-t-il là à crier: je 
suis dans la boue! Non, il n'a rien de plus pressé que de se re- 
lever et de s'en aller. Faisons de méme. La pusillanimité, savez- 
vous ce que c'est? C'est la fille de l'orgueil. On dirait: c’est de 
l'humilité; pas du tout. C'est qu'on voudrait se voir quelque 
chose de plus que ce qu'on est. Les abîmes se trouvent toujours 
à côté des hautes montagnes; ainsi la pusillanimité est com- 
pagne de l'orgueil... Les troubles, qui sont aussi un grand 
empéchement pour la fermeté et la constanee dans la vertu, 
naissent quelquefois du manque de fidélité et sont une juste 
punition de Dieu. Mais quelquefois aussi ils sont l'effet de l'i- 
magination. Nous vivons dans un temps oü l'imagination a 








dat animos 


Timor, 


pusillani- 


mitas abicienda. 


Pusillanimitas mo- 
do e superbia oritur, 


modo ex 
tione, : 


imagina- 








Nb S i — Ua ep Piles 


Ü 
/ 


i 





Quid igitur facien- 
dum? 


Deleetare in Do- 
mno. 


532 PÜNCTA MEDITATIONUM ET INSTRUCTIONUM 





surtout besoin d’être combattue. On s'y accoutume dès la pre- 
miére jeunesse. Elle accroît les choses outre mesure et rend 
les diffieultés insurmontables. Bien souvent il m'est arrivé de 
rencontrer des hommes, qui se trouvaient comme devant une 
montagne et lorsque je les avais un peu fait rire, ils voyaient 
que ce n'était qu'un peu de sable, qu'ils auraient dû franehi" 
d'un pas. Si done vous avez fait l'expérience de votre imagi- 
nation, sachez que vous n'avez d'autre moyen que de l'arréter. 
Si vous reneontrez quelque chose qui ait l'air d'un ange ou 
d'un diable, attendez jusqu'au lendemain, et vous verrez. Ar- 
rêtez, arrêtez! direz-vous, je n'ai pas le temps maintenant. Fai- 
tes ainsi chaque fois qu'une chose vous frappe vivement. Sans 
quoi, dit Sainte-Térése, si on donne cours à l'imagination, elle 
sera comme la folle du logis. Une seule chose est nécessaire, 
reliqua super faciem terrae ... Voilà le clou qu'il faut enfoncer. 

Delectare in Domino et dabit tibi petitiones cordis tw. 
Cette maxime de la vie spirituelle est extrémement importante 
dans bien des circonstances ; mais ce n'est pas facile. Quelqu'un 
me disait: « Voilà vingt ans que j'y travaille, et que je m'exa- 
mine là-dessus, et je n’y suis pas encore », Et pourtant, Delec- 
tare in Domino. C'est Dieu qui parle. Si Dieu disait: « soyez 
tristes, mélancoliques, chagrins », nous aurions peut-être rai- 
son de nous plaindre. Comment se fait-il donc que nous ne com- 
prenions pas le delectare in Domino? Il ne nous est pas dit de 
nous réjouir en nous-mêmes, en nos talents, en nos succès. Dieu 
nous en préserve! Encore moins en des choses qui sont indignes 
de nous. Pour eela il faut la mortifieation des passions et des in- 
struments des passions, qui sont les sens. Non pas: delectare 
in oculis. Un peu plus bas nous trouvons le palais, le goût: 
cette misérable passion de la gourmandise. Un peu plus bas 
nous trouvons la langue. Quel plaisir de jaser! Puis eneore un 
peu plus bas le coeur, plein de penchants et de mauvais désirs. 
Au-dessus de tout cela se trouve la téte, l'entendement. Craig- 
nez bien qu’il ne prenne le dessus. Mais: delectare in Domino, 
dans le Seigneur, notre Créateur, notre repos, notre Sanetifi- 
cateur, qui nous a fait tant de grâces, pour nous assurer les 
biens de la création, de la rédemption, de la sanctification. In 
Domino, qui est notre père, qui est plein de compassion pour 
nous, qui nous connait mieux que nous: ipse cognovit figmen- 
twm nostrum. Et au-dessus de toutes choses, il veut que nous 
ayons eonfianee en lui. Dans le « Pater » il veut que nous eom- 
mencions par le « delectare » de la confiance. 

Mais nous devons aussi faire quelque chose, Pour peu que 
nous fassions, cela suffit. Veillez surtout dés la sortie de re- 
traite. Chaeun sans doute aura remarqué son point: eh bien, 





AD PATRES ET FRATRES COLLEGII LOVANIENSIS 533 





qu'il l’exécute généreusement et il trouvera le secours de Dieu. 
Il tombera, mais qu'il se relève et s’humilie; avec cela on va 
au paradis. Delectare in Domino, et vous trouverez dans cette 
délectation au-delà de tout ce que vous pouvez désirer. Tout le 
monde cherche le bonheur, mais pas là où il le faut. A nous 
d’être plus sages. Delectare in Domino, jamais vous n'y arri- 
verez, si vous n'avez pas le courage de combattre. C'est ce que 
vous avez compris dans les Exercices, et ce que vous devez exé- 
cuter maintenant, non pas en vous fiant à vous-même : ce serait 
delectare in te, mais en vous fiant à Dieu. Et avec cela allez 
en avant, mettant votre confiance dans la miséricorde de Dieu: 
misericordia Domini super vitas. Il nous est plus utile de sen- 
tir que nous avons besoin de la miséricorde, que de sentir que 
nous n'en avons pas besoin. Ce serait là le plus grand des mal- 
heurs. Dans toutes nos diffieultés: Jesus Christus crucifixus 
solutio omnium difficultatum. Tant que nous vivons, c’est sur- 
tout la eroix qui doit nous soutenir, et aussi la joie. Le De- 
lectare in Domino s'obtient peu à peu. On se met au-dessus de 
toutes ces miséres qui ne sont que des riens, on a le Sursum 
corda, et on va en avant. Delectare in Domino et dabit tibi pe- 
tiones cords twi. 


IxsrRUCTIO ad Patres et Fratres Collegii habita De Chari- 
tate F'raterna. 


St Ignace dans la 10° partie des Constitutions, où il traite 
des moyens de conserver la Compagnie, insiste particulièrement 
sur l'union des esprits et sur la charité fraternelle, Dans un 
autre endroit et dans le Sommaire il veut que dans les instruc- 
tions domestiques on parle souvent de l'union et de la charité 
fraternelle. Je ne prendrai pas d'autre sujet pour cette in- 
struction. 

1. Nécessité. 2. Empêchements. 3. Moyens. 

1) Quant à la nécessité, je ne parlerai pas du grand 
principe: In hoc cognoscent omnes quia discipuli mei estis, si 
dilectionem habueritis ad invicem; je ne parlerai pas de ce 
chapitre de S. Paul: S? caritatem non habuero, nihil sum; et le 
contexte prouve que la charité fraternelle y est comprise: ca- 
ritas patiens est... se sont là des arguments pour tous les 
chrétiens. 

Le motif pour nous, c’est que nous sommes une milice. Les 
soldats ne peuvent jamais avoir des démélés entre eux; mais si 
cela arrive en face de l'ennemi, ils sont perdus. Or, quelle est 
la position de la Compagnie? Vous le savez comme moi; vous 
voyez comme le monde est décidé à exterminer la Compagnie. 


S. Ignatius unio- 
nem et charitatem 
fraternam imprimis 
commendat 


Necessitas 








NA 





ET 


E 





DUE a 


— 


m. v 


g 
k. 
; 





Lire ceu cae teen an E er our oie f in VIR CELL Ro cim E OC er 


Impedimenta : 


Opinionum diver- 
sitas 


in rebus agendis 
diversitas 


nationalismus 


534 PUNCTA MEDITATIONUM ET INSTRUCTIONUM 








Vous le voyez en moi et en tant de frères qui sont au milieu 
de vous, et nous ne savons pas ce qui arrivera encore. Ce que 
nous savons, c’est que le monde est conjuré contre nous. Or, je 
vous le demande, est-ce travailler à conserver notre mère, que 
d'admettre des principes de division? 

2) Empéchements. Notre saint Père, en parlant de l'u- 
nion n'a pas laissé de nous montrer les empêchements qui ré- 
sultent : 

1. De la diversité d'opinions. Il faut, ditil, qu'il n'y ait, 
autant que possible, point de diversité d'opinions. C'est un 
point difficile, car de méme qu'il ny a pas deux visages qui se 
ressemblent parfaitement, il ny a pas deux esprits semblabes ; 
l'entendement humain est ainsi fait. Mais cette difficulté s'est 
considérablement accrue de nos jours, car l'autorité s'est af- 
faiblie et il s'est élevé dans les esprits comme une prétention 
à l’infaillibilité. Nous ne reconnaissons qu'une seule personne 
infaillible, et eneore explique-t-on en théologie comment il faut 
l'entendre. Mais prétendre à l'infaillibilité dans des choses d'o- 
pinion! Eh! mon Dieu, on devrait avoir un peu de défiance de 
soi-même. Il n’y a pas d'homme si sage, qu'il ne se trompe 
souvent. Partout on voit eeux qui ont à peine commencé à 
avoir un peu de science s'énoncer comme des oracles et cela 
en toutes ehoses!... Ecueil à éviter par un peu d’humilité et 
de défiance de soi-même, en se persuadant qu'on ne sait pas 
tout. Surtout, dit notre saint Pére, on ne doit pas se permettre 
des disputes chaleureuses ; mais si l'on croit devoir manifester 
son opinion, que cela se fasse avee humilité et modestie et sans 
vouloir paraitre savoir plus que l'autre. Surtout, surtout de la 
diserétion dans un grand nombre, Car sans cela il se forme des 
partis, et rien de plus funeste ne peut arriver à une commu- 
nauté. 

2. On peut dire la méme chose « in rebus gerendis ». Com- 
ment se fait-il, que l’on tranche si facilement sur ce qu'il y 
aurait à faire dans telle ou telle circonstance? Quand même on 
le verrait à l’évidence, il arrive que l’on se fait un bel idéal et 
rien de plus. Il ne suffit pas qu’un habile architecte trace un 
plan superbe, mais il doit avoir encore les moyens de l'exé- 
euter... Or, savez-vous si ces moyens existent? Ceux qui agis- 
sent, connaissent d'ailleurs la théorie et peut-étre mieux que 
vous; mais pour la réaliser, il faut des moyens d'aetion, qu'il 
n'est pas toujours en notre pouvoir de nous procurer. Surtout 
qu'on n'en fasse pas une matière de conversation: ce serait 
bâtir de châteaux en Espagne. 

3. Quant à la diversité des nationalités, notre saint Père 
dit, que nous devons avoir une affection particulière pour ceux 


AD PATRES ET FRATRES COLLEGII LOVANIENSIS 935 





qui ne sont pas de notre nation. Mais ne faut-il pas avoir une 
charité universelle? Oui, mais c’est pour enlever jusqu'à l'om- 
bre des obstacles, et si on le faisait, ce malheureux esprit de 
nationalité ne produirait pas de si tristes effets. Et remarquez 
que St Ignace était Espagnol, et qu'aueune nation n'a aussi 
fort à coeur l'esprit national, comme cette nation héroïque l'a 
montré pendant tant de siècles. Cependant voyez comme Saint 
Ignace et ses compagnons ont observé cette règle. Dieu nous 
à donné une belle occasion, il nous a broyés pour nous unir. 
Prenons garde de mettre un obstacle à ses vues. Cette règle 
est pour tous, aussi bien pour ceux qui vivent dans un pays 
étranger que pour ceux qui sont dans leur pays natal. Géné- 
ralement il y a faute de part et d'autre. De chaque côté se pro- 
duit une petite chose qui a son effet, Cet effet devient lui-même 
cause et amène d'autres effets, et de là des misères. Et cepen- 
dant nous sommes tous enfants d'un méme Père et d'une même 
Mére. 

4.. Quant à la politique, grands et petits, tous sont des 
hommes d'Etat de nos jours, et prétendent résoudre des ques- 
tions, qui supposent une connaissanee approfondie des prin- 
cipes etc.... Notre saint Père ne veut pas qu'on en parle en 
récréation; car alors on s'échauffe et St Ignace veut la consi- 
dération, la réflexion. Sans doute nous sommes dans un pays, 
où il y a liberté et où la religion a sa libre action. Profitons-en, 
mais gardons-nous de prétendre que l'état de la Belgique et 
des Etats-Unis est l’état normal du monde. Eh! mon Dieu! nous 
eatholiques, comment pouvons-nous dire, qu'il soit permis de 
blasphémer, etc...., pourvu que moi je puisse louer Dieu? Oui, 
si auparavant il n'y avait liberté que pour le mal, c’est un bien 
maintenant, mais pour ce cas seulement et relativement. Pour 
moi, je vois le monde dans un état de décadence, je erois que 
rois et peuples, gouvernements et sujets, omnes peccaverunt 
et egent gloria Dei. À nous qui ne sommes pas hommes poli- 
tiques, de nous aecommoder là où nous pouvons et de nous ser- 
vir de tout, persuadés que dans les diverses formes de gouver- 
nement il y a peu de différence, s'il n'y a pas de religion. Que 
tous soient bons, religieux ..., ils gouverneront bien. S'ils ne 
le sont pas, ils seront despotes, quelle que soit la forme du gou- 
vernement. Et on ne le voit que trop dans ceux, qui avant d'ar- 
river au pouvoir crient contre le despotisme! Abstenez-vous 
done d'en parler, ear vous en trouverez d'autres, qui ne pensent 
pas comme vous et de là les dissensions. 

3) Moyens. a) Le veritable esprit de Dieu. Si nous avions 
cet esprit, nous verrions avant tout et en tout Dieu. Son esprit 
modifierait en nous ce qu'il y a d'hétérogéne. Nos verrions alors 


Politiea. 


Media: 
Spiritus Dei 









536 





PUNCTA MEDITATIONUM ET INSTRUCTIONUM 








H2 


3 l’accomplissement de la prophétie d'Ezéchiel, qui vit des ani- 
1 maux de caractère si différent marcher en divers sens et faire 
E avancer cependant dans un seul et méme sens le char de la 
p 


gloire de Dieu. Avec l'esprit de Dieu, nous ne verrons que Dieu; 
nous agirons où nous pourrons et Dieu fera comme il lui plaira. 
Cet esprit de Dieu réduirait presque à rien tous les obstacles. 
Prudentia in lo- b) Eviter de parler de tout ce qui pourrait servir à allu- 
ue mer des disputes et des divisions. La langue a fait la division 
à la tour de Babel, finalement elle pourrait devenir une occa- 
sion de division, méme là oü les coeurs sont unis. Done grande 
patience, d'autant plus que si nous nous accoutumons à parler 
entre nous de ees matiéres, nous en parlerons aussi au dehors 
et nous éloignerons de nous les àmes. Vere prudentes simus et 
humiles in Christo. 

Animadversio sui c) Attende tibi. Saint-Paul écrit ces paroles à un évêque, 
qui cependant devait penser à ceux qui étaient confiés à ses 
soins. À plus forte raison, pour nous... Nous devons faire une 
belle musique: Chacun a sa carte; qu'il tâche de bien compren- 
dre ses notes et de bien les exécuter. De même pour les règles. 
Si quelqu'un regarde la carte de musique de son voisin ou même 

» celle de son Supérieur, et qu'il dise: « ce n'est pas comme cela », 
lui-même il chantera fort mal. Savez-vous bien que St Ignace 
dans ses Constitutions nous présente un bel idéal, afin que cha- 
eun, tâchant de le copier, fasse le moins mal? Si done vous 
devez vous rendre le témoignage de ne pouvoir atteindre à la 
hauteur de la perfection, que les Constitutions vous présentent 
| comme modéle, pensez que vos Supérieurs sont dans le méme 
1 cas. Il est facile de critiquer, dit St François de Sales, mais il 
est difficile d’exécuter. 
E. Patientia d) Un peu d'abnégation et de patience. Alter alterius 
onera portate. Si vous faites bien attention à ce qui est l’occa- 
sion du défaut de charité, vous trouverez que c’est quelque af- 
feetion excitée, votre amour-propre blessé. Et si vous avez soin 
de vaincre cet ennemi capital, la langue se tiendra dans ses limi- 
tes et l'esprit se tiendra aussi dans ses bornes; il sera plus 
humble, pensera qu'il ne sait pas tout ete... Alors les petites 
miséres se dissiperont, on les supportera volontiers afin de con- 
server cette union, pour laquelle Jésus-Christ s'est laissé dé- 
chirer et disloquer sur la croix. 

Que cette union nous soit chère. Gardons-nous de toute 
aetion, parole, pensée contraire à cette union, qui nous est tant 
recommandée, et alors: filii sapientiae, ecclesia sanctorum. 


P UN PO NES SPORTS S 





| À 
$ 
: 

Y 
En 
Fs 

7 L 
3 
: 








ce cho un aL Ed Rari 


"XV ES 


P» "nM xs 


CORRE à o Nus eia 0 S 
LPS Pd t ud I: £ 


m o 
we 


mi, ANNE rA 


FU 





AD PATRES ET FRATRES COLLEGII BRUGELETTIENSIS 537 


Adhortationes in collegio Brugelettiensi 
habitae 


25-30 Sept. 1849. 


De Fine Hominis 


Il faut chercher l’esprit propre de la Compagnie dans la 
vie et dans les oeuvres de St Ignace, surtout dans les Exercices. 
Ce qui frappe le plus dans la vie de notre saint Fondateur, c’est 
la constance de l’acte par lequel au moment de sa conversion, il 
se consacra tout entier à Dieu, et résolut de chercher Dieu en 
tout et toujours. C'est là notre esprit: In omnibus quaerant 
Deum. Aussi voyons les Saints de la Compagnie: St François- 
Xavier, converti par le Quid prodest? se soutient constamment 
par cette pensée, et s’en sert toujours pour convertir les âmes... 
Mais il ne répétait pas moins souvent: Vince teipsum! Comme 
on lui demandait pourquoi il redisait toujours la même chose, 
il répondait à peu près comme St Jean, au sujet de la charité: 
Hoc enim didici a Magistro et Patre meo Ignatio. C'est, que pour 
ne chercher que Dieu en tout, il faut se renoncer soi-même, c'est 
le grand, l'indispensable moyen. Cette méme pensée de chercher 
Dieu, et de ne chercher que lui, animait S* Louis de Gonzague: 
Quid hoc ad aeternitatem? S* Stanislas: Non sum natus prae- 
sentibus, sed. futuris. 

C'est ce principe que nous devons enfoncer par la réflexion 
dans notre esprit et dans celui du prochain, comme on enfonce 
un clou dans un bois dur. Il faut frapper droit sur le clou, ni 
à droite, ni à gauche... ne pas frapper deux ou trois coups fai- 
bles ou incertains, mais frapper avec assurance et à plusieurs 
reprises ... Un séculier me disait, et cela m'a eonsolé, qu'il avait 
bien reconnu au sermon qu'il venait d'entendre, que c'était un 
Jésuite qui avait prêché ... Pourquoi?... C'est qu'il avait parlé 
de la fin de l'homme. — Le Pére Vespero, voyageant en Amé- 
rique avec de riches négociants, s'avisa de demander à l'un deux, 
pourquoi il était sur la terre? — La dróle de question que vous 
me faites! — Mais enfin pourquoi étes-vous au monde? — Je 
n'y ai jamais pensé. — Voyons donc, pourquoi?... Pour gagner 
de l'argent? — Oui, pour gagner de l'argent!... 

Cette pensée de Dieu, notre fin, est l'intention droite et pu- 
re, qui nous est recommandée par la 17"* Règle du Sommaire. 
Pour suivre cette ligne droite, il faut éviter le moindre écart... 
Voyons l'oblique comparée à la ligne droite: au point de sépa- 
ration, l'éeart est insensible, mais comme il va sans cesse aug- 
mentant...! 


Constanter ante o- 
culos habenda verba 
S. Ignatii: In omni- 
bus quaerant Deum. 


Haee tamquam ela- 
vus et in nobis et in 
proximis nostris fi- 
genda. 


Ad Deum recta li- 
nea tendendum. 








Dei gloriam procu- 
ramus faeienda Eius 
voluntate. 


Voluntas signi 


Oboedientia 


Voluntas benepla- 
citi 





UI Patientia 





rueda ien 


rd, 
F 


Vo NS IE AND er FER E SL WEE Ia D SR 
T * - - Fr 22 t 


- 


c 





538 . PUNCTA MEDITATIONUM ET. INSTRUCTIONUM 








De voluntate Dei facienda 


Mais qu'est-ce que procurer la gloire de Dieu? Rien autre 
chose que faire sa volonté. Dieu ne pouvait pas nous donner 
d’être de nous-mêmes, nous communiquer son attribut d’être 
a se; il a voulu qu'il dépendit de nous d’être heureux ou mal- 
heureux. De là ce libre arbitre, que Dieu respecte tellement, qu’il 
n’a pas voulu le violenter ... Nous pouvons toujours choisir ; 
mais toujours notre bonheur ne sera que l’accomplissement de 
la volonté de Dieu... Où trouverons-nous l'expression de cette 
volonté? 

Les théologiens distinguent en Dieu deux sortes de volonté : 
Voluntas signi et voluntas beneplaciti. La première nous est 
manifestée par les commandements de Dieu et de l'Eglise, par 
les conseils évangeliques, par nos Règles, par la direction de 
nos Supérieurs... Quel bonheur pour nous de n'avoir point 
à dire: Quid me vis facere? ..., mais seulement: Doce me fa- 
cere voluntatem tuam ... Or, Dieu nous a appris par son Servi- 
teur St Ignace la manière d'aecomplir sa volonté. La lettre sur 
l'obéissanee, avec les Règles qui ont rapport à cette vertu, ne 
laisse rien à désirer... Exécution prompte, entière, généreuse, 
conformité de volonté, soumission aveugle de l'entendement. 
Suivons cette direction... Un Supérieur peut se tromper... 
l'inférieur qui lui obéit, jamais ... Notre-Seigneur s'est engagé 
à le eonduire par cette voie... De là cette expression remar- 
quable de S* [gnace dans sa lettre sur l’obéissance : Fidelissima 
Domini caritas. Ce n'est point seulement la bonté de Dieu qui 
nous conduira, c’est sa bonté liée par un engagement exprès ... 
Grand avantage de l’obéissance! 

Voluntas beneplaciti. Cette volonté de bon plaisir nous est 
exprimée par tous les évènements, puisque la divine Providence 
les a réglés de toute éternité... Le mal seul est simplement per- 
mis... Reliqua vero super faciem terrae creata sunt propter 
hominem, et ut eum iuvent in prosecutione finis, ob quem crea- 
tus est... Le mal est toujours permis pour le bien. Donc, cette 
affliction, cette épreuve... c’est Dieu qui l'envoie. Nonne Deo 
subiecta erit anima mea? Ab ipso enim patientia mea, c'est-à- 
dire, id quod. patior. Donc, soumission patiente d'abord, joyeuse 
même ... C'est là cette indifférence, qui nous est inculquée dans 
le Fondement relativement à toutes les créatures... Exemple 
de S Ignace examinant, à l’occasion d'une recommandation du 
médecin, ce qui aurait pu troubler la paix de son âme... Que la 








AD PATRES ET FRATRES COLLEGII BRUGELETTIENSIS 539 


Compagnie vint à se dissoudre comme le sel dans l'eau (?) ... et 
un quart-d'heure de vue sur Dieu et sur sa sainte volonté eût 
suffi pour le ramener à son état habituel de paix et de calme... 
Eh bien, que sont en comparaison les saerifices qui se présentent 
à nous? Mais, encore une fois, pour arriver à cette soumission 
parfaite, à cette recherche de Dieu seul en tout, il faut se déta- 
cher des eréatures et de soi-méme. Done abnégation, mortifica- 
tion continuelle, vince teipsum! 


De Horrore peccati 


Saint-Ignace nous a montré dans le Fondement tout l'esprit 
de la Compagnie. Il nous indique dans les méditations suivantes 
ce qui empéche de faire la volonté de Dieu, le péché. Les médi- 
tations des Exercices sur ce sujet tendent à nous donner la vraie 
contrition des péchés commis, puisque nous demandons d'abord 
la honte et la confusion, ensuite une grande douleur. Mais elles 
tendent aussi à nous le faire éviter à l'avenir... C’est la grâce 
propre que nous demandons dans le second prélude de la Con- 
templation sur l'Enfer. C'est ce qui ressort surtout du triple 
colloque, qui nous est prescrit dans la répétition des méditations 
sur le péché; deux des grâces que nous y demandons, ont pour 
but de nous faire éviter le péché. 

Nous demandons de connaitre le déréglement de nos oeuvres 
pour le corriger ; le déréglement e'est l'éloignement de la Régle, 
de la volonté de Dieu par conséquent. Qu'on manque à la règle 
par légèreté, par faiblesse, cela se conçoit; mais qu'on se fasse 
un principe de violer la Règle, c’est ce qui conduit aux plus 
fâcheuses extrémités. (Ici le T. R. Père insiste avec force et fait 
valoir d'une maniére effrayante toute son expérience). J'ai 
passé 46 ans dans la Compagnie, souvent eonsulteur et Supé- 
rieur; depuis 20 ans Général... Eh bien! eroyez-moi, la plupart 
des défections dans la Compagnie viennent des difficultés rela- 
tives au second voeu. Nous ne pouvons pas emboucher la trom- 
pette pour publier à chaque défection les causes qui l'ont ame- 
née ; croyez-moi, presque toutes se résument dans ce que je viens 
de vous dire. On s'est fait une habitude de mépriser et de violer 
les régles... Elles ne sont pas trop nombreuses pour nous pré- 
server du péché mortel. Cette vigilance pour nous consiste dans 


(1) « Ut sal in aqua »... Sunt ipsa verba prophetiae a R. P. Ioanne Hochbichler 
a. 1811 Servo Dei factae. Cfr. Diariwm 1811 et Octidua 1829. 





Peceatum volunta- 
ti Dei adversatur. 


Deordinatio  ope- 
rationum nostrarum 
cognoscenda. 


Regulae observan- 
dae 








Mundus abhorren- 
dus 


praesertim commo- 
da mundana 





et nimia libertas. 


7 Late Ve culis et. het d T er A To - S 2 V. . FA 
SO ETT TERES. LM OA S E a ET S Ee SOU PV ME Me RTS ER DS RUE INE 
. Ld M e P S INE SERRE ES EDU RE PET v 


PNEU TE a SOC es à 


TE 


| 1c. € 


I. KT 


m 
# x 


M «CARN rara ENT E CE 


Le > 


NOTA D 
f dE de: 


Cognitio ^ Christi 
summum studium no- 
strum sit 


MORT ONT USER Zum: 
* Fr — e 


b 


DP. 


IDQNE À, 


240 


PUNCTA MEDITATIONUM ET INSTRUCTIONUM 





l’accomplissement de nos Règles, en particulier les Règles de la 
Modestie, qui sont l'expression de ce que S* Ignace contemplait 
ordinairement dans la personne adorable de Notre-Seigneur. 
(Le T. R. P. Général insiste beaucoüp sur cette recommanda- 
tion des Régles de la Modestie). 

Nous demandons ensuite là connaissanee du monde, afin de 
nous en éloigner. C'est de ce monde dont il est dit : Mundus totus 
in maligno positus est. Omne quod est in mundo concupiscentia 
carmás est, et concupiscentia oculorwm, et superbia vitae. Nous 
sommes, il est vrai, sortis du monde en suivant notre vocation 
religieuse; mais e'est pour y rentrer par une autre porte, celle 
que nous ouvrent les ministères mêmes de notre vocation. L'es- 
prit du monde vient à nous, même au milieu d'un pensionnat. 

Je ne signale, entre plusieurs autres, que deux traits de 
cet esprit du monde: 1* Le confortable, mot qui nous est venu 
d'au-delà des mers, d'un pays hérétique. C'est-à-dire, fuir tout 
ce qui géne, rechercher ses aises en tout, nourriture, logement, 
ameublement ... se plaindre dés qu'une chose n'est pas à sou- 
hait... Gardons-nous done de cet esprit... Ce n'est pas assez: 
faisons quelque chose contre lui, pratiquons quelque mortifica- 
tion. 2° La liberté, V'indépendanee. Cette liberté sans borne, est 
un des traits les plus saillants de l'esprit du monde dans notre 
temps. Mais jetons les yeux sur l'étendard de Jésus-Christ et 
sur celui de Satan. Sur lequel voyons-nous écrit ce mot d'Indé- 
pendance? ... Autrefois on enseignait qu'un seul homme était 
infaillible . . . On dirait que chaque homme aujourd’hui jouit de 
ce privilège; chacun juge de tout en dernier ressort, et ne veut 
souffrir aucune contradiction. Ce mauvais esprit ne pénètre-t-il 
pas méme parmi nous, malgré toutes nos Règles sur l’obéissance, 
par la facilité à parler de tout, à juger, à critiquer, à se plan- 
dre? ... Si cet esprit venait à prévaloir, les Supérieurs gouver- 
neraient done suivant les maximes de la politique humaine... 
C'en serait fait dela Compagnie.... Pour prévenir ce malheur, 
portons-nous à l'opposé.... Obéissance parfaite, selon que la 
Compagnie nous l'enseigne. 


De Iesu Cristo 


Aprés nous avoir fait connaitre notre fin et nous avoir éloi- 
gnés de la voie qui nous en détournait, St Ignace nous montre 
celle que nous devons suivre désormais. C'est Jésus-Christ, que 
nous devons travailler sans cesse à connaître intimement, à ai- 
mer plus ardemment, à suivre plus fidélement: connaissance, 





541 


AD PATRES ET FRATRES COLLEGII BRUGELETTIENSIS 





amour, imitation de Notre-Seigneur... Aussila vie de Notre- 
Seigneur est-elle le sujet ordinaire de nos méditations. 

Mais qu'est-ce que St Ignace nous propose surtout dans 
la personne de Notre-Seigneur? Ce n'est point la Divinité, Il 
est sans doute trés-utile de nous rappeler souvent, que celui 
dont nous eontemplons les mystéres est Dieu: Deus de Deo, 
Lwmen de lumine, mais ce n'est point l'objet principal de notre 
méditation. C'est l'Humanité Sainte de Notre-Seigneur que 
nous devons étudier. Le Verbe Divin, en effet, a choisi pour 
s’y unir, non pas la nature angélique, mais la nature humaine, 
comme pour mieux résumer en sa personne toute la création, 
la création matérielle comme la spirituelle, et par conséquent 
étre plus parfaitement en un certain sens, le Médiateur univer- 
sel. Aussi la sainte liturgie nous le montre-t-elle comme l'inter- 
médiaire par lequel les Anges eux-mémes rendent à Dieu leurs 
hommages: per quem Maiestatem tuam laudant Angeli. 

Et dans la Sainte Humanité, St Ignace n'arréte pas nos re- 
gards sur les grandeurs, sur la beauté, sur les amabilités de ce- 
lui dont il est dit: speciosus forma prae filiis hominum, dif fusa 
est gratia in labis tuis,... bien que quelquefois il nous fasse 
jeter un eoup-d'oeil sur ce doux objet. Mais Notre-Seigneur 
étant venu sur la terre pour nous sauver, en expiant nos péchés 
et en nous traçant par ses exemples la voie que nous devons 
suivre, St Ignace le présente à nos méditations de préférence 
dans un état contraire à celui que la nature aime et recherche, 
dans l'état d'abnégation et de sacrifice, nous faisant trouver 
en Jésus-Christ le parfait modèle de l’accomplissement du pré- 
cepte: 5$? quis vult venire post me, abneget semetipsum. Qui 
non renuntiat omnibus quae posidet ... etc. | 

Ainsi dans la contemplation du Règne de Notre- me 
la grâce que nous demandons c’est de le suivre fidèlement, et 
le colloque qui la termine nous indique la voie des humiliations 
et des souffrances. Dans les deux Etendards, quoique S* Ignace 
eût en vue de former une Compagnie’ d’ouvriers apostoliques, 
il ne dit pas un mot du zèle... Ce qu’il veut que nous deman- 
dions c’est l’amour et la pratique de la plus parfaite abnégation, 
telle qu'il nous la montre dans Notre-Seigneur. Car que nous 
enseignent les trois degrés d’humilité, sinon la pratique de cette 
parfaite abnégation, par amour pour Jésus-Christ et dans le 
désir de l'imiter? — Comprenons done que pour suivre Notre- 
Seigneur dans cette voie, il faut une volonté sérieuse. De là, ce 
mot: Qui serio Christum Dominum nostrum sequuntur ... Et 
cet état de Vietime, Notre-Seigneur le conserve aprés sa résur- 
rection ... dans PEucharistie... Il semblerait que le prêtre 
après la Conséeration dût rester prosterné devant son Dieu. 


potissimum . Eius 
sanetae Humanita- 
tis, 


et eae quidem sese Y 
humiliantis et abne- 
gantis. 


Haee nobis imi- 


tanda. 


x3 à 
mU nee SR ER Le + 








In Deo solo pax et 
beatitudo. 


Deleetemur in Eo. 











542 PÜNOCTÀ MEDITATIONUM ET INSTRUCTIONUM 





Mais non, il se tient debout, n'adresse pas méme la parole à 
Notre-Seigneur, si ce n'est un instant avant de communier, et 
alors même, il le considère comme la Victime du péché, l’A- 
gneau de Dieu; puis il parle à Dieu le Père de la Victime im- 
molée pour sa gloire... Dans le ciel, St Jean a vu l’Agneau 
immolé depuis l'origine du monde... Soyons done, nous aussi, 
victimes dans ce temps, où un si grand nombre d'hommes ne 
songent qu'au plaisir. Soyons généreux,... embrassons avec 
joie les actes de vertus qui ne sont pas obligatoires,... accom- 
plissons les autres par des motifs de désintéressement et d'a- 
mour. 


De Gaudio Spirituali 


Delectare in Domino, et dabit tibi petitiones cordis tw. 
Dans cette dernière Conférence le T. R. Père, en paraphrasant 
ces paroles : Delectare in Domino, s’est attaché à nous montrer 
qu’en Dieu seul nous trouverions la paix et le bonheur. Notre- 
Seigneur disait à ses Apôtres: Pacem relimquo vobis, pacem 
meam do vobis. Si nous jouissons de cette paix, du contente- 
ment de l’âme, nous ferons plus de bien... L'Ecriture-Sainte 
aussi nous recommande souvent cette joie spirituelle: Laetami- 
"à in Domino et exsultate «usta ... Inquire pacem, et persequere 
eam. 

Mais où chercher cette paix? Delectare in Domino. D'oü 
nous viennent en effet nos tristesses et nos découragements ? 
De notre amour-propre et de notre orgueil ... Ne cherchons que 
Dieu durant notre vie... Cette vie est un noviciat que nous 
faisons pour entrer au ciel, .... faisons-le avec ferveur. Je finis 
mes instructions par cette recommandation... Conservez-la 
précieusement dans votre coeur, elle est d’une grande impor- 


tance. 


Ultimum Vale 


Les dernières paroles du T. R. P. Général, avant de quitter 
la maison, furent celles-ci: DIEU SEUL TOUJOURS EN VUE — JÉ- 
SUS-CHRIST TOUJOURS POUR MODÈLE — MARIE TOUJOURS EN AIDE, 
non seulement par son intercession, mais aussi par ses exem- 
ples — Mor TOUJOURS EN SACRIFICE. 




















Ut Pater Roothaan Deo wuvante Missionum Exterarum de- 
siderium in Societate lesu feliciter excitabat et fovebat, ita 
omni ope curabat, ut eius missionarii firma novarum. ecclesia- 
rum fundamenta ponerent. Non numerum neque speciem sed 
animos spectabat. Cuius rei documentum habemus in praeceptis, 


quae de munere catechieandi Superioribus Missionum dedit. 


Exemplar Romae in Archivo S. I. conservatur. 


35 




















Methodus Catechizandi. 


E 


1°. Dicantur Pater et Ave vel aliae quaecumque preces pro 
more regionis quae lente et clara voce persolvendae sunt. His 
finitis recitent eatechumeni lectionem, in anteriori catechismo 
assignatam, dentque operam Catechistae, ut omnes assuefiant 
clara altaque voce respondere. 

2°. Breviter repetantur puncta scitu necessaria ad salutem. 
Multis in locis hoc frequentissime faciendum est. Ne Catechista 
fastidium afferat semper eadem iisdem verbis dicere, variet 
interdum modum proponendi. Modo dieat ut aliquis ex catechu- 
menis hoc faciat, alias subiiciat cuique puncto aliquid quod il- 
lud magis dilucidet, nonnumquam per praeteritionem praestari 
idem poterit. Aliquando dieat: ah non lieet omittere puncta, 
forsan aliquis est qui nesciat. 

3°. Fiat brevis et clara repetitio praecedentis catechesis. 
Hine passum faciat ad praesentem catechesim, monstrando 
quantum fieri poterit connexionem inter utriusque veritatem, 
seu ostendat quam rite connexa sit praesens catechesis cum 
praecedenti. 

4, Dicat clare, distincte ae graviter de quo sit nune dictu- 
rus; repetat hoe distincte iterum. Conetur vel maxime Cate- 
chista hoe in animis eatechumenorum perficere, ut attente ae 
libenter audiant, quare indieabit necessitatem et utilitatem 
praesentis catechesis. Dicere quandoque poterit diffieilem esse 
materiam, et tamen non ita difficilem ut non ab omnibus intel- 
ligi queat, modo attendant bene. Dieat aliquando: videbo quis 
optime attenderit... laudet eateehumenorum zelum, promittat 
praemiola, caveat loquacitatem. 

5°. Distincte legat ac iterum legat interrogationem et res- 
ponsionem quae in catechismo habetur, explicet singula brevi- 
ter ae clare, saepius repetat, data explicatione. Legat autem 
bene et celare, ut sie catechumenos doceat, quomodo et ipsi re- 
spondere et catechesin recitare debeant. Inter explicandum vim 
ponat in quibusdam verbis quae saepius repetat, explicet sin- 


35" 





LAURE De 
Ra 


CIN True tnr 
MODO CT On EE WO VUE 


OE SW EN Pte 


TRE 


d 





Les - x AUR A OT ED 








548 METHODUS CATECHIZANDI 








gula. Nam quae videntur saepe esse clarissima, mysteria sunt 
| parvulis ; unde omni ope conandum est ut Catechista sit simpli- 
p eissimus et eoneinnus. Concinnus et brevis esse debet, ne op- 
1 primat catechumenorum memoriam et confusionem pariat. 
i Multum elaritatis adferet audientibus, si utitur eomparationi- 
bus et similitudinibus. Similitudines eiusmodi sint ad eorum 
eaptum, sint iustae, vulgares, non tamen viles, debite appli- 
eentur. Optimum si unum explicet propter aliud, quod in cate- 
chismo continetur et quod forsan catechumeni iam tenent me- 
moria. Utilissimum est quoque monstrare, hane vel illam veri- 
tatem, quam modo explicaverit, insinuari vel contineri in pre- 
cibus, quas quotidie recitent. Saepe haee compendiosissima via 
est, qua catechumeni instruantur iis quae scire eos oportet. 
6°. Interroget eatechumenos circa singula explicata ; datam 
responsionem repetat alta voee, ut omnes bene audiant. Hune 
‘à in modum absoluta quavis interrogatione et responsione, for- 
san aliquando videbit utile fore, si denuo consecutive omnia 
explicentur et interrogationes reserventur in finem. Hie ma- 
xima diligentia et peritia adhibenda ut omnes catechumenos 
attentos teneat et occupatos. Quod ita fieri poterit: primum 
aliquem interroget, qui cum responderit, dieat dein alii: et tu 
quid eogitas? Responso dato utrumque interroget, cur ita re- 
spondeant, tum conversus ad ceteros: et quid vos cogitatis? 
Surgat qui respondere poterit. Pugna haee catechumenos ad 
aemulationem sanetam concitabit. Valde utile est diffieiliorem 
proponere quaestionem solvendam pro praemiolo. Datam re- 
sponsionem laudet et alta voce repetat. Si autem omnino non 
respondere possint, nox viam ad inveniendam solutionem fa- 
citet, rem in plures quaestiones dividendo, vel ad analysin 
reducendo. Si quis male responderit, erit Catechistae ita leni- 
| ter eum corrigere ut animo non cadat, contra magis stimule- 
D tur. Si vero male respondet ex negligentia, corripiat, laudet 
vero diligentes. Si quis dimidiatim respondet, partim laudet 
dieatque: bene, sed est etiam quid aliud, quis mihi hoe dicet? 
Uno verbo, semper omni modo adlaborandum est Catechi- 
stae, ut catechumeni aliquid de suo proferant. Hoe obtinere 
difficile non erit, si catechumeni fidueiam magnam habeant in 
Catechista sique ipse interdum discipulum fingat aut antago- 
nistam. Sit autem in quaestionibus variatio. 
7°. Breviter repetat Catechista quasi totam catechesim, 
unde transeat ad brevem sed nervosam exhortationem mora- 
lem pro omnibus. Brevis haee recapitulatio sit instar exordii 
exhortationis secuturae. Ut autem haee exhortatio sit talis qua- 
lis esse debet, Catechista eam sedulo praemeditetur. Quodsi 
alii assistunt requiritur quandoque ut haee exhortatio ad cate- 


LAS rte né 





SANA 

iis n 
SUYA 1 
SA wg à, 














METHODUS CATECHIZANDI 549 








chumenos tantum fieri videatur, interea tamen ita dieatur, ut 
omnes aliquid inde desumant. 

Tandem totum concludat selectum aliquod exemplum, ana- 
logum materiae et exhortationi. Sit ex probatis auctoribus; 
hoe ipsum dicere saepe necessarium. Optimum fuerit, promit- 
tere praemiolum ill qui in sequenti catechismo illud narrare 
poterit. 


Aliqua observanda 


1°. Catechista suum munus magni faciat. 

2*. Sit in Catechista magna patientia, magna caritas. 
Amet eatechumenos ex corde, eluceat hoc in tota eius agendi 
ratione. 

3. Nihil leve sit in Catechista aut saeculare, dominium 
habeat animae et corporis, linguae, manuum; amoenus tamen 
sit, affabilis atque comis. 

4. Regnet in catechizando veritas, ordo, elaritas, varia- 
tio; praeparet se Catechista ad eatechismum per orationem et 
meditationem. Sit convictus de sua re. Id valde necessarium 
est; convictus 1. e. moveat eum veritas explicanda, moveat ea- 
techumenorum egestas. 

9°. Conetur ita munus suum peragere ut catechumeni non 
modo quaedam materialiter sciant, sed vere et clare intelligant. 

6*. Multum valet ad perfieiendum Catechistam audire alios 
bene catechizantes. Magni quoque momenti est, ut ipse reflectat 
et annotet ea quae inter eatechizandum adverterit, Videat quid 
suecedat, quid non succedat, corrigat et alia tentet. 

7°. Optimum est habere nomina catechumenorum et unius- 
cuiusque progressum cognoscere. | 

8. In mysteriis explieandis multum inculcet Catechista 
motiva fidei, quae impellere debent ad ita credendum; non 
scrutetur in iis nimis curiose. In multis areanum retinendum 
pro simplieibus; igitur non in omnem partem se vertant Cate- 
chistae ut catechumeni intelligant, quomodo hoe vel illud in 
tali mysterio, eur hoe vel illud. Sufficit explicare seu proponere 
ea quae eredere oportet. Potius adferat exempla, quae confir- 
ment fidem talis mysterii, quam multas similitudines, quibus 
frustra conaretur mysterium explieare. Istae similitudines 
falsas saepe ingerunt ideas, eum catechumeni distinguere non 
possint, quousque eiusmodi similitudines in mysterio valeant. 

9%, In moralibus tractandis caveat Catechista ne quid tam- 
quam obligationem imponat, nisi eerto constet. Caute dedoceat 
eos, qui putant aliquid esse peccatum, quod non est; vel qui 
putant aliquid esse grave peccatum, quod solum leve est et vice 








550 METHODUS CATECHIZANDI 





versa. In iis quae contra 6" praeceptum sunt, cautissime pro- 
cedendum, potius minus quam nimium dicendum. Ut tamen 
pueri intelligant quid sit peceatum, dieat illud minime bonum, 
quod non auderent committere coram aliis, vel de quo erube- 
scerent, si alii scirent. 

10*. Semper Catechista prae oculis habeat quibuseum agat. 
Si parvuli sunt, conetur esse simplicissimus et quodammodo re- - 
pueraseere, in memoriam dueat suam pueritiam ; si provectioris 
aetatis iuvenes aut puellas docendas habet, poterit res ali- 
quanto fusius exponere et alia utilia intermiscere. 

11°. Fiat saepe applieatio moralis, sive agat eum parvulis, 
sive eum maioribus, praesertim ubi de moribus tractat. Attem- 
peret applieationem ad alumnorum aetatem. 


Observationes aliae 


Ad 1". Paucis induci possunt pueri ut hane orationem cum 
attentione et fide repetant. 
E Ad 5". Antequam quis incipiat explieationem, debet bene 
: fixisse et determinasse quae dieturus est, vg. cum de Sacra- 
mento, ponatur eius definitio, effectus, necessitas, dispositiones, 
minister, modus ministrandi ; his divisionibus annectantur quae- 
stiones faciendae, comparationes. Sie vitatur defectus evaga- 
tionis, tam communis Catechistis. Explieatio debet esse clara, 
praecisa, amoena. De Deo, de mysteriis, de Ecclesia sequenda 
methodus historiea, ut in Miroir du Clergé. Post datam ideam 
generalem de Deo et eius perfectionibus, probanda exsistentia 
per exsistentiam universi. Post narratam historiam ereationis 
mundi, hominis, eius status innocentiae, eius lapsus, deseri- 
bantur effectus huius lapsus, diluvii, vocationis Abrahae, ete... 
Dein Annuntiatio... vita Iesu Christi. Saepe petere a pueris 
quomodo lesus potuerit tam stupenda facere? Respondebunt: 
quia est Deus. Insistere multum huie veritati. Narrare histo- 
riam passionis, adventus Spiritus S. Applieare has veritates 
Symbolo Apostolorum. Pro Sacramentis vel praeceptis non 
potest usui esse haee methodus; debet suppleri per compara- 
tiones opportunas. Itaque brevis habeatur catechismus qui 
possit per annum explieari. Hine non tam eurandum ut pueri 
penetrent religionem, quam ut bene intelligant et credant es- 
sentialia. 
Ad 6%, Ut cum successu instruantur pueri, debent mul- 
tum interrogari. Catechesis deberet esse dialogus inter Cate- 


ide di a AS 2e 





CEST PORT Ve Mere ITUNES P LSU IMPO Mer 


Y. 
Te" 


: 
[ 
1 











METHODUS CATECHIZANDI 551 


chistam et pueros. Monendi pueri, ut in sequenti eatechismo 
repetenda sint breviter ea quae in praesenti audiant. 

Ad T^. Historiae non sint nimis longae, nec nimiae re- 
flectionis, sint piae; in genere non nimis morales, quas eito obli- 
viseuntur sine emendatione. 

Non iniungere pueris preces vel praxes nimias, domi per- 
agendas. Potest tamen suggeri propositum aliquod usque ad 
sequentem catechesin. 

Non longae exhortationes, nee ad instar Missionis; red- 
dere virtutem amabilem. | 

Non inerepare fortiter male respondentes aut dissipatos ; 
excitare eos bonis verbis, promissionibus etc. 

Utilissimum est Historias sacras narrare. 


/ 





l Jh - LA 
| Hd deg A inde CREARE RS SS NN. I 1899.78 SUM CU IST ve PNE: PE e LE AA} 


SURE 
Md 


kt 
TV 























il 4 " / | 
22 A u Lai fl 4 P ! (EDI d ' no p ri n , 
1 à $19 LE 5] NE YE 4 Won XX i n 
M MN. En | Y AT IR ee e OUT e 
l \ Ÿ tvi ^ ^e ^ 
Me ! 5 : * 7 
] : RER S he 1 : 
x \ : 
| 4 
* 
^ 
^ 
e * 


PRAECEPTA 
DE ORBORUM EDUCATIONE 








DOMNUM i A 
ARTE MATOS y 
NEST het 0? 


1 MUN 
TERT TN 








Anno 1839 Servus Dei, qui a S. P. Gregorio XVI Delega- 


ius Ecclesiasticus appositus erat pio Coetui, ad pueros et puel- 
las, grassante lue asiatica parentibus orbatas, educandas insti- 
tuto, composuit « Istruzione per à Tutori degli Orfani pel Co- 


lera », quam hic subicimus. 


Opusculum Romae a. 1839 typis mandatum est. 























Istruzione per i tutori degli orfani 
pel colera. 


Il far le veci di padre e di madre ad un'orfano é una di 
quelle opere. di earità, che si attira certamente le più copiose 
benedizioni di Dio. Qui non si tratta di sottrarre con una qua- 
lunque limosina dalla fame, dalla nudità, o da qual'altra siasi 
indigenza un poverello, ma trattasi bensi di assumere per mo- 
vimento di religione quei medesimi affetti verso dell'orfano, 
che aveano per impulso di natura gli estinti genitori, e con con- 
tinue sollecitudini, e con perpetue cure allevarlo, educarlo e 
metterlo sü la via d'essere membro non inutile alla Società ci- 
vile e cristiana. Questo pensiero di un'opera si caritatevole e 
di una mercede si grande animi dunque e rincori al faticoso uf- 
fizio, che si pietosamente s'addossarono i tutori e le tutrici 
de’ poveri orfani del colera; e sieno loro grati questi pochi 
indirizzi, che alla sieura educazione degli orfani, i consiglieri 
della Pia Società loro trasmettono ; indirizzi, che nella loro so- 
stanza tendono a perpetuare quello stesso metodo, ch’essi ten- 
nero finora mossi dalla prudenza eristiana e dalle istruzioni, 
che verbalmente furono date; indirizzi, che tanto si à ritardato 
a consegnare in carta, perché solo dal tempo e dalla esperienza 
aspettavano l'approvazione di essere e praticabili ed utili al- 
l’educazione degli orfanelli secondo il fine, che la Società s'era 
proposto. | 

E perché duplice à lo scopo della relazione, che ogni tutore 
ha col suo pupillo, morale cioè ed economico, cosi si erede 
bene di distinguere gli artieoli in due paragrafi. 


I. 


1*. Abbiano eura i tutori e le tutrici, che gli orfani nel 
toccare il settimo o l'ottavo anno ineomincino a confessarsi, e 
vengano eresimati; al decimo secondo o al decimo terzo anno, 
a seconda dello sviluppo di ragione, che più o meno avranno 























558 PRAECEPTA DE ORBORUM EDUCATIONE 








manifestato, si facciano disporre per la prima Comunione in 
una di quelle Pie Case a tal'uopo destinate. 

2*. Siano vigilanti, che si accostino almeno ogni mese ai Sa- 
cramenti, che sieno assidui al Catechismo della Parroechia, e 
che in tutti li giorni festivi (finchè altrimenti non si proveda) 
i maschi vadano a qualehe Congregazione, a cui sia unito l’o- 
nesto divertimento detto Giardino : cosi verranno tolti dall'ozio 
in quei giorni, che non lavorano. Le femine poi per le quali non 
v'é aleuna congregazione, frequentino ne’ giorni festivi gli eser- 
cizj di pietà in compagnia delle persone a cui sono affidate, né 
si rechino a diporto scompagnate da quelle. 

3. Gli orfani d’ambo i sessi non giunti ancora ad età con- 
veniente per applicarsi ad un arte, vadano ad alcuna delle seuo- 
le gratuite, né si trascuri il chieder conto spesso dal rispettivo 
maestro del profitto, che van facendo, e ció per animare questo 
ad averne una particolar premura, e quelli a divenir piü sog- 
getti e diligenti. Que? maschi peró, che nelle ore diurne atten- 
dono all'arte potrebbero la sera intervenire alla seuola nottur- 
na, se v'ha nel loro Rione, altrimenti sia in ogni modo vietato 
loro l'andar vagando di notte. 

4*. Proeurino di affidare gli orfani a persone di condotta 
veramente cristiana, e di probità conosciuta, e non gravate di 
troppo numerosa famiglia, né di sordida povertà ; invigilino che 
1 giovani dormano soli, né abbiano famigliarità eon individui 
di sesso diverso. 

9°. Usino ogni amorevole maniera per cattivarsi l'animo 
degli orfani, e chiamatili qualehe volta in easa eon accorte in- 
terrogazioni scuoprano quale educazione ricevano da quelli, 
presso eui alloggiano o presso eui lavorano; e trovando qual- 
che inconveniente cerchisi pronto rimedio. 

6°. Se qualche orfano si avviasse malamente, procurino pri- 
ma di ricondurlo al dovere con dolei maniere, o con severe am- 
monizioni a norma del carattere del traviato e dell'opportunità ; 
non eorreggendosi ne diano avviso al eonsigliere perchè pro- 
ceda a piü rigorose misure. 

1*. Giunte le orfane alla età nubile sia lor eura, che tengano 
in tutto una savia condotta, e presentandosi a qualeuna di esse 
partito per aecasarsi, s'informino diligentemente dello stato 
morale ed economico del pretendente, e trovato o l'uno o l’al- 
tro eattivo impediseano qualunque ulteriore relazione; che se 
in tutto sia conveniente il partito, si faciliti la conclusione del 
matrimonio, come detterà la prudenza. 

8*. Quando il giovine à giunto alla età, in cui la Pia Società 
non gli somministra ulteriori aiutj, non lasci peró il tutore di 
seguitare col consiglio e coll’autorità a diriggerlo nella via 








PRAECEPTA DE ORBORUM EDUCATIONE 559 


della virtü, e ad interessarsi ne? suoi vantaggi, affinché non de- 
generi tantosto dalla buona edueazione ricevuta. 


IL 


1°. Agli orfani, che ancora non hanno alcun arte, se ne 
cerchi una appena siano in età di applicarvisi, nella scelta della 
quale deve eonsultarsi la tendenza del ragazzo, ealeolarsi lo 
stato fisico ed intellettuale del medesimo, aversi riguardo al- 
l'arte esercitata da genitori, ed avitare quelle professioni, che 
troppo si scorgessero pericolose. 

2*.Invigilino i tutori, che gli orfani siano assidui all'arte 
abbraeciata, e vi progrediscano quanto il più presto si puó, ne 
si lascino vagare da un padrone ad un altro a loro talento, né 
permettano che stiano senza lavoro. 

3°. Siano attenti, che l'orfano non venga defraudato del 
salario proporzionato alla sua fatiea, e solito a darsi agli altri 
di eondizione; che potrebbe accadere, che 1 padroni pagassero 
malamente i nostri orfani appunto perché li sanno sussidiati 
dalla Pia Società. | 

4, Il vitto dell'orfano sia sobrio, ma.sano e proporzionato 
alla sua età e alla fatiea, che deve sostenere, e su ció si esigga 
rigorosamente, che le persone, che tengono in casa gli orfani, 
mantengano le condizioni, che a tal'uopo saranno state dal tu- 
tore convenute. 

5. In caso di malattia si usi ogni eura perché l'orfano ri- 
ceva subito tutti i soccorsi, ed aumentando il male si persua- 
derà andare all'ospedale, perché ivi sarà sempre meglio assi- 
stito di quello potrebbe essere al suo domicilio, e non sarà di 
dispendio maggiore alla Pia Società; se peró la prudenza, le 
circostanze e la certezza di una buona assistenza a casa det- 
tassero altrimenti, allora si potrà domandare qualche straordi- 
nario soeeorso per le spese della malattia. 

6°. Venendo a eangiare lo stato economico di un'orfano sia 
per un luero suffieiente al suo mantenimento, sia per avere ri- 
euperato beni paterni o considerevole legato ete. il tutore ne 
dia avviso al Consiglio, perché, siccome giusto, la Pia Società 
cessi dal sussidio pecuniario. 

7°. Se aleuni degli orfani avessero da’ loro parenti eredi- 
tato qualehe eosa o diritto, sarà atto di carità cristiana l'a- 
verne tutta la eura, e se vi saranno da intentare atti giudiziali, 
l'esito de” quali si possa ritenere favorevole agli orfani, il Con- 
siglio della Pia Società ne dev'essere informato perché autorizzi 
il tutore alle spese necessarie. Non debbono peró i tutori e le 











560 PRAECEPTA DE ORBORUM EDUCATIONE 





tutrici in aleuno modo impiegare i sussidj dati al manteni- 
mento degli orfani dalla Pia Società in altri usi, benchè rela- 
tivi agli orfani stessi, senza previa autorizzazione del Consiglio. 

8. Sarà ottima cosa che nè l'orfano, né i congiunti, o le per- 
sone, che lo tengono in casa conoscano la vera quantità dell'as- 
segno giornaliero accordato. E eosi potrà il tutore darne gior- 
nalmente o settimanalmente, come meglio stimerà, una parte, 
e riservarsi l'altra per provvedere ai necessarj vestiti; e questi 
oggetti potrebbero darsi all'orfano quasi eome premio della 
sua buona condotta e de' suoi progressi. 

Tali sono gl'indirizzj che secondo le presenti circostanze si 
sono giudieati utili a darsi ai tutori e alle tutrici; pochi à vero 
se si riguarda alla grandezza dell'uffizio, ma sovrabbondanti 
per quelli, ehe animati vivamente dalla carità evangelica, co- 


noscono quanto gran merito sia l’impiegarsi di tutto euore al 
bene degli orfani. 


BO 
Bed EEE PTS ut ET a. 











CONSPECTUS CHRONOLOGICUS 


Pueritia et Adolescentia 1785-1804. 
Natus parentibus honestis et piis, non divitibus (16). Ingenium et indoles (15 sqq.). 
Benefieia divinae Providentiae (61, 85). 


Noviciatus et Seholasticatus 1804-1812. 

Amstelodamo d. 29 Mai. a. 1804 profectus, Dunaburgum advenit 1 Iul, vestem re- 
ligiosam aecepit 13 Iul, exercitia spiritualia peregit Aug.-Sept. (5). Ordines 
minores minores suscepit 28 Iul. 1805 (5). Toto tiroeinii tempore summo studio 
perfectioni assequendae, opera dedit (7-60). Vota religionis nuneupavit 21 Iun. 
1806 (5). 

Dunaburgi per tres annos alumnos gymnasii literas docuit (5). Beneficia divinae 
Providentiae (60 seqq., 84 sqq.). Beatifieatio B. Franc. de Hier. (65). Virtutis 
studium ne minimum quidem diminutum (60-72). 

Polociae theologiae studuit 1809-1812 (5), voto se obligat defendendae, etiam usque 
ad sanguinem, immaculatam Conceptionem B. M. V. (72). Desiderium oppro- 
briorum et amor inimicorum (76). Ordines maiores suscepit 23-27 Ian. 1812 (6). 
Studia absolvit 27 April. 1812. 


Magisterium in Alba Rossia et in Helvetia 1812-1823. 

Puszae rhetoricam docuit 1812-1816, item Orszae 1816-1820, intermissa commora- 
tione Mseislavi 1818 (6). Professionem sollemnem fecit 2 Febr. 1819 (6). Ex- 
pulsio e Rossia 22 Mart.-5 April 1820 (82-84). 

Brigam advenit 23 Iulii 1820 (6), ubi rhetoricam docuit (86). 


Rectoratus 1823-1829. 
Fiducia divinae Providentiae (88). 


Generalatus 1829-1853. ; 

Forma Gregis (Oetidua, Reliquiae Cogitationum, passim). Epistolae ad Patres et 
Fratres S. I. datae: De Amore Societatis et Instituti nostri, 1830 (327-339). De 
Tribulationibus et Persecutionibus, 1831 (340-347). De Missionum exterarum 
desiderio excitando et fovendo, 1833 (347-356). De Spiritualium Exercitiorum 
S. P. N. studio et usu, 1834 (357-366). In Annum saecularem, 1839 (367-386). 
De Societatis progressu et perieulis, 1845 (386-396). De praesenti Calamitate, 
1845 (396-403). De Temporum. nostrorum acerbitate et de Studio perfectionis, 
1847 (403-412). De Cultu Sacratissimi Cordis Iesu, 1848 (413-425). De Cultu 
purissimi Cordis Mariae, 1848 (425-427). De Spe ex calamitatibus concepta, 
1851 (427-432). 

Praecepta de Orborum edueatione, 1839 (557-560). 

Exsul 1848-1850, nonnullas Domus et Collegia Societatis visitavit, Exercitia Spiri- 
tualia Scholasticis Collegii Valsensis dedit (437-485, 489-492), adhortationem 
habuit ad Patres et Fratres eiusdem Collegii (485-489), item in Collegiis La- 
valliensi (492-494), Montensi (494-498), Trunciniensi (498-511), Lovaniensi (511- 
536), Brugelettiensi (511-542). 

Votum Ss. Cordi Iesu fecit, 1850 (319). 








ST 


Adhortationes (Epistolae) ad Patres et Fratres S. I. 


Puncta Meditationum et Instructionum 


M Methodus Catechizandi . . . . 
bn VT. 4 
Ü  Eduestione  . 


E 


IOS 
Ne 


























ha 














: : N 
: ^ { : 
M 

3 

3 

; E E 
1 Y e E 

2 
; 
) “7 
x | E 












SAT 
Ze 

Nez 

Sam